Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia.

Nr 44

TREŚĆ: Poz.:

ROZPORZĄDZENIA:

432 - Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia . 2453 433 - Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań pojazdów zabytkowych i pojazdów marki "SAM" co do zgodności z warunkami technicznymi, wzorów dokumentów związanych z tymi badaniami oraz jednostek upoważnionych do przeprowadzania tych badań 2496

WYROK TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO

434 - z dnia 11 maja 1999 r. sygn. akt P. 9/98 . 2512

432

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ

z dnia 1 kwietnia 1999 r.

w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia.

Na podstawie art. 66 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerw 3) pojazdu zabytkowego, ca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, 4) tramwaju i trolejbusu, dla których warunki tech

, Nr 123, poz. 779 i Nr 160, poz. 1086 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 133, poz. 872) zarządza niczne określają odrębne przepisy. się, co następuje: 3. Pojazd zarejestrowany za granicą, a znajdujący się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, powinien Rozdział 1 odpowiadać warunkom technicznym określonym w Konwencji o ruchu drogowym, sporządzonej Przepisy ogólne w Wiedniu dnia 8 listopada 1968 r. (Dz. U. z 1988 r. Nr 5, poz. 40 i 44). 1. Zakres obowiązywania

4. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o dacie pierwszej rejestracji pojazdu, rozumie się przez to: § 1. 1. Pojazd uczestniczący w ruchu powinien od 1) dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za powiadać warunkom technicznym określonym w ni niejszym rozporządzeniu. granicą - dzień pierwszej rejestracji za granicą,

2) dla pojazdu' zarejestrowanego po raz pierwszy 2. Przepis ust. 1 nie dotyczy: przez organy Sit Zbrojnych, jednostki wojskowe 1) pojazdu specjalnego lub używanego do celów spe podporządkowane Ministrowi Spraw Wewnętrz­ nych i Administracji, Policję, Urząd Ochrony Pań­ cjalnych Sił Zbrojnych i jednostek wojskowych stwa i Straż Graniczną - dzień pierwszej rejestra podporządkowanych Ministrowi Spraw Wewnętrz­ cji podany przez te organy. nych i Administracji, z wyjątkiem oznakowania określonego dla pojazdu uprzywilejowanego, 2. Wymiary i masy pojazdu

2) pojazdu specjalnego lub używanego do celów spe § 2. 1. Długość pojazdu nie może przekraczać: cjalnych Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicz nej, Służby Więziennej i straży pożarnej, z wyjąt­ 1) pojedynczego pojazdu (z wyłączeniem kiem oznakowania określonego dla pojazdu uprzy naczepy i autobusu, o którym mowa wilejowanego, w pkt 2 i 5) - 12,00 m,

Nr 44 - 2454- Poz. 432

2) autobusu o co najmniej dwóch osiach 10. Szerokość motocykla i motoroweru wieloślado­ kierowanych - 15,00 m, wego nie może przekraczać 2,00 m, a jednośladowego motoroweru - 1,00 m; dotyczy to pojazdu zarejestro 3) pojazdu członowego -16,50 m, wanego po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 1999 r.

4) zespołu złożonego z pojazdu 11. Wysokość motocykla i motoroweru nie może silnikowego i przyczepy -18,75 m, przekraczać 2,50 m; dotyczy to pojazdu zarejestrowa nego po raz pierwszy po dniu 30 czerwca1999 r. 5) autobusu przegubowego -18,00 m,

6) zespołu złożonego z trzech pojazdów, § 3. 1. Dopuszczalna masa całkowita pojazdu z za w którym pojazdem ciągnącym jest chowaniem wymagań, o których mowa w § 5, nie mo pojazd wolnobieżny lub ciągnik rolniczy-22,00 m, że przekraczać:

7) motocykla, motoroweru lub roweru 1) pojazdu pojedynczego, z wyłączeniem naczepy: oraz zespołu złożonego z motocykla, a) dwuosiowego, z zastrzeżeniem lit. b) - 16 t, motoroweru lub roweru i przyczepy - 4,00 m. b) dwuosiowego autobusu o zawieszeniu 2. Szerokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 3 i 10, kół pneumatycznym lub równoważnym - 18 t, § 44 ust. 3 pkt 1, § 53 ust. 3 oraz § 56 ust. 1 pkt 1, nie c) trzyosiowego -24t, może przekraczać 2,55 m; szerokość ta nie obejmuje lu sterek na przegubowych wysięgnikach, świateł d) o liczbie osi większej niż trzy -32t, umieszczonych na bokach pojazdu oraz elementów e) autobusu przegubowego -28t, elastycznych wykonanych z gumy lub tworzyw sztucz nych. 2) pojazdu członowego lub zespołu złożonego z pojaz du silnikowego i przyczepy: 3. Szerokość pojazdu ciężarowego z nadwoziem ro dzaju furgon może wynosić do 2,60 m, jeżeli jego ścia­ a) o liczbie osi nie większej niż cztery -32t, ny są zaopatrzone w izolację termiczną. b) o liczbie osi większej niż cztery, 4. Wysokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 11, nie z zastrzeżeniem pkt 3 -42t, może przekraczać 4,00 m. 3) pojazdu członowego składającego się z trójosiowe go pojazdu silnikowego i trójosiowej naczepy, 5. Odległość między osią sworznia siodłowego przewożącego 40-stopowy kontener ISO w transurządzenia sprzęgającego a tylnym obrysem naczepy porcie kombinowanym - 44 t. nie może przekraczać 12,00 m.

2. Udział masy na oś (osie) napędową (napędowe) 6. Odległość między osią sworznia siodłowego pojazdu lub zespołu pojazdów nie może być mniejszy urządzenia sprzęgającego a dowolnym punktem niż 25%, a w odniesieniu do samochodu osobowego przedniej części naczepy nie może przekraczać 2,04 m; udział masy na oś przednią nie może być mniejszy niż dotyczy to naczepy zarejestrowanej po raz pierwszy po 30%; dotyczy to pojazdów zarejestrowanych po raz dniu 31 grudnia 1993 r. pierwszy po dniu 31 marca 1998 r.

7. Pojazd samochodowy i zespół pojazdów powi § 4. Za oś pojedynczą uważa się oś oddaloną od osi nien mieć możliwość poruszania się wewnątrz pier sąsiedniej o więcej niż 2 m lub dwie sąsiednie osie od ścienia o promieniu zewnętrznym 12,50 m i promieniu dalone od siebie o mniej niż 1 m, za oś wielokrotną zaś wewnętrznym 5,30 m; dotyczy to pojazdów zarejestro - zespół złożony z dwóch lub więcej osi, zwanych wanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r. "osiami składowymi", w którym odległość między są­ 8. Odległość mierzona równolegle do podłużnej osi siednimi osiami składowymi jest nie mniejsza niż zespołu pojazdów, między najdalej wysuniętym do 1 m i nie większa niż 2 m. przodu punktem części nadwozia pojazdu samochodo~ § 5. 1. Nacisk osi pojedynczej, z zastrzeżeniem wego zawierającej przestrzeń ładunkową a tylnym ob ust. 4, nie może przekraczać 80 kN. rysem przyczepy, nie może być większa niż 16,40 m, przy zachowaniu odległości między tylnym obrysem 2. Nacisk osi wielokrotnej nie może przekraczać su samochodu a przednim obrysem nadwozia przyczepy my dopuszczalnych nacisków osi składowych. wynoszącej co najmniej 0,35 m; dotyczy to pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 3. Nacisk osi składowej, z zastrzeżeniem ust. 4, nie 1999 r. może przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższej osi składowej: 9. Odległość między tylną osią pojazdu samochodowego a przednią osią przyczepy w zespole pojazdów 1) do 1,20 m -57,5 kN,

nie może być mniejsza niż 3,00 m; dotyczy to pojazdów 2) powyżej 1,20 m do 1,30 m -65,0 kN, zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 1999 r. 3) powyżej 1,30 m -72,5 kN.

Nr 44 - 2455- Poz. 432

4. Pojazd, którego nacisk osi pojedynczej przekra go innego pojazdu, odpowiadające warunkom okre cza wielkości określone w ust. 1, lecz nie przekracza ślonym w ust. 1 oraz innym następującym warunkom: 100 kN, a dla osi napędowej pojazdu, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 lit. b), przy zastosowaniu kół bliźnia­ 1) powinny być wytrzymałe i dobrze zamocowane; czych 115 kN, oraz pojazd, którego nacisk osi składo­ wysokość przekroju poprzecznego nie może być wej przekracza wielkości określone w ust. 3, może mniejsza niż 100 mm; uczestniczyć w ruchu na: 2) odległość dolnej krawędzi od powierzchni jezdni 1) drogach krajowych oznaczonych numerami jedno nie może przekraczać 550 mm przy zachowanej cyfrowymi i dwucyfrowymi, z wyłączeniem dróg masie własnej pojazdu, wymienionych w załączniku nr 1 do rozporządze­ 3) odległość od tylnego obrysu pojazdu nie może nia, przekraczać 400 mm,

2) odcinkach dróg krajowych oznaczonych numerami 4) szerokość nie może przekraczać w żadnym miejscu trzycyfrowymi, ze znakami z obrzeżem składają­ największej szerokości tylnej osi, mierzonej na cym się z białych i czarnych kwadratów, wymienio skrajnych zewnętrznych punktach kół (wyłączając nych w załączniku nr 2 do rozporządzenia, odkształcenia opon występujące w pobliżu ich sty ku z jezdnią), i nie może być od niej mniejsza niż 3) odcinkach dróg oznaczonych znakami zakazu wjaz 100 mm z każdej strony, du pojazdów o nacisku osi większym niż 100 kN,

5) końce nie powinny być wygięte w kierunku do tyłu 4) drogach leżących w ciągu dróg wymienionych oraz nie powinny mieć zewnętrznych ostrych kra w pkt 1-3 oraz na trasach regularnej komunikacji wędzi, autobusowej w granicach administracyjnych miast. warunki określone w pkt 1-5 dotyczą pojazdu zareje strowanego po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 5. Nacisk osi składowej pojazdu, o którym mowa 1999 r. w ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od są­ siedniej bliższej osi składowej: 4. Dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy w okresie od dnia 1 stycznia 1966 r. do dnia 31 grudnia 1) do 1,10 m - 57,5 kN, 1994 r. dopuszcza się, aby zderzak lub inne urządzenie 2) powyżej 1,10 m do 1,20 m -65,0 kN, ochronne zabezpieczające przed wjechaniem pod nie go innego pojazdu, odpowiadały warunkom następu­

3) powyżej 1,20 m do 1,30 m -72,5 kN, jącym:

4) powyżej 1,30 m, z zastrzeżeniem pkt 5 - 80,0 kN, 1) powinny mieć odpowiednią wytrzymałość i być dobrze zamocowane,

5) powyżej 1,30 m, przy osi podwójnej, dla osi napę­ 2) odległość dolnej krawędzi od powierzchni jezdni dowej - 100,0 kN, pod warunkiem że łączny nacisk nie może przekraczać 700 mm, nie przekracza 160,0 kN. 3) odległość od tylnego obrysu pojazdu nie może Rozdział 2 przekraczać 600 mm,

Pojazd samochodowy i przyczepa przeznaczona 4) szerokość nie może być mniejsza od szerokości po do łączenia z tym pojazdem jazdu o więcej niż 100 mm z każdej strony pojazdu; jeżeli składa się z więcej niż jednego elementu, do

1. Warunki ogólne puszcza się między elementami przerwę w kierun ku poziomym o długości nie przekraczającej 600 mm, § 6. Ilekroć w niniejszym rozdziale jest mowa o po jeździe, rozumie się przez to pojazd samochodowy 5) końce powinny być zaokrąglone w kierunku do i przyczepę. przodu,

. § 7.1. Zderzaki i klamki drzwi pojazdu nie mogą po a dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy wodować niebezpieczeństwa zaczepienia innego w okresie od dnia 1 stycznia 1995 r. do dnia 30 czerw uczestnika ruchu. ca 1999 r. dopuszcza się odległość od tylnego obrysu pojazdu nie przekraczającą 600 mm.

2. Daszek reflektora pojazdu albo krawędź wystają­ cej części reflektora lub nadwozia, przykrywającej czę­ 5. Zderzaka lub urządzenia ochronnego, o których ściowo reflektor, powinny być zaokrąglone; nie doty mowa w ust. 3, nie wymaga się na pojeździe, którego czy to pojazdu Sił Zbrojnych. konstrukcja uniemożliwia wjechanie pod niego innego pojazdu, na samochodzie i przyczepie samowyładow­ 3. Pojazd, którego zwis tylny jest większy niż czej, na ciągniku siodłowym i przyczepie dłużycowej. 600 mm i wzniesiony nad powierzchnię jezdni więcej niż 700 mm przy zachowanej masie własnej, powinien 6. Pojazd przystosowany do ciągnięcia przyczepy być wyposażony w tylny zderzak lub inne urządzenie oraz przyczepa powinny być wyposażone wodpowied ochronne zabezpieczające przed wjechaniem pod nie- nie urządzenia sprzęgające.

Nr 44 - 2456- Poz. 432

§ 8. 1. Kabina kierowcy oraz pomieszczenie przezna 6) powinno być wyposażone w wyjścia w postaci czone do przewozu osób powinny być wyposażone w: drzwi lub okien, co najmniej po jednym na każdą stronę pojazdu, umożliwiające w razie konieczno 1) urządzenia zapewniające przewietrzanie i ogrzewa ści wyjście na zewnątrz, nie wnętrza, jeżeli są one pomieszczeniami za mkniętymi; urządzenia zapewniającego ogrzewa 7) w samochodzie ciężarowym powinno być oddzie nie wnętrza nie wymaga się dla pojazdu zarejestro lone od przestrzeni ładunkowej trwałą przegrodą wanego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia o odpowiedniej wytrzymałości. 1984 r.,

4. Szyby pojazdu: 2) drzwi zaopatrzone w zamki uniemożliwiające sa moczynne lub nie zamierzone ich otwarcie się. 1) nie powinny dawać ostrych odprysków w razie roz bicia; przednia szyba powinna zapewnić kierowcy 2. Zawiasy drzwi umieszczonych z boku pojazdu pełną i wyraźną widoczność bez zniekształcenia i otwieranych na boki powinny znajdować się z przodu; obrazu, a w razie rozbicia - zapewniać jeszcze do dotyczy to pojazdu, którego konstrukcja umożliwia roz stateczną widoczność drogi, wijanie prędkości przekraczającej 40 km/h i zarejestro wanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1972 r. 2) powinny być umocowane w taki sposób lub sporzą­ dzone z takiego tworzywa, aby w razie potrzeby ist 3. Wnętrze kabiny kierowcy oraz pomieszczenia niała możliwość wyjścia na zewnątrz pojazdu co przeznaczonego do przewozu osób powinno odpowia najmniej przez jeden otwór okienny z każdej strony dać następującym warunkom: pojazdu,

1) powinno być szczelne, jeżeli jest pomieszczeniem 3) powinny być ocechowane w miejscu widocznym zamkniętym, z zewnątrz pojazdu; dotyczy to pojazdu zarejestro wanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1968 r. 2) siedzenia powinny być przymocowane do nadwo zia, również gdy są przesuwane, w sposób unie § 9. 1. Pojazd powinien być tak zbudowany, wypo możliwiający nie zamierzone zmiany ich położenia, sażony i utrzymany, aby:

3) górna część oparcia przednich siedzeń samochodu 1) poziom hałasu zewnętrznego mierzony podczas osobowego powinna być miękko wyściełana; nie postoju pojazdu z odległości 0,5 m nie przekraczał dotyczy to samochodu terenowego, w odniesieniu do:

4) tablica rozdzielcza powinna być przynajmniej u do a) pojazdu, który był poddany badaniom homolo łu zaokrąglona, gacyjnym - wartości ustalonej w trakcie badań homologacyjnych o 5 dB (A), 5) mechanizm do otwierania i zamykania dachu powi nien być tak urządzony, aby nie działał samoczyn b) pozostałych pojazdów - wartości podanych nie, również w razie zderzenia, w poniższej tabeli w dB (A):

Nr 44 - 2457- Poz. 432

2) w spalinach pojazdu z silnikiem o zapłonie iskro (CH) i współczynnik nadmiaru powietrza (lambda - 1..) wym zawartość tlenku węgla (CO), węglowodorów nie przekraczały wartości podanych w poniższej tabeli:

1) Dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy do dnia 31 grudnia 1996 r., wyposażonego w silnik o pojemności skokowej poniżej 700 cm3 , dopuszcza się wartości określone w kolumnie 5; wartości podane w kolumnach 6, 7 i 8 nie dotyczą pojaz

du, dla którego w świadectwie homologacji potwierdzono wartości wyższe, stanowiące dla tego pojazdu kryterium oceny.

3) zadymienie spalin pojazdu z silnikiem o zapłonie jazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu samoczynnym, mierzone przy swobodnym przy 31 grudnia 1984 r., spieszaniu silnika w zakresie od prędkości obroto wej biegu jałowego do maksymalnej prędkości ob b) był tak umieszczony, aby w razie jego uszkodze rotowej, wyrażone w postaci współczynnika po nia lub przelania paliwo nie ściekało na elemen chłaniania światła, nie przekraczało: 2,5 m-1, ty układu wydechowego, a w odniesieniu do silnika z turbodoładowaniem c) nie miał wlewu paliwa w kabinie kierowcy, w po 3,0 m-1, mieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób, w komorze silnikowej lub w bagażniku; przy 4) urządzenie zapłonu iskrowego nie wytwarzało nad czym, jeżeli wlew paliwa umieszczony jest z bo miernych zakłóceń radioelektrycznych, ku pojazdu, to korek wlewu paliwa w położeniu 5) układ zasilania: zamkniętym nie może wystawać poza obrys nadwozia; dotyczy to pojazdu zarejestrowanego a) był szczelny, niezależnie od warunków zewnętrz­ po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r.; nych oraz drgań występujących podczas pracy nie dotyczy motocykla, pojazdu,

b) był zabezpieczony przed możliwością zetknięcia 7) instalacja elektryczna: z przeszkodami znajdującymi się na drodze oraz a) była zabezpieczona przed uszkodzeniem mecha przed nadmiernym nagrzewaniem, tarciem i in nicznym wskutek tarcia o inne elementy pojaz nymi nienaturalnymi warunkami, du, a także przed korozją,

c) był zabezpieczony przed korozją, b) była wyposażona w umieszczony w łatwo do 6) zbiornik paliwa, w tym również zbiornik paliwa nie stępnym miejscu wyłącznik, umożliwiający zależnej instalacji ogrzewczej: odłączenie akumulatora od zasadniczej instala cji elektrycznej bez użycia narzędzi; dotyczy to a) nie był umieszczony w kabinie kierowcy lub samochodu ciężarowego i specjalnego o do w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu puszczalnej masie całkowitej przekraczającej osób ani też bezpośrednio do niego nie przyle 3,5 t, ciągnika siodłowego i balastowego oraz gał, zaś przegroda lub ścianka oddzielająca autobusu o liczbie miejsc większej niż 15 łącznie zbiornik od tych pomieszczeń powinna być wy z miejscem kierowcy, zarejestrowanych po raz konana z materiału niepalnego; dotyczy to po- pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r.,

Nr 44 - 2458- Poz. 432

8) nie występowały wyraźne wycieki w postaci spada 3. Wykaz przedmiotów wyposażenia i części zwią­ jących kropel materiałów eksploatacyjnych z ze zanych z bezpieczeństwem użytkowania pojazdów społów i układów pojazdów, i ochroną środowiska określa załącznik nr 3 do rozpo rządzenia, zaś przedmioty wyposażenia i części objęte 9) układ odpowietrzania skrzyni korbowej silnika o za obowiązkiem homologacji typu określone są w przepi płonie iskrowym (z wyjątkiem silnika dwusuwowe sach dotyczących homologacji. go) był kompletny i szczelny; nie dotyczy to moto cykla oraz pojazdu zarejestrowanego po raz pierw § 11. 1. Pojazd samochodowy powinien być wypo szy przed dniem 1 stycznia 1987 r., sażony:

10) układ pochłaniania par paliwa ze zbiornika paliwa 1) w numer identyfikacyjny pojazdu (VIN) albo w roz pojazdu z silnikiem o zapłonie iskrowym był kom poznawczy numer nadwozia/podwozia, umieszczo pletny i szczelny; dotyczy to pojazdu zarejestrowa ny w sposób trwały na nadwoziu, ramie lub innym nego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1995 r., podobnym podstawowym elemencie konstrukcyj nym, oraz tabliczkę znamionową - określone 11) istniała możliwość jazdy do tyłu; nie dotyczy to mo w załączniku nr 4 do niniejszego rozporządzenia; tocykla. numeru identyfikacyjnego VIN nie wymaga się dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed 2. Kierownica w pojeździe samochodowym o licz dniem 1 stycznia 1995 r., a także dla motocykla, cią­ bie kół większej niż trzy, którego konstrukcja umożliwia gnika rolniczego, pojazdu wolnobieżnego, przycze rozwijanie prędkości przekraczającej 40 km/h, nie po py przeznaczonej do łączenia z tymi pojazdami oraz winna być umieszczona po prawej stronie pojazdu; do pojazdu z nadanym i wybitym numerem nadwo tyczy to pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po zia/podwozia zgodnie z odrębnymi przepisami, dniu 31 grudnia 1984 r.

2) w samoczynne wycieraczki przedniej szyby w licz 3. Wózek boczny motocykla powinien być umiesz bie zapewniającej odpowiednie pole wiedzenia kie czony po jego prawej stronie. rowcy oraz w urządzenie do zmywania tej szyby; nie dotyczy to: 4. Pojazd samochodowy o nacisku osi kierowanej lub sumie nacisków osi kierowanych, przekraczającym a) pojazdu wyposażonego w przednią szybę o ta 45 kN, powinien mieć układ kierowniczy z mechani kich wymiarach i kształcie, że kierowca bez zmia zmem wspomagającym. W razie uszkodzenia tego me ny normalnej pozycji może obserwować drogę chanizmu powinna być zapewniona kierowalność po nie poprzez tę szybę, jazdem. b) w zakresie wyposażenia w urządzenie do zmy wania przedniej szyby - samochodu osobowe 2. Wyposażenie go zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 1 lipca 1971 r., a pozostałych pojazdów § 10. 1. Przedmioty wyposażenia i części pojazdów zarejestrowanych przed dniem 1 lipca 1972 r., związane z bezpieczeństwem ich użytkowania i ochro ną środowiska mogą być stosowane w pojazdach, je 3) w prędkościomierz umieszczony w polu widzenia żeli spełniony jest co najmniej jeden z następujących kierowcy oraz w drogomierz, warunków: 4) w lusterka zapewniające kierującemu niezbędną 1) oznakowane są znakami homologacji międzynaro­ dla bezpieczeństwa ruchu widoczność do tyłu: dowej stosowanymi w homologacji Europejskiej Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjed a) co najmniej jedno lusterko zewnętrzne po lewej noczonych (EKG ONZ) - "E" lub Unii Europej stronie pojazdu - w odniesieniu do samochodu skiej - "e", osobowego i motocykla, z zastrzeżeniem lit. b),

2) oznakowane są cechami producenta pojazdu, na b) co najmniej dwa lusterka zewnętrzne, jedno po który wystawiono krajowe świadectwo homologa lewej i jedno po prawej stronie pojazdu - w od cji typu pojazdu; ocechowanie to powinno być niesieniu do pozostałych pojazdów oraz do sa zgłoszone do upoważnionej jednostki celem ewi mochodu osobowego ciągnącego przyczepę dencji, i samochodu osobowego, w którym lusterko wewnętrzne nie zapewnia dostatecznej widocz 3) oznakowane są cechami dostawcy producenta po ności" do tyłu, jazdu, na który wystawiono krajowe świadectwo homologacji typu pojazdu; ocechowanie to powin c) wewnętrzne - w odniesieniu do samochodu no być zgłoszone do upoważnionej jednostki ce osobowego, lem ewidencji, 5) w sygnał dźwiękowy o ciągłym i nieprzeraźliwym 4) oznakowane są znakiem bezpieczeństwa zgodnie tonie, o poziomie dźwięku mierzonym podczas po z przepisami o badaniach i certyfikacji. stoju pojazdu z odległości 3m nie mniejszym niż:

a) 87 dB (A) - w odniesieniu do motocykla, 2. Przepis ust. 1 dotyczy producentów, importerów, dystrybutorów oraz podmiotów mon"tujących i świad­ b) 96 dB (A) - w odniesieniu do pozostałych pojaz czących usługi. dów,

Nr 44 - 2459- Poz. 432

6) w punkty kotwiczenia pasów bezpieczeństwa: 10) w fartuchy odpowiednio przedłużające tylne błotni­

a) na przednich siedzeniach - dotyczy pojazdu ki od tyłu albo umieszczone dalej od kół niż błotni­ o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekra ki, jeżeli przy masie własnej pojazdu błotnik lub in czającej 2,5 t zarejestrowanego po raz pierwszy ny znajdujący się w płaszczyźnie symetrii opony za po dniu 30 czerwca 1971 r. i do pojazdu o do tylnym kołem element nadwozia lub podwozia, puszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej osłaniający tylne koło (koła), położony jest wyżej 3,5 t zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu nad jezdnią niż 0,25 odległości tego elementu od 30 czerwca 1995 r., pionowej płaszczyzny przechodzącej przez oś tyl b) na siedzeniach innych niż przednie samochodu nego koła (kół), a dla samochodu osobowego oraz osobowego, skierowanych do przodu; dotyczy autobusu, samochodu ciężarowego i specjalnego to samochodu osobowego zarejestrowanego po o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 t z poje raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r.: dynczymi kołami na osi tylnej i motocykla - wyżej niż ta odległość; odległość dolnej krawędzi fartu nie dotyczy pojazdu z nadwoziem otwartym, cha od jezdni nie powinna przekraczać tych wielko

7) w pasy bezpieczeństwa na siedzeniach wyposażo­ ści; szerokość fartucha nie powinna być mniejsza nych w punkty kotwiczenia; dotyczy to: niż szerokość opony (opon), sztywność fartuchów

a) przednich siedzeń w samochodach osobowych zaś powinna zapewniać ograniczenie do minimum rejestrowanych po raz pierwszy po dniu: ochlapywania pojazdów jadących z tyłu; fartuchów nie wymaga się w pojeździe o konstrukcji uniemoż­ - 30 czerwca 1971 r. - z silnikiem o pojemno ści skokowej powyżej 1400 cm3 , liwiającej ich umieszczenie,

- 31 grudnia 1971 r. - z silnikiem o pojemno 11) w urządzenie zabezpieczające przed użyciem przez ści skokowej od 1000 cm3 do 1400 cm3, osoby niepowołane,

- 30 czerwca 1972 r. - pozostałych, 12) w trójkąt do ustawiania na drodze, przeznaczony do b) siedzeń innych niż przednie - w samochodach osobowych rejestrowanych po raz pierwszy po ostrzegania o obecności unieruchomionego pojaz dniu 30 czerwca 1993 r., du; nie dotyczy to motocykla jednośladowego,

c) siedzeń w pojazdach innych niż wymienione pod 13) w gaśnicę umieszczoną w miejscu łatwo dostęp­ lit. a) i b), wyposażonych w punkty kotwiczenia nym w razie potrzeby jej użycia; nie dotyczy to mo pasów bezpieczeństwa - rejestrowanych po raz tocykla, pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r.; nie dotyczy pojazdu z nadwoziem otwartym, 14) w tłumik wydechu - w odniesieniu do pojazdu na pędzanego silnikiem spalinowym; wylot rury wy 8) w zagłówki na siedzeniach wyposażonych w pasy dechowej nie może być skierowany w prawą stro bezpieczeństwa mocowane co najmniej w trzech nę, punktach, z wyjątkiem siedzeń w pojeżdzie z nad

woziem otwartym oraz siedzeń tylnych w pojeździe 15) w urządzenie rejestrujące samoczynnie prędkość z nadwoziem rodzaju coupe o układzie siedzeń jazdy, czas jazdy oraz postoju (tachograf); doty ,,2+2"; dotyczy pojazdów wyprodukowanych po czy to: dniu 31 grudnia 1995 r., a) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej 9) w błotniki lub inne elementy nadwozia lub podwo 9 t i powyżej, zarejestrowanego po raz pierwszy zia, o szerokości nie mniejszej niż szerokość opony, po dniu 31 grudnia 1984 r., a w przypadku kół bliźniaczych - nie mniejszej niż odległość między zewnętrznymi krawędziami b) pojazdu o dopuszczalnej masie całkowitej powy opon, przy czym błotniki samochodu osobowego żej 3,5 t, wyprodukowanego po dniu 31 grudnia i motocykla, przy masie własnej pojazdu, powinny 1999 r.,

odpowiadać następującym warunkom: z wyjątkiem autobusu używanego w komunikacji

a) kąt opasania koła przez błotnik powinien być ta miejskiej oraz pojazdu Sił Zbrojnych,

ki, aby obejmował co najmniej z przodu 30° i z ty łu 50° od pionowej płaszczyzny przechodzącej 16) w miejsce przewidziane do umieszczenia tablic re przez oś koła, jestracyjnych, określone w załączniku nr 5 do roz porządzenia; wymagania załącznika nr 5 dotyczą b) odległość między zewnętrzną krawędzią błotni­ pojazdu wyprodukowanego po dniu 31 grudnia ka a osią koła w wymaganym kącie opasania nie 1999 r., może być większa niż dwukrotna wartość sta

tycznego promienia opony, 17) w zaczep do holowania z przodu pojazdu, a w od

c) najniższy punkt tylnej krawędzi błotnika lub inne niesieniu do samochodu osobowego - także z ty

go elementu pełniącego jego funkcję, znajdują­ łu; zaczep do holowania powinien wytrzymywać si cy się w płaszczyźnie symetrii opony, nie może łę zarówno ciągnącą jak i ściskającą, równą co naj znajdować się wyżej niż 150 mm ponad poziomą mniej połowie ciężaru wynikającego z dopuszczal płaszczyzną przechodzącą przez oś koła; nej masy całkowitej pojazdu, na którym jest zamo

błotników nie wymaga się w pojeździe wyjątkowej cowany; dotyczy to pojazdu wyprodukowanego po

konstrukcji, dniu 31 grudnia 1999 r.

Nr 44 - 2460- Poz. 432

2. Przepisy ust. 1 pkt 1,910,12 i 16 stosuje się rów 3. Światła nież do przyczepy. § 12.1. Pojazd powinien być wyposażony w nastę­ 3. Pojazd samochodowy nie może być wyposażony pujące światła zewnętrzne: w silnik dwusuwowy; nie dotyczy to motocykla oraz sa mochodu osobowego zarejestrowanego po raz pierw 1) drogowe - pojazd samochodowy, szy przed dniem 1 stycznia 1986 r. i pozostałych pojaz którego konstrukcja : dów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu umożliwia rozwijanie 30 kwietnia 1993 r. prędkości przekraczają­ cej 40 km/h,

4. Pojazd powinien być wyposażony w ogumienie 2) mijania - pojazd samochodowy, pneumatyczne o nośności dostosowanej do nacisku koła oraz dostosowane do maksymalnej prędkości po 3) kierunkowskazy - pojazd samochodowy jazdu; ciśnienie w ogumieniu powinno być zgodne i przyczepa; nie dotyczy z zaleceniami wytwórni dla danej opony i obciążenia to motocykla jednośla­ pojazdu. dowego zarejestrowa nego po raz pierwszy 5. Dopuszcza się w celu krótkotrwałego użycia wy przed dniem 1 stycznia posażenie pojazdu w koło zapasowe, o parametrach 1986 r., odmiennych niż parametry stosowanego normalnie koła jezdnego, jeżeli koło takie wchodzi w skład fa 4) hamowania "stop" - pojazd samochodowy brycznego wyposażenia pojazdu - na warunkach i przyczepa, określonych przez wytwórnię pojazdu. 5) oświetlające tylną 6. Pojazd nie może być wyposażony, z zastrzeże­ tablicę rejestracyjną - pojazd samochodowy niem ust. 5: i przyczepa,

1) w opony różnej konstrukcji, w tym o różnej rzeźbie 6) pozycyjne przednie - pojazd samochodowy bieżnika, na kołach jednej osi, oraz przyczepa o szero kości 1,6 m lub więcej, 2) w przypadku pojazdu samochodowego o dwóch osiach z kołami pojedynczymi: 7) pozycyjne tylne - pojazd samochodowy i przyczepa, a) w opony diagonalne lub diagonalne z opasa niem na kołach tylnej osi, jeżeli na kołach przed 8) odblaskowe tylne niej osi znajdują się opony radialne, inne niż trójkątne - pojazd samochodowy,

b) w opony diagonalne na kołach tylnej osi, jeżeli 9) odblaskowe tylne na kołach przedniej osi znajdują się opony dia gonalne z opasaniem, trójkątne - przyczepa,

10) odblaskowe przednie - przyczepa, 3) w opony różnej konstrukcji, w tym o różnej rzeźbie bieżnika, na osiach wchodzących w skład osi wie 11) odblaskowe boczne - pojazd samochodowy lokrotnej, z zastrzeżeniem że na osi nie napędzanej o długości przekraczają­ opony mogą być takie same, jak na osi kierowanej, cej 6,0 m, ciągnik sio 4) w opony, których wskaźniki pokazują graniczne zu dłowy i przyczepa, życie bieżnika, a w odniesieniu do opon nie zaopa 12) awaryjne - pojazd samochodowy, trzonych w takie wskaźniki - o głębokości rzeźby z wyjątkiem motocykla, bieżnika mniejszej niż 1,6 mm, z zastrzeżeniem § 23 i przyczepa, ust. 4 pkt 3,

13) przeciwmgłowe tylne - pojazd samochodowy, 5) w opony o widocznych pęknięciach odsłaniających z wyjątkiem motocykla, lub naruszających ich osnowę, i przyczepa,

6) w opony z umieszczonymi trwale, wystającymi na 14) cofania - pojazd samochodowy, zewnątrz elementami przeciwślizgowymi. z wyjątkiem motocykla,

7. Samochód ciężarowy i specjalny o dopuszczal 15) obrysowe przednie nej masie całkowitej powyżej 3,5 t, autobus oraz przy i tylne - pojazd samochodowy czepa mogą być wyposażone w sygnał akustyczny i przyczepa, których szeostrzegający o cofaniu się pojazdu; sygnał ten powi rokość przekracza 2,1 m; nien się włączać i wyłączać równocześnie z włącze­ niem lub wyłączeniem światła cofania, a w odniesie przepisy pkt 12-15 nie dotyczą pojazdu zarejestrowa niu do pojazdu nie wyposażonego w to światło - nego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1986 r. z włączeniem lub wyłączeniem biegu wstecznego. oraz pojazdu Sił Zbrojnych.

Nr 44 - 2461 Poz. 432

2. Ponadto dopuszcza się wyposażenie w następu­ § 13. 1. Światła pojazdu powinny odpowiadać na jące światła: stępującym warunkom ogólnym:

1) drogowe - pojazdu samochodowe 1) światła przeznaczone do oświetlania drogi przed go innego niż wymie pojazdem powinny być umieszczone w sposób niony w ust. 1 pkt 1, umożliwiający łatwą regulację kierunku strumienia

świetlnego, 2) przeciwmgłowe

. 'przednie - pojazdu samochodowe 2) osie świateł sygnalizacyjnych powinny być równo go, ległe do płaszczyzny jezdni, osie świateł odblasko wych bocznych powinny być ponadto prostopadłe 3) pozycyjne przednie - przyczepy innej niż wy do podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, a osie mieniona w ust. 1 pkt 6, pozostałych świateł sygnalizacyjnych - równole 4) p'ostojowe - pojazdu samochodowe- głe do tej płaszczyzny; dopuszcza się odchylenia od go o długości nie prze powyższych kierunków nie większe niż 3°, kraczającej 6,0 m i sze 3) światła tego samego rodzaju powinny mieć takie rokości nie przekracza same właściwości świetlne i powinny być umiesz jącej 2,0 m; zabrania się czone symetrycznie względem podłużnej płaszczy­ umieszczania tych świa­ zny symetrii pojazdu; warunek symetrii rozmiesz teł na innych pojazdach, czenia nie dotyczy świateł oświetlających tylną ta 5) odblaskowe boczne - pojazdu samochodowe blicę rejestracyjną oraz pojedynczych świateł cofa go innego niż wymie nia i przeciwmgłowych tylnych, niony w ust. 1 pkt 11, 4) nie powinny oślepiać innych uczestników ruchu; 6) odblaskowe przednie - pojazdu samochodowe- nie dotyczy to świateł drogowych, go, 5) światła mijania powinny dawać wyraźną granicę 7) jazdy dziennej - pojazdu samochodowe światła i cienia, go, 6) światła czerwone nie powinny być widoczne z przo 8) pozycyjne boczne - pojazdu samochodowe du, a światła białe (żółte selektywne) - z tyłu, z wy go o długości przekra jątkiem światła cofania oraz świateł dodatkowych czającej 6,0 m, ciągnika przewidzianych w § 24 ust. 1 pkt 8, § 25 ust. 2, § 26 siodłowego i przyczepy, ust. 3, § 27 ust. 2, § 31 ust. 1 oraz § 32 ust. 1.

9) obrysowe przednie 2. Połączenia elektryczne powinny zapewniać, aby: i tylne - pojazdu samochodowe go i przyczepy, których a) światła drogowe, mijania, przeciwmgłowe przed szerokość przekracza nie, pozycyjne przednie i boczne oraz obrysowe nie 1,8 m, mogły być włączone, jeżeli nie są włączone równo cześnie światła pozycyjne tylne, 10) cofania - przyczepy, b) włączenie świateł drogowych, mijania lub przeciw 11) awaryjne - motocykla, mgłowych przednich powodowało równoczesne włączenie światła oświetlającego tylną tablicę reje 12) przeciwmgłowe tylne - motocykla, stracyjną oraz świateł pozycyjnych przednich.

13) odblaskowe tylne inne 3. Światła powinny ponadto odpowiadać warun niż trójkątne - przyczepy. kom szczegółowym, określonym w załączniku nr 6 do 3. Na wózku bocznym motocykla powinny być rozporządzen ia. umieszczone światła: 4. Hamulce

a) pozycyjne przednie, § 14. 1. Pojazd samochodowy, z wyjątkiem motocy b) pozycyjne tylne, kla i trzykołowego pojazdu samochodowego o dopusz czalnej masie całkowitej nie przekraczającej 1 t, powi c) odblaskowe tylne, nien być wyposażony w następujące rodzaje układów hamulcowych, zwanych dalej "hamulcami": d) kierunkowskaży; dotyczy to pojazdu wyprodukowanego po dniu 30 czerwca 1993 r., 1) hamulec roboczy działający na wszystkie koła - przeznaczony do zmniejszania prędkości pojazdu odpowiadające warunkom określonym dla tych świa­ i zatrzymywania go w sposób niezawodny, szybki teł; światła pozycyjne powinny się włączać i wyłączać i skuteczny, niezależnie od jego prędkości i obcią­ równocześnie ze światłami pozycyjnymi motocykla. żenia oraz od kąta wzniesienia lub spadku jezdni, Na wózku bocznym zabrania się umieszczania światła z możliwością: drogowego, światła mijania i światła przeciwmgło­ wego. a) regulowania intensywności hamowania,

Nr 44 - 2462- Poz. 432

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy 2) hamulec postojowy: bez użycia rąk; w odniesieniu do pojazdu inwa lidzkiego dopuszcza się użycie jednej ręki, a) działający również, gdy przyczepa jest odłączo­ na od pojazdu ciągnącego,

2) hamulec awaryjny działający na koła co najmniej b) uruchamiany z zewnątrz, a w odniesieniu do jednej osi pojazdu, przeznaczony do zatrzymania przyczepy przystosowanej do przewozu osób - pojazdu w razie awarii hamulca roboczego, z moż­ uruchamiany również z wnętrza przyczepy; liwością: przez uruchamianie rozumie się również zwal a) regulowania intensywności hamowania, nianie hamulca.

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy, 6. Przepis ust. 5 nie dotyczy: z możliwością trzymania kierownicy przynaj mniej jedną ręką, 1) przyczepy lekkiej, pod warunkiem że niezależnie od urządzenia łączącego przyczepa ta ma dodatkowe 3) hamulec postojowy, przeznaczony do unierucha połączenie (łańcuch, linka), które w razie zerwania miania pojazdu na wzniesieniu i spadku, z możli­ głównego urządzenia łączącego będzie zapobiega wością: ło dotykaniu jezdni przez dyszel i zapewniało nie a) działania podczas nieobecności kierowcy, przy zbędną kierowalność przyczepy; jeżeli jednak do czym robocze części hamulca powinny pozosta puszczalna masa całkowita takiej przyczepy jest wać w położeniu zahamowania za pomocą wy większa niż połowa masy własnej pojazdu ciągną­ łącznie mechanicznego urządzenia, cego, powinna ona spełniać wymagania określone w ust. 7, b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy;

hamulca postojowego nie wymaga się, jeżeli ha 2) jednoosiowej przyczepy dłużycowej. mulec awaryjny, o którym mowa w pkt 2, spełnia wymagane warunki określone dla hamulca posto 7. W przyczepie o dopuszczalnej masie całkowitej jowego. nie przekraczającej 3,5 t, przeznaczonej do ciągnięcia przez pojazd, którego dopuszczalna masa całkowita 2. Trzykołowy pojazd samochodowy o dopuszczal wynosi nie mniej niż 1,33 dopuszczalnej masy całkowi­ nej masie całkowitej nie przekraczającej 1 t powinien tej przyczepy, dopuszcza się hamulec roboczy typu być wyposażony w: bezwładnościowego (najazdowy), działający co naj mniej na koła jednej osi; dotyczy to również przyczepy 1) dwa niezależne hamulce łącznie działające na o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej wszystkie koła, 5 t, zarejestrowanej po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1968 r.; nie dotyczy to naczepy. 2) hamulec postojowy działający na koło (koła) co naj mniej jednej osi; hamulec ten może mieć wspólne § 15. 1. Hamulce pojazdu powinny zachowywać części z jednym z hamulców wymienionych w pkt 1 wymaganą sprawność niezależnie od drgań i wpły­ i powinien być niezależny od hamulca działającego wów atmosferycznych, na jakie są narażone w normal na koło (koła) drugiej osi. nych warunkach eksploatacji.

3. Motocykl powinien być wyposażony w dwa nie zależne hamulce, z których jeden działa co najmniej na 2. Hamulce powinny ponadto odpowiadać nastę­ przednie koło (koła), a drugi - co najmniej na tylne ko pującym warunkom:

ło (koła). 1) równoczesne uruchomienie hamulca roboczego 4. Motocykl z bocznym wózkiem powinien być wy i awaryjnego nie może ujemnie wpływać na działa­ posażony w hamulce wymienione w ust. 3, z tym że je nie każdego z nich, zarówno w przypadku gdy oby śli skuteczność hamowania spełnia wymagania okre dwa hamulce są sprawne, jak i w przypadku uszko dzenia jednego z nich, ślone w liczbie porządkowej 2 tabeli, o której mowa w § 16 ust. 2, hamulec działający na koło wózka nie jest 2) w przypadku uszkodzenia hamulca roboczego wymagany. w pojeździe samochodowym powinna być zapew 5. Przyczepa powinna być wyposażona w następu­ niona możliwość hamowania takiej liczby kół przez jące rodzaje hamulców: działanie na hamulec roboczy, aby skuteczność ha mowania nie była mniejsza niż 30% wymaganej 1) hamulec roboczy: skuteczności; w pojeździe, w którym można uzy skać skuteczność hamowania wymaganą dla ha a) spełniający wymagania określone w ust. 1 pkt 1, mulca awaryjnego, nie wymaga się oddzielnego b) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ru jego sterowania. Przepis ten dotyczy zarejestrowa chem łącznie z hamulcem roboczym pojazdu nych po raz pierwszy: ciągnącego, z zastrzeżeniem przepisu ust. 7, a) po dniu 31 grudnia 1969 r. - autobusu o dopusz c) zapewniający samoczynne zatrzymanie przycze czalnej masie całkowitej przekraczającej 5 t i sa py w razie zerwania podczas jazdy połączenia mochodu ciężarowego o dopuszczalnej masie z pojazdem ciągnącym, całkowitej przekraczającej 12 t,

Nr 44 - 2463- Poz. 432

b) po dniu 31 grudnia 1983 r. - pozostałych pojaz nego lub mniejszego niż 65% normalnego pozio dów, mu,

3) działanie hamulca roboczego powinno być odpo 6) w przypadku hamulca pneumatycznego połączenie wiednio rozłożone między osiami; powinno ono pojazdu ciągnącego z przyczepą powinno składać być jednakowe dla kół tej samej osi, się co najmniej z dwóch przewodów (zasilającego i sterującego); dotyczy to pojazdu zarejestrowane 4) zużycie hamulców powinno być łatwo kompenso go po raz pierwszy po dniu 31grudnia 1985 r., wane systemem ręcznej lub samoczynnej regula cji; elementy układu hamulcowego powinny mieć 7) w przypadku hamulca hydraulicznego zbiorniczek taki zapas ruchu, aby po nagrzaniu hamulców lub płynu hamulcowego powinien być umieszczony po osiągnięciu określonego stopnia zużycia okła­ w miejscu łatwo dostępnym dla kontroli. dzin możliwe było hamowanie bez konieczności natychmiastowej regulacji, § 16. 1. Skuteczność hamowania określa się wskaź­ nikiem, który jest stosunkiem siły hamowania do siły 5) w przypadku hamulca uruchamianego za pomocą wynikającej z dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu energii znajdującej się w zbiorniku, jeżeli hamowa lub stosunkiem opóźnienia hamowania (uzyskanego nie z wymaganą skutecznością nie jest możliwe bez na drodze poziomej o nawierzchni twardej, suchej użycia zgromadzonej energii, pojazd powinien być i czystej) do przyspieszenia ziemskiego. wyposażony, poza manometrem, w urządzenie wy syłające świetlne lub akustyczne sygnały, ostrzega 2. Wskaźnik skuteczności hamowania nie może być jące o obniżeniu zapasu energii do poziomu rów- mniejszy niż podany w poniższej tabeli:

Nr 44 - 2464- Poz. 432

3. Hamulce uważa się za sprawne, jeżeli wymaga 10) lusterko wewnętrzne zapewniające kierowcy wi

na skuteczność jest uzyskiwana bez nadmiernego od doczność wnętrza autobusu,

chylenia prostoliniowego toru ruchu pojazdu i nad miernych drgań. 11) bagażnik urządzony w taki sposób, aby umieszczo ny w nim bagaż był zabezpieczony przed wypad

4. Hamulec postojowy powinien zapewniać unieru nięciem, uszkodzeniem lub zanieczyszczeniem,

chomienie całkowicie obciążonego pojazdu na wznie sieniu i spadku o pochyleniu co najmniej 16%, a całko­ 12) napis wskazujący dopuszczalną liczbę miejsc do siedzenia i do stania, wicie obciążonego zespołu pojazdów - co najmniej

8%. 13) tablice kierunkowe - na autobusie regularnej ko

munikacji publicznej. 5. Warunki dodatkowe dla autobusu

2. Przepis ust. 1 pkt 5, 6, 8 i 11 nie dotyczyautobu- § 17. 1. Liczba miejsc dla pasażerów siedzących su miejskiego. . i stojących powinna być tak ustalona, aby nie nastąpi­

ło przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej auto 3. Ponadto autobus może być wyposażony w: busu. 1) dachowe wyjścia awaryjne,

2. Przyjmuje się, że średnia masa jednego pasaże­ ra wraz z bagażem wynosi: 2) światło przeznaczone do oświetlania stopni drzwi.

1) dla autobusu miejskiego - 68 kg, § 19. 1. Liczba wyjść awaryjnych, o których mowa w § 18 ust. 1 pkt 2, nie może być mniejsza niż: 2) dla pozostałych autobusów - 71 kg. 1) przy liczbie miejsc dla pasażerów, nie większej niż

§ 18. 1. Autobus powinien być wyposażony w: 22 -trzy,

1) co najmniej jedne drzwi po prawej stronie, a auto 2) przy liczbie miejsc dla pasażerów większej niż 22, bus regularnej miejskiej komunikacji publicznej - lecz nie większej niż 35 - cztery; dwa z prawej co najmniej w dwoje drzwi po prawej stronie, wy i dwa z lewej strony albo dwa z prawej strony, jed posażone w uchwyty lub poręcze; w razie urządze­ no z lewej i jedno z tyłu,

nia oddzielnego przedziału kierowcy przedział ten powinien umożliwiać wyjście na zewnątrz autobu 3) przy liczbie miejsc dla pasażerów większej niż 35 - su, pięć; dwa z prawej strony, dwa z lewej strony i jedno z tyłu albo trzy z prawej strony i dwa z lewej strony.

2) wyjścia awaryjne - w przypadku autobusu o dłu­ gości przekraczającej 6,00 m; dostęp do tych wyjść 2. Jeżeli miejsce kierowcy znajduje się w pomiesz nie powinien być niczym utrudniony, przy czym czeniu nie połączonym drzwiami z pomieszczeniem dla siedzenia z oparciem odchylanym oraz z oparciem pasażerów, pomieszczenie takie powinno być wyposa nie wyższym niż 450 mm nie uważa się za utrudnie żone w wyjście awaryjne w innej ścianie niż drzwi wej nie; dotyczy to autobusu zarejestrowanego po raz ściowe, niezależnie od wyjść awaryjnych dla pasaże­ pierwszy po dniu 31 grudnia 1965 r., rów, o których mowa w ust. 1.

3) dwie gaśnice, z których jedna powinna być umiesz § 20. Światło przeznaczone do oświetlania stopni czona możliwie blisko kierowcy, a druga - we drzwi, o których mowa w § 18 ust. 3 pkt 2, powinno od wnątrz autobusu, w miejscu łatwo dostępnym powiadać następującym warunkom:

w razie potrzeby jej użycia; autobus o długości nie 1) liczba: co najmniej jedno, przekraczającej 6,00 m może być wyposażony

w jedną gaśnicę, 2) barwa: biała,

4) zasłonę za miejscem kierowcy, zabezpieczającą przed 3) rozmieszczenie: nad górną krawędzią drzwi lub pogorszeniem widoczności drogi w razie włącze­ przy stopniach, nia oświetlenia wnętrza autobusu; nie dotyczy to autobusu o długości nie przekraczającej 6,00 m, 4) połączenia elektryczne: włączenie światła może na

stąpić po otwarciu drzwi lub równocześnie z otwar 5) apteczkę doraźnej pomocy, ciem drzwi, a wyłączenie musi nastąpić równocze

6) ogumione koło zapasowe, śnie z zamknięciem drzwi,

7) urządzenie do oświetlania wnętrza, 5) nie powinno być bezpośrednio widoczne z ze wnątrz autobusu.

8) zasłony w bocznych oknach, jeżeli nie jest wyposa żony w szyby przeciwsłoneczne, § 21. Autobus regularnej komunikacji publicznej powinien być wyposażony w tablice kierunkowe, o któ 9) urządzenie służące do dawania sygnałów z wnętrza rych mowa w § 18 ust. 1 pkt 13: czołową i boczną, przy autobusu do kierowcy, jeżeli znajduje się on wod czym autobus ten kursujący na linii oznaczonej nume dzielnym pomieszczeniu, rem lub literą - również w tylną i wewnętrzną.

Nr 44 - 2465- Poz. 432

§ 22. Przepisy § 17, § 18 ust. 1 pkt 1-3, 5-9,11 i 12 9) przegrodę zabezpieczającą kierowcę przed uderze oraz ust. 3, § 19 i § 20 stosuje się odpowiednio również niem z tyłu, do przyczepy przystosowanej do przewozu osób. 10) urządzenia zabezpieczające bagaż przed przemiesz 6. Warunki dodatkowe dla autobusu czaniem się w przestrzeni pasażerskiej. o dopuszczalnej prędkości do 100 km/h 7. Warunki dodatkowe dla taksówki

. § 23. 1. Stosunek mocy maksymalnej silnika auto busu do dopuszczalnej masy całkowitej powinien wy § 24. 1. Taksówka powinna być wyposażona w: no~ić co najmniej 11 kW/t. 1) zalegalizowany taksometr,

2. Autobus powinien być typu homologowanego 2) co najmniej dwa miejsca dla pasażerów, a taksów w zakresie hamowania według Regulaminu nr 13 EKG ka bagażowa - co najmniej w jedno miejsce dla ONZ zgodnie co najmniej z 06 serią poprawek. pasażera,

3. Autobus powinien być przebadany przez produ 3) co najmniej dwoje drzwi z każdego boku nadwozia centa z wynikiem pozytywnym w zakresie stateczności lub dwoje drzwi z prawej strony, jedne z lewej stro ruchu po rozerwaniu jednej z opon kół osi przedniej. ny i jedne z tyłu nadwozia; nie dotyczy to taksówki

bagażowej, 4. Autobus powinien być wyposażony w:

4) pomieszczenie na podręczny bagaż pasażerów tak 1) tachograf o zakresie pomiarowym co najmniej do sówki osobowej, 125 km/h,

5) gaśnicę umieszczoną w miejscu łatwo dostępnym 2) ogranicznik prędkości o nastawionej prędkości gra w razie potrzeby jej użycia, nicznej 100 km/h,

6) apteczkę doraźnej pomocy, 3) opony o głębokości rzeźby bieżnika co najmniej 3mm, 7) ogumione koło zapasowe,

4) opony homologowane według Regulaminu nr 54 8) dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiada EKG ONZ; nie dopuszcza się opon bieżnikowanych jące następującym warunkom: na osiach z kołami pojedynczymi, jeżeli nie są osia a) rozmieszczenie: na dachu, mi składowymi osi wielokrotnych, oraz opon o po głębionych (nacinanych) rowkach bieżnika, b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu; 5) siedzenia wyściełane o wysokości oparć co naj w taksówce bagażowej napis może być widocz mniej 650 mm, a w przypadku siedzeń w ostatnim ny tylko z przodu pojazdu, rzędzie - 560 mm,

c) połączenia elektryczne: światło może być włą­ 6) pasy bezpieczeństwa co najmniej dwu punktowo czone wówczas, gdy taksometr jest wyłączony, mocowane, automatycznie blokujące się, ze zwija niezależnie od włączenia innych świateł i położe­ czami na siedzeniach, przed którymi nie ma innych nia urządzenia umożliwiającego pracę silnika; siedzeń, oraz na siedzeniu kierowcy; punkty kotwi włączenie lub wyłączenie taksometru powinno czenia pasów powinny spełniać wymagania Regu powodować równoczesne odpowiednio wyłą­ laminu nr 14 EKG ONZ; w pobliżu takich siedzeń czenie lub włączenie światła, powinno być oznakowanie nakazujące zapięcie pa sów, d) powinno' być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przej 7) siedzenia homologowane według Regulaminu nr rzystości powietrza. 17 lub spełniające wymagania Regulaminu nr 80 EKG ONZ oraz pasy bezpieczeństwa na wszystkich 2. Dopuszcza się uzupełnienie światła, o którym siedzeniach, przy czym punkty kotwiczenia pasów mowa w ust. 1 pkt 8, o dwa światła migające barwy żół­ powinny spełniać wymagania Regulaminu nr 14 tej samochodowej, umieszczone po obu stronach lam EKG ONZ; dotyczy to zarejestrowanych po raz py we wspólnej obudowie. Światła te mogą być włą­ pierwszy: czane i wyłączane odrębnym wyłącznikiem przez kie a) autobusu nowego typu - po dniu wejścia w ży­ rowcę taksówki w razie zagrożenia jego bezpieczeń­ stwa. cie rozporządzenia,

b) pozostałych autobusów o dopuszczalnej masie 3. Dopuszcza się stosowanie dodatkowych lamp całkowitej przekraczającej 3,5 t - po dniu z napisami określającym firmę, jej telefon lub inne da 30 września 1999 r., ne dodatkowo identyfikujące taksówkę, odpowiadają­ ce następującym warunkom: 8) wyściełane podłokietniki na skraju kaźdego zespo łu dwóch siedzeń uniemożliwiające przemieszcza 1) rozmieszczenie: na dachu , symetrycznie z lewej nie się pasażerów na boki, i z prawej strony światła z napisem "TAXI",

• •

Nr 44 - 2466- Poz. 432

2) barwa: biała lub żółta samochodu, 5) powinien być widoczny z każdej strony pojazdu

z odległości co najmniej 150 m przy oświetleniu 3) nie może utrudniać czytelności i widoczności napi słonecznym i nie powinien oślepiać innych uczest su "TAXI". ników ruchu.

4. Dopuszcza się stosowanie dodatkowych ozna 3. Pojazd może być dodatkowo wyposażony w sy czeń zawierających nazwę miejscowości, herb miej gnały świetlne błyskowe barwy czerwonej, odpowia scowości, numer boczny oraz inne oznaczenia identy dające warunkom określonym w ust. 2 pkt 1,2 i 4,wi fikujące miejscową taksówkę, pod warunkiem że są doczne co najmniej z przodu i z tyłu pojazdu z odle9ło­ one zgodne z ustaleniami obowiązującymi na obszarze ści co najmniej 150 m przy oświetleniu słonecznym danych gmin lub związku komunalnego. i nie oślepiające innych uczestników ruchu.

8. Warunki dodatkowe dla pojazdu § 27. 1. Pojazd samochodowy straży pożarnej - samochodowego uprzywilejowanego pożarniczy, z wyjątkiem pojazdu wymienionego w ust. 2, powinien mieć barwę czerwieni sygnałowej,

§ 25. 1. Pojazd samochodowy uprzywilejowany po błotniki zaś i zderzaki - barwę białą. Dopuszcza się po winien być wyposażony w sygnały ostrzegawcze: jazd pożarniczy o barwie khaki, również w odniesieniu do błotników i zderzaków.

1) dźwiękowy, 2. Samochód osobowy operacyjny straży pożarnej

2) świetlny błyskowy. z nadwoziem zamkniętym powinien być oznakowany pasem wyróżniającym barwy czerwieni sygnałowej.

2. Pojazd samochodowy uprzywilejowany może Po obu stronach pojazdu powinny być umieszczone być ponadto wyposażony w umieszczone na zewnątrz napisy "STRAŻ" barwy białej lub czerwonej. Na dachu dodatkowe światło barwy białej lub żółtej selektywnej, pojazd~ może być umieszczony świetlny napis umocowane w sposób umożliwiający zmianę kierunku "STRAZ" barwy czerwonej na białym tle.

strumienia świetlnego (szperacz); światło to powinno być włączane i wyłączane niezależnie od innych świa­ 3. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczą pojazdu wojskowej straży pożarnej. teł.

§ 28. 1. Karetka sanitarna pogotowia ratunkowego § 26. 1. Urządzenia wysyłające ostrzegawcze sy powinna mieć barwę białą, kremową lub żółtą samo gnały dźwiękowe powinny spełniać następujące wy chodową z niebieskim pasem wyróżniającym; dla ka magania: retki reanimacyjnej dopuszcza się dodatkowo pasy wy 1) wysyłać sygnały dźwiękowe o zmiennym tonie, różniające barwy czerwonej, umieszczone wokół da chu oraz bezpośrednio pod pasem barwy niebieskiej.

2) być umieszczone na zewnątrz pojazdu, 2. Przepis ust. 1 nie dotyczy wojskowej karetki sani

3) fale dźwiękowe powinny być wysyłane co najmniej tarnej, która powinna być oznakowana emblematem do przodu, a oś ich rozchodzenia się powinna być czerwonego krzyża na białym tle, umieszczonym co równoległa do podłużnej osi symetrii pojazdu; do najmniej na każdym boku pojazdu; karetka ta może być puszcza się odchylenie od tego kierunku nie więk­ również oznakowana pasem wyróżniającym barwy sze niż 15°, niebieskiej.

4) być tak sterowane, aby ich włączenie nie było moż­ § 29. Pojazd górniczego pogotowia ratunkowego liwe bez równoczesnego włączenia sygnału świetl­ powinien być oznakowany pasem wyróżniającym bar nego, wy czerwonej.

2. Ostrzegawczy sygnał świetlny błyskowy powi § 30. Pojazd jednostki ratownictwa chemicznego nien odpowiadać następującym warunkom: powinien być oznakowany pasem wyróżniającym bar wy srebrzystej.

1) liczba świateł: co najmniej jedno, lecz nie więcej niż sześć, § 31. 1. Pojazd Policji, z wyjątkiem motocykla, po winien być oznakowany pasem wyróżniającym barwy

2) rozmieszczenie świateł: na dachu nadwozia (kabi białej oraz umieszczonym po obu stronach pojazdu na

ny); dopuszcza się umieszczenie świateł w innym pisem "POLICJA" barwy białej. Na dachu pojazdu mo miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widoczno że być umieszczony świetlny napis "POLICJA" barwy ści sygnału, niebieskiej na białym tle; napis "POLICJA" barwy bia łej może być także umieszczony z przodu i z tyłu pojaz

3) barwa światła: niebieska, du, przy czym napis z przodu może być odwrócony (lu

strzany). 4) włączanie świateł błyskowych powinno być nieza

leżne od położenia urządzenia umożliwiającego 2. W wyjątkowym przypadku może uczestniczyć pracę silnika oraz od włączenia sygnałów dźwięko­ w ruchu pojazd Policji nie spełniający warunków okre

wych, ślonych w ust. 1 i § 26 ust. 1 pkt 2 .

•

Nr 44 - 2467 - Poz. 432

3. Motocykl Policji powinien mieć błotniki barwy w ostrzegawczy sygnał świetlny błyskowy barwy żółtej białej. Z przodu motocykla powinien być umieszczony samochodowej, widoczny ze wszystkich stron pojazdu napis "POLlCJA". z odległości co najmniej 150 m przy dobrej przejrzysto ści powietrza i nie powodujący oślepiania innych § 32. 1. Pojazd Straży Granicznej, z wyjątkiem mo uczestników ruchu oraz odpowiadający warunkom tocykla, powinien być oznakowany pasem wyróżniają­ określonym w § 26 ust. 2 pkt 1, 2 i 4. cym barwy jasnozielonej oraz umieszczonym po obu stronach pojazdu napisem "STRAŻ GRANICZNA" bar 2. Pojazd pomocy drogowej powinien posiadać: wy jasnozielonej. Na dachu pojazdu może być umiesz czony świetlny napis "STRAŻ GRANICZNA" barwy ja 1) kabinę kierowcy lub nadwozie barwy żółtej lub snozielonej na białym tle. oznaczone pasem wyróżniającym barwy żółtej spełniającym warunki, o których mowa w § 36,

2. W wyjątkowym przypadku może uczestniczyć 2) nadwozie konstrukcyjnie przeznaczone do przewo w ruchu pojazd Straży Granicznej nie spełniający wa runków określonych w ust. 1 i § 26 ust. 1 pkt 2. zu uszkodzonych pojazdów lub być wyposażony w:

a) hol giętki do holowania motocykla i hol sztywny 3. Motocykl Straży Granicznej powinien mieć błot­ do holowania pojazdu, niki barwy jasnozielonej; z przodu motocykla powinien być umieszczony napis "SG" barwy jasnozielonej. b) ostrzegawczy sygnał świetlny błyskowy barwy żółtej, o konstrukcji umożliwiającej umieszcze § 33 .. 1. Pojazd Sił Zbrojnych inny niż wymieniony nie na pojeździe holowanym, w § 27 ust. 3 i § 28 ust. 2, z wyjątkiem motocykla, powi c) dodatkowy zestaw świateł tylnych przeznaczony nien być oznakowany pasem wyróżniającym barwy do umieszczania na pojeździe holowanym białej. Po obu stronach pojazdu powinny być umiesz w przypadku tymczasowego zakrycia świateł po czone napisy barwy białej, określające jego przynależ­ jazdu holującego. ność do określonego organu wojskowego.

§ 39. 1. Części urządzeń zamontowanych na pojeź­ 2. Motocykl Sił Zbrojnych powinien mieć błotniki dzie, wystające poza obrys pojazdu, powinny być ozna barwy białej. Z przodu motocykla powinien być kowane pasami barwy na przemian białej i czerwonej. umieszczony napis barwy khaki, określający jego przy

należność do określonego organu wojskowego. 2. Części, o których mowa w ust. 1, powinny być wyposażone w: § 34. 1. Pojazd Służby Więziennej powinien być oznakowany pasem wyróżniającym barwy granato 1) światło barwy białej, widoczne z przodu i z boków wej; po obu stronach pojazdu powinien być umiesz pojazdu, jeżeli część wystaje poza przedni obrys czony napis "SW" barwy białej lub granatowej. pojazdu na odległość większą niż 1 m,

2. W wyjątkowym przypadku może uczestniczyć 2) światło barwy czerwonej, widoczne z tyłu pojazdu, w ruchu pojazd Służby Więziennej nie spełniający wa jeżeli część wystaje poza tylny obrys pojazdu na runków określonych w ust. 1 i § 26 ust. 1 pkt 2. odległość większą niż 1 m,

§ 35. Inny pojazd uprzywilejowany na podstawie 3) światło barwy białej, widoczne z przodu pojazdu, zezwolenia wydanego przez Ministra Spraw We i barwy czerwonej, widoczne z tyłu pojazdu, jeżeli wnętrznych i Administracji powinien być oznakowany część wystaje poza boczny obrys pojazdu na odle pasem wyróżniającym barwy pomarańczowej. głość większą niż 40 cm od zewnętrznych krawędzi powierzchni świetlnych przednich lub tylnych § 36. Pasy wyróżniające o szerokości 8-15 cm, świateł pozycyjnych. z zastrzeżeniem § 28 ust. 1, powinny być umieszczone 3. Światła, o których mowa w ust. 2, powinny włą­ wokół pojazdu poniżej dolnej krawędzi okien. ~'\. czać się i wyłączać jednocześnie ze światłami pozycyj

§ 37. Oznakowanie określone w § 27-35 nie może nymi pojazdu oraz nie powinny oślepiać innych uczest ników ruchu. być stosowane na pojeździe innym niż pojazd, dla któ rego zostało ono określone. 10. Warunki dodatkowe dla samochodu cię­ 9. Warunki dodatkowe dla pojazdu samocho żarowego przystosowanego do przewozu osób dowego przeznaczonego do wykonywania czynności na drodze oraz dla innego pojazdu § 40. 1. Samochód ciężarowy przewożący osoby samochodowego, na który ze względu na bez poza kabiną kierowcy i pomieszczenie przystosowane pieczeństwo ruchu należy zwracać szczególną do przewozu osób powinny odpowiadać następują­ cym warunkom: uwagę

1) nadwozie powinno być rodzaju furgon albo skrzy § 38. 1. Pojazd samochodowy przeznaczony do wy niowe kryte opończą, konywania czynności na drodze, pojazd pomocy dro gowej i ciągnik balastowy ciągnący przyczepę o szero 2) wysokość burt nadwozia skrzyniowego nie może kości przekraczającej 2,55 m powinny być wyposażone być mniejsza niż 1100 mm,

• •

, "

Nr 44 - 2468- Poz. 432

3) odchylane burty boczne powinny być krótko spię­ 12. Warunki dodatkowe te, a tylna burta zabezpieczona przed samoczyn dla pojazdu długiego i ciężkiego nym lub nie zamierzonym otwarciem. § 42. Pojazd lub zespół pojazdów, którego długość, 2. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza przekracza 12 m albo dopuszczalna masa całkowita kabiną kierowcy i pomieszczenie przystosowane do przekracza 16 t, powinien być oznakowany z tyłu przewozu osób powinny być wyposażone w: w sposób określony w załączniku nr 8 do rozporządze­ nia; nie dotyczy to autobusu miejskiego i ciągnika sio 1) stopnie lub drabinkę z poręczą zapewniającą bez dłowego. pieczne wsiadanie i wysiadanie,

13. Warunki dodatkowe dla pOjazdu ' 2) oświetlenie wnętrza, silnikowego przeznaczonego do nauki jazdy 3) okienka służące do oświetlania i do przewietrzania i egzaminowania osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania / wnętrza, jeżeli nie ma innych wywietrzników,

4) przymocowane ławki o długości co najmniej § 43. 1. Pojazd silnikowy przeznaczony do nauki jaz 400 mm na jedną osobę i szerokości (głębokości) dy i egzaminowania, z zastrzeżeniem ust. 2, 'powinien nie mniejszej niż 300 mm; odstęp między dwiema być wyposażony w:

sąsiednimi ławkami ustawionymi jedna za drugą 1) dodatkowy pedał hamulca roboczego, I(tóry umożnie powinien być mniejszy niż 650 mm, a ustawio liwia przejęcie sterowania układem hamulcowym, nymi naprzeciw - 900 mm, wliczając w to szero kość (głębokość) jednej ławki, 2) co najmniej dwa miejsca do siedzeni,a,

5) urządzenie sygnalizacyjne (świetlne lub akustycz 3) dodatkowe lusterka zewnętrzne: prawe i lewe, ne) zapewniające łączność przewożonych osób 4) dodatkowe lusterko wewnętrzne, z kierowcą, 5) ogrzewaną tylną szybę; dotyczy to samochodu oso 6) apteczkę dorażnej pomocy, bowego,

7) ogumione koło zapasowe; koło to może być 6) apteczkę doraźnej pomocy,

umieszczone na powierzchni ładunkowej, jeżeli 7) ogumione koło zapasowe. konstrukcja samochodu przewiduje umieszczenie tam tego koła, 2. Warunki określone w ust. 1 nie dotyczą:

8) dwie gaśnice, z których jedna powinna być umiesz 1) motocykla, trójkołowego lub czterokołowego po czona możliwie blisko kierowcy, a druga wewnątrz jazdu samochodowego o masie własnej nie prze przestrzeni przeznaczonej do przewozu osób. kraczającej 550 kg,

3. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza 2) pojazdu osoby niepełnosprawnej posiadającej kabiną kierowcy lub pomieszczeniem do tego przezna orzeczenie lekarskie z adnotacją, że może prowa czonym powinien być oznakowany: dzić pojazd silnikowy po przystosowaniu go do określonego rodzaju schorzenia. 1) z przodu - napisem "PRZEWÓZ OSÓB" barwy czarnej na białym tle, umieszczonym na prostokąt­ 3. Dopuszcza się wyposażenie pojazdu przeznaczo nej tablicy o powierzchni co najmniej 800 cm2 , nego do nauki jazdy i egzaminowania w inne dodatko we urządzenia powtarzające istniejące mechanizmy 2) z tyłu - znakiem określającym dopuszczalną pręd­ sterowania i kierowania pojazdem. kość.

4. Pojazd przeznaczony do nauki i egzaminowania 4. Przepisy ust. 1-3 nie dotyczą pojazdu przewożą­ nie może być wyposażony w mechanizmy automatycz cego konwojentów, drużyny robocze i osoby wykonu nego sterowania przełożeniem napędu, z wyjątkiem jące czynności ładunkowe oraz pojazdu Sił Zbrojnych, pojazdu przeznaczonego dla osoby niepełnosprawnej Służby Więziennej, organów i jednostek organizacyj z uszkodzeniem kończyn. nych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. Rozdział 3

5. Przepisy ust. 2 i ust. 3 pkt 2 dotyczą również przy Ciągnik rolniczy i pojazd wolnobieżny oraz przyczepa czepy przystosowanej do przewozu osób. przeznaczona do łączenia z tymi pojazdami

11. Warunki dodatkowe dla pojazdu 1. Warunki ogólne przystosowanego do zasilania gazem § 44. 1. Ciągnik rolniczy, pojazd wolnobieżny oraz § 41. Pojazd przystosowany do zasilania gazem po przyczepa przeznaczona do łączenia z tymi pojazdami winien odpowiadać warunkom określonym w załączni­ powinny być tak zbudowane, wyposażone i utrzyma ku nr 7 do rozporządzenia . ne, aby:

.. • •

Nr 44 - 2469- Poz. 432

1) wystające części, które mogą naruszać stateczność d) co najmniej dwa lusterka zewnętrzne, jedno po pojazdu lub zagrażać bezpieczeństwu innych lewej, a drugie po prawej stronie pojazdu, za uczestników ruchu, mogły być na czas jazdy zde pewniające strefę widoczności drogi do tyłu co montowane lub złożone; przepisy § 39 stosuje się najmniej: odpowiednio, - o szerokości 2,5 m w lewo od bocznego obry 2) poziom hałasu zewnętrznego mierzony podczas su pojazdu ciągniętego w odległości 10 m od oczu kierowcy, postoju pojazdu silnikowego z odległości 0,5 m nie przekraczał 104 dB(A). - o szerokości 3,5 m w prawo od bocznego obrysu pojazdu ciągniętego w odległości 2. Do pojazdów, o których mowa w ust. 1, stosuje 30 m od oczu kierowcy, przy czym w odległo­ się przepisy § 7 ust. 1 i 5, § 8 ust. 3 pkt 2 i ust. 4, § 9 ści 4 m od oczu kierowcy odległość ta powin ust. 1 pkt 2-5, pkt 6 lit. a) i b), pkt 7 lit. a), pkt 8 i pkt 11. na wynosić 0,75 m,

3. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu: 2) odpowiadać warunkom określonym w § 10, § 11 ust. 1 pkt 1, pkt 5 lit. b), pkt 11, 12 i 14 oraz ust. 5 pkt 1) pojazdu wolnobieżnego, ciągnika rolniczego z ma 1 i 4-6. szyną zawieszaną i przyczepy specjalnej o szeroko ści nie przekraczającej 3,00 m, 2. Do przyczepy, o której mowa w § 44, stosuje się przepisy § 11 ust. 1 pkt 1 i 12, ust. 4 oraz ust. 5 pkt 1 2) pojazdu z gąsienicowym układem jezdnym, jeżeli: i 4-6.

a) dopuszczalna masa całkowita pojazdu nie prze kracza 16 t, 3. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu przy czepy lekkiej specjalnej: b) nacisk gąsienicy między skrajnymi krążkami bieżnymi nie przekracza 40 kN na 1 m; przy me 1) z kołami nie ogumionymi, pod warunkiem że nacisk chanizmie półgąsienicowym lub przy zastoso koła na drogę nie przekracza 1,5 kN na 1 cm szero waniu dwóch gąsienic, jedna za drugą, nacisk kości obręczy, przy ograniczeniu prędkości jazdy ten nie może przekraczać 60 kN, pod warunkiem do 10 km/h, że odległość pomiędzy środkami powierzchni styku z jezdnią pierwszej gąsienicy lub kół przed 2) z kołami na pełnych obręczach gumowych, pod wa niej osi a środkami powierzchni styku z jezdnią runkiem że nacisk koła na drogę nie przekracza drugiej gąsienicy wynosi co najmniej 3 m, 1 kN na 1 cm szerokości obręczy gumowej, przy ograniczeniu prędkości jazdy do 25 km/h. c) gąsienice nie mają ostrych krawędzi mogących uszkodzić nawierzchnię drogi, 3. Światła

d) prędkość maksymalna jest konstrukcyjnie ogra niczona do 10 km/h; nie dotyczy to pojazdu na § 46. 1. Do pojazdu, o którym mowa w § 44, stosu gąsienicach gumowych lub z innego tworzywa je się przepisy § 12 ust. 1 pkt 2-12 i 15, ust. 2 oraz § 13, o odpowiedniej elastyczności, jednak bez ele z zastrzeżeniem że: mentów metalowych mogących uszkodzić na wierzchnię drogi. 1) nie wymaga się wyposażenia w światła:

a) mijania i hamowania "stop" - pojazdu, którego 2. Wyposażenie konstrukcja uniemożliwia rozwijanie prędkości przekraczającej 10 km/h, § 45. 1. Pojazd silnikowy, o którym mowa w § 44, powinien: b) kierunkowskazów - przyczepy specjalnej, pod warunkiem zachowania widoczności kierunkow 1) być wyposażony w: skazów pojazdu ciągnącego,

a) kabinę lub ramę ochronną; dotyczy to zarejestro c) przeciwmgłowe tylne, wanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r. pojazdu o masie własnej powyżej 800 kg, d) cofania;

b) wycieraczkę przedniej szyby, zapewniającą do jeżeli jednak pojazd wyposażony jest w te światła, stateczne pole widzenia kierowcy; dotyczy to po powinny one odpowiadać określonym dla nich wa jazdu wyposażonego w przednią szybę o takich runkom, wymiarach i kształcie, że kierowca może obser wować drogę tylko poprzez tę szybę bez zmiany 2) dopuszcza się wyposażenie w światła: normalnej pozycji, a) obrysowe zamiast pozycyjnych - pojazdu wol

c) prędkościomierz lub inne urządzenia umożliwia­ nobieżnego i przyczepy specjalnej o asymetrycz jące odczyt prędkości jazdy co najmniej na naj nej konstrukcji, wyższym biegu; dotyczy to zarejestrowanego po b) mijania: dniu 30 września 1993 r. ciągnika rolniczego, któ rego konstrukcja umożliwia przekroczenie pręd­ - nie odpowiadające wymaganiom § 2 lp. 2 kości 25 km/h, kol. 9 załącznika nr 6 do rozporządzenia,

Nr 44 - 2470 - Poz. 432

- umieszczone na wysokości nie większej niż 2) hamulec postojowy, o którym mowa w § 14 ust. 1 1500 mm, jeżeli konstrukcja pojazdu nie po pkt 3. zwala na zachowanie wysokości nie większej niż 1200 mm, o której mowa w § 2 lp. 2 kol. 10 2. Przyczepa, o której mowa w § 44, powinna być załącznika nr 6 do rozporządzenia, wyposażona w następujące rodzaje hamulców:

- w liczbie cztery, jeżeli jest to wskazane ze 1) hamulec roboczy, spełniający wymagania określo­ względu na wyposażenie ciągnika w stały lub ne w ust. 1 pkt 1 lit. a), a ponadto: odejmowalny osprzęt umieszczony z przodu; a) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ru dodatkowa para lamp może być umieszczona na wysokości nie większej niż 3000 mm, pod chem łącznie z hamulcem roboczym pojazdu warunkiem że połączenia elektryczne unie ciągnącego, z zastrzeżeniem przepisu ust. 3, możliwiają równoczesne włączenie obu par b) zapewniający samoczynne zatrzymanie przycze świateł, py w razie zerwania podczas jazdy połączenia z pojazdem ciągnącym, c) tylne światła odblaskowe inne niż trójkątne, umieszczone na wysokości nie większej niż 2) hamulec postojowy: 1200 mm, jeżeli konstrukcja pojazdu nie pozwa la na zachowanie wysokości nie większej niż a) działający również, gdy przyczepa jest odłączo­ 900 mm, o której mowa w § 2 lp. 8 kol. 10 załącz­ na od pojazdu ciągnącego, nika nr 6 do rozporządzenia; dopuszcza się czte b) uruchamiany z zewnątrz przez osoby znajdujące ry światła, się na drodze; przez uruchamianie rozumie się również zwalnianie hamulca. d) pozycyjne przednie w liczbie cztery, jeżeli jest to wskazane ze względu na wyposażenie ciągnika 3. W przyczepie, której dopuszczalna masa całkowi­ w stały lub odejmowalny osprzęt umieszczony ta nie przekracza 5 t, dopuszcza się hamulec roboczy: z przodu; dodatkowa para świateł powinna być umieszczona nie niżej niż 400 mm, lecz nie wy 1) niezależny od hamulca pojazdu ciągnącego, pod żej niż 1900 mm, a jeżeli konstrukcja pojazdu nie warunkiem że urządzenie sterowania hamulcem pozwala na zachowanie tej wysokości - do przyczepy jest umieszczone w pojeżdzie ciągną­ puszcza się wysokość 2100 mm, cym w taki sposób, aby mogło być łatwo urucha miane z miejsca kierowcy, albo e) o których mowa w § 38 - pojazdu silnikowego o szerokości przekraczającej 2,55 m albo ciągną­ 2) typu bezwładnościowego (najazdowy). cego przyczepę przekraczającą tę szerokość,

f) robocze, przeznaczone do oświetlenia miejsca 4. Przepis ust. 2 nie dotyczy przyczepy będącej pracy; wymagań nie określa się. środkiem transportu, której dopuszczalna masa całko­ wita nie przekracza 1,5 t, oraz przyczepy będącej ma 2. Do świateł pojazdu, o którym mowa w niniej szyną przystosowaną do poruszania się po drodze, któ szym rozdziale, stosuje się zasady pomiaru rozmiesz rej dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 3 t, czenia określone w § 1 ust. 2-4 załącznika nr 6 do roz pod warunkiem że przyczepa ta ma dodatkowe połą­ czenie (łańcuch, lina), które w razie zerwania urządze­ porządzenia. nia łączącego zapobiega dotykaniu jezdni przez dyszel 4. Hamulce i zapewnia niezbędną kierowalność przyczepy.

§ 47. 1. Pojazd silnikowy, o którym mowa w § 44, § 48. Hamulce pojazdu silnikowego, o którym mo powinien być wyposażony w następujące rodzaje ha wa w § 44, powinny odpowiadać warunkom określo­ mulców: nym w § 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 4, z tym że:

1) w razie uszkodzenia hamulca roboczego powinna 1) hamulec roboczy działający na koła co najmniej jednej osi - przeznaczony do zmniejszania pręd­ być zapewniona możliwość zahamowania pojazdu kości pojazdu, zatrzymywania go w sposób nieza przez działanie na hamulec roboczy lub hamulec wodny, szybki i skuteczny, niezależnie od jego postojowy ze skutecznością nie mniejszą niż 50% prędkości, obciążenia oraz kąta wzniesienia lub wymaganej skuteczności, spadku jezdni, z możliwością: 2) w pojeżdzie o masie własnej nie przekraczającej a) regulowania intensywności hamowania, 2 t, którego konstrukcja ogranicza prędkość do 25 km/h, dopuszcza się jeden hamulec spełniający b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy, funkcje hamulca roboczego i hamulca postojowe z możliwością trzymania urządzenia kierowni go, pod warunkiem że w razie uszkodzenia hamul czego przynajmniej jedną ręką; jeżeli hamulec ca będzie zapewnione hamowanie co najmniej jed roboczy składa się z lewego i prawego hamulca, nego koła, powinien być tak urządzony, aby mógł być uru chamiany jednym ruchem; lewy i prawy hamu 3) działanie hamulca roboczego powinno być jedna lec powinien mieć samoczynny system regula kowe dla kół tej samej osi, a jeżeli hamulec działa cji, przy zachowaniu możliwości swobodnej re na koła więcej niż jednej osi, działanie jego powin gulacji równomierności działania, no być odpowiednio rozłożone między osiami.

Nr 44 - 2471 - Poz. 432

§ 49. Układy hamulcowe przyczepy, o której mowa 1) jedno światło mijania barwy białej lub żółtej selek w § 44, powinny odpowiadać warunkom określonym tywnej, umieszczone z przodu w pionowej płasz­ w § 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 oraz § 48 pkt 3. czyźnie symetrii pojazdu, nie niżej niż 500 mm oraz nie wyżej niż 1200 mm od powierzchni jezdni, § 50. 1. Wskaźnik skuteczności hamowania, o któ oświetlające drogę na odległość co najmniej rym mowa w § 16 ust. 1, dla pojazdu wymienionego 30 m przed pojazdem przy dobrej przejrzystości po w § 44 nie może być mniejszy niż 27%. wietrza oraz spełniające wymagania określone w § 13 ust. 1 pkt 4, 2. Przepisy § 16 ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio. 2) jedno tylne światło pozycyjne barwy czerwonej, 5. Warunki dodatkowe umieszczone z tyłu w pionowej płaszczyźnie syme dla pojazdu wolno poruszającego się trii pojazdu, nie niżej niż 250 mm oraz nie wyżej niż 1200 mm od powierzchni jezdni; jeżeli szerokość § 51. 1. Ciągnik rolniczy i pojazd wolnobieżny oraz pojazdu przekracza 80 cm, powinny być dwa świa­ przyczepa przeznaczona do łączenia z tymi pojazdami tła umieszczone symetrycznie względem pionowej powinny być oznakowane trójkątną tablicą wyróżniają­ płaszczyzny symetrii pojazdu,

cą· 3) tylne światło (światła) odblaskowe, o kształcie in 2. Tablic nie wymaga się, jeżeli pojazd wchodzi nym niź trójkąt, odpowiadające wymaganiom w skład zespołu i nie jest w nim ostatnim pojazdem. określonym w pkt 2,

3. Tablica wyróżniająca powinna być umieszczona 4) boczne światło odblaskowe, o kształcie innym niż z tyłu pojazdu prostopadle i symetrycznie do jego osi trójkąt, barwy żółtej samochodowej, w liczbie jed podłużnej oraz prostopadle do powierzchni jezdni; do no lub dwa z każdej strony pojazdu, umieszczone puszcza się umieszczenie tablicy po lewej stronie po nie niżej niż 300 mm oraz nie wyżej niż 900 mm od jazdu, z zachowaniem pozostałych warunków. Wierz powierzchni jezdni. chołek trójkąta powinien być skierowany ku górze. 3. Motorower ponadto może być wyposażony w:

4. Tablica wyróżniająca powinna być umieszczona tak, aby jej dolna krawędź nie była niżej niż 500 mm, 1) jedno światło drogowe barwy białej lub żółtej se lektywnej, umieszczone z przodu, w pionowej a górny wierzchołek - nie wyżej niż 1500 mm; jeżeli konstrukcja pojazdu uniemożliwia zachowanie tej wy płaszczyźnie symetrii pojazdu, sokości - dopuszcza się 2500 mm. 2) jedno światło pozycyjne przednie, barwy białej lub żółtej selektywnej, umieszczone w pionowej płasz­ 5. Wzór tablicy określa załącznik nr 9 do rozporzą­ dzenia. czyźnie symet m rii m p ojazdu, umieszczone z przodu nie niżej niż 350 i nie wyżej niż 1200 mm od po wierzchni jezdni, 6. Pojazd wolnobieżny powinien być wyposaźony takźe w tabliczkę o wymiarach nie mniejszych niż 3) dwa przednie i dwa tylne światła kierunkowskazu, 25x15 cm, umieszczoną na prawym boku pojazdu, po barwy żółtej samochodowej; odległość między dającą imię i nazwisko (nazwę) właściciela pojazdu światłami nie może być mniejsza niż 240 mm dla oraz jego adres; jeżeli jeden właściciel posiada kilka świateł przednich i 180 mm dla świateł tylnych, pojazdów, na tabliczce należy dodatkowo umieścić nu przy czym powinna być zachowana minimalna od mer kolejny pojazdu. ległość 100 mm od światła mijania; w przypadku motoroweru, w którym konstrukcja uniemożliwia Rozdział 4 uzyskanie tych odległości, dopuszcza się dla świa­ Rower, motorower, wózek inwalidzki teł przednich odległość między światłami nie i pojazd zaprzęgowy mniejszą niż 150 mm, a odległość między tylnymi światłami nie mniejszą niż 100 mm,

§ 52. 1. Rower powinien być wyposażony: 4) jedno światło hamowania "stop" barwy czerwonej, 1) z przodu - w jedno światło pozycyjne barwy białej umieszczone z tyłu pojazdu nie niżej niż 250 mm lub żółtej selektywnej, i nie wyżej niż 1500 mm od powierzchni jezdni.

2) z tyłu - w jedno światło odblaskowe barwy czer 4. Motorower powinien być ponadto wyposażony wonej o kształcie innym niż trójkąt oraz jedno świa­ w: tło pozycyjne barwy czerwonej, które może być mi

gające, 1) rozpoznawczy numer pojazdu, umieszczony w spo sób trwały na ramie lub innym podobnym podsta 3) co najmniej w jeden skutecznie działający hamulec, wowym elemencie konstrukcyjnym, oraz tabliczkę

4) w dzwonek lub inny sygnał ostrzegawczy o nieprze znamionową,

raźliwym dźwięku. 2) dwa niezależne, skutecznie działające hamulce; 2. Motorower powinien być wyposażony w nastę­ wskaźnik skuteczności hamowania, o którym mo pujące światła: wa w § 16 ust. 1, nie może być mniejszy niż 38%,

Nr 44 - 2472- Poz. 432

3) dzwonek lub inny sygnał ostrzegawczy o nieprze 1) światła pozycyjne oraz światła odblaskowe oświe­

raźliwym dźwięku, tlone światłem drogowym innego pojazdu powin

ny być widoczne w nocy przy dobrej przejrzystości 4) tłumik wydechu, powietrza z odległości co najmniej 150 m,

5) IUf.terko wsteczne umieszczone po lewej stronie 2) powinny być umieszczone nie wyżej niż 900 mm pOJazdu. i nie niżej niż 350 mm od powierzchni jezdni,

5. Poziom hałasu zewnętrznego, mierzony podczas 3) światła pojedyncze na pojeździe wielośladowym postoju motoroweru z odległości 0,5 m, nie moźe prze powinny być umieszczone po lewej stronie pojaz kraczać 90 dB (A). Przepis § 9 ust. 1 pkt 1 lit. a) stosuje du, możliwie najbliżej jego bocznego obrysu, jed się odpowiednio. nak nie dalej niż 150 mm od tego obrysu; nie doty

czy to świateł oświetlających drogę, które powinny § 53. 1. Wózek inwalidzki bez silnika pomocniczego być umieszczone pośrodku, powinien odpowiadać przepisom § 52 ust. 1. 4) dwa światła powinny być umieszczone symetrycz

2. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu wózka nie po obu stronach pojazdu możliwie najbliżej je inwalidzkiego napędzanego silnikiem pomocniczym, go bocznego obrysu, jednak nie dalej niż 100 mm pod warunkiem: od tego obrysu oraz na jednakowej wysokości nad jezdnią; widoczność dwóch świateł powinna być 1) nieprzekroczenia 50 cm3 pojemności skokowej jednakowa, w przypadku silnika spalinowego, 5) światła czerwone nie mogą być widoczne z przodu, 2) spełnienia wymagań określonych w § 52 ust. 2-5. a światła białe (żółte selektywne) - z tyłu.

3. Szerokość wózka inwalidzkiego nie może prze 2. Dopuszcza się umieszczanie świateł odblasko kraczać 1,5 m. wych barwy żółtej samochodowej:

§ 54. 1. Pojazd zaprzęgowy powinien być wyposa 1) na bocznych płaszczyznach kół pojazdu, o którym żony w: mowa w § 52-54, z zastrzeżeniem że z każdego bo ku pojazdu powinny być widoczne dwa światła: 1) dwa światła pozycyjne barwy białej widoczne jedno umieszczone na kole przedniej osi, a drugie z przodu oraz dwa światła pozycyjne barwy czer - na kole tylnej osi, wonej widoczne z tyłu,

3) na pedałach roweru i motoroweru; 2) dwa światła odblaskowe barwy białej widoczne

z przodu oraz dwa światła odblaskowe barwy czer światła te nie muszą spełniać warunków określonych wonej widoczne z tyłu; tylne światła odblaskowe w ust. 1 pkt 2-4. powinny mieć kształt trójkąta równobocznego o długości boku nie mniejszej niż 15 cm, zwrócone 3. Jeżeli do pojazdu zaprzęgowego lub roweru (mo go wierzchołkiem do góry; trójkąt odblaskowy mo toroweru) przyczepiony jest inny pojazd, maszyna lub że być jednolity lub stanowić ramkę o bokach sze urządzenie, powinien on być wyposażony co najmniej rokości co najmniej 2 cm albo może być złożony w jedno światło pozycyjne barwy czerwonej oraz z sześciu okrągłych odbłyśników o średnicy 5 cm, w jedno światło odblaskowe barwy czerwonej widocz po trzy na każdym z boków trójkąta, ne z tyłu, a ponadto w jedno światło pozycyjne barwy

białej widoczne z przodu, jeżeli szerokość pojazdu cią­ 3) ogumione koła, gniętego (maszyny, urządzenia) przekracza szerokość

4) tabliczkę o wymiarach nie mniejszych niż 25x15 cm, pojazdu ciągnącego; światła te powinny odpowiadać umieszczoną na prawym boku pojazdu, określają­ warunkom określonym w ust. 1.

cą imię i nazwisko (nazwę) właściciela pojazdu oraz jego adres; jeżeli jeden właściciel posiada kilka po 4. Do świateł pojazdu, o którym mowa w ninIeJ jazdów zaprzęgowych, na tabliczce należy dodat szym rozdziale, stosuje się zasady pomiaru rozmiesz kowo umieścić numer kolejny pojazdu. czenia określone w § 1 ust. 2-4 załącznika nr 6 do roz porządzenia.

2. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu pojaz du zaprzęgowego: Rozdział 5

1) wyposażonego w koła nie ogumione, pod warun Przepisy przejściowe i końcowe

kiem że nacisk koła na drogę nie przekracza 1,5 kN na 1 cm szerokości oDręczy, § 56. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu:

2) na płozach; jeżeli masa całkowita pojazdu przekra 1) zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem cza 300 kg, płoza powinna mieć w dolnej części co 1 stycznia 1986 r. pochodzącego z importu samo najmniej 120 cm długości i 10 cm szerokości. chodu ciężarowego, ciągnika siodłowego i balasto wego o szerokości nie przekraczającej 2,7 m, nie § 55. 1. Światła pojazdu, o których mowa w § 52- spełniającego wymagań określonych w § 2 ust. 2, -54, powinny odpowiadać następującym warunkom: pod warunkiem:

Nr 44 - 2473- Poz. 432

a) oznakowania pojazdu (zespołu pojazdów) z przo § 57. Pojazdy zarejestrowane przed terminami du i z tyłu znakiem ,,~ 2,7 ~" widocznym określonymi w przepisach § 2 Ust. 8, 9, 10 i 11, § 3 ust. 2, w dzień z odległości co najmniej 50 m przy do § 7 ust. 3, § 11 ust. 1 pkt 15,16,17 i § 23 ust. 4 pkt 7 mo brej przejrzystości powietrza, gą spełniać wymagania zawarte w tych przepisach.

b) wyposażenia pojazdu w światła obrysowe, § 58. Traci moc rozporządzenie Ministra Transportu o których mowa w § 12 ust. 1 pkt 15, i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie 2) zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. z 1996 r. Nr 155, poz. 772), z wyjątkiem § 55-62, § 63 1 stycznia 1984 r. pojazdu wyposażonego w kierun ust. 2 pkt 1 i ust. 3 oraz § 65 uSt. 1 pkt 28, 28f, 31 i 32. kowskazy barwy białej świecące do przodu i barwy czerwonej świecące do tyłu, nie spełniającego wy magań § 2 lp. 3a kol. 7 i lp. 3b kol. 7 załącznika nr 6 § 59. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie do rozporządzenia. 14 dni od dnia ogłoszenia.

Minister Transportu i Gospodarki Morskiej: T. Syryjczyk

Załączniki do rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. (poz. 432)

Załącznik nr 1

Nr 44 - 2414- Poz. 432 Załącznik nr 2

40 440 JAROCIN - KROTOSZYN - MILlCZ - TRZEBNICA cała droga

Nr 44 - 2475- Poz. 432

86 903 STRZELCE OPOLSKIE - TOSZEK - PYSKOWICE - BYTOM cała droga

Nr 44 - 2476- Poz. 432 t

Nr 44 - 2477- Poz. 432

Załącznik nr 3

WYKAZ PRZEDMIOTÓW WYPOSAŻENIA I CZĘŚCI ZWIĄZANYCH Z BEZPIECZEŃSTWEM UŻYTKOWANIA POJAZDÓW I OCHRONĄ ŚRODOWISKA

15 Urządzenia świetlne i sygnalizacyjne: reflektory i lampy elektryczne do ITS motocykli, motorowerów i rowerów, lampy świateł błyskowych ostrzegawczych, klosze do lamp sygnalizacyjnych i cofania, osłony reflektorowe

Nr 44 - 2478- Poz. 432

ITS - Instytut Transportu Samochodowego, ul. Jagiellońska 80, 03-301 Warszawa PIMOT - Przemysłowy Instytut Motoryzacji, ul. Jagiellroska 55, 03-301 Warszawa IBMER - Instytut Budownictwa, Mechanizacji i Elektryfikacji Rolnictwa, ul. Rakowiecka 32A, 02-519 Warszawa CLAiO - Centralne Laboratorium Akumulatorów i Ogniw, ul. Forteczna 12/14,61-362 Pozmń ISiC - Instytut Szkła i Ceramiki Oddział w Krakowie, ul. Lipowa 3, 30-702 Kraków

Nr 44 - 2479- Poz. 432

Załącznik nr 4

WYMAGANIA DOTYCZĄCE TABLICZKI ZNAMIONOWEJ I OZNACZEŃ

§ 1. Tabliczka znamionowa oraz oznakowania powinny być umieszczone przez producenta albo przez jego upoważnionego przedstawiciela. W przypadku braku tabliczki znamionowej mają zastosowanie odrębne przepisy o tabliczce zastępczej.

§2. Tabliczka znamionowa powinna być trwale przymocowana w widocznym i łatwo dostępnym miejscu na części, która nie daje się łatwo usunąć lub wymienić. Powinna ona podawać w sposób czytelny i nieścieralny informacje w następującej kolejności:

1) nazwę producenta (markę),

2) numer świadectwa homologacji typu pojazdu; dotyczy to pojazdu wyprodukowanego po dniu wejścia w życie rozporządzenia,

3) numer identyfikacyjny pojazdu VIN, a w razie jego braku - rozpoznawczy numer podwozia! nadwozia pojazdu,

4) dopuszczalną masę całkowitą pojazdu,

5) dopuszczalną masę całkowitą zespołu pojazdów, w przypadku pojazdu samochodowego przezna czonego do ciągnięcia przyczepy,

6) dopuszczalne obciążenia osi, podane w kolejności od przodu do tyłu,

7) w przypadku naczepy - dopuszczalne obciążenie pionowe na urządzenie sprzęgające,

8) jeżeli wartości maksymalne mas i obciążeń są większe niż dopuszczalne -również te wartości; dane powinny być wówczas podane w dwóch kolumnach: dopuszczalne - po lewej i maksymalne - po prawej stronie,

9) rok produkcji pojazdu, jeżeli nie jest oznaczony w numerze identyfikacyjnym pojazdu (VIN).

Producent może podać dodatkowe dane poniżej lub obok przepisanego oznakow~nia, poza wyraźnie zaznaczonym prostokątem zawierającym jedynie dane przewidziane w pkt 1-9.

§ 3. Numer identyfikacyjny pojazdu VIN jest to określona przez producenta kombinacja znaków przeznaczona dla każdego pojazdu. Jego celem jest zapewnienie, aby każdy pojazd mógł być jednoznacznie zidentyfikowany w ciągu 30 lat poprzez pośrednika producenta, bez potrzeby żądania dalszych danych. Numer identyfikacyjny pojazdu powinien spełniać następujące wymagania:

1) powinien być umieszczony na tabliczce znamionowej, a także na nadwoziu, ramie lub innym podobnym podstawowym elemencie konstrukcyjnym;

2) powinien mieć strukturę zgodną z przedmiotową polską normą;

3) tam, gdzie jest to możliwe, powinien zawierać się w jednym wierszu; wyjątkowo, z przyczyn technicznych, może zawierać się w dwóch wierszach, jednak w takim przypadku nie może być przerw wewnątrz drugiego i trzeciego członu tego numeru; nie może być także pustych miejsc pomiędzy znakami; jakiekolwiek nie wykorzystane pole w trzecim członie powinno być zapełnione przez cyfrę O w celu zapewnienia wymaganej liczby 8 znaków; początek i koniec każdego z wierszy powinien być oznaczony symbolem, który nie jest cyfrą arabską, dużą literą rzymską i nie spowoduje pomyłki z pozostałymi znakami; jeżeli dwa człony znajdują się w jednym wierszu, to zaleca się także umieszczanie takiego symbolu pomiędzy nimi.

4) numer identyfikacyjny powinien ponadto:

a) być umieszczony na nadwoziu, ramie lub innym podobnym podstawowym elemencie konstrukcyjnym po prawej stronie pojazdu,

Nr 44 - 2480- Poz. 432

b) być umieszczony w widocznym i łatwo dostępnym miejscu za pomocą wybicia lub wydskania w taki sposób, aby nie uległ zatarciu lub zniszczeniu.

§ 4.1. Dla wszystkich znaków przewidzianych w § 2 i 3 powinny QYć stosowane litery alfabetu łacińskiego i cyfry arabskie, przy czym litery stosowane w oznakowaniu przewidzianym w § 2 pkt 3 , oraz § 3 powinny być literami wielkimi. I I 2. Minimalna wysokość liter i cyfr numeru identyf"Ikacyjnego pojazdu powinna być następująca: ! • I 1) 7 mm dla znaków naniesionych bezpoŚfedIuo na nadwoziu, ramie lub innej podobnej konstrukcji I r pojazdu,

2) 4 mm dla znaków naniesionych na tabliczce znamionowej.

3. Zabrania się stosowania liter: I, O oraz Q, myślnika, gwiazdki (*) i innych specjalnych znaków ·1 omówionych w §.3 pkt 3. ! ! I l

Nr 44 - 2481 - Poz. 432

Załącznik nr 5

WYMAGANIA DOTYCZĄCE MIEJSCA PRZEWIDZIANEGO DO UMIESZCZENIA

TABLIC REJES1RACYJNYCH

§ 1.I.Miejsce przewidziane do umieszczenia tylnej tablicy rejestracyjnej powinno stanowić równą, prostokątną powierzchnię o następujących minimalnych wymiarach: a) szerokość 520 mm i wysokość 120 mm albo b) szerokość 340 mm i wysokość 240 mm. 2. Miejsce to powinno być takie, aby po zamocowaniu tablice spełniały następujące wymagania: l) położenie tablicy względem osi podłużnej pojazdu: a) środek tablicy nie może być położony na prawo od wzdłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, b) lewa krawędź tablicy nie może być położona na lewo od pionowej płaszczyzny równoległej do wzdłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu i przechodzącej przez jego lewy obrys, 2) tablica powinna być prostopadła z dokładnością do 2° do wzdłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, 3) tablica powinna być pionowa z dokładnością do 5°; jeżeli jednak jest to konieczne ze względu na kształt pojazdu, może ona być odchylona od pionu:

a) nie więcej niż o 30°, gdy powierzchnia ze znakami rejestracyjnymi jest skierowana ku górze i pod warunkiem, że górna krawędź tablicy jest nie wyżej niż 1,20 m nad ziemią, b) nie więcej niż o 15°, gdy powierzchnia ze znakami rejestracyjnymi jest skierowana ku dołowi i pod warunkiem, że górna krawędź tablicy jest powyżej 1,20 m nad ziemią; 4) wysokość położenia tablicy nad ziemią: a) wysokość położenia dolnej krawędzi tablicy nad ziemią nie może być mniejsza niż 0,30 m, b) wysokość położenia górnej krawędzi tablicy nad ziemią nie może być większa niż 1,20 m, jeżeli jednak wymóg ten nie może być spełniony w praktyce, wysokość położenia może przekraczać 1,20 m, lecz powinna być tak zbliżona do tego wymagania, jak to jest możliwe ze względu na konstrukcję pojazdu, i nie może w żadnym przypadku przekraczać 2 m; 5) wymagania widoczności geometrycznej: tablica powinna być widoczna z przestrzeni zawartej wewnątrz następujących czterech płaszczyzn: a) dwóch płaszczyzn pionowych stycznych do bocznych krawędzi tablicy i tworzących kąty 30° na zewnątrz ze środkową wzdłużną płaszczyzną pojazdu, b) płaszczyzny stycznej do górnej krawędzi tablicy i tworzącej kąt 15° do góry od poziomu, c) płaszczyzny poziomej przechodzącej przez dolną krawędź tablicy Geżeli jednak wysokość położenia górnej krawędzi tablicy nad ziemią jest większa niż 1,20 m, to ta płaszczyzna powinna tworzyć kąt 15° do dołu od poziomu; 6) wysokości położenia podawane w pkt 3-5 należy określać na pojeździe w stanie nie obciążonym. § 2. Kształtu i wymiarów miejsca przewidzianego do umieszczenia przednich tablic rejestracyjnych nie określa się.

• .oj

Nr 44 - 2482- Poz. 432

Załącznik nr 6

WARUNKI SZCZEGÓŁOWE DOTYCZĄCE ŚWIATEŁ ZEWNĘTRZNYCH POJAZDU SAMOCHODOWEGO I PRZYCZEPY

§ 1. 1. Dwa światła lub więcej takie same lub różne, lecz o jednakowym przeznaczeniu i jednakowej barwy uważa się za jedno światło, jeżeli rzut ich powierzchni świetlnych na płaszczyznę poprzeczną zajmuje co najmniej 60% powierzchni najmniejszego prostokąta opisanego na rzutach tych powierzchni świetlnych oraz pod warunkiem, że światła te zostały homologowane jako jedno światło; nie dotyczy to świateł drogowych, świateł mijania i świateł przeciwmgłowych przednich.

2. Ilekroć w niniejszych przepisach jest mowa o odległości rozmieszczenia świateł, należy rozumieć,

że:

1) największą wysokość mierzy się od płaszczyzny jezdni do najwyższego punktu powierzchni świetlnej przy pojeździe nie obciążonym,

2) najmniejszą wysokość mierzy się od płaszczyzny jezdni do naj niższego punktu powierzchni świetlnej przy pojeździe nie obciążonym,

3) odległość od bocznego obrysu pojazdu mierzy się do najbardziej odległego od podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu punktu powierzchni świetlnej,

4) odległość od przedniego lub tylnego obrysu pojazdu mierzy się do najbardziej wysuniętego odpowiednio do przodu lub do tyłu punktu powierzchni świetlnej,

5) odległość między dwoma światłami skierowanymi w tę samą stronę mierzy się między najbliższymi punktami rzutów ich powierzchni świetlnych na płaszczyznę prostopadłą do osi tych świateł.

3. Powierzchnia świetlna oznacza dla świateł widoczną powierzchnię wysyłającą światło, a dla świateł odblaskowych -widoczną powierzchnię odbijającą światło.

4. Boczny obrys pojazdu oznacza płaszczyznę równoległą do podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, przechodzącą przez najdalej wysunięty punkt na zewnątrz pojazdu, z wyjątkiem lusterek, świateł bocznych i elementów elastycznych (§ 2 ust. 2 rozporządzenia).

5. Przedni lub tylny obrys pojazdu oznacza pionową płaszczyznę prostopadłą do podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu, przechodzącą przez najdalej wysunięty odpowiednio do przodu lub do tyłu punkt pojazdu.

6. Przewidziane w § 2 kol. 12 i 13:

1) kontrolny sygnał włączenia, który wskazuje, że urządzenie zostało włączone, ale nie wskazuje, czy działa ono normalnie,

2) kontrolny sygnał działania, który wskazuje, że urządzenie zostało włączone i działa normalnie;

jeśli są to sygnały świetlne, powinny być umieszczone w miejscu zapewniającym kierowcy dobrą ich widoczność i nie powinny utrudniać obserwacji drogi; kontrolny sygnał włączenia może być zastąpiony kontrolnym sygnałem działania; jeżeli umieszczenie kontrolnego sygnału włączenia jest zabronione, nie oznacza to, że zabronione jest umieszczenie kontrolnego sygnału działania.

§ 2. Światła powinny odpowiadać warunkom podanym w poniższej tabeli:

•

Nr 44 - 2483- Poz. 432

3b tylne 2 ~ 2.1lr t61tasamo- zlylu motiiwie 35Q.;.15OOł' jeżeli ocI- sygnał opty- być włącza- niż 1 s. a chodowa najbliżej legIośćod czny powi- ne i wyłą- pierwsze bocznego światła pa- nien gasnąć czanejed- wyłączenie

obrysu pa- zycyjnego lub pozostać nym wytą- z opóźniejazdu, jecl- tylnego nie palącym się I cznikiem nieniem nak nie da- przekracza nie migać lub oraz powin- większym

lej niż 400 300 mm, zmieniać us- ny działać niż 1.5 s mm od tego odległość taIoną częs- w jednej od uruchoobrysu; kierunko- tolliwość mi- fazie mienia wzajemna wskazu od gania w przy- przełączocIegIość bocznego padlunies- nika nie moa obrysu po- prawności kierunkobyć mnieJ- jazdJ nie dziaIaria ja- wskazów sza niż 600 powinna kiegokolwiek mrn§lI przekra- ~

ł

Nr 44 - 2484- Poz. 432

8 0cllIask0- 2 1 2 2Zł' czerwona z przodu&' nie dalej nit 250+9OO2lI pawinny byt l) kształt -inwety/ne 400 mm od widoczne w ny niż trój- Inne nit bocznego nocy przy do- kąt, trójkątne obrysu po- brej przej- 2) powierzch.. jazdu;wza. rzystości nia śwłeIłjemnaod- pawiatrzaz na może

Nr 44 - 2485- Poz. 432

11 Odbłas- co najmniej jedno na każ- żółta samo- jeżełi jest na obu bo- 250+90()Zll powinny być kształt - inny kowe dym boku pojazdu; liczba chodowa; jedno kach po- widoczne w niż trójkąt boczne świateł powinna zapewniać dopuszcza światło, jazdu nocy przy dospełnienie wymagań daty· się barwę powinno brej przejczących rozmieszczenia na czerwoną w być rzystości podługości pojazdu przypadku umieszczo- wietrza z o<!- światła new po- leg/ości co umieszczo- łowie d/u- najmniej 150 nego z tylu gośc~po- m, jeżeli są pojazdu we jazdu oświetlone wspólnej (±15%); światłem dro· obudowie z światło po- gowym inneinnym tyl- winno być go pojazdu nymczer- umieszczowonym ne nie dalej

światlem niż3mod

przedniego

obrysu pojazdu i nie

dalej niż l

m od tylnego obrysu

pojazdu;

wzajemna

odległość

dwóch sąsiednich

świateł

umieszczonych na

tym samym

boku

pojazdu nie

może

przekraczać

3 m; w odniesieniu

do motocykli światło

lub świada

powinny

być

umieszczone w taki sposób,

aby w normalnych

warunkach

nie mogły

Nr 44 - 2486- Poz. 432

15 Obryso- 2 wido- 2 wi- biała -z - możliwie możliwie odległość niedopusz- jeżeli ze weprz~ cznez docz przodu, najbliżej najwyżej, między cza się względu na nie i tylne przodu i nez czerwona - bocznego przy speł- rzutami na kształt nad- 2wido- przo- z tyłu obrysu po- nieniu wa- poprzecz- wozia lub wycznez du i jazdu, lecz runku roz- nąpłasz- posażenia potyłu 2wi- nie dalej niż mieszcze- czyznę jazdu nie jest do- 400 mm od nia, na sze- najbliż- możliwe zasczne tego obrysu rokości szych pun- losowanie odzly/u oraz któwpo- rębnych świasymetrii wierzchni tełwidoczświateł świetlnych nych z przodu światła 0b- i świateł widorysowego i cznych z tylu, światła po- dopuszcza się

zycyjnego świalo widoprzedniego czne z przodu

Nr 44 - 2487- Poz. 432

11 Światła pojedyncze motocykla powinny być umieszczone w podłużnej płaszczyźnie symetrii pojazdu. 2! Jeżeli szerokość pojazdu przekracza 1,3 m, liczba świateł jak w kol. 3.

~ Przy .czterech światłach drogowych wymaganie to powinna spełniać przynajmniej jedna para świateł. 11 Jeżeli szerokość pojazdu nie przekracza 1, 3 m, od ległość ta może być zmniejszona do 400 mm. fi Jeżeli motocykl nie jest wyposażony w kierunkowskazy boczne.

fi Dotyczy motocykla z jednym kołem z tyłu.

11 Dla motocykla jednośladowego -300 mm.

§! Dla motocykla -1200 mm; jeżeli konstrukcja pojazdu (z wyjątkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie wysokcści 1500 mm, dopuszcza się 2100 mm. w Dopuszcza się mniejszą odległość, jeżeli natężenie światła kierunkowskazu jest mniejsze niż 400 cd. ~ Dotyczy motocykla z jednym kołem z przodu. ,

!.li Nie wymaga się, jeżeli długość pojazdu nie przekracza 6 m i nie jest on przewidziany do ciągnięcia przyczepy .

..

Nr 44 -2488- Poz. 432

w Jeżeli motocykl nie jest wyposaZony w kierunkowskazy przednie i tylne. 1lI Jeżeli odległość ta, ze względu na konstrukcję pojazdu, nie zapewni dobrej widoczncści kierunkowskazów, może być ona do 2500 mm. zwiększona

1lI Dla motocykla - 350 mm. w Dla motocykla -1200 mm; jeżeli konstrukcja pojazdu (z WYAtkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie wysokości 1500 mm, dopuszcza się 2300 mm. Dla motocykla - 560 mm. 1§' m Dla motocykla z jednym kołem z tyłu dopuszcza się jedno światło. 1§' Dla motocykla z jednym kołem z przodu dopuszcza się umieszczenie świateł w innym miejscu, przy zapewnieniu

wymaganej widoczn<iici. .w Dla przyczepy - 150 mm. W Dla motocykla z jednym kołem z tyłu dopuszcza się umieszczenie świateł w innym miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widoczn<iici. w Jeżeli konstrukcja pojazdu (z WYAtkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie tej wysokości, dopuszcza się 1500 mm. ?JJ Dla przyczepy -z uwzględnieniem dyszla. ~ Dla motocykla -900 mm. w Pod warunkiem, że jest ono poączone w jednym urządzeniu z innym tylnym światłem sygnalizacyjnym. ~ Jeżeli konstrukcja pojazdu nie pozwala na zachowanie tej wysokości, dopuSZC2a się 2100 mm.

2W Dotyczy pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 1976 r. oraz motocykla wyposażonego

w światła mijania z żarówkami halogenowymi.

.. • •

Nr 44 - 2489- Poz. 432

Załącznik nr 7

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDU PRZYSTOSOWANEGO DO ZASILANIA GAZEM

§ 1. Użyte w załączniku określenia oznaczają:

l) gaz -gaz ziemny i gaz płynny,

2) gaz ziemny -gaz sprężony, którego podstawowym składnikiem jest metan,

3) gaz płynny - gaz, którego podstawowymi składnikami są: propan i butan,

4) instalacja - zestaw elementów i urządzeń umieszczonych w pojeździe, niezbędnych do zasilania silnika gazem,

5) zbiornik -pojemnik na gaz umieszczony na stałe w pojeździe,

6) butla -wymienny pojemnik na gaz płynny.

§ 2. l. Pojazd zasilany gazem powinien być wyposażony co najmniej w:

l) układ sygnalizacji minimalnego ciśnienia gazu - w odniesieniu do gazu ziemnego, poniżej którego zasilanie tym gazem jest niedopuszczalne,

2) układ sygnalizacji przełączenia na zasilanie gazowe,

3) gaśnicę, jeśli nie jest przewidziana w ogólnych wymaganiach dotyczących wyposażenia pojazdu.

2. Wyposażenie pojazdu w instalację nie może naruszać parametrów określonych przez producenta pojazdu, zwłaszcza dotyczących dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu, jego dopuszczalnych nacisków osi oraz położenia środka masy.

3. Wyposażenie pojazdu w instalację nie powinno zakłócać pracy podstawowego zasilania, jeśli pozostało ono w pojeździe.

4. Prześwit pojazdu nie może ulec zmniejszeniu w wyniku zabudowy instalacji, przy czym żaden z jej elementów nie może znajdować się niżej niż 0,2 m od jezdni, jeśli nie jest chroniony dolną częścią pojazdu położoną poniżej niego w odległości nie większej niż 0,15 m w poziomie.

5. Ujęcie wlotu powietrza do układu wentylacji i ogrzewania nie może znajdować się w komorze silnika.

6. Wylot rury wydechowej nie może być skierowany w stronę jakiegokolwiek elementu instalacji.

§ 3. 1. Instalacja na gaz ziemny powinna być projektowana na ciśnienie robocze zbiorników wynoszące 20 MPa, a na gaz płynny - 2,4 MPa.

2. Złącza instalacji, przez które przepływa gaz, powinny znajdować się w miejscach łatwo dostępnych dla kontroli ich szczelności.

3. Instalacja powinna być przystosowana do pracy w temperaturach otoczenia:

1) od - 30 do + 40°C dla gazu ziemnego,

2) od - 20 do + 40°C dla gazu płynnego.

Nr 44 - 2490- Poz. 432

4. Na elementy i zespoły instalacji, w których panuje nadciśnienie gazu, powinny być wydane świadectwa homologacji lub atesty stwierdzające ich dopuszczenie do stosowania oraz powinny być odpowiednio oznakowane.

5. Przełączanie zasilania powinno być możliwe z pozycji kierującego pojazdem bez konieczności wyłączania silnika.

6. W pojeździe z silnikiem o zapłonie samoczynnym instalacja powinna zagwarantować odcięcie wypływu gazu po osiągnięciu maksymalnej prędkości obrotowej silnika.

7. W instalacji zasilania gazem ziemnym wymagane jest stosowanie co najmniej jednego manometru.

8. W instalacji zasilania gazem płynnym wymagane jest stosowanie:

l) wskaźnika poziomu gazu dla każdego zbiornika,

2) zaworu odcinającego, umieszczonego możliwie najbliżej parownika od strony zasilania,

3) urządzeń uniemożliwiających przepływ gazu pomiędzy zbiornikami (butlami) o zróż­ nicowanym ciśnieniu.

9. Kompletację instalacji oraz sposób jej połączenia i umieszczenia w pojeździe określa zakład montujący na podstawie danych jej producenta.

10. Instalacja powinna być zabezpieczona przed korozją.

11. Budowa instalacji powinna umożliwiać przeprowadzanie badań okresowych.

12. Elementy i zespoły instalacji narażone na mechaniczne uszkodzenia powinny być odpowiednio zabezpieczone.

13. Elementy instalacji nie mogą wystawać poza obrys pojazdu; nie dotyczy to zaworów napełniania, które mogą wystawać poza obrys nie więcej niż o 10 mm.

14. Instalacja nie może utrudniać w sposób istotny dostępu do silnika i innych zespołów.

15. Rozłączenie złącz gazowych instalacji nie powinno być możliwe bez użycia narzędzi; nie dotyczy to złącza butla -przewód.

16. Elementy instalacji, w których znajduje się lub przez które przepływa gaz, nie mogą bez pełnego osłonięcia być umieszczone w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób; nie dotyczy to ścianek zbiornika.

17. Niedopuszczalny jest wypływ gazu po zatrzymaniu się silnika.

§ 4. 1. Zbiorniki (butle) powinny spełniać wymagania określone w warunkach technicznych dozoru technicznego.

2. Zbiorniki (butle) powinny być tak zainstalowane w pojeździe, aby były maksymalnie chronione przed skutkami zderzeń, w tym głównie od przodu i tyłu pojazdu, a w przypadku ich umieszczenia w przestrzeni ładunkowej samochodu ciężarowego powinny być zabezpieczone przed uszkodzeniem ładunkiem.

3. Zbiorniki (butle) powinny być skutecznie osłonięte przed działaniem promieni

słonecznych.

4. Mocowanie zbiorników (butli) do pojazdu powinno zabezpieczać przed ich przemieszczeniem przy działaniu na pojazd przyspieszenia w kierunku wzdłużnym - 20 g (g - przyspieszenie ziemskie), a w kierunku poprzecznym - 8 g. Elementy mocowania przylegające do zbiornika (butli) powinny być elastyczne i nie absorbować wilgoci.

Nr 44 - 2491 - Poz. 432

5. Pomiędzy zbiornikami (butlami) na gaz a zbiornikiem na benzynę powinna być zachowana odległość nie mniejsza niż 0,05 m, jeśli nie są one oddzielone od siebie metalową przegrodą.

6. Zbiorniki powinny być wyposażone w zawory odcinające, a ponadto, w odniesieniu do przewidzianych na gaz płynny -w zawory:

1) napełniania,

2) ograniczające wypływ gazu.

7. Zbiorniki (butle) powinny być tak umieszczone w pojeździe, aby była możliwość łatwego:

1) dostępu do zaworów odcinających,

2) odczytu stanu napełnienia (nie dotyczy butli),

3) odczytu danych dotyczących oznakowań identyfikacyjnych oraz cech legalizacji.

8. Zbiorniki na gaz płynny (butle) powinny być tak umieszczone, aby w pozycji roboczej wypływ gazu następował w stanie ciekłym.

9. Zabrania się instalowania zbiorników (butli) w części przedniej pojazdu oraz w komorze silnika.

10. W pobliżu zbiorników (butli) nie powinny znajdować się sztywne elementy o ostrych

krawędziach.

11. Odległość zbiorników (butli) od układu wydechowego nie może być mniejsza niż 0,1 m, jeśli nie jest zastosowana osłona termiczna.

12. Nie dopuszcza się jakichkolwiek przeróbek zbiornika (butli).

§ 5. 1. Zawory do napełniania zbiorników powinny być tak umieszczone, aby było możliwe ich napełnianie z zewnątrz pojazdu lub z komory silnikowej.

2. Zawory napełniania i zawory zbiorników (butli) gazu powinny mieć zewnętrzne sterowanie (nie powinny działać samoczynnie).

3. Dopuszcza się stosowanie zespolonego zaworu do napełniania i odcinania wypływu gazu.

4. Zawory powinny być zabezpieczone przed dostępem do nich osób niepowołanych.

§ 6. 1. Przewody metalowe zastosowane w instalacji powinny być bez szwu.

2. Przewody powinny być tak ułożone, aby:

1) mogły być łatwo kontrolowane,

2) nie ocierały się o elementy pojazdu,

3) odległość od układu wydechowego nie była mniejsza niż 0,1 m, jeśli nie stosuje się ekranu termicznego,

4) mocowanie wykluczało ich wibrację, przy czym odległość między podpórkami nie powinna przekraczać 0,7 m.

3. Przewody, w których panuje nadciśnienie gazu 20 MPa, powinny być metalowe.

4. W przypadku braku możliwości spełnienia wymagań określonych w ust. 2 pkt 1, 2 i 4 dopuszcza się odstępstwo dla przewodu łączącego zbiornik z reduktorem, pod warunkiem dodatkowego zabezpieczenia go przed korozją i mechanicznymi uszkodzeniami oraz niezbędnej wentylacji przestrzeni, w której jest umieszczony.

Nr 44 - 2492- Poz. 432

5. Przewody metalowe łączące elementy instalacji, które w czasie eksploatacji pojazdu mogą podlegać wzajemnym przemieszczeniom, powinny być uksztahowane w pętle o promieniu krzywizny dostosowanym do średnicy przewodu.

§ 7. 1. Reduktor nie może włączać się do pracy, gdy w króćcu wypływu gazu nie panuje podciśnienie; nie dotyczy to układów rozruchowych.

2. Na pracę reduktora nie może wywierać wpływu przyspieszanie bądź opóźnianie ruchu pojazdu.

3. Odległość reduktora od układu wydechowego nie może być mniejsza niż 0, l m, jeśli nie jest stosowany ekran termiczny.

§ 8. 1. Zbiorniki zamontowane w przestrzeni zamkniętej pojazdu powinny być umieszczone w szczelnej obudowie całkowitej lub być wyposażone w szczelną obudowę osłaniającą jedynie zawory. W przypadku obudów osłaniających zawory, zbiorniki powinny być fabrycznie do takiego osłonięcia przystosowane.

2. Obudowy całkowite powinny być wyposażone co najmniej w dwa otwory wentylacyjne, a obudowy osłaniające jedynie zawory zbiorników - co najmniej w jeden. Otwór wentylacyjny powinien mieć powierzchnię przekroju dla przepływu gazu nie mniejszą niż 4,5 cm2 • Wyloty otworów wentylacyjnych nie mogą znajdować się bliżej niż 0,25 m od układu wydechowego, jeśli nie jest zastosowany ekran osłaniający.

3. Obudowy osłaniające zbiorniki, osłaniające zawory zbiorników oraz przewody układu przewietrzania obudów powinny wykazywać szczelność przy nadciśnieniu 0,01 MPa. W trakcie próby wymienione elementy nie powinny wykazywać odkształceń.

4. Zamykanie obudów powinno być tak urządzone, aby nie istniała możliwość przypadkowego ich otwarcia.

5. Wielkość obudów na całe zbiorniki powinna być taka, aby odległość między ich ściankami a zbiornikami nie była mniejsza niż 0,02 m.

§ 9.1. Pojazd zasilany gazem może być używany po uzyskaniu adnotacji w dowodzie rejestracyjnym o treści "przystosowany do zasilania gazem".

Nr 44 - 2493- Poz. 432

Załącznik nr 8

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDU DŁUGIEGO I CIĘŻKIEGO

§ 1. Pojazd i zespół pojazdów, o których mowa w § 42 rozporządzenia, powinny być oznakowane tablicami wyróżniającymi, umieszczonymi z tyłu pojazdu prostopadle i symetrycznie do jego osi podłużnej.

§ 2. Tablice wyróżniające dla pojazdu samochodowego powinny składać się z ukośnych pasów umieszczonych pod kątem 45° ± 5° do pionu, o szerokości 100 ± 2,5 mm, na przemian barwy żółtej, wykonanych z materiału odblaskowego, oraz barwy czerwonej, wykonanych z materiału fluorescencyjnego.

§ 3. Tablice wyróżniające dla przyczepy (naczepy) powinny mieć tło odblaskowe barwy żółtej z obrzeżem fluorescencyjnym barwy czerwonej.

§ 4. Dolne krawędzie tablic wyróżniających powinny być umieszczone nie niżej niż 250 mm, a górne - nie wyżej niż 2100 mm od powierzchni jezdni.

§ 5. Zewnętrzne boczne krawędzie tablic wyróżniających powinny być umieszczone nie dalej niż 400 mm od bocznego obrysu pojazdu.

§ 6. W przypadku zastosowania oznaczenia przewidzianego na rysunku nr 1 i 2 wzór 4 odległość między tablicą umieszczoną poziomo i tablicą umieszczoną pionowo nie może być mniejsza niż 200 mm i nie większa niż 300 mm.

§ 7. Wymiary oraz zasady rozmieszczania tablic wyróżniających na pojeżdzie określa rysunek nr 1 i 2.

Nr 44 - 2493 - Poz. 432

Załącznik nr 8

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDU DŁUGIEGO I CIĘŻKIEGO

§ 1. Pojazd i zespół pojazdów, o których mowa w § 42 rozporządzenia, powinny być oznakowane tablicami wyróżniającymi, umieszczonymi z tyłu pojazdu prostopadle i symetrycznie do jego osi podłużnej.

§ 2. Tablice wyróżniające dla pojazdu samochodowego powinny składać się z ukośnych pasów umieszczonych pod kątem 45° ± 5° do pionu, o szerokości 100 ± 2,5 mm, na przemian barwy żółtej, wykonanych z materiału odblaskowego, oraz barwy czerwonej, wykonanych z materiału fluorescencyjnego.

§ 3. Tablice wyróżniające dla przyczepy (naczepy) powinny mieć tło odblaskowe barwy żółtej z obrzeżem fluorescencyjnym barwy czerwonej.

§ 4. Dolne krawędzie tablic wyróżniających powinny być umieszczone nie niżej niż 250 mm, a górne - nie wyżej niż 2100 mm od powierzchni jezdni.

§ 5. Zewnętrzne boczne krawędzie tablic wyróżniających powinny być umieszczone nie dalej niż 400 mm od bocznego obrysu pojazdu.

§ 6. W przypadku zastosowania oznaczenia przewidzianego na rysunku nr 1 i 2 wzór 4 odległość między tablicą umieszczoną poziomo i tablicą umieszczoną pionowo nie może być mniejsza niż 200 mm i nie większa niż 300 mm.

§ 7. Wymiary oraz zasady rozmieszczania tablic wyróżniających na pojeździe określa rysunek nr 1 i 2.

Nr 44 - 2494 - Poz. 432 Przykład 1 1130~L:!;2300

Przykład 2 565:!;L~1130

45°±5° Przykład 3

o .M... .... VI ....I VI 18

Przykład 4

D - _ - czerwony fluorescencyjny żółty odblaskowy

Rys. 1. Tablice wyróżniające pojazd samochodowy (mm).

Nr 44 - 2495 - Poz. 432

Przykład 1 I 1130HlÓ2300 ~::::::::::::::::::::::::. I~ Przykład 2 565~L~1130 565~L~1130

Przykład 3

o o . .(. .f. .). . . .(. .f. .). . V! V! ..J ..J V! V! 10 ~ ~

Przykład 4

10 :8 V! ..J V! o co N I ~30 200-5 ~ j I I • ~ 280~ LlÓ565 ..

D - _ -czerwony fluorescencyjny ' żółty odblaskowy

Rys. 2. Tablice wyróżniające przyczepę (naczepę) (mm).

Nr 44 - 2496 - Poz. 432 i 433

Załącznik nr 9

TABLICA WYRÓŻNIAJĄCA POJAZD WOLNO PORUSZAJĄCY SIĘ (wymiary w milimetrach)

350+385

_ - materiał odblaskowy czerwony _ - materiał fluorescencyjny czerwony

433

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ

z dnia 1 kwietnia 1999 r.

w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań pojazdów zabytkowych i pojazdów marki "SAM" co do zgodności z warunkami technicznymi, wzorów dokumentów związanych z tymi badaniami oraz jedno- . stek upoważnionych do przeprowadzania tych badań.

Na podstawie art. 68 ust. 14 ustawy z dnia 20 czerw z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 133, poz. 872), zwanej da ca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, lej "ustawą", zarządza się, co następuje:

, Nr 123, poz. 779 i Nr 160, poz. 1086 oraz