Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów.

90

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW

z dnia 9 marca 1993 r.

uchylające rozporządzenia w sprawie ustanowienia kontyngentów celnych na niektóre towary przywożone z zagranicy.

Na podstawie art. 9 pkt 2 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. — Prawo celne (Dz. U. Nr 75, poz. 445, z 1991 r. Nr 60, poz. 253, Nr 73, poz. 320 i Nr 100, poz. 442 oraz z 1992 r. Nr 21, poz. 85) zarządza się, co następuje:

§1. Tracą moc:

1) rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 października 1992 r. w sprawie ustanowienia kontyngentów celnych na niektóre towary przywożone z zagranicy (Dz. U. Nr 76, poz. 383),

91

2) rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 1992 r. w sprawie ustanowienia kontyngentów celnych na niektóre towary przywożone z zagranicy (Dz. U. Nr 101, poz. 514).

§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Prezes Rady Ministrów: H. Suchocka

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ

z dnia 1 lutego 1993 r.

w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów.

Na podstawie art. 58 ust. 1 pkt 1 i art. 67 pkt 1 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. — Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 1992 r. Nr 11, poz. 41 i Nr 26, poz. 114) zarządza się, co następuje:

Rozdział 1 Przepisy ogólne

Zakres obowiązywania

§1. 1. Pojazdy dopuszczone w kraju do ruchu na drogach powinny odpowiadać warunkom technicznym określonym w niniejszym rozporządzeniu.

2. Przepis ust. 1 nie dotyczy:

1) pojazdów specjalnych Sił Zbrojnych oraz organów i jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem przedsiębiorstw,

2) pojazdów specjalnych straży pożarnych i Służby Więziennej, 3) tramwajów.

3. Pojazdy zarejestrowane za granicą, znajdujące się czasowo na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, powinny odpowiadać warunkom technicznym określonym w Konwencji o ruchu drogowym. |

Wymiary i masy pojazdów

§2. 1. Długość pojazdów nie może przekraczać:

1) pojedynczego pojazdu, z wyjątkiem naczepy — 12,00 m, 2) pojazdu członowego — 16,50 m, 3) zespołu złożonego z pojazdu silnikowego i przyczepy — 18,35 m, 4) autobusu przegubowego — 18,00 m,

5) zespołu złożonego z trzech pojazdów, w którym pojazdem ciągnącym jest pojazd wolnobieżny lub ciągnik rolniczy — 22,00 m,

6) zespołu złożonego z motocykla lub roweru i przyczepy — 4,00 m.

2. Szerokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 3, § 43 ust. 3 pkt 1, § 52 ust. 3 i§ 63 ust. 1 pkt 1, nie może przekraczać 2,5 m; szerokość nie obejmuje lusterek na przegubowych wysięgnikach, świateł umieszczonych na bokach pojazdu oraz elementów elastycznych wykonanych z gumy lub tworzyw sztucznych.

3. Szerokość pojazdu ciężarowego z nadwoziem typu furgon nie może przekraczać 2,6 m, jeżeli jego ściany są zaopatrzone w izolację termiczną.

Nr 21 463 - Poz. 91

4. Wysokość pojazdu nie może przekraczać 4 m.

5. Odległość między osią siodłowego urządzenia sprzęgającego a tylnym obrysem naczepy nie może przekraczać 12 m.

6. Odległość między osią sworznia siodłowego urządzenia sprzęgającego a dowolnym punktem przedniej części naczepy nie może przekraczać 2,04 m.

7. Pojazd samochodowy i zespół pojazdów powinien mieć możliwość poruszania się wewnątrz pierścienia o pro mieniu zewnętrznym 12,5 m i promieniu wewnętrznym 5,3 m.

§ 3. 1. Dopuszczalna masa całkowita pojazdów nie

może przekraczać:

1) pojazdu pojedynczego, z wyjątkiem na czepy:

a) dwuosiowego - 16 t. b) o liczbie osi większej niż dwie - 24 t.

a) o liczbie osi nie większej niż cztery - 32 t. b) o liczbie osi większej niż cztery - 42 t.

3) autobusu przegubowego - 28 t.

2. Przepisy ust. 1 nie dotyczą walców drogowych.

§ 4. 1. Nacisk osi pojedynczej, z zastrzeżeniem ust. 4, nie może przekraczać 80 kN.

2. Nacisk osi wielokrotnej nie może przekraczać sumy dopuszczalnych nacisków osi składowych.

3. Nacisk osi składowej, z zastrzeżeniem ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższ~j osi składowej:

1) do 1,20 m - 57,5 kN,

2) powyżej 1,20 m do 1,30 m - 65,0 kN,

3) powyżej 1,30 m - 72,5 kN.

4. Pojazdy, których nacisk osi przekracza wielkości określone w ust. 1 lub 3, lecz nie przekracza 100 kN, w odniesieniu do osi pojedynczej i wielkości określonych w ust. 5, dopuszcza się do ruchu na:

1) drogach krajowych oznaczonych numerami jednocyf rowymi i dwucyfrowymi,

2) odcinkach dróg krajowych oznaczonych numerami trzy cyfrowymi, ze znakami z obrzeżem składającym się z białyćh i czarnych kwadratów, wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządzenia,

3) odcinkach dróg oznaczonych znakami zakazu wjazdu pojazdów o nacisku osi większym niż 100 kN,

4) drogach leżących w ciągu dróg wymienionych w pkt 1-3 oraz na trasach regularnej komunikacji autobuso wej w granicach administracyjnych miast.

5. Nacisk osi składowej pojazdów, o których mowa w ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej:

1) do 1,10 m - 57,5 kN,

2) powyżej 1,10 m do 1,20 m - 65,0 kN,

3) powyżej 1,20 m do 1,30 m - 72,5 kN,

6. Za oś pojedynczą uważa się oś oddaloną od osi sąsiedniej więcej niż o 2 m, za oś wielokrotną zaś - zespół złożony z dwóch lub więcej osi, zwanych "osiami składowymi", w którym odległość między sąsiednimi osiami składowymi jest nie mniejsza niż 1 m i nie większa niż 2 m; dwie sąsiednie osie oddalone od siebie mniej niż o 1 m uważa się za

oś pojedynczą.

§ 5. 1. Dane techniczne pojazdu, a zwłaszcza dopusz czalną ładowność lub dopuszczalną masę całkowitą pojazdu oraz liczbę miejsc w pojeździe, określa organ dokonujący rejestracji pojazdu na podstawie:

1) danych zawartych w świadectwie homologacji, a wod niesieniu do pojazdów, na które świadectwo nie zostało wydane - danych wytwórni, z zachowaniem przepisów § 3 i 4,

2) stwierdzenia stacji kontroli pojazdów upoważnionej do dokonywania badań technicznych:

a) w razie niemożliwości ustalenia danych, o których mowa w pkt 1,

b) w razie dokonania przeróbki pojazdu powodującej zmianę jego dopuszczalnej ładowności lub dopusz czalnej masy całkowitej albo liczby miejsc,

c) w odniesieniu do pojazdu złożonego z elementów różnych marek i typów, którego markę określa się jako "SAM".

2. W przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 organ dokonujący rejestracji pojazdu lub stacja kontroli pojazdów może ponadto zażądać opinii rzeczoznawcy.

Rozdział 2

Pojazdy samochodowe i przyczepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami

Warunki ogólne

§ 6. Pojazdy samochodowe i przyczepy zwane są w skrócie w dalszych przepisach niniejszego rozdziału "poja zdami".

§ 7. 1. Zderzaki i klamki drzwi pojazdu nie mogą powo dować niebezpieczeństwa zaczepienia innego uczestnika ruchu.

2. Daszek reflektora albo krawędź wystającej części reflektora lub nadwozia, przykrywającej częściowo reflektor, powinny być zaokrąglone.

3. Pojazd, którego zwis tylny jest większy niż 600 mm i wzniesiony nad powierzchnię jezdni więcej niż 700 mm przy pojeździe nie obciążonym, powinien być wyposażony w tyl ny zderzak lub inne urządzenie ochronne, zabezpieczające przed wjechaniem pod niego innego pojazdu, odpowiadające warunkom określonym w ust. 1 oraz warunkom na

stępującym:

Nr 21 - 464 Poz. 91

1) odległość dolnej krawędzi od powierzchni jezdni nie może przekraczać 700 mm,

2) odległość od tylnego obrysu pojazdu nie może prze kraczać 600 mm,

4. Zderzaka lub urządzenia ochronnego (ust. 3) nie wymaga się na pojazdach, których konstrukcja uniemożliwia wjechanie pod nie innego pojazdu, na samochodach i przy czepach samowyładowczych, na ciągnikach siodłowych i przyczepach dłużycowych.

rozbicia - zapewniać jeszcze dostateczną widoczność drogi,

2) powinny być umocowane w taki sposób lub sporządzone z takiego tworzywa, aby w razie konieczności istniała możliwość wyjścia na zewnątrz pojazdu co najmniej przez jeden otwór okienny z każdej strony pojazdu,

3) powinny być ocechowane w miejscu widocznym od

zewnątrz.

§ 9. 1. Pojazd powinien być tak zbudowany i utrzyma ny, aby:

a) pojazdów, które ,były poddane badaniom homologa cyjnym - wartości ustalonej w trakcie badań homo logacyjnych o 5 dB (A).

b) pozostałych pojazdów - wartości podanych w po niższej tabeli w dB (A):

odpowiadać

stępującym warunkom:

2) siedzenia powinny być przymocowane do nadwozia, również gdy są przesuwane, w sposób uniemożliwiający nie zamierzone zmiany ich położenia,

3) górna część oparcia przednich siedzeń samochodu oso bowego powinna być miękko wyściełana; nie dotyczy to samochodu terenowego,

4) tablica rozdzielcza powinna być przynajmniej u dołu

zaokrąglona,

5) mechanizm do otwierania i zamykania dachu powinien być tak urządzony, aby nie działał samoczynnie, również w razie zderzenia.

4. Szyby pojazdu:

1) nie powinny dawać ostrych odprysków w razie rozbicia; przednia szyba powinna zapewnić kierowcy pełną i wy raźną widoczność bez zniekształcenia obrazu, a w razie

2) zawartość tlenku węgla w spalinach pojazdu z silnikiem o zapłonie iskrowym, mierzona na biegu jałowym, nie przekraczała 3,5%, a w odniesieniu do motocykla - 4,5% objętości spalin,

3) zadymienie spalin pojazdu z silnikiem o zapłonie samo czynnym, mierzone przy swobodnym przyspieszaniu silnika w zakresie od prędkości obrotowej biegu jałowego do maksymalnej prędkości obrotowej, wyrażone w postaci współczynnika pochłaniania światła, nie prze kraczało:

a) 2,5 m-l dla silników wolnossących,

b) 3,0 m-l dla silników z turbodoładowaniem,

5) układ zasilania:

a) był szczelny, niez~leżnie od warunków zewnętrznych oraz drgań występujących podczas pracy pojazdu,

b) był zabezpieczony przed możliwością zetknięcia z przeszkodami znajdującymi się na drodze oraz

przed nadmiernym nagrzewaniem, tarci nienaturalnymi warunkami,

c) był zabezpieczony przed korozją,

6) zbiornik paliwa, w tym również zbiornik pali nej instalacji ogrzewczej. z wyjątkiem zbio motocykla:

a) nie był umieszczony w kabinie kierowc mieszczeniu przeznaczonym do przewo też bezpośrednio do niego nie przylegał lub ścianka oddzielająca zbiornik od ty czeń powinna być wykonana z materiału

b) był tak umieszczony, aby w razie jego lub przelania paliwo nie ściekało na ele wydechowego,

c) nie miał wlewu paliwa w kabinie kierowc szczeniu przeznaczonym do przewozu morze silnikowej lub w bagażniku; jeżeli umieszczony jest z boku pojazdu, to k paliwa w położeniu zamkniętym nie moż poza obrys nadwozia,

7) instalacja elektryczna:

a) była zabezpieczona przed uszkodzeniem nym wskutek tarcia o inne elementy poja przed korozją, .

b) była wyposażona w umieszczony w ła nym miejscu wyłącznik, umożliwiający akumulatora od instalacji elektrycznej narzędzi; dotyczy to samochodów i specjalnych o dopuszczalnej masie całk kraczającej 3,5 t. ciągników siodłowy towych oraz autobusów o liczbie miejsc 15 łącznie z miejscem kierowcy,

2. Metody pomiaru wielkości, o których 1 pkt 1-3, określają odrębne przepisy.

3. Kierownica w pojeździe samochodowym większej niż trzy, którego konstrukcja umożliwi prędkości przekraczającej 40 km/ h, powinna czona po lewej stronie pojazdu.

4. Wózek boczny motocykla powinien być po jego prawej stronie.

5. Pojazd samochodowy o nacisku osi kie sumie nacisków osi kierowanych, przekraczają powinien mieć układ kierowniczy z mechanizme gającym. W razie uszkodzenia tego mechaniz być zapewniona kierowalność pojazdem.

Wyposażenie

§ 10. 1. Pojazd samochodowy powinien b

żony:

a) markę fabryczną, typ i model pojazdu,

b) rok produkcji pojazdu,

c) rozpoznawczy numer fabryczny lub num (nadwozia); numer ten powinien być ró na podwoziu (nadwoziu) pojazdu,

m i innymi 2) w samoczynne wycieraczki przedniej szyby w liczbie zapewniającej odpowiednie pole widzenia kierowcy oraz w urządzenie do zmywania tej szyby; nie dotyczy to

a niezależ­ pojazdów wyposażonych w przednią szybę o takich nika paliwa wymiarach i kształcie, że kierowca bez zmiany normalnej pozycji może obserwować drogę nie poprzez tę szybę,

lub w po 3) w prędkościomierz umieszczony w polu widzenia kiero u osób ani wcy oraz w drogomierz, przegroda 4) w lusterka: h pomiesz-. niepalnego, a) co najmniej jedno lusterko zewnętrzne po lewej stronie pojazdu - w odniesieniu do samochodów szkodzenia osobowych i motocykli, enty układu b) co najmniej dwa lusterka zewnętrzne, jedno po lewej i jedno po prawej stronie pojazdu - w odniesieniu , w pomie sób, w ko do pozostałych pojazdów oraz do samochodów lew paliwa osobowych ciągnących przyczepę, rek wlewu c) wewnętrzne - w odniesieniu do autobusów i samo wystawać chodów osobowych;

lusterka powinny zapewniać kierującemu niezbędną dia bezpieczeństwa ruchu widoczność do tyłu,

mechanicz 5) w sygnał dźwiękowy o ciągłym i nieprzeraźliwym tonie, du, a także o poziomie dźwięku mierzonym podczas postoju pojaz du z odległości 3 m, nie mniejszym niż:

wo dostęp­ a) 87 dB (A) w odniesieniu do motocykli, odłączenie b) 96 dB (A) w odniesieniu do pozostałych pojazdów; bez użycia iężarowych metodę pomiaru poziomu dźwięku określają odrębne witej prze przepisy, h i balas 6) w punkty kotwiczenia pasów bezpieczeństwa: iększej niż a) na przednich siedzeniach - w pojazdach samo chodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nie motocykli. przekraczającej 2,5 t.

owa w ust. b) na siedzeniach innych niż przednie - w samo chodach osobowych;

nie dotyczy to pojazdów z nadwoziem otwartym, o liczbie kół rozwijanie 7) w pasy bezpieczeństwa na siedzeniach wyposażonych yć umiesz w punkty kotwiczenia, z wyjątkiem pojazdów z nad woziem otwartym,

mieszczony 8) w zagłówki na siedzeniach wyposażonych w pasy bezpieczeństwa mocowane co najmniej w trzech punk tach, z wyjątkiem pojazdów z nadwoziem otwartym, owanej lub ych 45 kN, 9) w błotniki lub inne elementy nadwozia lub podwozia, wspoma o szerokości nie mniejszej niż szerokość opony, aw przypa u powinna dku kół bliźniaczych - nie mniejszej niż odległość między zewnętrznymi krawędziami opon; ponadto błotniki samo chodów osobowych i motocykli. przy masie własnej pojazdu, powinny odpowiadać następującym warunkom:

a) kąt opasania koła przez błotnik powinien być taki, ć wyposa aby obejmował co najmniej z przodu 30° i z tyłu 50° od pionowej płaszczyzny przechodzącej przez oś

wo dostęp­ koła,

b) odległość między zewnętrzną krawędzią błotnika a osią koła w wymaganym kącie opasania nie może być większa niż dwukrotna wartość statycznego promienia opony, r podwozia nie! wybity c) najniższy punkt przecięcia tylnej krawędzi błotnika lub innego elementu pełniącego jego funkcję w płaszczyźnie symetrii opony nie może znajdować się wyżej 2) w odniesieniu do pojazdu samochodowego o dwóch niż 150 mm ponad poziomą płaszczyzną przechodzą­ osiach z kołami pojedynczymi: cą przez oś koła; a) w opony diagonalne lub diagonalne z opasaniem na błotników nie wymaga się na pojazdach wyjątkowej kołach tylnej osi, jeżeli na kołach przedniej osi konstrukcji, znajdują się opony radialne,

14) w tłumik wydechu - w odniesieniu do pojazdów napędzanych silnikiem spalinowym; wylot rury wyde Światła chowej nie może być skierowany w prawą stronę,

3) kierunkowskazy - pojazd samochodowy 3. Pojazd samochodowy nie może być wyposażony przyczepa, w silnik: 4) hamowania "stop" - pojazd samochodowy 1) dwusuwowy; nie dotyczy to motocykli, przyczepa, 2) o zapłonie iskrowym; nie dotyczy to pojazdów o dopusz czalnej masie całkowitej nie przekraczającej 3,5 t, pojaz 5) oświetlające tylną tablidów specjalnych, pojazdów Sił Zbrojnych oraz pojaz cę rejestracyjną - pojazd samochodowy przyczepa, dów organów i jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem przed 6) pozycyjne przednie - pojazd samochodowy oraz siębiorstw. przyczepa o szerokości 1,6 m lub więcej, 4. Pojazd powinien być wyposażony w ogumienie pneumatyczne, o nośności dostosowanej do nacisku koła 7) pozycyjne tylne - pojazd samochodowy oraz dostosowane do maksymalnej prędkości pojazdu; ciś­ przyczepa, nienie w ogumieniu powinno być zgodne z zaleceniami 8) odblaskowe tylne inne wytwórni dla danej opony i obciążenia pojazdu. niż trójkątne - pojazd samochodowy,

5. Pojazd nie może być wyposażony: 9) odblaskowe tylne trój-

Nr 21 - 467 Poz. 91

11) odblaskowe boczne - pojazd samochodowy o długości przekraczającej 6 m, ciągnik siodłowy i przyczepa,

12) awaryjne - pojazd samochodowy, z wyjątkiem motocykla, i przyczepa,

13) przeciwmgłowe tylne - pojazd samochodowy, z wyjątkiem motocykla, i przyczepa,

14) cofania - pojazd samochodowy, z wyjątkiem motocykla,

15) obrysowe przednie i tyl ne - pojazd samochodowy i przyczepa, których szero kość przekracza 2,1 m;

przepisy pkt 12-15 nie dotyczą pojazdów Sił Zbrojnych.

2. Ponadto dopuszcza się wyposażenie pojazdu w na

stępujące światła:

1) drogowe - pojazdu samochodowego innego niż wymieniony w ust. 1 pkt 1,

3) pozycyjne przednie - przyczepy innej niż wymieniona w ust. 1 pkt 6,

4) postojowe - pojazdu samochodowego o długości nie przekracza jącej 6 m i szerokości nie przekraczającej 2 m; zabra nia się umieszczania tych świateł na innych pojaz dach,

5) odblaskowe boczne - pojazdu samochodowego innego niż wymieniony w ust. 1 pkt 11,

6) odblaskowe przednie - pojazdu samochodowego,

7) jazdy dziennej - pojazdu samochodowego,

8) obrysowe boczne - pojazdu samochodowego, z wyjątkiem motocykla i przyczepy,

9) obrysowe przednie i tyl ne - pojazdu samochodowego i przyczepy, których szero kość przekracza 1,8 m,

10) cofania - przyczepy,

11) awaryjne - motocykla,

13) odblaskowe tylne inne niż trójkątne - przyczepy.

3. Na wózku bocznym motocykla:

1) powinny być umieszczone światła:

a) pozycyjne przednie,

b) pozycyjne tylne,¹c) odblaskowe tylne,

d) kierunkowskazy,

odpowiadające warunkom określonym dla tych świateł; światła pozycyjne powinny się włączać i wyłączać równocześnie ze światłami pozycyjnymi motocykla,

2) zabrania się umieszczania światła drogowego, światła mijania i światła przeciwmgłowego.

§ 12. 1. Światła powinny odpowiadać następującym warunkom ogólnym:

3) światła tego samego rodzaju powinny mieć takie same właściwości świetlne i powinny być umieszczone syme trycznie względem podłużnej płaszczyzny symetrii poja zdu; warunek symetrii rozmieszczenia nie dotyczy świateł oświetlających tylną tablicę rejestracyjną oraz poje dynczych świateł cofania i przeciwmgłowych tylnych,

4) nie powinny oślepiać innych uczestników ruchu; nie dotyczy to świateł drogowych; światła mijania powinny dawać wyraźną granicę światła i cienia,

5) światła czerwone nie mogą być widoczne z przodu, a światła białe (żółte selektywne) - z tyłu, z wyjątkiem światła cofania oraz świateł dodatkowych przewidzia nych w § 22 ust. 1 pkt 8, § 24 ust. 2, § 25 ust. 3, § 26 ust. 2 oraz w § 30 ust. 1,

a) światła drogowe, mijania, przeciwmgłowe przednie, pozycyjne przednie i obrysowe nie mogły być włączone, jeżeli nie są włączone równocześnie światła pozycyjne tylne,

b) włączenie świateł drogowych, mijania lub przeciw mgłowych przednich powodowało równoczesne włączenie światła oświetlającego tylną tablicę rejest racyjną oraz świateł pozycyjnych przednich.

2. Światła powinny ponadto odpowiadać warunkom szczegółowym, określonym w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Hamulce

§ 13. 1. Pojazd samochodowy, z wyjątkiem motocykla i trzykołowego pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 1 t, powinien być wypo sażony w następujące rodzaje hamulców:

nia go w sposób niezawodny, szybki i skuteczny,

niezależnie od jego prędkości i obciążenia oraz od kąta

wzniesienia lub spadku jezdni, z możliwością:

a) regulowania intensywności hamowania,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy bez użycia rąk; w odniesieniu do pojazdu inwalidzkiego dopuszcza się użycie jednej ręki,

2) hamulec awaryjny działający na koła co najmniej jednej osi pojazdu, przeznaczony do zatrzymania pojazdu

w razie awarii hamulca roboczego, z możliwością:

a) regulowania intensywności hamowania,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy z możliwością trzymania kierownicy przynajmniej jedną ręką,

3) hamulec postojowy, przeznaczony do unieruchamiania pojazdu na wzniesieniu i spadku, z możliwością:

a) działania podczas nieobecności kierowcy, przy czym robocze części hamulca powinny pozostawać w położeniu zahamowania za pomocą wyłącznie mechanicznego urządzenia,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy;

hamulca postojowego nie wymaga się, jeżeli hamulec

awaryjny (pkt 2) spełnia warunki określone w niniejszym punkcie.

2. Trzykołowy pojazd samochodowy o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 1t powinien być wyposażony w:

1) dwa niezależne hamulce łącznie działające na wszystkie koła,

2) hamulec postojowy działający na koło (koła) co najmniej jednej osi; hamulec ten może mieć wspólne części z jednym z hamulców wymienionych w pkt 1 i powinien być niezależny od hamulca działającego na koło (koła) drugiej osi.

3. Motocykl powinien być wyposażony w dwa niezależne hamulce, z których jeden działa co najmniej na przednie koło (koła), a drugi — co najmniej na tylne koło (koła).

4. Motocykl z bocznym wózkiem powinien być wyposażony w hamulce wymienione w ust. 3, z tym że jeśli skuteczność hamowania spełnia wymagania określone w § 15 ust. 2 Ip. 2, hamulec działający na koło wózka nie jest wymagany.

5. Przyczepa powinna być wyposażona w następujące rodzaje hamulców:

1) hamulec roboczy:

a) spełniający wymagania określone w ust. 1 pkt 1,

b) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ruchem łącznie z hamulcem roboczym pojazdu ciągnącego, z zastrzeżeniem przepisu ust. 7,

c) zapewniający samoczynne zatrzymanie przyczepy w razie zerwania podczas jazdy połączenia z pojazdem ciągnącym,

2) hamulec postojowy:

a) działający również, gdy przyczepa jest odłączona od pojazdu ciągnącego,

b) uruchamiany z zewnątrz, a w odniesieniu do przyczepy przeznaczonej do przewozu osób — uruchamiany również z wnętrza przyczepy; przez uruchamianie rozumie się również zwalnianie hamulca.

6. Przepis ust. 5 nie dotyczy:

1) przyczepy lekkiej, pod warunkiem że niezależnie od urządzenia łączącego przyczepa ta ma dodatkowe połączenie (łańcuch, linka), które w razie zerwania głównego urządzenia łączącego będzie zapobiegało dotykaniu jezdni przez dyszel i zapewniało niezbędną kierowalność przyczepy; jeżeli jednak dopuszczalna masa całkowita takiej przyczepy jest większa niż połowa masy własnej pojazdu ciągnącego, powinna ona spełniać wymagania określone w ust. 7,

2) jednoosiowej przyczepy dłużycowej.

7. W przyczepie o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 3,5 t, przeznaczonej do ciągnięcia przez pojazd, którego dopuszczalna masa całkowita wynosi nie mniej niż 1,33 dopuszczalnej masy całkowitej przyczepy, dopuszcza się hamulec roboczy typu bezwładnościowego (najazdowy), działający tylko na koła jednej osi; nie dotyczy to naczepy oraz przyczepy autobusowej.

§ 14. 1. Hamulce pojazdu powinny zachowywać wymaganą sprawność, niezależnie od drgań i wpływów atmosferycznych, na jakie są narażone w normalnych warunkach eksploatacji.

2. Hamulce powinny ponadto odpowiadać następującym warunkom:

1) równoczesne uruchomienie hamulca roboczego i awaryjnego nie może ujemnie wpływać na działanie żadnego z nich, zarówno gdy oba hamulce są sprawne, jak i w razie uszkodzenia jednego z nich,

2) wrazie uszkodzenia hamulca roboczego w pojazdach samochodowych powinna być zapewniona możliwość hamowania takiej liczby kół przez działanie na hamulec roboczy, aby skuteczność hamowania nie była mniejsza niż 30% wymaganej skuteczności; w pojazdach, w których można uzyskać skuteczność hamowania wymaganą dla hamulca awaryjnego, nie wymaga się oddzielnego jego sterowania,

3) działanie hamulca roboczego powinno być odpowiednio rozłożone między osiami; powinno ono być jednakowe dla kół tej samej osi; dotyczy to również hamulca awaryjnego,

4) zużycie hamulców powinno być łatwo kompensowane systemem ręcznej lub samoczynnej regulacji; elementy układu hamulcowego powinny mieć taki zapas ruchu, aby po nagrzaniu hamulców lub po osiągnięciu określonego stopnia zużycia okładzin możliwe było hamowanie bez konieczności natychmiastowej regulacji,

5) w przypadku hamulca uruchamianego za pom gii znajdującej się w zbiorniku, jeżeli hamowa maganą skutecznością nie jest możliwe b zgromadzonej energii, pojazd powinien być w ny, poza manometrem, w urządzenie wysyłają ne lub akustyczne sygnały, ostrzegające o zapasu energii do poziomu równego lub mniej 65% normalnego poziomu,

6) w przypadku hamulca pneumatycznego połąc jazdu ciągnącego z przyczepą powinno skład najmniej z dwóch przewodów,

cą ener 7) w przypadku hamulca hydraulicznego zbiorniczek płynu

ie z wy hamulcowego powinien być umieszczony w miejscu z użycia łatwo dostępnym dla kontroli.

posażo­ § 15. 1. Skuteczność hamowania określa się wskaźnie świetl­ kiem, który jest stosunkiem siły hamowania do siły wynikająbniżeniu cej z dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu lub stosunkiem zego niż opóźnienia hamowania (uzyskanego na drodze poziomej

o nawierzchni twardej, suchej i czystej) do przyspieszenia

ziemskiego. enie po

ć się co 2. Wskaźnik skuteczności hamowania nie może być

mniejszy niż podany w poniższej tabeli:

3. Hamulce uważa się za sprawne, jeżeli w skuteczność jest uzyskiwana bez nadmiernego o prostoliniowego toru ruchu pojazdu i nadmiernyc

4. Hamulec postojowy powinien zapewniać u mienie całkowicie obciążonego pojazdu na wz i spadku o pochyleniu co najmniej 16%, a c obciążonego zespołu pojazdów - co najmniej 8

5. Sposób sprawdzania skuteczności działani ców określają odrębne przepisy.

Warunki dodatkowe dla autobusó

§ 16. 1. Liczba miejsc dla pasażerów siedzący cych powinna być tak ustalona, aby nie była prze dopuszczalna masa całkowita autobusu.

2. Przyjmuje się średnią masę jednego pasaż z bagażem w wysokości:

magana 1) dla autobusu miejskiego - 68 kg, chylenia

2) w wyjścia awaryjne - w odniesieniu do autobusu w o długości przekraczającej 6 m; dostęp do tych wyjść nie powinien być niczym utrudniony; siedzenia z oparciem h i stoją­ odchylanym oraz z oparciem nie wyższym niż 450 mm roczona nie uważa się za utrudnienie,

3) w dwie gaśnice, z których jedna powinna być umiesz ra wraz czona możliwie blisko kierowcy, a druga - wewnątrz autobusu, w miejscu łatwo dostępnym w razie potrzeby

jej użycia; autobus o długości nie przekraczającej 4) połączenia elektryczne: włączenie światła może nastąpić

6 m może być wyposażony w jedną gaśnicę, po 'otwarciu drzwi lub równocześnie z otwarciem drzwi,

oświetlenia wnętrza autobusu; nie dotyczy to auto 5) nie może być bezpośrednio widoczne z zewnątrz auto

busów o długości nie przekraczającej 6 m, busu.

5) w apteczkę doraźnej pomocy, § 20. 1. Autobus regularnej komunikacji publicznej po

6) w ogumione koło zapasowe, winien być wyposażony w tablice kierunkowe (§ 17 ust. 1 pkt

śiedzenia i do stania, 3) tylna - numer (literę) linii,

13) w tablice kierunkowe - na autobusie regularnej komu 4) wewnętrzna - napis określony w pkt 2. nikacji publicznej. 3. Wymiary tablic powinny wynosić co najmniej: 2. Przepisy ust. 1 pkt 5, 6, 8 i 11 nie dotyczą autobusów

1) dachowe wyjścia awaryjne, 2) bocznej:

cia. b) z numerem (literą) linii - 500 x 250 mm,

§ 18. 1. Liczba wyjść awaryjnych (§ 17 ust. 1 pkt 2) nie 3) tylnej - 300 x 200 mm,

może być mniejsza niż: 4) wewnętrznej - 500 x 250 mm.

dwa z prawej strony, dwa z lewej strony i jedno z tyłu 2) boczna - na zewnątrz z prawej strony nadwozia poniżej albo trzy z prawej strony i dwa z lewej strony. okien albo wewnątrz autobusu za szybą jednego z okien

2. Jeżeli miejsce kierowcy znajduje się w pomieszczeniu z prawej strony,

nie połączonym drzwiami z pomieszczeniem dla pasażerów, 3) tylna - w świetliku nad tylną szybą, a w autobusie bez pomieszczenie takie powinno być wyposażone w wyjście świetlika - wewnątrz autobusu w prawym dolnym awaryjne w innej ścianie niż drzwi wejściowe, niezależnie od narożniku tylnej szyby albo wasi autobusu poniżej wyjść awaryjnych dla pasażerów (ust. 1). górnej krawędzi tylnej szyby,

§ 19. Światło przeznaczone do oświetlania wejścia lub 4) wewnętrzna - na ściance za kierowcą.

wyjścia (§ 17 ust. 3 pkt 2) powinno odpowiadać następują­ 5. Napisy na tablicach kierunkowych powinny odpo cym warunkom: wiadać następującym warunkom: 1) liczba: co najmniej jedno, 1) barwa: czarna na białym tle, a w przypadku tablic

2) powinny być wykonane pismem prostym (blokowym),

3) wielkość liter i cyfr powinna umożliwiać odczytanie napisów z odległości co najmniej 20 m przy dobrej przejrzystości powietrza,

4) numer (litera) linii na tablicach bocznej i wewnętrznej powinien być umieszczony z lewej strony tablicy w czerwonej obwódce o kształcie koła.

6. Miejsca przeznaczone do umieszczenia tablic czołowej i bocznej powinny być wyposażone w światło oświetlające te tablice, odpowiadające następującym warunkom:

1) liczba świateł, ich umieszczenie i natężenie oświetlenia powinny umożliwiać odczytanie napisów z odległości co najmniej 20 m po zapadnięciu zmroku i przy dobrej przejrzystości powietrza,

2) barwa: biała,

3) nie może być bezpośrednio widoczne z zewnątrz i wewnątrz autobusu,

4) włączenie i wyłączenie powinno być niezależne od innych świateł.

§21. Przepisy § 16—20 stosuje się odpowiednio również do trolejbusów i przyczep autobusowych.

Warunki dodatkowe dla taksówek

§22. 1. Taksówka powinna być wyposażona w: 1) zalegalizowany taksometr,

2) co najmniej dwa miejsca dla pasażerów, a. taksówka bagażowa — co najmniej w jedno miejsce dla pasażera,

3

—-

co najmniej dwoje drzwi z każdego boku nadwozia lub dwoje drzwi z prawej strony, jedne z lewej strony i jedne z tyłu nadwozia; nie dotyczy to taksówki bagażowej,

4

—

pomieszczenie na podręczny bagaż pasażerów taksówki osobowej,

5

—

gaśnicę umieszczoną w miejscu łatwo dostępnym w razie potrzeby jej użycia,

6 7 8

—

apteczkę doraźnej pomocy,

—

ogumione koło zapasowe,

—-

dodatkowe światło z napisem „TAXI”, odpowiadające

następującym warunkom:

a) liczba: jedno,

b) rozmieszczenie: na dachu, z zachowaniem wymagań § 12 ust. 1 pkt 3, w części środkowej lub przedniej,

c) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu; w taksówce bagażowej napis może być widoczny tylko z przodu pojazdu,

d

—

połączenia elektryczne: światło może być włączone - wówczas, gdy taksometr jest wyłączony, niezależnie od włączenia innych świateł i położenia urządzenia umożliwiającego pracę silnika; włączenie lub wyłączenie taksometru powinno powodować równoczesne odpowiednio wyłączenie lub włączenie światła,

e) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza.

2. Dopuszcza się uzupełnienie światła, o którym mowa w ust. 1 pkt 8, o dwa światła migające barwy żółtej samochodowej, umieszczone po obu stronach lampy we wspólnej obudowie. Światła te mogą być włączane i wyłączane odrębnym wyłącznikiem przez kierowcę taksówki w razie zagrożenia jego bezpieczeństwa.

Warunki dodatkowe dla pojazdów samochodowych uprzywilejowanych

§23. Pojazdami samochodowymi uprzywilejowanymi mogą być:

1) pojazdy straży pożarnych, 2 3 4 5 6 7 8

—

karetki sanitarne pogotowia ratunkowego,

—

pojazdy górniczego pogotowia ratunkowego,

—

pojazdy jednostek ratownictwa chemicznego,

—

pojazdy Policji oraz Straży Granicznej,

—

pojazdy Sił Zbrojnych,

—

pojazdy Służby Więziennej,

—

inne pojazdy używane w związku z ratowaniem życia lub mienia albo w celu zmniejszenia skutków katastrofy — na podstawie zezwolenia wydanego przez wojewodę po zasięgnięciu opinii komendanta wojewódzkiego Policji.

§24. 1. Pojazd samochodowy uprzywilejowany powinien być wyposażony w sygnały ostrzegawcze:

1) dźwiękowy, 2) świetlny błyskowy.

2. Pojazd samochodowy uprzywilejowany może być ponadto wyposażony w umieszczone na zewnątrz dodatkowe światło barwy białej lub żółtej selektywnej, umocowane w sposób umożliwiający zmianę kierunku strumienia świetlnego (szperacz); światło to powinno być włączane i wyłączane niezależnie od innych świateł.

§ 25. 1. Urządzenia wysyłające ostrzegawcze sygnały dźwiękowe powinny spełniać następujące wymagania: 1) wysyłać sygnały dźwiękowe o zmiennym tonie, 2) być umieszczone na zewnątrz pojazdu,

3) fale dźwiękowe powinny być wysyłane co najmniej do przodu, a oś ich rozchodzenia się powinna być równoległa do podłużnej osi symetrii pojazdu; dopuszcza się odchylenie od tego kierunku nie większe niż 15”,

4) być tak urządzone, aby ich włączenie nie było możliwe bez równoczesnego włączenia sygnału świetlnego. 2. Ostrzegawczy sygnał świetlny błyskowy powinien odpowiadać następującym warunkom: |

1) liczba świateł: jedno lub dwa, a w odniesieniu do pojazdów Policji oraz straży pożarnych — pożarniczych,

Nr 21 —

o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t — trzy,

vy.

—

rozmieszczenie: na dachu nadwozia (kabiny) w podłużnej płaszczyźnie symetrii pojazdu, a jeżeli są dwa światła — po lewej i po prawej stronie, symetrycznie względem tej płaszczyzny; jeżeli konstrukcja lub wyposażenie pojazdu uniemożliwia takie rozmieszczenie, dopuszcza się umieszczenie świateł w innym miejscu przy zapewnieniu wymaganej widoczności; trzecie światło powinno być umieszczone z tyłu pojazdu,

3) barwa: niebieska, 4

—

włączanie świateł błyskowych powinno być niezależne od położenia urządzenia umożliwiającego pracę silnika oraz od włączenia sygnałów dźwiękowych,

5

—

powinien być widoczny co najmniej z przodu i z boków pojazdu z odległości co najmniej 150 m przy oświetleniu słonecznym i nie powinien oślepiać innych uczestników ruchu.

3. Pojazdy Sił Zbrojnych oraz organów i jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem przedsiębiorstw, mogą być dodatkowo wyposażone w sygnały świetlne błyskowe barwy czerwonej, odpowiadające warunkom określonym w ust. 2 pkt 1, 2 i 4, widoczne ze wszystkich stron pojazdu z odległości co najmniej 150 m przy oświetleniu słonecznym i nie oślepiające innych uczestników ruchu.

§ 26. 1. Pojazdy samochodowe straży pożarnych — pożarnicze, z wyjątkiem wymienionych w ust. 2, powinny mieć barwę czerwieni sygnałowej, błotniki zaś i zderzaki — barwę białą. Dopuszcza się pojazdy pożarnicze o barwie khaki, również w odniesieniu do błotników i zderzaków.

2. Samochody osobowe operacyjne straży pożarnych z nadwoziem zamkniętym powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy czerwieni sygnałowej. Po obu stronach pojazdu powinny być umieszczone napisy „STRAŻ” barwy białej lub czerwonej. Na dachu pojazdu może być umieszczony świetlny napis „STRAŻ” barwy białej na tle czerwonym.

3. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczą pojazdów wojskowych straży pożarnych.

§ 27. 1. Karetki sanitarne pogotowia ratunkowego powinny mieć barwę kremową lub żółtą samochodową z niebieskim pasem wyróżniającym. Dla karetek reanimacyjnych dopuszcza się dodatkowo pasy wyróżniające barwy czerwonej, umieszczone wokół dachu oraz bezpośrednio pod pasem barwy niebieskiej.

2. Przepis ust. 1 nie dotyczy wojskowych karetek sanitarnych, które powinny być oznakowane emblematem czerwonego krzyża na białym tle, umieszczonym co najmniej na każdym boku pojazdu; karetki te mogą być również oznakowane pasem wyróżniającym barwy niebieskiej.

§ 28. Pojazdy górniczego pogotowia ratunkowego powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy czerwonej.

472 —

§ 29. Pojazdy jednostek ratownictwa chemicznego powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy srebrzystej.

§30. 1. Pojazdy Policji, o których mowa w § 23 pkt 5, z wyjątkiem motocykli, powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy białej. Po obu stronach pojazdu powinny być umieszczone napisy „POLICJA” barwy białej. Na dachu pojazdu może być umieszczony świetlny napis „POLI- CJA" barwy niebieskiej na białym tle.

2. W wyjątkowych wypadkach dopuszcza się pojazdy, o których mowa w ust. 1, nie oznakowane oraz nie spełniające warunku określonego w § 25 ust. 1 pkt 2.

3. Motocykle, o których mowa w § 23 pkt 5, powinny mieć błotniki barwy białej. Z przodu motocykla powinien być umieszczony napis „POLICJA”.

831. 1. Pojazdy Straży Granicznej, z wyjątkiem motocykli, powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy jasnozielonej. Po obu stronach pojazdu powinny być umieszczone napisy „SG” barwy jasnozielonej.

2. Motocykle Straży Granicznej powinny mieć błotniki barwy jasnozielonej. Z przodu motocykla powinien być umieszczony napis „SG” barwy jasnozielonej.

§32. 1. Pojazdy Sił Zbrojnych inne niż wymienione w§ 26 ust. 3 i§ 27 ust. 2, z wyjątkiem motocykli, powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy białej. Po obu stronach pojazdu powinny być umieszczone napisy barwy białej, określające jego przynależność do określonego organu wojskowego.

2. Motocykle Sił Zbrojnych powinny mieć błotniki barwy białej. Z przodu motocykla powinien być umieszczony napis barwy khaki, określający jego przynależność do określonego organu wojskowego.

§ 33. Pojazdy Służby Więziennej powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy granatowej. Po obu stronach pojazdu powinny być umieszczone napisy „SW” barwy białej lub granatowej.

§ 34. Inne pojazdy uprzywilejowane na podstawie zezwolenia wydanego przez wojewodę powinny być oznakowane pasem wyróżniającym barwy pomarańczowej.

§35. Pasy wyróżniające o szerokości 8—15 cm, z zastrzeżeniem § 27 ust. 1, powinny być umieszczone wokół pojazdu poniżej dolnej krawędzi okien.

§ 36. Oznakowanie określone w § 26—34 nie może być stosowane na pojazdach innych niż pojazdy, dla których zostało ono przewidziane.

Warunki dodatkowe dla pojazdów samochodowych przeznaczonych do wykonywania

czynnościnadrodzeorazdlainnych pojazdów

samochodowych, na które ze względu na

bezpieczeństwo ruchu należy zwracać szczególną uwagę

§ 37. Pojazdy samochodowe przeznaczone do wykonywania czynności na drodze, pojazdy pomocy drogowej

Nr 21 - 473 Poz. 91

i ciągniki balastowe ciągnące przyczepy o szerokości prze kraczającej 2,5 m, powinny być wyposażone w ostrzegawczy sygnał świetlny błyskowy barwy żółtej samochodowej, wi doczny ze wszystkich stron pojazdu z odległości co najmniej 150 m przy dobrej przejrzystości powietrza i nie powodujący oślepiania innych uczestników ruchu oraz odpowiadający warunkom określonym w § 25 ust. 2 pkt 1, 2 i 4.

§ 38. 1. Części urządzeń zamontowanych na pojeździe, wystające poza obrys pojazdu, powinny być oznakowane pasami barwy na przemian białej i czerwonej.

2. Części, o których mowa w ust. 1, powinny być wyposażone w:

2) światło barwy czerwonej, widoczne z tyłu pojazdu - jeżeli część wystaje poza tylny obrys pojazdu na odległość większą niż 1 m,

3) światło barwy białej, widoczne z przodu pojazdu, i bar wy czerwonej, widoczne z tyłu pojazdu - jeżeli część wystaje poza boczny obrys pojazdu na odległość większą niż 40 cm od zewnętrznych krawędzi po wierzchni świetlnych przednich lub tylnych świateł pozycyjnych.

3. Światła, o których mowa w ust. 2, powinny włączać się i wyłączać jednocześnie ze światłami pozycyjnymi pojazdu oraz nie powinny oślepiać innych uczestników ruchu.

Warunki dodatkowe dla samochodów ciężarowych przewożących osoby

§ 39. 1. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza kabiną kierowcy powinien odpowiadać następującym wa runkom:

2) nadwozie powinno być typu furgon albo skrzyniowe kryte opończą,

4) odchylane burty boczne powinny być krótko spięte, a tylna burta zabezpieczona przed samoczynnym lub nie zamierzonym otwarciem.

2. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza kabiną kierowcy powinien być wyposażony w:

4) przymocowane ławki o długości co najmniej 400 mm na jedną osobę i szerokości (głębokości) nie mniejszej niż

300 mm; odstęp między dwiema sąsiednimi ławkami ustawionymi jedna za drugą nie powinien być mniejszy niż 650 mm, a ustawionymi przeciwlegle - 900 mm, wliczając w to szerokość (głębokość) jednej ławki,

cą,

3. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza kabiną kierowcy powinien być oznakowany:

1) z przodu - napisem "PRZEWaZ OSaS" barwy czarnej na białym tle, umieszczonym na prostokątnej tablicy o powierzchni co najmniej 800 cm²,

4. Przepisy ust. 1-3 nie dotyczą pojazdów:

wykonujące czynności ładunkowe,

2) Sił Zbrojnych oraz organów i jednostek organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem przedsiębiorstw.

5. Przepisy ust. 2 i ust. 3 pkt 2 dotyczą również przyczep dopuszczonych do przewozu osób.

Warunki dodatkowe dla pojazdów przystoso wanych do zasilania gazem

§ 40. Pojazdy przystosowane do zasilania gazem po winny odpowiadać warunkom określonym w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

Warunki dodatkowe dla pojazdów używanych w ruchu międzynarodowym

§ 41. 1. Pojazdy i zespoły pojazdów powinny odpo wiadać warunkom określonym w załączniku nr 4 do roz

porządzenia.

2. Warunki, o których mowa w ust. 1, dotyczą ciągników siodłowych, samochodów ciężarowych o dopuszczal nej masie całkowitej powyżej 3,5 t, autobusów oraz przyczep przeznaczonych do łączenia z tymi pojazdami.

Warunki dodatkowe dla pojazdów długich i ciężkich

§ 42. Pojazd lub zespół pojazdów, którego długość przekracza 12 m albo dopuszczalna masa całkowita prze kracza 16 t, powinien być oznakowany z tyłu w sposób określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia; nie dotyczy to autobusów, ciągników siodłowych i przyczep autobuso wych.

Nr 21 - 474 Poz. 91

Rozdział 3

Ciągniki rolnicze i pojazdy wolnobieżne oraz przy czepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami

Warunki ogólne

§ 43. 1. Ciągniki rolnicze, pojazdy wolnobieżne oraz przyczepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami powin ny być tak zbudowane i utrzymane, aby:

2. Do pojazdów, o który.ch mowa w ust. 1, stosuje się przepisy§7 ust. 1 i 5, §8 ust. 3 pkt 2 i ust. 4, §9 ust. 1 pkt 2-5, pkt 6 lit. a) i b), pkt 7 lit. a) i pkt 8.

3. Dopuszcza się również:

a) dopuszczalna masa całkowita pojazdu nie przekracza 16 t

b) nacisk gąsienicy między skrajnymi krążkami bieżnymi nie przekracza 40 kN na 1 m; przy mechanizmie półgąsienicowym lub przy zastosowaniu dwóch gąsienic, jedna za drugą, nacisk ten nie może prze kraczać 60 kN, pod warunkiem że odległość pomiędzy środkami powierzchni styku z jezdnią pierwszej gąsienicy lub kół przedniej osi a środkami powierz chni styku z ·jezdnią drugiej gąsienicy wynosi co najmniej 3 m,

c) gąsienice nie mają ostrych krawędzi mogących uszkodzić nawierzchnię drogi,

d) prędkość maksymalna jest konstrukcyjnie ograni czona do 10 km/h; nie· dotyczy to pojazdów na gąsienicach gumowych lub z innego tworzywa o od powiedniej elastyczności, jednak bez elementów metalowych mogących uszkodzić nawierzchnię dro gi.

Wyposażenie

§ 44. 1. Pojazdy silnikowe, o których mowa w § 43, powinny:

a) kabinę lub ramę ochronną,

b) wycieraczkę przedniej szyby, zapewniającą dostate czne pole widzenia kierowcy; nie dotyczy to pojaz dów wyposażonych w przednią szybę o takich wy miarach i kształcie, że kierowca może obserwować drogę nie poprzez tę szybę, bez zmiany normalnej pozycji,

:c;). prędkościomierz lub inne urządzenie umożliwiające odczyt prędkości jazdy co najmniej na najwyższym biegu,

d) co najmniej dwa lusterka zewnętrzne, jedno po lewej, a drugie po prawej stronie pojazdu, zapewniające strefę widoczności drogi do tytułu co najmniej:

- o szerokości 2,5 m w lewo od bocznego obrysu pojazdu ciągniętego w odległości 10m od oczu kierowcy,

- o szerokości 3,5 m w prawo od bocznego obry su pojazdu ciągniętego w odległości 30 m od oczu kierowcy, przy czym w odległości 4 m od oczu kierowcy odległość ta powinna wynosić 0,75 m,

2. Do przyczep, o których mowa w § 43, stosuje się przepisy § 10 ust. 1 pkt 1 i 12, ust. 4 oraz ust. 5 pkt 1 i 4-6.

3. Dopuszcza się przyczepy lekkie specjalne:

1) z kołami nieogumionymi, pod warunkiem że nacisk koła na drogę nie przekracza 1,5 kN na 1 cm szerokości obręczy, przy ograniczeniu prędkości jazdy do 10 km/h,

$wiatła

§ 45. Do pojazdów, o których mowa w § 43, stosuje się przepisy § 11 ust. 1 i 2 oraz § 12, z tym zastrzeżeniem, że:

a) mijania i hamowania " stop" - pojazdu, którego konstrukcja uniemożliwia rozwijanie prędkości prze kraczającej 1O km/h,

b) kierunkowskazy- przyczepy specjalnej, pod warun kiem zachowania widoczności kierunkowskazów pojazdu ciągnącego,

c) przeciwmgłowe tylne,

d) cofania;

jeżeli jednak pojazdy te wyposażone są w powyższe światła, światła te powinny odpowiadać określonym dla nich warunkom,

a) obrysowe zamiast pozycyjnych - pojazdów wolno bieżnych i przyczep specjalnych o asymetrycznej konstrukcji,

b) mijania:

- nie odpowiadające wymaganiom § 2 lp. 2 kol. 9 załącznika nr 2 do rozporządzenia,

- umieszczone na wysokości nie większej niż 1500 mm, odmiennie od przepisu § 2 lp. 2 kol. 10 załącznika nr 2 do rozporządzenia - jeżeli kon strukcja pojazdu nie pozwala na zachowanie wysokości nie większej niż 1200 mm,

- w liczbie cztery, jeż du na wyposażeni mowalnyosprzęt u kowa para lamp mo kości nie większej że połączenia elektr czesne włączenie o

c) tylne światła odblasko czone na wysokości odmienne od przepisu 2 do rozporządzenia - pozwala na zachowani 900 mm; dopuszcza si

d) pozycyjne przednie w wskazane ze względ w stały lub odejmo z przodu; dodatkowa umieszczona nie niżej n 1900 mm, a jeżeli kon na zachowanie tej w 2100 mm,

. e) o których mowa w § o szerokości przekracz

przyczepę przekraczaj

f) robocze, prz,eznaczone wymagań nie określa

Ham

§ 46. 1. Pojazdy silnikow powinny być wyposażone w ców:

a) regulowania intensyw

b) dokonywania hamowa liwością trzymania ur najmniej jedną ręką; j się z lewego i praweg urządzony, aby mógł chem; lewy i prawy h czynny system regulac ści swobodnej regulac

2) hamulec postojowy - ok

2. Przyczepy, o których wyposażone w następujące ro

1) hamulec roboczy, spełni w ust. 1 pkt 1 lit. a). a po

a) uruchamiany z miejsc łącznie z hamulcem ro z zastrzeżeniem przepi

b) zapewniający samocz w ·razie zerwania podc dem ciągnącym,

li jest to wskazane ze wżglę­ 2) hamulec postojowy:

ciągnika w stały lub odej a) działający również, gdy przyczepa jest odłączona od ieszczony z przodu; dodat pojazdu ciągnącego, e być umieszczona na wyso b) uruchamiany z zewnątrz przez osoby znajdujące się iż 3000 mm, pod warunkiem na drodze; przez uruchamianie rozumie się również czne uniemożliwiają równo zwalnianie hamulca. u par świateł. e inne niż trójkątne, umiesz-. 3. W przyczepie, której dopuszczalna masa całkowita ie większej niż 1200 mm, nie przekracza 5 t. dopuszcza się hamulec roboczy: 2 lp. 8 kol. 10 załącznika nr 1) niezależny od hamulca pojazdu ciągnącego, pod warun

eżeli konstrukcja pojazdu nie kiem że urządzenie sterowania ·hamulcem przyczepy jest

wysokości nie większej niż umieszczone w pojeździe ciągnącym w taki sposób, aby

cztery światła, mogło być łatwo uruchamiane z miejsca kierowcy, albo

liczbie cztery, jeżeli jest to 2) typu bezwładnościowego (najazdowy). na wyposażenie ciągnika 4. Przepis ust. 2 nie dotyczy przyczepy, której dopusz alny osprzęt umieszczony para świateł powinna być czalna masa całkowita nie przekracza 3 t. Jeżeli jednak ż 400 mm, lecz nie więcej niż przyczepa taka wyposażona jest w hamulec roboczy, powi trukcja pojazdu nie pozwala nien on spełniać wymagania określone w ust. 3, z tym że sokości - dopuszcza się w odniesieniu do przyczepy jednoosiowej nie stosuje się przepisu ust. 2 pkt 1 lit. b). pod warunkiem że przyczepa ta ma

dodatkowe połączenie (łańcuch, lina), które w razie zerwania 7 - pojazdów silnikowych urządzenia łączącego zapobiega dotykaniu jezdni przez dy jącej 2,5 m albo ciągnących szel i zapewnia niezbędną kierowalność przyczepy. cą tę szerokość,

do oświetlenia miejsca pracy; § 47. Hamulce pojazdów silnikowych, o których mowa

ię. w § 43, powinny odpowiadać warunkom określonym w § 14

ust. 1 i ust. 2 pkt 4, z tym że: lce 1) w razie uszkodzenia hamulca roboczego powinna być

zapewniona możliwość za,hamowania pojazdu przez , o których mowa w § 43, działanie na hamulec roboczy lub hamulec postojowy ze następujące rodzaje hamul skutecznością nie mniejszą niż 50% wymaganej skute

czności, y na koła co najmniej jednej

mulec powinien mieć samo § 48. Układy hamulcowe przyczepy, o której mowa i, przy zachowaniu możliwo­ w § 43, powinny odpowiadać warunkom określonym w § 14 i równomierności działania, ust. 1 i ust. 2 pkt 4 oraz § 47 pkt 3.

eślony w § 13 ust. 1 pkt 3. § 49. 1. Wskaźnik skuteczności hamowania, o którym owa w § 43, powinny być mowa w § 15 ust. 1, dla pojazdów wymienionych w § 43 nie zaje hamulców: może być mniejszy niż 27%.

jący wymagania określone 2. Przepisy § 15 ust. 3--5 stosuje się odpowiednio. adto: /

kierowcy jednym ruchem Warunki dodatkowe dla pojazdów wolno po oczym pojazdu ciągnącego, ruszających się u ust. 3,

nne zatrzymanie przyczepy § 50. 1. Ciągniki rolnicze i pojazdy wolnobieżne oraz

as jazdy połączenia z pojaz przyczepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami powin

ny być oznakowane trójkątną tablicą wyróżniającą.

Nr 21 - 476 Poz. 91

2. Tablic nie wymag zespołu i nie jest w nim

3. Tablica wyróżniaj łu pojazdu prostopadle i oraz prostopadle do powi szczenie tablicy po lewe pozostałych warunków. skierowany ku górze.

4. Tablica wyróżniaj aby jej dolna krawędź ni wierzchołek - nie wyże pojazdu uniemożliwia za cza się 2500 mm.

5. Wzór tablicy okr dzenia.

Rowery, wózki inwa

§ 51. 1. Rower powi

1) z przodu - w jedno żółtej selektywnej,

3) co najmniej w jeden

4) w dzwonek lub inny liwym dźwięku.

2. Motorower powin ce światła:

się, jeżeli pojazd wchodzi w skład . 3. Motorower ponadto może być wyposażony w : statnim pojazdem.

ca powinna być umieszczona tak, 3) dwa przednie i dwa tylne światła kierunkowskazu, barwy była niżej niż 500 mm, a górny żółtej samochodowej; odległość między światłami nie niż 1500 mm; jeżeli konstrukcja może być mniejsza niż 240 mm dla świateł przednich howanie tej wysokości - dopusz i 180 mm dla świateł tylnych, przy czym powinna być zachowana minimalna odległość 100 mm od światła mijania; w przypadku motoroweru, w którym konstruk śla załącznik nr 6 do rozporzą­ cja uniemożliwia uzyskanie tych odległości, dopuszcza się dla świateł przednich odległość między światłami nie mniejszą niż 150 mm, a odległość między tylnymi ozdział 4 światłami nie mniejszą niż 100 mm,

idzkie i pojazdy zaprzęgowe 4) jedno światło hamowania "stop" barwy czerwonej, umieszczone z tyłu pojazdu nie niżej niż 250 mm i nie nien być wyposażony: wyżej niż 1500 mm od powierzchni jezdni.

wiatło pozycyjne barwy białej lub 4. Motorower powinien być ponadto wyposażony w:

trójkąt. 2) dwonek lub inny sygnał ostrzegawczy o nieprzeraźskutecznie działający hamulec, liwym dźwięku,

ygnał ostrzegawczy o nieprzeraź­ 3) tłumik wydechu,

4) lusterko wsteczne umieszczone po lewej stronie pojaz du. en być wyposażony w następują­

5. Poziom hałasu zewnętrznego, mierzony podczas po a barwy białej lub żółtej selek stoju motoroweru z odległości 0,5 m, nie może przekraczać z przodu w pionowej płaszczy­ 90 dB (A). Przepisy § 9 ust. 1 pkt 1 lit. a) i ust. 2 stosuje się odpowiednio. u, nie niżej niż 500 mm oraz mm od powierzchni jezdni, oś­ § 52. 1. Wózek inwalidzki bez silnika pomocniczego odległość co najmniej 30 m powinien odpowiadać przepisom § 51 ust. 1. dobrej przejrzystości powietrza agania określone w § 12 ust. 1 2. Dopuszcza się wózki inwalidzkie napędzane silni kiem pomocniczym pod warunkiem:

zycyjne barwy czerwonej, umiesz 1) konstrukcyjnego ograniczenia maksymalnej prędkości do 30 km/h, ej płaszczyźnie symetrii pojazdu, oraz nie wyżej niż 1200 mm od 2) przy użyciu silnika spalinowego - nieprzekroczenia żeli szerokość pojazdu przekracza 50 cm³ jego pojemności skokowej, dwa światła umieszczone symet 3) spełnienia wymagań określonych w § 51 ust. 2-5. nowej płaszczyzny symetrii pojaz 3. Szerokość wózka inwalidzkiego nie może przekraczać 1,5 m. ) odblaskowe, o kształcie innym ające wymaganiom określonym § 53. 1. Pojazd zaprzęgowy powinien być wyposażony w:

skowe, o kształcie innym niż trój 1) dwa światła pozycyjne barwy białej widoczne z przodu ochodowej, w liczbie jedno lub oraz dwa światła pozycyjne barwy czerwonej widoczne ojazdu, umieszczone nie niżej niż z tytu, ej niż 900 mm od powierzchni 2) dwa światła odblaskowe barwy białej widoczne z przo du oraz dwa światła odblaskowe barwy czerwonej

widoczne ztyłu; tylne światła odblaskowe powinny mieć kształt trójkąta równobocznego o długości boku nie mniejszej niż 15 cm, zwróconego wierzchołkiem do góry; trójkąt odblaskowy może być jednolity lub stano wić ramkę o bokach szerokości co najmniej 2 cm albo może być złożony z sześciu okrągłych odbłyśników o średnicy 5 cm, po trzy na każdym z boków trójkąta,

4) tabliczkę o wymiarach nie mniejszych niż 25 x 15 cm, umieszczoną na prawym boku pojazdu, podającą imię i nazwisko (nazwę) właściciela pojazdu oraz jego adres; jeżeli jeden właściciel posiada kilka pojazdów zaprzęgowych, na tabliczce należy dodatkowo umieścić numer kolejny pojazdu.

2. Dopuszcza się pojazdy zaprzęgowe:

szerokości obręczy,

§ 54. 1. Światła pojazdów, o których mowa w§ 51-53, powinny odpowiadać następującym warunkom:

2) powinny być umieszczone nie wyżej niż 900 mm i nie niżej niż 350 mm od powierzchni jezdni,

4) dwa światła powinny być umieszczone symetrycznie po obu stronach pojazdu możliwie najbliżej jego bocznego obrysu, jednak nie dalej niż 100 mm od tego obrysu oraż na jednakowej wysokości nad jezdnią; widoczność dwóch świateł powinna być jednakowa,

2. Dopuszcza się umieszczanie świateł odblaskowych barwy żółtej samochodowej:

2) na pedałach rowerów i motorowerów;

do świateł tych nie stosuje się przepisów ust. 1 pkt 2-4.

3. Jeżeli do pojazdu zaprzęgowego lub roweru (moto roweru) przyczepiony jest inny pojazd, maszyna lub urządzenie, powinien on być wyposażony co najmniej w jedno

światło pozycyjne barwy czerwonej oraz w jedno światło odblaskowe barwy czerwonej widoczne z tyłu, a ponadto w jedno światło pozycyjne barwy białej widoczne z przodu, jeżeli szerokość pojazdu ciągniętego (maszyny, urządzenia) przekracza szerokość pojazdu ciągnącego; światła te powin ny odpowiadać warunkom określonym w ust. 1.

4. Do przepisów niniejszego paragrafu mają zastosowa nie określenia podane w § 1 ust. 2-4 załącznika nr 2 do rozporządzenia.

Rozdział 5

Homologacja

§ 55. 1. Producenci i importerzy pojazdów samocho dowych, ciągników rolniczych, motorowerów lub przyczep obowiązani są uzyskać świadectwo homologacji danego typu pojazdu.

2. Świadectwo homologacji wydaje się na podstawie dodatnich wyników badań homologacyjnych, polegających na sprawdzeniu, czy dany typ pojazdu odpowiada warunkom określonym w:

3. W celu uzyskania świadectwa homologacji typu pojazdu producent lub importer zgłasza do Ministerstwa Transportu i Gospodarki Morskiej wniosek według ustalone go wzoru (w dwóch egzemplarzach), z dołączeniem:

1) rysunków zestawieniowych całego pojazdu oraz rysun ków urządzeń hamulcowych, zawieszenia i układu kie rowniczego oraz tłumiącego wydech,

2) schematów instalacji oświetleniowej i sygnalizacyjnej,

3) dwóch egzemplarzy instrukcji obsługi danego pojazdu,

4) instrukcji napraw i katalogu części zamiennych,

5) informacji o zasadach kontroli zgodności produkcji z typem homologowanym,

oraz przedstawia jeden egzemplarz pojazdu w celu przep rowadzenia badań homologacyjnych.

4. Wydanie świadectwa homologacji może być uzależnione od zapewnienia warunków umożliwiających kontrolę zgodności produkcji z typem homologowanym.

5. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do przedmiotów wyposażenia i części pojazdów, jeżeli dotyczą ich wymagania określone w przepisach, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3.

6. Przepis ust. 5 nie dotyczy przedmiotów wyposażenia i części pojazdów, jeżeli dotyczą ich wymagania określone w przepisach, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3.

Nr 21 —

7. Przepis ust. 5 nie dotyczy przedmiotów wyposażenia i części pojazdów, homologowanych w innym kraju i oznaczonych cechą zawierającą literę „E'”” na podstawie międzynarodowej umowy, o której mowa w ust. 2 pkt 2.

8. Przedmioty wyposażenia i części, inne niż w typie pojazdu, na który zostało wydane świadectwo homologacji, lub w nim nie występujące, mogą być stosowane w pojeździe pod warunkiem spełnienia wymagań określonych w ust. 5 lub 6.

9. Wrazie stwierdzenia, że nowo produkowany pojazd, przedmiot wyposażenia lub część pojazdu, należące do typu, na który zostało wydane świadectwo homologacji, nie odpowiadają wymaganiom i warunkom wskazanym w świadectwie lub nie są zachowane warunki kontroli zgodności produkcji, świadectwo może być cofnięte.

10. Zabrania się oznaczania cechą zawierającą literę „E” przedmiotów wyposażenia i części: 1) na które świadectwo homologacji nie zostało wydane lub zostało cofnięte,

2

2

produkowanych przez innego producenta niż ten, dla którego świadectwo homologacji zostało wydane.

§ 56. Producent lub importer obowiązany jest: 1

—

zgłaszać organowi, który wydał świadectwo homologacji, wszelkie zmiany konstrukcyjne, zmieniające charakterystykę techniczną pojazdu określoną we wniosku (§ 55 ust. 3) lub parametry techniczne mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu lub ochronę środowiska,

2

—

dołączać do każdego pojazdu, należącego do homologowanego typu, wyciąg ze świadectwa homologacji, zawierający dane określone w odrębnych przepisach.

Rozdział 6

Badania techniczne pojazdów

§57. 1. Badanie techniczne pojazdu polega na sprawdzeniu, czy pojazd odpowiada warunkom technicznym, określonym w ustawie i rozporządzeniu.

2. Do przeprowadzania badań technicznych pojazdów mogą być upoważnione jednostki, które:

1) są wyposażone w odpowiednie stanowisko kontrolne, spełniające wymagania określone w § 58,

2

—

dysponują pracownikami odpowiadającymi wymaganiom określonym w § 59 i 60.

3. Jednostki mogą otrzymać upoważnienie jako: 1

—-

stacja kontroli pojazdów o podstawowym zakresie badań technicznych obejmującym sprawdzenie oraz ocenę prawidłowości działania poszczególnych zespołów i mechanizmów, zwłaszcza pod względem bezpieczeństwa jazdy i ochrony środowiska; podstawowy zakres może być rozszerzony o niektóre badania wymienione w pkt 2 lit. b)—h), stosownie do możliwości jednostki,

478 —

2) okręgowa stacja kontroli pojazdów o rozszerzonym zakresie badań technicznych obejmującym:

a) podstawowy zakres badań określony w pkt 1,

b) badania pojazdów przeznaczonych do przewozu materiałów niebezpiecznych,

c

—

badania pojazdów używanych w ruchu międzynarodowym, d

—

badania pojazdów przystosowanych do zasilania gazem, e

—

badania przed pierwszą rejestracją pojazdów importowanych indywidualnie, f

—

badania przed pierwszą rejestracją pojazdów złożonych poza wytwórnią z elementów jednej marki i typu,

badania przed pierwszą rejestracją pojazdów złożonych z elementów różnych marek, typów oraz własnej konstrukcji, których markę określa się jako „SAM”,

badania pojazdów, w których dokonane zostały zmiany:

—

9

h

—

— mające wpływ na bezpieczeństwo ruchu i ochronę środowiska,

— powodujące zmianę danych zamieszczonych w dowodzie rejestracyjnym lub zgłoszeniu do ewidencji, z wyjątkiem wymiany silnika tego samego typu lub przewidzianego przez wytwórcę,

opiniowanie indywidualnych wniosków o zezwolenie na odstępstwa od warunków technicznych, jakim

powinny odpowiadać pojazdy,

—

—. —

wyjaśnianie wątpliwości i rozpatrywanie ewentualnych sporów między stacją o podstawowym zakresie badań a użytkownikiem pojazdu.

§58. 1. Stanowisko kontrolne w stacji kontroli pojazdów o podstawowym zakresie badań (§ 57 ust. 3 pkt 1) powinno: 1) być wyposażone w:

a) płaską i poziomą powierzchnię mieszczącą badany pojazd oraz przyrządy i urządzenia pomiarowo-kontrolne,

b) kanał przeglądowy i urządzenie do podnoszenia osi pojazdu; kanał przeglądowy może być zastąpiony urządzeniem do podnoszenia całego pojazdu,

2) być tak urządzone, aby umożliwiało korzystanie z:

a) sprężonego powietrza o parametrach wystarczających co najmniej do napompowania ogumienia,

b) indywidualnego wyciągu spalin o odpowiedniej wydajności.

2. Stanowisko kontrolne w stacji kontroli pojazdów

o podstawowym zakresie badań (§ 57 ust. 3 pkt 1) powinno być wyposażone co najmniej w następujące urządzenia i przyrządy pomiarowo-kontrolne:

Nr 21 ——

479 —

1) urządzenie rolkowe lub urządzenie płytowe (najazdowe) do pomiaru sił hamujących lub w inne urządzenia służące do sprawdzania skuteczności działania hamulców,

2

—-

przyrząd do pomiaru zbieżności kół przednich lub urządzenie do kontroli prawidłowości ustawienia kół przednich,

3

—

przyrząd do pomiaru i regulacji ciśnienia powietrza w ogumieniu,

4) kątomierz do pomiaru luzu sumarycznego na kole kierownicy, 5) przyrząd do pomiaru ustawienia i światłości świateł

oświetleniowych,

6) przyrząd do pomiaru poziomu hałasu zewnętrznego pojazdu na postoju, 7) przyrząd do pomiaru zawartości tlenku węgla (CO)

w spalinach silników o zapłonie iskrowym, 8

—

przyrząd do pomiaru stopnia zadymienia spalin silników o zapłonie samoczynnym, przy swobodnym przyspieszaniu silnika,

9

—

przyrząd do pomiaru prędkości obrotowej pracy silnika o zapłonie iskrowym,

10

—

przyrząd do kontroli złącza elektrycznego pojazdu i przyczepy,

11) przyrząd do pomiaru nacisku na pedał hamulca, 12) odpowiedni zestaw narzędzi monterskich,

13) podstawowy zestaw przyrządów mierniczych ogólnego przeznaczenia,

14

—

urządzenia i przyrządy pomiarowo-kontrolne wymienione w ust. 3 stosownie do zakresu ewentualnych badań dodatkowych.

3. Stanowisko kontrolne w okręgowej stacji kontroli pojazdów (§ 57 ust. 3 pkt 2) powinno spełniać wymagania określone w ust. 1 i 2, a ponadto powinno być wyposażone co najmniej w następujące urządzenia i przyrządy pomiarowo-kontrolne:

1) odpowiedni komplet kluczy dynamometrycznych,

2) przyrząd do kontroli geometrii ustawienia kół i osi pojazdu,

3 4

—

przymiar do kontroli równoległości osi pojazdu,

—

urządzenie do kontroli prawidłowości działania amortyzatorów wbudowanych w pojazd,

5

—-

urządzenie do pomiaru zmian ciśnień w elementach pneumatycznego układu sterowania hamulców,

6

—

urządzenie do napędu uniesionych.kół przednich pojazdów samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t lub wyważarkę do wyważania kół zamontowanych na pojeździe,

7

—

urządzenie do kontroli instalacji zasilania gazem pojazdów samochodowych.

4. Przyrządy i urządzenia stanowiące wyposażenie stanowiska kontrolnego powinny być atestowane jako typ i dopuszczone do użytkowania w stacjach kontroli pojazdów. Tryb i formę atestacji określają odrębne przepisy.

5. Przyrządy i urządzenia stanowiące wyposażenie stanowiska kontrolnego powinny posiadać dokumenty okresowej kontroli eksploatacyjnej. Tryb, częstotliwość i formę okresowej kontroli eksploatacyjnej urządzeń określają odrębne przepisy.

6. Stanowisko kontrolne powinno być wyposażone w: 1) instrukcje obsługi użytkowanych urządzeń,

2) dane dotyczące kryteriów oceny badanych pojazdów i ich układów lub zespołów,

3) komplet przepisów prawnych określających wymagania dotyczące warunków technicznych pojazdów i badań technicznych.

§59. 1. Pracownicy stacji kontroli pojazdów o podstawowym zakresie badań (§ 57 ust. 3 pkt 1), którzy dokonują badań technicznych, powinni posiadać co najmniej następujące kwalifikacje:

1) wyższe wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej i 1 rok praktyki w stacji obsługi pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów albo

2) średnie wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej i 3 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów.

2. Poza kwalifikacjami, o których mowa w ust. 1, pracownicy, którzy dokonują badań technicznych pojazdów, powinni posiadać ważne zaświadczenie o ukończeniu z wynikiem dodatnim przeszkolenia na poziomie podstawowym w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów, a w razie upoważnienia do dokonywania badań dodatkowych — również zaświadczenia o ukończeniu z wynikiem dodatnim szkolenia specjalistycznego w stosownym zakresie (§ 60 ust. 2).

3. Szkolenie, o którym mowa w ust. 2, powinno być przeprowadzone w uprawnionych przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej jednostkach i według programu przez niego zatwierdzonego.

§60. 1. Pracownicy okręgowej stacji kontroli pojazdów (§ 57 ust. 3 pkt 2), którzy dokonują badań technicznych pojazdów, powinni posiadać co najmniej następujące kwalifikacje:

1) wyższe wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej i 2 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów albo

2) średnie wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej i 4 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów.

2. Poza kwalifikacjami, o których mowa w ust. 1, pracownicy, którzy dokonują badań technicznych, powinni posiadać ważne zaświadczenie o ukończeniu z wynikiem

Nr 21 ——

dodatnim przeszkolenia podstawowego w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów. Co najmniej jeden pracownik powinien, poza kwalifikacjami wymienionymi w ust. 1 i przeszkoleniem, o którym mowa w niniejszym 'ustępie, posiadać zaświadczenie o ukończeniu z wynikiem dodatnim szkolenia specjalistycznego w stosownym zakresie; § 59 ust. 3 stosuje się odpowiednio.

§61. 1. Jeżeli jednostka spełnia wymagania określone w § 57 ust. 2, może ona po zaopiniowaniu przez kierownika rejonowego urzędu rządowej administracji ogólnej, właściwego ze względu na siedzibę jednostki, wystąpić do wojewody z wnioskiem o przyznanie jej upoważnienia stacji kontroli pojazdów o podstawowym zakresie badań lub okręgowej stacji kontroli pojazdów. Wzór wniosku określają odrębne przepisy.

2. Wojewoda, po rozpatrzeniu wniosku i stwierdzeniu, że jednostka spełnia wymagane warunki, może wydać upoważnienie, określając w nim:

1) pojazdy, których badanie może być przeprowadzane w danej stacji kontroli pojazdów, oraz ewentualny zakres badań dodatkowych, o których mowa w §57 ust. 3 pkt 2 lit. b)—h), w przypadku stacji o podstawowym zakresie badań,

2) imiennie pracowników upoważnionych do dokonywania badań technicznych pojazdów oraz zakres ich upoważnienia,

—

3) okres ważności upoważnienia stacji, który nie może przekraczać pięciu lat.

3. Wznowienie upoważnienia może nastąpić po złożeniu wniosku, zgodnie z ust. 1.

4. Badań technicznych mogą dokonywać wyłącznie pracownicy wymienieni w upoważnieniu stacji, w zakresie posiadanego upoważnienia.

§62. 1. Wrazie stwierdzenia, że stacja kontroli pojazdów przestała spełniać wymagane warunki albo nie przestrzega warunków upoważnienia, wojewoda może:

1) zażądać usunięcia stwierdzonych niedomagań w wyznaczonym terminie,

2) cofnąć imienne upoważnienie diagnosty, 3) cofnąć upoważnienie stacji lub ograniczyć jego zakres. 2. Kontrolę w zakresie przestrzegania przez jednostkę

warunków, o których mowa w ust. 1, przeprowadza wojewoda co najmniej raz na rok.

Rozdział 7

Przepisy przejściowe i końcowe

§63. 1. Dopuszcza się:

1) rejestrowane po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1986 r. pochodzące z importu samochody ciężarowe, ciągniki siodłowe i balastowe o szerokości nie przekraczającej 2,7 m, a nie spełniające wymagań § 2 ust. 2, pod warunkiem:

480 —

'a) oznakowania pojazdu (zespołu pojazdów) z przodu i z tyłu znakiem „<=2,7+' widocznym w dzień z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza,

b) wyposażenia pojazdu w światła obrysowe (§ 11 ust. 1 pkt 15),

rejestrowane po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1984 r. pojazdy wyposażone w kierunkowskazy barwy białej świecące do przodu i barwy czerwonej świecące do tyłu, nie spełniające wymagań § 2 Ip. 3a kol. 7 i lp. 3b kol. 7 załącznika nr 2 do rozporządzenia.

2

—

2. Wydane przed dniem wejścia w życie rozporządzenia:

+ —

świadectwa homologacji typu pojazdu oraz decyzje uznające za zbędne uzyskiwanie takiego świadectwa zachowują ważność w okresie, na który zostały wydane,

2

—

upoważnienia do dokonywania badań technicznych pojazdów zachowują ważność nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 1994 r.

3. Pracownicy stacji kontroli pojazdów, dokonujący badań technicznych pojazdów w dniu wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, którzy uzyskali uprawnienia do dokonywania badań według dotychczasowych przepisów, uważani są za posiadających kwalifikacje, chociażby nie spełniali warunków określonych w § 59 ust. 1.

§ 64. Traci moc rozporządzenie Ministra Komunikacji z dnia 8 grudnia 1983 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. Nr 70, poz. 317iz 1992r. Nr 2, poz. 10).

§65. 1. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 maja 1993 r., z tym zastrzeżeniem że:

1) § 2 ust. 6i 7 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r.,

2) §7 ust. 3 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1965 r.,

3) § 8 ust. 1 pkt 1 w zakresie wyposażenia w urządzenie zapewniające ogrzewanie wnętrza nie stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1984 r.,

4

—

§ 8 ust. 2 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1973 r.,

5

—

§ 8 ust. 4 pkt 3 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1968 r.,

6

—

§ 9 ust. 1 pkt 6 it. a) ic), pkt 7 lit. b) oraz ust. 3 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r.,

§ 9 ust. 1 pkt 2 nie dotyczy pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy przed dniem 1 października 1986 r., w stosunku do których dopuszcza się zawartość tlenku węgla w wysokości 4,5%, a dla motocykli — 5,5%,

7

—

8) §10 ust. 1 pkt 2 w zakresie wyposażenia w urządzenie do zmywania przedniej szyby stosuje się do samochodów osobowych rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30

"

Nr 21 - 481 Poz. 91

czerwca 1971 r., a do pozostałych pojazdów samo 19) § 11 ust. 3 pkt 1 lit. d) stosuje się od dnia 1 lipca 1993 r., chodowych, z wyjątkiem motocykli - po dniu 30 20) §13 ust. 7 stosuje się do przyczep o dopuszczalnej masie czerwca 1972 r., całkowitej nie przekraczającej 5 t. rejestrowanych po raz 9) § 10 ust. 1 pkt 6 lit. a) stosuje się do pojazdów pierwszy przed dniem 1 stycznia 1968 r., rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 21) § 14 ust. 2 pkt 2 stosuje się do rejestrowanych po raz 1971 r., pierwszy: 10) § 10 ust. 1 pkt 6 lit. b) stosuje się do pojazdów a) po dniu 31 grudnia 1969 r. - autobusów o dopusz rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia czalnej masie całkowitej przekraczającej 5 t i samo 1984 r., chodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całstrowanych po raz pierwszy po dniu: 22) § 14 ust. 2 pkt 6 stosuje się do pojazdów rejestrowanych - 30 czerwca 1971 r. - z silnikiem o pojemności po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1985 r., skokowej powyżej 1400 cm³, 23) § 17 ust. 1 pkt 2 stosuje się do autobusów reje - 31 grudnia 1971 r. - z silnikiem o pojemności strowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia skokowej od 1000 cm³ do 1400 cm³, 1965 r.,

- 30 czerwca 1972 r. - pozostałych, 24) § 42 stosuje się od dnia 1 stycznia 1994 r., b) siedzeń innych niż przednie w samochodach osobo 25) §44 ust. 1 pkt 1 lit. a) dotyczy pojazdów rejestrowanych wych rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r., czerwca 1993 r., c) siedzeń w pojazdach innych niż wymienione pod lit. 26) § 44 ust. 1 pkt 1 lit. c) dotyczy ciągników rolniczych · a) i b), wyposażonych w punkty kotwiczenia pasów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 września 1993 r., bezpieczeństwa - rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r., 27) § 50 stosuje się od dnia 1 stycznia 1994 r.,

12) § 10 ust. 1 pkt 8 stosuje się do pojazdów rejestrowanych 28) § 55 ust. 1 nie dotyczy producentów lub importerów po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1995 r., produkujących lub importujących rocznie nie więcej niż 13) § 10 ust. 1 pkt 13 - w odniesieniu do samochodów trzy sztuki danego typu pojazdu - do dnia 31 grudnia 1993 r., osobowych - stosuje się od dnia 1 lipca 1993 r.,

14) § 1O ust. 1 pkt 15 stosuje się do pojazdów rejest 29) §21p. 2 kol. 16 załącznika nr 2 do rozporządzenia stosuje rowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1983 r., się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 1976 r., 15) §10 ust. 3 pkt 1 stosuje się do samochodów osobowych rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 30) do dnia 31 grudnia 1994 r. dopuszcza się dokonywanie 1985 r., a do pozostałych pojazdów - z dniem wejścia badań, o których mowa w § 9 ust. 2 pkt 2 załącznika nr w życie rozporządzenia, 3 do rozporządzenia, również przez inne jednostki upoważnione przez Ministra Transportu i Gospodarki 16) § 10 ust. 3 pkt 2 stosuje się do pojazdów rejestrowanych Morskiej. po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1985 r., 2. Pojazdy, do których na podstawie ust. 1 nie jest 17) § 11 ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do motocykli jedno wymagane stosowanie wymienionych w nim przepisów, śladowych rejestrowanych po raz pierwszy przed dniem mogą jednak odpowiadać tym przepisom. 1 stycznia 1986 r.,

18) § 11 ust. 1 pkt 12-15 stosuje się do pojazdów rejest rowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1985 r., Minister Transportu i Gospodarki Morskiej: Z. Jaworski

Załączniki do rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lutego 1993 r. (poz. 91)

Załącznik nr 1

2] 84

117 Szczecin — Przecław — Kołbaskowo — Rosówko — granica | Szczecin — Przecław — Kołbaskopaństwa wo Szczecin — Gryfino — Chojna — Sarbinowo — Kostrzyn — Słubice cała droga

7

122 Krajnik Dolny — Krzywin — Banie — Pyrzyce Banie — Pyrzyce 123 Granica państwa — Krajnik Dolny — Chojna

124 Granica państwa — Cedynia — Chojna — Rów — Myślibórz — Ławy cała droga

Osinów Dolny — Siekierki — Mieszkowice — Smolnica — Dęb- | Osinów Dolny — Siekierki — Mieszno kowice

Nowogard — Maszewo — Łęczyca — Stargard Szczeciński . — Pyrzyce cała droga

Stargard Szczeciński — Chociwel — Węgorzyno — Drawsko

Pomorskie cała droga

[o)

27

Gorzów Wielkopolski — Barlinek — Recz Barlinek — Strzelce Krajeńskie — Zwierzyn — Kleśno Barlinek — Strzelce Krajeńskie

Suchań — Piasecznik — Choszczno — Drezdenko — Międzychód — Gorzyń — Lewice — Międzichowo Suchań — Piasecznik 162 | Rościęcino — Ramlewo — Świdwin — Żółte Rościęcino — Ramlewo Kołobrzeg — Białogard — Połczyn Zdrój — Czaplinek — Wałcz

174 Drawsko Pomorskie — Czaplinek — Szczecinek 175 Drawsko Pomorskie — Kalisz Pomorski

-£ĆŚĆŻ_CŻ-—>-—->->Ń|_— 6] 187 Pniewy — Szamotuły — Oborniki — Murowana Goślina Chodzież — Margonin — Wągrowiec — Gniezno Chodzież — Margonin Poznań — Murowana Goślina — Wągrowiec

Warszkowo — Suchorze — Bytów — Korne — Kościerzyna Suchorze — Bytów — Korne — Kościerzyna |

Osowo Lęborskie — Bytów — Chojnice — Zamarte cała droga

37

40

209. 212

Łeba — Lębork — Sierakowice; Koś-

Łeba — Lębork — Sierakowice — Puzdrowo — Kościerzyna cierzyna — Zblewo; Skórcz — Warlubie

— Zblewo — Skórcz — Warlubie Władysławowo — Karwia — Sulicice Władysławowo — Karwia | Władysławowo — Hel

2 216

ND

1 Z

241 Sępólno Krajeńskie — Więcbork — Nakło nad Notecią — Wągrowiec cała droga

Kaliska — Damasławek — Żnin — Barcin — Pakość — Inowroc-

47 1

5 52

3 23

FB

5 0 5 7

57

243 245 48

2

ław Barcin — Pakość — Inowrocław 252 Inowrocław — Zakrzewo — Rózinowo Brzoza — Łabiszyn — Barcin — Mogilno — Wylatowo Brzoza — Łabiszyn — Barcin; Mogi-

Ino — Wylatowo

Gniezno — Trzemeszno — Wylatowo — Strzelno 259 | Gniezno — Września — Miłosław — Miąskowo

270 | Włocławek — Brześć Kujawski — Izbica Kujawska — Koło Włocławek — Brześć Kujawski; Izbica Kujawska — Koło

RKM EZM KONNNNNNNENNENNNENENENNNNM EDEDNEEK EEEMM [1% ||466 | Pabianice Widow —Bolhtów |atedoe

KDER Przejazdowo — Gdańsk — Mikoszewo — Stegna — Krynica Morska — Nowa Karczma Stegna — Krynica Morska

[ras | 504 | Elą — Pogrodzie — Braniewo — groica poństwo | cała droge [144 | 507 | Brniowo — Pinięno — Omea — Dobre Miasto |eaadgo |

Nowy Dwór Gdański — Malbork — Kwidzyn — Grudziądz — Stolno cała droga

147 Malbork — Dzierzgoń — Susz cała droga

148 | 519 | Stary Dzierzgoń — Małdyty — Morąg Małdyty — Morąg 149 Kwidzyn-— Prabuty — Susz — Iława : Prabuty — Susz — Iława ; Pasłęk — Morąg — Łukta — Olsztyn Morąg — Łukta — Olsztyn

— a ©

Grudziądz — Wąbrzeźno — Golub Dobrzyń — Rypin cała droga

Iława — Sampława cała droga

Lubawa — Lidzbark — Żuromin — Bieżuń — Sierpc — Tłucho-

153

Lidzbark — Żuromin

Brodnica — Lidzbark — Działdowo — Mława — Przasnysz cała droga Działdowo — Niedzica — Szczytno cała droga

Stolno — Wąbrzeźno cała droga

wo — Dobrzyń nad Wisłą

Strzyżawa — Dąbrowa Chełmińska — Unisław — Wybcz — Chełmża — Wąbrzeźno cała droga

Różankowo — Łysomice — Grębocin — Lubicz Łysomice — Grębocin — Lubicz Rypin — Lipno — Włocławek | cała droga

| 560 | Brodnica — Rypin — Sierpc — Bielsk Brodnica — Rypin — Sierpc Rypin — Żuromin — Mława Żuromin — Mława”

Kazuń Polski — Leszno — Błonie — Grodzisk Mazowiecki

1 7 1 2 7 3 9 2 2 0 1

7

— Radziejowice

Błonie — Grodzisk Mazowiecki

Warszawa — Leszno — Kampinos — Żelazowa Wola — Sochaczew cała droga

Granica państwa — Barciany — Kętrzyn — Mrągowo Kętrzyn — Mrągowo Bartoszyce — Kraskowo — Kętrzyn — Giżycko Bartoszyce — Kraskowo — Kętrzyn

Biskupiec — Szczytno — Chorzele — Przasnysz — Pułtusk Biskupiec — Szczytno — Przasnysz — Maków (Pułtusk)

1 1 1 1 1 1 1 1

Nowy Dwór Mazowiecki — Zegrze — Nieporęt — Marki | Zegrze — Nieporęt — Marki — War- — Warszawa szawa

Warszawa — Stanisławów — Węgrów — Sokołów Podlaski — Drohiczyn — Słochy Annopolskie — do drogi nr 19

611

170 171

52 54 57 60 62 63 64 67

2

17 Warszawa — Stanisławów — Węgrów — Sokołów Podlaski

— granica państwa

REM KONONNNNEEEEINEENNNNNNNMM KENEKEK NEM | 660 | Suwałki — Sejny — Ogrodniki — granica państwa 175 | 678 | Białystok — Sokoły — Wysokie Mazowieckie

176 680 | Łomża — Zambrów — Ceranów — Sterdyń Osada — Sokołów

Podlaski cała droga 177 689 | Zambrów — Wysokie Mazowieckie — Brańsk — Hajnówka

— Białowieża — granica państwa cała droga

179 713 | Łódź — Andrespol — Kurowice — Ujazd — Tomaszów Mazowiecki — Januszewice cała droga

717 Sochaczew — Mszczonów — Grójec — Góra Kalwaria — Kołbiel — Mińsk Mazowiecki cała droga

—_ LH [ej

182 Warszawa — Pruszków — Żyrardów — Kamion Warszawa — Pruszków Warszawa — Góra Kalwaria — Magnuszew — Kozienice

— Zwoleń — Lipsko — Ożarów — Sandomierz — Tarnobrzeg

| 184 | 724 Warszawa — Konstancin Jeziorna — Góra Kalwaria Warszawa — Konstancin Jeziorna 728

Grójec — Nowe Miasto nad Pilicą — Końskie — Sielpia Wielka — Łopuszno — Jędrzejów — Końskie — Sielpia Wielka [7% |sydowe wee —_ |emae | [s |raewe lena [757 |pedom io koene____— |emae 738 |

187 188

Kozienice — Bąkowiec — Góra Puławska

Piotrków Trybunalski — Kamieńsk — Radomsko — Częstochowa cała droga

| 744 | Radom — Wierzbica — Starachowice Radom — Wierzbica

Żarnów — Końskie — Skarżysko Kamienna — Starachowice — Rudniki cała droga

Iłża — Lipsko — Solno nad Wisłą — Opole Lubelskie — Bełżyce | Iłża — Lipsko; Opole Lubelskie — Konopnica — Bełżyce — Konopnica

734 735 737 738 741 744 Radomsko — Przedbórz — Ruda Maleniecka — Końskie FENETEJ — Przysucha Ruda Maleniecka — Końskie Świętokrzyski Słupia — Ostrowiec Świętokrzyski

192 193

Górno — Bodzentyn — Rzepin Pierwszy Górno — Bodzentyn

Starachowice — Nowa Słupia — Łagów — Szydłów — Stop- | Starachowice — Nowa Słupia nica — Łagów

197 200 201 202 203

Nr 21 —

— Nowy Sącz

1 [2]

KE

[mm |smrsemmmoma mem Jaanem | — Krzyżówka — Zborowice (Grybów)

KIKNECZS" M "A

[2 | ms | eo ben aan Woo |

[mo |

Babica — Strzyżów — Wiśniowa — Frysztak — Twierdza | Babica — Strzyżów — Wiśniowa — Warzyce — Frysztak — Twierdza (Warzyce) Pilzno — Jasło — Zarzecze — Nowy Żmigród Pilzno — Jasło

Nowy Targ — Czorsztyn — Krościenko — Zabrzeż — Stary Sącz

Nowy Targ — Czorsztyn — Krościenko — Zabrzeż — Stary Sącz — Nowy Sącz

Załącznik nr 2

WARUNKI SZCZEGÓŁOWE DOTYCZĄCE ŚWIATEŁ ZEWNĘTRZNYCH POJAZDÓW SAMOCHODOWYCH I PRZYCZEP

§1. 1. Dwa lub więcej świateł, takich samych lub różnych, lecz o jednakowym przeznaczeniu i jednakowej

barwy uważa się za jedno Światło, jeżeli rzut ich powierzchni

świetlnych na płaszczyznę poprzeczną zajmuje co najmniej 60% powierzchni najmniejszego prostokąta opisanego na rzutach tych powierzchni świetlnych, oraz pod warunkiem, że światła te zostały homologowane jako jedno światło; nie dotyczy to świateł drogowych, świateł mijania i świateł przeciwmgłowych przednich.

2. Ilekroć w niniejszych przepisach jest mowa o odległości rozmieszczenia świateł, należy rozumieć, że:

1) największą wysokość mierzy się od płaszczyzny jezdni do najwyższego punktu powierzchni świetlnej przy pojeździe nie obciążonym,

2) najmniejszą wysokość mierzy się od płaszczyzny jezdni do najniższego punktu powierzchni świetlnej przy pojeździe nie obciążonym,

—

3) odległość od bocznego obrysu pojazdu mierzy się do najbardziej odległego od podłużnej płaszczyzny symetrii

pojazdu punktu powierzchni: świetlnej,

odległość od przedniego lub tylnego obrysu pojazdu mierzy się do najbardziej wysuniętego odpowiednio do przodu lub do tyłu punktu powierzchni świetlnej,

5

—

odległość między dwoma światłami skierowanymi w tę samą stronę mierzy się między najbliższymi punktami rzutów ich powierzchni świetlnych na płaszczyznę prostopadłą do osi tych świateł.

3. Powierzchnia świetlna oznacza dla świateł widoczną powierzchnię wysyłającą światło, a dla świateł odblaskowych — widoczną powierzchnię odbijającą światło.

4. Boczny obrys pojazdu oznacza płaszczyznę równoległą do podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, przechodzącą przez najdalej wysunięty punkt na zewnątrz pojazdu, z wyjątkiem lusterek, świateł bocznych i elementów elastycznych (§ 2 ust. 2 rozporządzenia).

5. Przedni lub tylny obrys pojazdu oznacza pionową płaszczyznę prostopadłą do podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, przechodzącą przez najdalej wysunięty odpowiednio do przodu lub do tyłu punkt pojazdu.

6. Przewidziane w § 2 kol. 12i 13:

1) kontrolny sygnał włączenia wskazujący, że urządzenie zostało włączone, ale nie wskazujący, czy działa ono normalnie,

2) kontrolny sygnał działania wskazujący, że urządzenie zostało włączone i działa normalnie;

jeśli są to sygnały świetlne, powinny być umieszczone w miejscu zapewniającym kierowcy dobrą ich widoczność i nie powinny utrudniać obserwacji drogi; kontrolny sygnał włączenia może być zastąpiony kontrolnym sygnałem działania; jeżeli umieszczenie kontrolnego sygnału włączenia jest zabronione, nie oznacza to, że zabronione jest umieszczenie kontrolnego sygnału działania.

§ 2. Światła powinny odpowiadać warunkom podanym w poniższej tabeli:

Nr 21 491 Poz. 91

Nr 21 492 Poz. 91

Dzjennjk Ustaw Nr 21 493 Poz. 91

Nr 21 494 Poz. 91

powinny być widoczne przy dobrej przejrzystości powietrza z odległości co najmniej 300 m

nie dalej niż połączenie elek- | światłość każ- | powierzchnia mniejsza niż włączone tylne drogowe, z wysygnału świetl- 5) jeżeli motocykl nie jest wyposażony w kierunkowskazy boczne; 12) jeżeli motocykl nie jest wyposażony w kierunkowskazy przednie i tylne; 19) dla przyczep — 150 mm;

250— nie wymaga 400 mm od | —1200 się tryczne powin- | dego światła nie | świetlna jednebocznego no być takie, | może być go światła nie obrysu poja- aby nie można | mniejsza niż może być zdu; wzajem- było ich włą- | 400 cd, lecz nie | mniejsza niż 40 600 mm” światła pozycyjne. Powinny się automatycznie wyłączać, jeżeli jątkiem krótkotrwałego włączania światła mijania lub dronego Obrysowe jak 350— dopuszcza|- boczne Ip. 11 —150029 ny, funkcję jego powinien spełniać sygnał przewidziany dla świateł pozycyjnych przednich 1 światła pojedyncze motocykli powinny być umieszczone w podłużnej płaszczyźnie symetrii pojazdu; 2) jeżeli szerokość pojazdu przekracza 1,3 m — liczba świateł jak w kol. 3; 4) dotyczy motocykli z jednym kołem z tyłu; 7) dla motocykli jednośladowych — 300 mm; 8) dla motocykli — 1200 mm; jeżeli konstrukcja pojazdu (z wyjątkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie wysokości 1500 mm, dopuszcza się 2100 mm; *) dopuszcza się mniejszą odległość, jeżeli natężenie światła kierunkowskazu jest nie mniejsze niż 400 cd; 13) jeżeli odległość ta, ze względu na konstrukcję pojazdu, nie zapewni dobrej widoczności kierunkowskazów, może być ona zwiększona do 2500 mm; 14) dla motocykli — 350 mm; 15) dla motocykli — 1200 mm; jeżeli konstrukcja pojazdu (z wyjątkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie wysokości 1500 mm, dopuszcza się 2300 mm; 16) dla motocykli — 560 mm; 20) na motocyklu z jednym kołem z tyłu dopuszcza się umieszczenie świateł w innym miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widoczności; 21) jeżeli konstrukcja pojazdu (z wyjątkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie tej wysokości, dopuszcza się 1500 mm; 22) dla przyczep — z uwzględnieniem dyszla; 23) dla motocykli — 900 mm;

[8] 9 |] mo | mo] ons [o aa [o e [6 _ ] na odległość czyć, jeśli nie są | większa niż 800 cm? nie może być jednocześnie | cd

włącza się światło mijania lub gowego _ jako ostrzegawczego 3) przy czterech światłach drogowych wymaganie to powinna spełniać przynajmniej jedna para świateł; 4) jeżeli szerokość pojazdu nie przekracza 1,3 m, odległość ta może być zmniejszona do 400 mm;

10) dotyczy motocykli z jednym kołem z przodu;

14) nie wymaga się, jeżeli długość pojazdu nie przekracza 6 m i nie jest on przewidziany do ciągnięcia przyczepy;

17) dla motocykli z jednym kołem z tyłu dopuszcza się jedno światło;

18) na motocyklu z jednym kołem z przodu dopuszcza się umieszczenie świateł w innym miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widoczności;

24) pod warunkiem, że jest ono połączone w jednym urządzeniu z innym tylnym światłem sygnalizacyjnym;

25) jeżeli konstrukcja pojazdu nie pozwala na zachowanie tej wysokości — dopuszcza się 2100 mm.

Załącznik nr 3 WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDÓW PRZYSTOSOWANYCH DO ZASILANIA GAZEM

§1. Użyte w załączniku określenia oznaczają: 2. Pomieszczenie, w którym umieszczone są zbiorniki

1) gaz — gaz ziemny i gaz płynny, z gazem, powinno być przewietrzane i połączone z atmosferą ; m - co najmniej dwoma otworami; przekrój każdego otworu nie

a składnikiem jest metan, rężony, którego podstawowym może być mniejszy niż 5 cm?. Wylot wentylacyjny powinien j , . . znajdować się możliwie najwyżej w odniesieniu do gazu

3) gaz płynny — gaz, którego podstawowymi składnikami zjemnego i możliwie najniżej w odniesieniu do gazu płynnego,

są: propan i butan, i , a także powinien być zabezpieczony przed przesłonięciem. 4) instalacja — zestaw elementów i urządzeń umieszczo- 3.W SE kotom Hradowii ł ć nych w pojeździe, niezbędnych do zasilania silnika . Wyposażenie pojazdu w instalację nie może narusza

parametrów określonych przez producenta pojazdu, a zwła-

OW: szcza dotyczących masy całkowitej pojazdu, jego nacisków 5) w pojeździe pojemnik na gaz umieszczony na stałe osi oraz położenia środka masy. r 6) butla — wymienny pojemnik na gaz płynny. 4. Wyposażenie pojazdu w instalację nie powinno zakłócać pracy podstawowego zasilania, jeśli pozostało ono

§2. 1. Pojazd zasilany gazem powinien być wyposażo- w pojeździe.

ny co najmniej w:

1) układ sygnalizacji minimalnego ciśnienia gazu — w od- 5. Prześwit pojazdu nie może ulec zmniejszeniu w wyniniesieniu do gazu ziemnego, poniżej którego zasilanie Ku zabudowy instalacji, przy czym żaden z jej elementów nie tym gazem jest niedopuszczalne, może znajdować się niżej niż 0,2 m od jezdni, jeśli nie jest

2) układ sygnalizacji przełączenia na zasilanie gazowe, osłonięty podłogą pojazdu.

3) gaśnicę, jeśli nie jest przewidziana w ogólnych wymaga- 6. Ujęcie wlotu powietrza do układu wentylacji i ogrzeniach dotyczących wyposażenia pojazdu. wania nie może znajdować się w komorze silnika.

Nr 21 - 496 Poz. 91

7. Wylot rury wydechowej ' oie może być skierowany 4. Mocowanie w stronę jakiegokolwiek elementu instalacji. zabezpieczać przed pojazd przyspiesz § 3. 1. Instalacja na gaz ziemny powinna być projek g ( g - przyspiesz towana na ciśnienie robocze zbiorników wynoszące 20 M Pa, - 8 g. Elementy m ana gaz płynny - 2.4 MPa. powinny być elasty

2. Złącza instalacji, przez które przepływa gaz, powinny 5. Pomiędzy z znajdować się w miejscach łatwo dostępnych dla kontroli ich na benzynę powin

szczelności. niż 0,05 m, jeśli ni

przegrodą· 3. Instalacja powinna być przystosowana do pracy w

temperaturach otoczenia: 6. Zbiorniki p

1) od -30 do +40°C dla gazu ziemnego, cinające, a ponadt

ich dopuszczenie do stosowania oraz powinny być odpowied 7. Zbiorniki (b nio oznakowane. jeździe, aby była m

5. Przełączanie zasilania powinno być możliwe z pozycji 1) dostępu do za kierującego pojazdem bez konieczności wyłączania silnika. 2) odczytu stanu

3) odczytu danyc 6. W pojazdach z silnikami o zapłonie samoczynnym nych oraz cec instalacja powinna zagwarantować odcięcie wypływu gazu po

osiągnięciu maksymalnej prędkości obrotowej silnika. 8. Zbiorniki n

umieszczone, aby w 7. W instalacji zasilania gazem ziemnym wymagane jest w stanie ciekłym. stosowanie co najmniej jednego manometru.

9. Zabrania się 8. W instalacji zasilania gazem płynnym wymagane jest przedniej pojazdu stosowanie:

parownika od strony zasilania, 11 . Odległość

9. Kompletację instalacji oraz sposób jej połączenia 12. Nie dopus i umieszczenia w pojeździe określa zakład montujący na (butli) . podstawie danych jej producenta. § 5. 1. Zawory 10. Instalacja powinna być zabezpieczona przed korozją. tak umieszczone, a

pojazdu lub z kom 11 . Budowa instalacji powinna umożliwiać przeprowa

dzanie badań okresowych. 2. Zawory nap 12. Elementy i zespoły instalacji narażone na mechanicz powinny być stero ne uszkodzenia powinny być odpowiednio zabezpieczone. 3. Zawory ster \ nie oznaczone poł 13. Elementy instalacji nie mogą wystawać poza obrys kierunek zamykania nadwozia pojazdu.

4. Dopuszcza 14. Instalacja nie może utrudniać w sposób istotny do napełniania i odcin stępu do silnika i innych zespołów. 5. Zawory po 15. Rozłączenie złącz gazowych instalacji nie powinno do nich osób niep być możliwe bez użycia narzędzi; nie dotyczy to złącza butla

- przewód. § 6. 1. Przewo winny być bez szw 16. Elementy instalacji, w których znajduje się lub przez które przepływa gaz, nie mogą być umieszczone w pomiesz 2. Przewody p

czeniu przeznaczonym do przewozu osób. 1) mogły być łat

17. Niedopuszczalny jest wypływ gazu po zatrzymaniu 2) nie ocierały się się silnika. 3) odległość od u 0,1 m, jeśli nie § 4. 1. Zbiorniki (butle) powinny spełniać wymagania 4) mocowanie wy określone w warunkach technicznych dozoru technicznego. między podpór

2. Zbiorniki (butle) powinny być tak zainstalowane w po 3. Przewody, jeździe, aby były maksymalnie chronione przed skutkami 20 MPa, powinny zderzeń, w tym głównie od przodu i tyłu pojazdu, a w przypad ku ich umieszczenia w przestrzeni ładunkowej samochodów 4. W przypadk ciężarowych powinny być zabezpieczone przed uszkodzeniem określonych w ust. przewodu łącząceg ładunkiem. dodatkowego zabe

. 3. Zbiorniki (butle) powinny być skutecznie osłonięte nymi uszkodzenia ptzed działaniem promieni słonecznych. w której jest umies

zbiorników (butli) do pojazdu powinno jego przemieszczeniem przy działaniu na nia w kierunku wzdłużnym - 20 nie ziemskie), a w kierunku poprzecznym cowania przylegające do zbiornika (butli) czne i nie absorbować wilgoci.

iornikami (butlami) na gaz a zbiornikiem a być zachowana odległość nie mniejsza są one oddzielone od siebie metalową

winny być wyposażone w zawory od w odniesieniu do przewidzianych na gaz

ypływ gazu.

tle) powinny być tak umieszczone w pożliwość łatwego:

orów odcinająoych,

apełnienia (nie dotyczy butli),

dotyczących oznakowań identyfikacyj legalizacji.

gaz płynny (butle) powinny być tak pozycjf rODoczej wypływ gazu następował

instalowania zbiorników (butli) w części raz w komorze silnika.

biorników (butli) nie powinny znajdować ty o ostrych krawędziach.

biorników (bu.łli) od układu wydechowe iejsza niż 0,1 m, jeśli nie jest zastosowana

cza się jakichkolwiek przeróbek zbiornika

do napełniania zbiorników powinny być y było możliwe ich napełnianie z zewnątrz ry silnikowej.

łniania i zawory zbiorników (butli) gazu ane ręcznie.

wane ręcznie powinny mieć jednoznacz żenie zamknięcia i otwarcia lub podany i otwierania.

się stosowanie zespolonego zaworu do nia wypływu gazu.

inny być zabezpieczone przed dostępem

wołanych .

y metalowe zastosowane w instalacji po .

winny być tak ułożone, aby:

o kontrolowane,

o elementy pojazdu,

ładu wydechowego nie była mniejsza niż stosuje się ekranu termicznego,

luczało ich wibrację, przy czym odległość ami nie powinna przekraczać 0,7 m.

w których panuje nadciśnienie gazu yć metalowe.

braku możliwości spełnienia wymagań pkt 1, 2 i 5, dopuszcza się odstępstwo dla zbiornik z reduktorem, pod warunkiem pieczenia go przed korozją i mechanicz i oraz niezbędnej wentylacji przestrzeni, czony.

...,.........

5. Przewody metalowe łączące elementy instalacji, które worów wentylacyjnych nie mogą znajdować się bliżej niż w czasie eksploatacji pojazdu mogą podlegać wzajemnym 0,25 m od układu wydechowego. przemieszczeniom, powinny być ukształtowane w pętle o pro 3. Obudowy osłaniające zbiorniki, osłaniające zawory mieniu krzywizny dostosowanym do średnicy przewodu. zbiorników oraz przewody układu przewietrzania obudów

§ 7. 1. Reduktor nie może włączać ' się do pracy, gdy powinny wykazywać szczelność przy nadciśnieniu: 0,05 MPa w króćcu wypływu gazu nie panuje podciśnienie. w odniesieniu do obudów na całe zbiorniki i 0,1 MPa w od- '. niesieniu do obudów na zawory. W trakcie próby wymienione 2. Na pracę reduktora nie może wywierać wpływu przy elementy nie powinny wykazywać odkształceń. ł spieszanie bądź opóźnianie ruchu pojazdu. 4. Zamykanie obudów powinno być tak urządzone, aby 3. Odległość reduktora od układu wydechowego nie nie istniała możliwość przypadkowego ich otwarcia. może być mniejsza niż 0,1 m, jeśli nie jest stosowany ekran termiczny. 5. Wielkość obudów na całe zbiorniki powinna być taka, aby odległość między ich ściankami a zbiornikami nie była § 8. 1. Zbiorniki zamontowane w przestrzeni zamkniętej mniejsza niż 0,02 m. pojazdu powinny być umieszczone w szczelnej obudowie całkowitej lub być wyposażone w szczelną obudowę osłania­ § 9. 1. Pojazd zasilany gazem może być używany po jącą jedynie zawory. W przypadku obudów osłaniających uzyskaniu adnotacji w dowodzie rejestracyjnym o treści "przy stosowany do zasilania gazem". zawory zbiorniki powinny być fabrycznie do takiego osłonięcia przystosowane. 2. Adnotacji, o której mowa w ust. 1, dokonują upraw nione stacje kontroli pojazdów na podstawie: 2. Obudowy powinny być wyposażone co najmniej w dwa otwory wentylacyjne połączone z atmosferą poza 1) zaświadczenia o dostosowaniu pojazdu do zasilania ga przestrzenią zamkniętą pojazdu, umożliwiające wymianę po zem, wydanego przez wytwórnię pojazdu lub uprawniony wietrza w czasie ruchu pojazdu. Otwór wentylacyjny powinien zakład, który dokonał tego dostosowania, albo mieć powierzchnię przekroju nie mniejszą niż 5 cm²• Wyloty ot- 2) przeprowadzonego badania.

Załącznik nr 4

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDOW UŻYWANYCH W RUCHU MIĘDZYNARODOWYM

§ 1. 1. Odległość mierzona równolegle do podłużnej osi § 6. Opony pojazdu powinny być homologowane i o głęzespołu pojazdów, między najdalej wysuniętym do przodu bokości rzeŹby bieżnika nie mniejszej niż 3 mm. punktem części nadwozia pojazdu samochodowego zawiera jącej przestrzeń ładunkowa a tylnym obrysem przyczepy, nie § 7. Pojazdy i ich zespoły powinny spełniać międzynaromoże być większa niż 16 m, przy zachowaniu odległości dowe zalecenia dotyczące wymagań technicznych. między tylnym obrysem samochodu a przednim obrysem § 8. Kabina pojazdu powinna być wyposażona w urząnadwozia przyczepy wynoszącej co najmniej 0,35 m. dzenie zapewniające bezpieczeństwo i wygodę pracy kie

2. Odległość między tylną osią pojazdu samochodowego · rowcy. amnpirezjesdznaiąniożs3iąmp.rzyczepy w zespole pojazdów nie może być § 9. Autobus powinien być wyposażony w urządzenia zapewniające wygodę podróżowania pasażerów. § 2. Udział rzeczywistej masy całkowitej na oś (osie) napędową (napędowe) pojazdu lub zespołu pojazdów nie § 10. W pojeździe nie mogą występować zauważalne może być mniejszy niż 25%. wycieki z zespołów i układów, w których znajdują się materiały § 3. Pojazd samochodowy powinien być wyposażony eksploatacyjne; dopuszcza się ślady płynów bez tworzenia kropel. z przodu w zaczep do holowania.

§ 4. Urządzenia sprzęgające pojazdów powinny mieć § 11 . Stosunek mocy silnika do dopuszczalnej masy trwałe oznakowanie podające co najmniej producenta i dopu całkowitej pojazdu (zespołu) nie może być mniejszy niż szczalne obciążenie. 5 kW/t.

§ 5. Pojazd powinien być wyposażony w homologowane § 12. Wiek pojazdu samochodowego, liczony od roku zewnętrzne urządzenia świetlne. wyprodukowania, nie może przekraczać dziesięciu lat.

Załącznik nr 5

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDOW DŁUGICH I CIĘŻKICH

§ 1. Pojazdy i zespoły pojazdów, o których mowa w § 42 § 4. Dolne krawędzie tablic wyróżniających powinny być rozporządzenia, powinny być oznakowane tablicami wyróż­ umieszczone nie niżej niż 500 mm i nie wyżej niż 1500 mm od niającymi, umieszczonymi z tyłu pojazdu prostopadle i symet powierzchni jezdni.

rycznie do jego osi podłużnej. § 5. Zewnętrzne boczne krawędzie tablic wyróżniających § 2. Tablice wyróżniające dla pojazdów samochodowych powinny być umieszczone nie dalej niż 400 mm od bocznego powinny składać się z ukośnych pasóVl( umieszczonych pod obrysu pojazdu. ± ± kątem 45° 5° do pionu, o szerokości 100 2,5 mm, na przemian barwy żółtej, wykonanych z materiału odblaskowe § 6. W przypadku zastosowania oznaczenia przewidzia go, oraz barwy czerwonej, wykonanych z materiału fluorescen nego na rysunku nr 1 i 2 wzór 4 odległość między tablicą cyjnego. umieszczoną poziomo i tablicą umieszczoną pionowo nie może być mniejsza niż 200 mm i nie większa niż 300 mm. § 3. Tablice wyróżniające dla przyczep (naczep) powinny mieć tło odblaskowe barwy żółtej z obrzeżem fluorescencyj § 7. Wymiary oraz zasady rozmieszczania tablic wyróżnym barwy czerwonej. niających na pojeździe określa rysunek nr 1 i 2.

Rysunek nr 1

TABLICE WYRÓŻNIAJĄCE POJAZDY SAMOCHODOWE

(wymiary w milimetrach) wzór 1 o) M 4130 41. < 2300 M

wzór 3

Żótły odblaskowy

— — ——

SOSLLL4 NAŻO

a= wzór 4

<L< 555

2

Nr 21 — 499 — . Poz. 91

Rysunek nr 2 TABLICE WYRÓŻNIAJĄCE PRZYCZEPY (NACZEPY) (wymiary w milimetrach) wzór 1 dą +

1430 <L< 2500

. 03.0039, 9 4 «aXse.*,

Ost .

7 ZEK ZOKIEDZEY

56 p L<|130

wzór 3

| czerwony /ltorescencyjny

zolty odbaskony

... 2. 0 e * © 220

565< L< il3> 'S6S<L <l30

2% .

wzór 4

e

280<L< 565

Nr 21 500 Poz. 91 Załącznik nr 6 WZÓR TABLICY WYRÓŻNIAJĄCEJ DLA POJAZDÓW WOLNO PORUSZAJĄCYCH SIĘ (wymiary w milimetrach)

®

5S0f.36S

materiał odblaskowy czerwony

@ mate

Egzemplarze bieżące oraz z lat ubiegłych można nabywać n

Ministrów. ul. Pow

Reklamacje z powodu niedor,czenia poszczególnych numerów zgłasza

00-979 Warszawa. P-1. niezwło

o wszelkich zmianach nazwy prenumeratora lub adresu prosimy

Wydaw Redakcja: Biuro Prawne. Organizacja druku i kolportaż: Wydział tel. 42-14-78 i 694-67-50.

Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Za

lam. 2101 -1300-93. PL

iał fluorescencyjny czerwony

podstawie nadesłanego zamówienia w Wydziale Wydawnictw Urzędu Rady

ińska 69J71. 00-979 Warszawa P-1 .

należy na piśmie do Wydziału Wydawnictw Urztdu Rady Ministrów. ul. Powsińska 69/11 .

znie po otrzymaniu nast,pnego kolejnego numeru.

niezwłocznie informować na piśmie Wydział Wydawnictw Urztdu Rady Ministrów.

a: Urząd Rady Ministrów Q-583 Warszawa, Al. Ujazdowskie 1/ 3. P-29. Wydawnictw. 00-979 Warszawa. ul. Powsińska 69/71 . P-1, eleks 825944 WW. telefaks (22) 694-62-06.

ładach Graficznych "Tamka" SA. lakład nr 1. Warszawa. ul. Tamka 3.

ISSN 0867-341 1 Cena 10000 zł