I CSK 1243/25
Sąd Najwyższy · Izba Cywilna Wydział I · 17 września 2026
- Data orzeczenia
- 17 września 2026
- Data publikacji
- 22 września 2026
- Sąd / organ
- Sąd Najwyższy — Izba Cywilna Wydział I
- Skład orzekający
- Mariusz Łodkoprzewodniczący, sprawozdawca, autor uzasadnienia
Sentencja
POSTANOWIENIE
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Mariusz Łodko
17 września 2026 r.
na posiedzeniu niejawnym 17 września 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa J. R. i B. R.
przeciwko Bankowi spółce akcyjnej w W.
o zapłatę,
na skutek skargi kasacyjnej Banku spółki akcyjnej w W.
od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu
z 28 listopada 2024 r., I ACa 873/23,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Banku spółki akcyjnej w W. na rzecz J. R. i B. R.
po 2 700 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
kasacyjnego wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych
za opóźnienie za czas po upływie tygodnia od dnia doręczenia
pozwanemu odpisu niniejszego postanowienia.
Uzasadnienie
Pozwany Bank spółka akcyjna w W. (poprzednio Bank1 spółka akcyjna w
W.) wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z 28
listopada 2024 r. Wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania uzasadnił potrzebą
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.), tj. art. 3851 § 1 i 2
k.c. w zakresie, w jakim odnoszą się one do skutków uznania postanowień
umownych
za
abuzywne
i możliwości zastąpienia takich postanowień przepisami dyspozytywnymi.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną powodowie J. R.
i B. R. wnieśli o wydanie postanowienia odmawiającego przyjęcia skargi kasacyjnej
do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów
postępowania kasacyjnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Oparcie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania na potrzebie
wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących
rozbieżności w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.) wymaga wskazania,
że określony przepis prawa, mimo, iż budzi poważne wątpliwości, nie doczekał się
wykładni albo niejednolita wykładnia wywołuje wyraźnie wskazane przez
skarżącego rozbieżności w orzecznictwie w odniesieniu do identycznych lub
podobnych stanów faktycznych, które należy powołać (zob. postanowienia SN:
z 26 czerwca 2015 r., III CSK 77/15, i z 20 maja 2016 r., V CSK 692/15). Konieczne
jest dokonanie analizy rozbieżnych orzeczeń i wykazanie, że rozbieżność wynika
z różnej wykładni przepisu (zob. postanowienia SN: z 15 października 2002 r.,
II CZ 102/02; z 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07;
z 15 kwietnia 2021 r., IV CSK 617/20).
Skarga kasacyjna pozwanego kryteriów tych nie spełnia. Przedstawione
przez skarżącego wątpliwości interpretacyjne dotyczące wykładni
art. 3851 § 1 i 2 k.c., nie czynią zadość wymogom z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.,
uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdyż były już
wielokrotnie przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego (zob. uchwałę składu
całej Izby Cywilnej SN z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22; oraz wyroki SN:
z 5 kwietnia 2023 r., II CSKP 1075/22; z 31 marca 2023 r., II CSKP 775/22;
z 19 maja 2022 r., II CSKP 985/22; z 17 marca 2022 r., II CSKP 474/22; z 10 maja
2022 r., II CSKP 285/22; z 8 listopada 2022 r., II CSKP 1153/22; z 27 lipca 2021 r.,
V CSKP 49/21). Skarżący nie wykazał, że zachodzą okoliczności uzasadniające
zmianę tych poglądów, zatem brak jest interesu publicznego w przyjęciu skargi
kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania.
W uchwale całej Izby Cywilnej z 25 kwietnia 2024 r., III CZP 25/22 (OSNC
2024, nr 12, poz. 118), Sąd Najwyższy wyjaśnił, że w razie uznania, iż
postanowienie umowy kredytu indeksowanego lub denominowanego odnoszące się
do sposobu określania kursu waluty obcej stanowi niedozwolone postanowienie
umowne i nie jest wiążące, w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć,
że miejsce tego postanowienia zajmuje inny sposób określenia kursu waluty obcej
wynikający z przepisów prawa lub zwyczajów. Skutkiem niemożliwości ustalenia
wiążącego strony kursu waluty obcej w umowie kredytu indeksowanego lub
denominowanego jest niezwiązanie stron umową także w pozostałym zakresie.
Uchwała ta ma moc zasady prawnej (art. 87 ust. 1 u.SN) i wiąże inne składy Sądu
Najwyższego.
Nie jest możliwe wypełnienie powstałych w umowie luk po usunięciu z niej
abuzywnej klauzuli waloryzacyjnej przez odwołanie się m.in. do art. 358 § 2 k.c.
(zob. wyrok SN z 10 października 2025 r., II CSKP 471/24). Ponadto przepis ten
wszedł w życie 24 stycznia 2009 r. (zob. ustawę z dnia 23 października 2008 r.
o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz ustawy - Prawo dewizowe, Dz.U. 2008 r.
Nr 228, poz. 1506). Niedopuszczalne byłoby więc stosowanie tego przepisu
w odniesieniu do przedmiotowej umowy kredytu zawartej w 2008 r., a więc przed
wejściem w życie tego przepisu (zob. wyrok SN z 28 kwietnia 2022 r.,
II CSKP 40/22). Nie jest też możliwe wypełnienie powstałych w umowie luk po
usunięciu z niej abuzywnej klauzuli waloryzacyjnej przez odwołanie się do
art. 56 k.c., art. 65 k.c., art. 354 k.c. czy przepisów prawa wekslowego (zob. wyroki
SN: z 14 czerwca 2023 r., II CSKP 254/22; z 18 kwietnia 2023 r., II CSKP 1511/22,
i z 4 czerwca 2024 r., II CSKP 1213/22).
Z powyższych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c.
odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie znajdując również
okoliczności, które w ramach przedsądu jest obowiązany brać pod uwagę z urzędu,
w szczególności nieważności postępowania (art. 3989 § 1 pkt 3 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie
art. 98 § 1, 11 i 3 w zw. z art. 99 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c. oraz § 2 pkt 7
w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia
22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
[wr]
[a.ł]