Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa.

1. Krajowa Rada Sądownictwa, zwana dalej „Radą”, realizuje cele określone w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

2. Siedzibą Rady jest Warszawa.

1. Rada wykonuje czynności określone w ustawach, a w szczególności:

1) podejmuje uchwały w sprawach wystąpienia do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej aktów normatywnych w zakresie dotyczącym niezależności sądów i niezawisłości sędziów,

2) rozpatruje i ocenia kandydatury do pełnienia urzędu sędziowskiego na stanowiskach sędziów Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz na stanowiska sędziowskie w sądach powszechnych i w sądach wojskowych,

3) przedstawia Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej wnioski o powołanie sędziów w Sądzie Najwyższym, Naczelnym Sądzie Administracyjnym, sądach powszechnych i sądach wojskowych,

4) rozpatruje wnioski o przeniesienie sędziów w stan spoczynku, wyraża zgodę na dalsze zajmowanie stanowiska przez sędziego, który ukończył 65 rok życia,

5) rozpatruje wystąpienia sędziów w stanie spoczynku o powrót na stanowisko sędziowskie,

6) wybiera rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych,

7) wyraża opinie w sprawie powołania i odwołania prezesa albo wiceprezesa sądu powszechnego albo sądu wojskowego,

8) uchwala zbiór zasad etyki zawodowej sędziów i czuwa nad ich przestrzeganiem.

2. Rada ponadto:

1) wypowiada się o stanie kadry sędziowskiej,

2) ustala kryteria oceny kandydatów na stanowiska sędziowskie, przeprowadzanej przez prezesów sądów okręgowych i apelacyjnych,

3) opiniuje projekty aktów prawnych w sprawach wynagrodzeń sędziowskich oraz przedstawia wnioski w tym zakresie,

4) opiniuje projekty aktów normatywnych dotyczących sądownictwa i sędziów,

5) opiniuje programy szkolenia aplikantów sądowych, zakres i sposób prowadzenia egzaminów sędziowskich i ustalania ich wyników,

6) opiniuje zasady oceny pracy asesorów sądowych,

7) wyraża stanowisko w sprawach dotyczących sądów i sędziów, wniesionych pod obrady Rady przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz inne organy władzy publicznej i organy samorządu sędziowskiego,

8) czuwa nad przestrzeganiem zasad etyki zawodowej przez sędziów.

1. Rada może zarządzić przeprowadzenie:

1) wizytacji sądu albo jego jednostki organizacyjnej,

2) lustracji pracy sędziego, którego indywidualna sprawa podlega rozpatrzeniu przez Radę.

2. Czynności, o których mowa w ust. 1, mogą być wykonywane przez członków Rady lub przez sędziów delegowanych do Biura Rady na podstawie odrębnych przepisów.

Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego, Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego i Minister Sprawiedliwości są członkami Rady przez okres pełnienia tych funkcji.

1. Osoba powołana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej pełni swoje funkcje w Radzie bez oznaczania okresu kadencji i może być odwołana w każdym czasie.

2. Mandat osoby powołanej przez Prezydenta wygasa najpóźniej w ciągu trzech miesięcy po zakończeniu kadencji Prezydenta.

1. Sejm Rzeczypospolitej Polskiej wybiera spośród posłów czterech członków Rady na okres swojej kadencji.

2. Senat Rzeczypospolitej Polskiej wybiera spośród senatorów dwóch członków Rady na okres swojej kadencji.

3. Kadencja członków Rady wybranych przez Sejm i Senat upływa najpóźniej w ciągu trzech miesięcy po zakończeniu kadencji Sejmu i Senatu.

1. Zgromadzenie Ogólne Sędziów Sądu Najwyższego wybiera spośród sędziów tego Sądu dwóch członków Rady na okres kadencji.

2. Zgromadzenie Ogólne Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego wybiera spośród sędziów tego Sądu jednego członka Rady na okres kadencji.

3. Zebranie przedstawicieli zgromadzeń ogólnych sędziów apelacji wybiera spośród sędziów sądów apelacyjnych dwóch członków Rady na okres kadencji.

4. Zebranie przedstawicieli zgromadzeń ogólnych sędziów okręgów wybiera spośród swego grona dziewięciu członków Rady na okres kadencji.

5. Zgromadzenie Sędziów Sądów Wojskowych wybiera spośród swego grona jednego członka Rady na okres kadencji.

1. Zgromadzenia ogólne sędziów apelacji wybierają przedstawicieli zgromadzeń ogólnych sędziów apelacji wyłącznie spośród sędziów sądów apelacyjnych w liczbie jednej piątej liczby tych sędziów.

2. Zgromadzenia ogólne sędziów okręgu wybierają przedstawicieli zgromadzeń ogólnych sędziów okręgów spośród swych członków w liczbie jednej pięćdziesiątej liczby sędziów okręgu.

3. Wybory przedstawicieli zgromadzeń ogólnych przeprowadza się najpóźniej na jeden miesiąc przed upływem kadencji członków Rady, wybieranych spośród sędziów sądów powszechnych. Przedstawiciele wybierani są na okres czterech lat.

4. Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Przewodniczącym Rady zwołuje zebranie przedstawicieli w celu wyboru członków Rady. Przewodniczący Rady zwołuje zebranie przedstawicieli raz na dwa lata, a także na żądanie jednej trzeciej liczby przedstawicieli albo na wniosek Rady.

5. Zebrania przedstawicieli dokonują oceny działalności wybranych przez nich członków Rady, zgłaszają Radzie postulaty dotyczące jej działalności i podejmują uchwały dotyczące problemów w działalności sądów powszechnych.

6. Zebraniu przedstawicieli przewodniczy najstarszy wiekiem sędzia. Zebrania obradują zgodnie z uchwalanymi przez nie regulaminami.

Sejm i Senat oraz organy samorządu sędziowskiego wybierają członków Rady w razie upływu ich kadencji oraz w razie wygaśnięcia mandatu członka Rady pochodzącego z ich wyboru. Wybór powinien być dokonany w ciągu dwóch miesięcy od wygaśnięcia mandatu.

1. Mandat wybieranego członka Rady wygasa przed upływem czteroletniej kadencji w razie:

1) śmierci,

2) zrzeczenia się mandatu,

3) odwołania przez organ, który dokonał wyboru,

4) powołania sędziego na inne stanowisko sędziowskie, z wyjątkiem powołania sędziego sądu rejonowego na stanowisko sędziego sądu okręgowego,

5) wygaśnięcia mandatu posła albo senatora,

6) wygaśnięcia albo rozwiązania stosunku służbowego sędziego,

7) przejścia lub przeniesienia sędziego w stan spoczynku.

2. Mandat członków Rady będących posłami albo senatorami, w razie upływu kadencji Sejmu i Senatu, wygasa wraz z wyborem członków Rady wybranych przez Sejm i Senat następnej kadencji.

3. Zrzeczenie się mandatu w Radzie jest skuteczne z chwilą powiadomienia o tym na piśmie Przewodniczącego Rady.

1. Rada powołuje i odwołuje ze swego grona członków Prezydium Rady: Przewodniczącego, dwóch wiceprzewodniczących i trzech członków. Przewodniczący i wiceprzewodniczący Rady nie mogą sprawować swoich funkcji dłużej niż dwie kadencje.

2. Przewodniczący reprezentuje Radę.

3. Prezydium Rady kieruje pracami Rady.

1. Rada obraduje na posiedzeniach plenarnych.

2. Posiedzenia plenarne Rady zwołuje Przewodniczący Rady w miarę potrzeb, co najmniej raz na dwa miesiące. Ponadto posiedzenia plenarne Rady zwołuje się na wniosek co najmniej jednej trzeciej jej członków oraz na wniosek Ministra Sprawiedliwości.

3. Do ważności uchwał Rady potrzebna jest obecność co najmniej połowy jej składu.

4. Rada podejmuje uchwały bezwzględną większością głosów, w głosowaniu jawnym. Na żądanie członka Rady głosowanie jest tajne.

5. W postępowaniu przed Radą nie stosuje się Kodeksu postępowania administracyjnego.

6. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb działania Rady i postępowania przed Radą.

1. W sprawach indywidualnych, w których przysługuje odwołanie, uchwały Rady wymagają uzasadnienia i doręczenia zainteresowanemu.

2. Sędzia albo osoba, której praw lub obowiązków dotyczy uchwała, wydana w indywidualnej sprawie, może odwołać się od takiej uchwały do Sądu Najwyższego, z powodu sprzeczności uchwały z prawem, o ile przepisy odrębne nie stanowią inaczej. Odwołanie nie przysługuje w sprawach określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2, 3 i 6.

3. Termin do wniesienia odwołania od uchwały wynosi trzydzieści dni od jej doręczenia.

4. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem Przewodniczącego Rady.

5. Rozpoznając sprawę, Sąd Najwyższy uchwałę Rady uchyla i sprawę przekazuje Radzie do ponownego rozpatrzenia albo odwołanie oddala.

6. W zakresie nieuregulowanym do postępowania przed Sądem Najwyższym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o kasacji.

1. Rada wykonuje swoje zadania przy pomocy Biura Rady, zwanego dalej „Biurem”.

2. Organizację i tryb działania Biura określa regulamin nadawany przez Radę.

3. Do pracowników Biura stosuje się przepisy o pracownikach urzędów państwowych.

1. Koszty działalności Rady i Biura są pokrywane z budżetu państwa. Rada zapewnia warunki działania rzecznikowi dyscyplinarnemu sędziów sądów powszechnych.

2. Dochody i wydatki Rady stanowią odrębną część w budżecie państwa.

3. Dysponentem części budżetowej odpowiadającej Radzie jest Przewodniczący Rady.

4. Projekt planu dochodów i wydatków uchwalony przez Radę Przewodniczący Rady przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w celu włączenia tego projektu do projektu ustawy budżetowej, na zasadach określonych w art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 155, poz. 1014, z 1999 r. Nr 38, poz. 360, Nr 49, poz. 485, Nr 70, poz. 778 i Nr 110, poz. 1255, z 2000 r. Nr 6, poz. 69, Nr 12, poz. 136, Nr 48, poz. 550, Nr 95, poz. 1041, Nr 119, poz. 1251 i Nr 122, poz. 1315 oraz z 2001 r. Nr 45, poz. 497, Nr 46, poz. 499, Nr 88, poz. 961 i Nr 98, poz. 1070).

1. Członkowie Rady w związku z pełnieniem obowiązków w Radzie otrzymują:

1) diety,

2) zwrot kosztów według zasad obowiązujących przy podróżach służbowych.

2. Rada może wyznaczyć członka Rady będącego sędzią, za jego zgodą, do stałego wykonywania pracy w Radzie albo w Biurze, na czas określony. W takim przypadku, w okresie oznaczonym przez Radę, sędziemu przysługują te same świadczenia, jakie przysługują sędziom sądów powszechnych delegowanym do pełnienia czynności w Ministerstwie Sprawiedliwości.

3. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej określa, w drodze rozporządzenia, wysokość diet, o których mowa w ust. 1 pkt 1.

W ustawie z dnia 26 listopada 1998 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 155, poz. 1014, z 1999 r. Nr 38, poz. 360, Nr 49, poz. 485, Nr 70, poz. 778 i Nr 110, poz. 1255, z 2000 r. Nr 6, poz. 69, Nr 12, poz. 136, Nr 48, poz. 550, Nr 95, poz. 1041, Nr 119, poz. 1251 i Nr 122, poz. 1315 oraz z 2001 r. Nr 45, poz. 497, Nr 46, poz. 499, Nr 88, poz. 961 i Nr 98, poz. 1070) wprowadza się następujące zmiany:

1) w art. 83 w ust. 2 po wyrazach „Trybunału Konstytucyjnego,” dodaje się wyrazy „Krajowej Rady Sądownictwa,”;

2) w art. 161 w ust. 1 po wyrazach „Trybunału Konstytucyjnego,” dodaje się wyrazy „Krajowej Rady Sądownictwa,”.

Krajowa Rada Sądownictwa utworzona zgodnie z przepisami dotychczasowymi działa na podstawie niniejszej ustawy.

Do dnia 31 grudnia 2003 r. działalność Rady finansowana jest na podstawie przepisów dotychczasowych.

Traci moc ustawa z dnia 20 grudnia 1989 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz. U. Nr 73, poz. 435, z 1990 r. Nr 53, poz. 306, z 1993 r. Nr 47, poz. 213, z 1996 r. Nr 72, poz. 347, z 1997 r. Nr 117, poz. 753 i Nr 124, poz. 782 oraz z 1998 r. Nr 98, poz. 607), z wyjątkiem art. 10a i art. 11, które zachowują moc do dnia 31 grudnia 2003 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2001 r., z tym że:

1) przepisy art. 2 ust. 1 pkt 8, art. 15 oraz art. 17 wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2003 r. i mają zastosowanie do budżetu państwa, poczynając od budżetu na rok 2004,

2) przepisy art. 14 wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.