IV CSK 3/13

Sygn. akt IV CSK 3/13

POSTANOWIENIE

Dnia 12 września 2013 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący)

SSN Irena Gromska-Szuster

SSN Marian Kocon (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych przy uczestnictwie D. T. i

M. T.

o wpis hipoteki przymusowej,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 12 września 2013 r.,

skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania M. T.

od postanowienia Sądu Okręgowego w S.

z dnia 6 września 2012 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie i sprawę przekazuje Sądowi

Okręgowemu w S. do ponownego rozpoznania oraz orzeczenia o

kosztach postępowania kasacyjnego.

2

Postanowieniem z dnia 10 maja 2012 r. Sąd Rejonowy w M. utrzymał w

mocy wpis hipoteki przymusowej w kwocie 198247,60 zł na podstawie

nieprawomocnej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ustalającej zadłużenie

D. T. z tytułu nieopłaconych składek. Wyraził pogląd, że Zakład Ubezpieczeń

Społecznych może uzyskać wpis hipoteki przymusowej na nieruchomości

stanowiącej współwłasność łączną dłużnika i jego małżonka w oparciu o decyzję

nieostateczną doręczoną jedynie dłużnikowi.

Sąd Okręgowy w S. ten pogląd aprobował, toteż postanowieniem z dnia 6

września 2012 r. oddalił apelację uczestniczki postępowania.

Skarga kasacyjna uczestniczki postępowania od postanowienia Sądu

Okręgowego - oparta na obu podstawach z art. 3983

k.p.c. – zawiera zarzut

naruszenia art. 6269

, 177 § 1 pkt. 1 k.p.c., art. 26 ust. 3a pkt 2 ustawy z dnia

13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jedn. tekst: Dz. U.

z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm.; dalej u.s.u.s.), art. 35 ustawy z dnia 6 lipca

1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (jedn. tekst: Dz. U. 2001 r. Nr 124,

poz. 1361 ze zm.; dalej u.k.w.h) oraz art. 29 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.

Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), i zmierza do jego uchylenia

i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Sądy niższych instancji wyrażając powyższy pogląd pominęły, że w dniu

20 lutego 2011 r. weszła w życie ustawa z dnia 26 czerwca 2009 r. o zmianie

ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz niektórych innych ustaw (Dz. U.

Nr 131, poz. 1075; dalej nowelizacja u.k.w.h), która w istotny sposób zmieniła

dotychczasowe unormowania ustawy o księgach wieczystych i hipotece, znosząc

podział hipoteki na zwykłą i kaucyjną oraz wprowadzając jednolitą konstrukcję prawa

hipotecznego. Mając na uwadze treść przepisów intertemporalnych nowelizacji

u.k.w.h (art. 10), wydanie decyzji mającej być podstawą wpisu dnia 2 grudnia 2011 r.

i złożenie po tej dacie wniosku do sądu wieczystoksięgowego, nie

3

budzi wątpliwości konieczność jego rozpoznania z uwzględnieniem stanu prawnego

wprowadzonego nowelizacją u.k.w.h.

Na gruncie zaś tego stanu prawnego Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia

9 stycznia 2013 r, III CSK 69/12 (OSNC 2013, Nr 7-8, poz. 93) uznał,

że nieostateczna decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, ustalająca wysokość

należności z tytułu składek, doręczona dłużnikowi po zmianie ustawy o księgach

wieczystych i hipotece ustawą z dnia 26 czerwca 2009 r. nie stanowi podstawy

wpisu w księdze wieczystej hipoteki przymusowej na nieruchomości będącej

przedmiotem współwłasności łącznej dłużnika i jego małżonka. Sąd Najwyższy

w obecnym składzie podziela to stanowisko i celem uniknięcia zbędnych

powtórzeń odwołuje się do motywów, którymi kierował się Sąd Najwyższy

rozstrzygając w tamtej sprawie.

Skoro Sąd Okręgowy wyszedł z odmiennych założeń, zaskarżone

postanowienie nie mogło się ostać. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy orzekł jak

w postanowieniu.

es