I C 81/26

Sygn. akt I C 81/26

UZASADNIENIE

w postępowaniu uproszczonym

Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W. wniósł przeciwko S. Z. powództwo o zapłatę kwoty 1.088,65 zł wraz z odsetkami maksymalnymi za opóźnienie naliczanymi od kwoty 816,13 zł od dnia 04 listopada 2025 roku do dnia zapłaty. Nadto wniósł o zasądzenie od pozwanej zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powód wyjaśnił, że w dniu 10 października 2023 roku zawarł z pozwaną ramową umowę pożyczki nr (...), w treści której powód zobowiązał się do udzielenia pozwanej pożyczki na cele konsumpcyjne niezwiązane z działalnością gospodarczą na okres 42 miesięcy, natomiast pozwana zobowiązała się do spłaty pożyczki na warunkach określonych w treści umowy. Powód wypłacił pozwanej środki w wysokości 1.500 zł w dniu 10 października 2023 roku, a pozwana miała dokonać spłaty pożyczki do dnia 11 kwietnia 2027 roku. W umowie określono, że z tytułu udzielenia pożyczki należna powodowi będzie prowizja w kwocie 675 zł. Na podstawie ramowej umowy pożyczki powód udzielił pozwanej odnawialnej linii pożyczki co oznacza, że na podstawie pierwotnej umowy mogły być zawierane kolejne umowy zgodnie z udzieloną pozwanej odnawialną linią pożyczki. Podkreślił, iż fakt zawarcia umowy ramowej wcześniej niż w okresie 3 lat przed złożeniem powództwa nie ma znaczenia dla istnienia oraz wymagalności roszczenia dochodzonego pozwem, bowiem to data wypłaty na rzecz pozwanej środków pieniężnych jest dniem zawarcia umowy pożyczki w odnawialnej linii pożyczki. Przy udzielaniu pożyczki pozaodsetkowe jej koszty zostały wyliczone zgodnie z wytycznymi zawartymi w ustawie o kredycie konsumenckim, wobec czego nie przekraczają ich górnej granicy określonej w art. 36a ustawy. Wyjaśnił, iż w toku zawarcia i realizacji umowy pożyczki, wykonuje szereg dodatkowych czynności dla pożyczkobiorcy, na które składają się między innymi: przygotowanie wszelkich informacji przedkontraktowych oraz przekazanie ich na trwałym nośniku osobie zainteresowanej pozyskaniem pożyczki i ocena jej zdolności kredytowej, która związana jest z analizą danych udostępnianych przez zaufanych dostawców niezbędnych informacji. Powód kieruje zapytania do (...), (...) i innych podmiotów, przy czym udział decyzji odmownych jest relatywnie wysoki w segmencie pożyczkowym, więc koszt ten jest proporcjonalnie wyższy niż w sektorze bankowym. Nadto prowizja pokrywa także utrzymanie i zabezpieczenie systemu informatycznego (w tym udostępnienie pożyczkobiorcy korzystania z indywidualnego konta klienckiego w systemie, umożliwiającego wgląd w bieżące i archiwalne dane dotyczące zaciągniętych pożyczek, jak również związanych z nimi dokumentów czy dokonanych płatności), wdrożenie rozwiązań technicznych zmierzających do zapewnienia najwyższego poziomu zabezpieczenia oraz ochrony danych osobowych i finansowych pożyczkobiorcy pozyskanych w toku wnioskowania o pożyczkę, w tym aktualizacje tych rozwiązań na przestrzeni obowiązywania umowy. Na koszty prowizyjne składają się również koszty realizacji przez powoda dodatkowych obowiązków związanych z umową: prowadzenie rachunku bankowego dla rozliczenia pożyczki czy księgowanie wpłat dokonywanych przez pożyczkobiorcę, koszty utrzymania kanału komunikacji telefonicznej z pożyczkobiorcą oraz koszty pracownicze wynikające z realizacji, utrzymania i bieżącej obsługi wszystkich wskazanych świadczeń. Pozwana zgodziła się na zawarcie umowy pożyczki i zaakceptowała jej warunki, w tym określoną kwotę prowizji, której wysokość odpowiada w całości uzasadnionym kosztom poniesionym przez powoda. W wykonaniu umowy pożyczki pozwana dokonała spłat w łącznej wysokości 1.499,92 zł, które zostały zaliczone zgodnie z kolejnością wskazaną w umowie na: odsetki umowne, kapitał, prowizję i odsetki karne. Dokonana przez pozwaną spłata nie pokryła w całości zaciągniętego zobowiązania. Pozwana nie wywiązała się w terminie z zobowiązania umownego pozostając w zwłoce przez okres, który zgodnie z umową uzasadniał naliczenie odsetek karnych wynoszących dwukrotność sumy aktualnej stopy referencyjnej NBP i 5,5 punków procentowych od kwoty kapitału i prowizji. W następstwie braku wywiązywania się przez pozwaną z dokonywania spłat we wskazanych w umowie terminach, powód dokonał wypowiedzenia umowy z zachowaniem 30 dniowego terminu wypowiedzenia, które skutkowało postawieniem w stan wymagalności pozostałej do spłaty kwoty pożyczki. Wobec powyższego roszczenie stało się wymagalne z dniem 06 marca 2025 roku, a należne odsetki na dzień złożenia pozwu wynoszą: umowne 157,60 zł, karne 114,92zł.

Pozwana S. Z. w odpowiedzi na pozew (k. 59-66) wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych z uwzględnieniem dwukrotności stawki minimalnej.

W uzasadnieniu swojego stanowiska zakwestionowała żądanie pozwu tak co do zasady, jak i co do wysokości, zaprzeczając jakoby powód udokumentował roszczenie i dowiódł jego istnienia, a pozwana złożyła wniosek o udzielenie pożyczki w konkretnej wysokości i na opisanych przez powoda warunkach oraz jakoby otrzymała na adres e-mail dokumentację dotyczącą pożyczki, w szczególności formularz informacyjny, kwestionując przy tym, iż pożyczkodawca spełnił obowiązek przedkontraktowy przewidziany w art. 13-14 ustawy o kredycie konsumenckim. Zaprzeczyła, aby: złożyła oświadczenie woli o zawarciu umowy pożyczki, podpisała umowę pożyczki, otrzymała dokumentacje umowną za pośrednictwem trwałego nośnika, rzekomy wierzyciel wykonał umowę, że została wezwana do zapłaty w trybie art. 21a ustawy o kredycie konsumenckim, a roszczenie stało się wymagalne. Wskazała, że powód nie wykazał, aby istniał stosunek prawny, z którego wywodzi roszczenie, o czym świadczy w szczególności to, że choć powód wyjaśnia, iż umowa miała zostać zawarta w formie dokumentowej, to nie został przekazany pozwanej formularz umowy na trwałym nośniku. Skoro autor wzorca umownego będący profesjonalnym uczestnikiem obrotu korzystającym w zwykłym toku swojej działalności z profesjonalnej obsługi prawniczej umieścił w projekcie umowy rubrykę na podpis pożyczkobiorcy, to domniemywać należy, że nie uczynił tego przypadkowo, lecz celowo z uwagi na fakt, że do zawarcia umowy potrzebne jest jej podpisanie przez kontrahenta. Brak podpisu na formularzu należy traktować jako argument przemawiający za tezą, iż do zawarcia umowy nie doszło. Skoro zaś umowa nie została zawarta, to powodowi nie przysługuje roszczenie o zwrot kwoty pożyczki wraz z jej kosztami, a w sytuacji gdy powód w istocie dokonał przelewu w kwocie 1.500 zł na rachunek wskazany w pozwie, a rachunek ten faktycznie należał do pozwanej, to świadczenie to miałoby charakter nienależnego w rozumieniu art. 410 kc, którego ewentualny zwrot oparty jest jednak o zupełnie inną podstawę prawną i faktyczną aniżeli wskazana w pozwie. Sąd natomiast związany jest podstawą żądania pozwu i nie może wyrokować z uwzględnieniem innego stanu faktycznego aniżeli ten, który wywodzony jest przez powoda, a to z uwagi na przepis art. 321 § 1 kpc, który stanowi, że sąd nie może wyrokować co do przedmiotu, który nie był objęty żądaniem, ani zasądzić ponad żądanie. Pozwana zaprzeczyła jakoby powód skutecznie wypowiedział umowę, wskazując iż wyciąg z książki nadawczej nie posiada jakichkolwiek podpisów czy też pieczęci operatora pocztowego i nie stanowi dowodu na nadanie skierowanego do pozwanej listu poleconego z oświadczeniem woli o wypowiedzeniu umowy, ani tym bardziej dowodu na to, że pozwana z takim oświadczeniem się zapoznała. Wypowiedzenie - wbrew zapisom umowy ramowej - nie wskazuje przyczyn, które legły u podstaw złożenia tego oświadczenia. Dodatkowo powód stawiając tezę o istnieniu wymagalnej wierzytelności przysługującej mu od pozwanej nie wskazał jakie elementy składają się na tę wierzytelność, ograniczając się do wskazania jaka suma składa się na kapitał główny i odsetki, podczas gdy żadna z tych kwot nie została przez niego szczegółowo wyliczona. Powód nie wyjaśnił za jaki okres naliczył odsetki i od jakich kwot cząstkowych. Zwróciła uwagę, że powód domaga się zapłaty kwoty 1.088,65 zł przyznając jednocześnie, że pozwana dokonała rzekomo wpłat w łącznej kwocie 1.499,92 zł, czego jednak nie udowadnia choćby wyciągiem ze swojego rachunku bankowego, która to kwota niemalże pokrywa wypłacony kapitał na 1.500 zł, a mimo to powód dochodzi kwoty niemalże 1.100 zł. Analiza formularza informacyjnego ujawnia nadto, że powód w umowie zastosował niedozwolony mechanizm księgowy mający na celu obejście przepisów o proporcjonalnym zwrocie kosztów kredytu przy wcześniejszej spłacie - z harmonogramu wynika, że w ratach od 1 do 31 prowizja opiewa na 0 zł, a dopiero od raty 32 zaczyna być naliczana prowizja, zaś w ratach końcowych rata składa się w całości lub w większej części z samej prowizji, która to konstrukcja jest sprzeczna z naturą prowizji jako wynagrodzeniem za udzielenie pożyczki i służy wyłącznie pokrzywdzeniu konsumenta w przypadku wypowiedzenia umowy. Co więcej, gdyby przyjąć, że powód wypowiedział umowę pismem z dnia 31 stycznia 2025 roku to oznaczałoby, że stosunek prawny ustał na etapie, na którym wymagalne raty nie obejmowały jeszcze prowizji. Pozwana zwróciła uwagę, że powód miesza pojęcia i okresy dotyczące naliczania należności odsetkowych dążąc do uzyskania korzyści tak, jakby umowa trwała nadal, a brak rozliczenia wpłat uniemożliwia weryfikację czy odsetki karne nie są naliczane od kwoty obejmującej również nienależną prowizję, co stanowiłoby niedozwolony anatocyzm. Pozwana zakwestionowała wysokość dochodzonych przez powoda odsetek podkreślając, iż powinny być one naliczane jedynie od całkowitej kwoty kredytu podczas, gdy zastosowany przez pożyczkodawcę mechanizm naliczania odsetek od kosztów kredytu został uznany przez Trybunał Sprawiedliwości UE za nielegalny, co z kolei przemawia za uznaniem, że przedstawione przez powoda wyliczenia są fundamentalnie wadliwe. Pozwana zarzuciła, iż zastrzeżona w umowie prowizja ma charakter dowolny i stanowi klauzulę niedozwoloną, a żądanie jej zapłaty nie zostało przez powoda należycie udowodnione i uzasadnione.

W piśmie procesowym z dnia 26 czerwca 2026 roku (k. 77-81) powód wskazał, że wszelkie dokumenty mające znaczenie dla sprawy, w tym ramowa umowa pożyczki, potwierdzenie złożenia przez pozwaną wniosku o udzielenie pożyczki wraz z potwierdzeniem wypłaty środków były zawierane i doręczane stronom w sposób elektroniczny, a taka forma komunikacji między powodem a pozwaną została określona bezpośrednio w umowie, stąd też dokumenty przedłożone do pozwu funkcjonują jedynie jako dokumenty elektroniczne nie posiadające fizycznych podpisów stron. Do zawarcia umowy doszło w sposób elektroniczny za pośrednictwem elektronicznego konta, które pozwana założyła na stronie internetowej powoda, tj. (...), a na wydruku umowy ramowej zostały wskazane prawidłowe dane osobowe pozwanej, w tym numer PESEL i adres, co w ocenie powoda potwierdza, że to pozwana zaciągnęła zobowiązanie. Wniosek o pożyczkę został złożony z profilu użytkownika, gdzie login to adres e-mail przekazany przy pierwszym wnioskowaniu, a hasło to zbiór znaków utworzony przez użytkownika. Do oceny zdolności kredytowej wniosku z dnia 10 października 2023 roku wykorzystano pobrane raporty z (...), (...), (...), (...), (...) i (...), które przechowywane są w postaci elektronicznej w bazie danych powoda. Podczas składania wniosku o pożyczkę zweryfikowano zgodność danych o tożsamości klienta z bazą MSWiA za pomocą usługi świadczonej przez (...), a pożyczka wypłacona została na numer rachunku bankowego należący do klienta, który został zweryfikowany za pomocą usługi świadczonej przez (...). Odnosząc się do zarzutów dotyczących wysokości prowizji za udzielenie pożyczki powód wskazał, że została ona ustalona w zgodzie z przepisami prawa, odpowiada wysokości poniesionych przez powoda w związku z zawarciem umowy kosztów i była pozwanej znana już na etapie zawierania umowy. Wyjaśnił, że prowizję od udzielonej pożyczki wydatkował między innymi na: dostarczanie i utrzymywanie narzędzi za pomocą których pozwana mogła wnioskować o produkt, koszty związane z procesem weryfikacji klienta, zapytania kierowane do (...), (...)-ów i innych podmiotów, koszty operacyjne, koszty obsługi klienta, koszty wynikające z ryzyka kredytowego, koszty utrzymania systemów, koszty marketingu, koszty szkoleń działu sprzedaży i koszty pracy. Nie sposób przy tym podzielić argumenty pozwanej, jakoby wysokość roszczenia dotyczącego prowizji stanowiła klauzule abuzywne w rozumieniu Kodeksu cywilnego i jako taka nie wiązała pozwanej jako konsumenta. Choć pozwana kwestionuje także wymagalność roszczenia, to nie ulega wątpliwości, że powód skierował do niej oświadczenie o wypowiedzeniu umowy w dniu 31 stycznia 2025 roku. Z ostrożności procesowej wskazał, że także doręczenie odpisu pozwu należy traktować na równi z oświadczeniem wierzyciela o wypowiedzeniu, a wobec czego wniesienie pozwu w niniejszej sprawie wywołało skutek materialnoprawny polegający na wypowiedzeniu umowy i postawieniu całego zobowiązania w stan wymagalności. Podkreślił, że przepis art. 321 kpc nie stoi na przeszkodzie do uwzględnienia powództwa, w szczególności jeśli odwołać się do tego, iż roszczenie stało się wymagalne w związku z upływem okresu płatności poszczególnych rat.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Zgodnie z treścią formularza ramowej umowy pożyczki nr (...), którą pozwana zawrzeć miała w dniu 10 października 2023 roku z (...) Spółką z o.o. w W. pożyczkodawca umożliwiał klientom uzyskanie pożyczek gotówkowych. Pożyczkodawca udzielał pożyczek spłacanych jednorazowo bądź w ratach miesięcznych, a zawarcie umowy oraz składanie wniosków o pożyczki odbywało się za pośrednictwem konta klienta, które zakładało się na stronie internetowej (...) bądź w inny udostępniony sposób. Umowa zawierana była na czas nieokreślony z dniem udzielenia klientowi pierwszej pożyczki (§ 1 formularza umowy).

Niezwłocznie po zaakceptowaniu warunków pożyczki i uzyskaniu pozytywnej decyzji kredytowej klient otrzymywał na trwałym nośniku potwierdzenie wypłaty pożyczki stanowiące integralną część umowy, która zawierała szczegółowe informacje o pożyczce, w tym harmonogram spłaty pożyczki (§ 2 ust. 1 formularza).

Pożyczki udzielane w ramach umowy obejmowały: całkowitą kwotę pożyczki (tj. kwotę pożyczki bez kredytowanych kosztów) oraz kwotę, która była przeznaczona na spłatę prowizji związanej z udzieleniem pożyczki, jeżeli prowizja była kredytowana. Kwotę pożyczki (...) przelewał na rachunek bankowy wskazany przez klienta lub wypłacał w inny sposób uzgodniony z klientem, przy czym zarówno kwota pożyczki, termin spłaty, wysokość oraz termin płatności poszczególnych rat wskazywany był w potwierdzeniu wypłaty. (...) pobierał prowizję w wysokości wskazanej w potwierdzeniu wypłaty, a w przypadku prowizji kredytowanej była ona płatna jednorazowo w dniu wypłaty. Pożyczka oprocentowana była według zmiennej stopy procentowej, w wysokości nieprzekraczającej dwukrotności sumy referencyjnej NBP i 3,5 punktu procentowego (odsetki kapitałowe), a stopa odsetek kapitałowych obowiązująca w dniu udzielania pożyczki podawana była w potwierdzeniu wypłaty. Klient zobowiązywał się spłacić pożyczkę wraz z należnymi kosztami w terminach wskazanych w potwierdzeniu wypłaty (§ 3 formularza).

Pożyczkodawca uprawniony był do wypowiedzenia umowy z zachowaniem 30 dniowego terminu wypowiedzenia przez złożenie klientowi oświadczenia, w którym informował klienta o przyczynie wypowiedzenia umowy (§ 13 ust. 2 formularza umowy).

( dowód: formularz ramowej umowy pożyczki z 10.10.2023r. - k. 16-18,

załącznik nr (...) do ramowej umowy pożyczki - k. 19,

załącznik nr (...) do ramowej umowy pożyczki - k. 20,

załącznik nr (...) do ramowej umowy pożyczki - k. 21,

potwierdzenie wypłaty pożyczki k. 22-23,

certyfikat do umowy ramowej - k. 24,

formularz informacyjny dotyczący pożyczki konsumenckiej - k. 25-28,

wydruk wiadomości e-mail - k. 29-31,

potwierdzenie przelewu - k. 32,

zagregowany raport z udostępnionych informacji gospodarczych - k. 33 )

Powód sporządził adresowane do pozwanej oświadczenie o wypowiedzeniu ramowej umowy pożyczki, w treści którego wskazał, iż umowa zostaje wypowiedziana z uwagi na niedotrzymanie przez pożyczkobiorczynię warunków spłaty zgodnie z terminami wskazanymi w potwierdzeniu wypłat, a zadłużenie dla pożyczki z dnia 10 października 2023 roku opiewa na kwotę 959,25 zł.

Dodatkowo powód zredagował przedsądowe wezwanie do zapłaty datowane na dzień 15 października 2025 roku, w którym wskazał, że zadłużenie pożyczkobiorczyni opiewa na kwotę 7.916,54 zł, w tym kwota 1.080,15 zł wynikająca z umowy zawartej w dniu 10 października 2023 roku.

( dowód: wypowiedzenie ramowej umowy pożyczki z 31.01.2025r. - k. 34,

wydruk książki nadawczej - k. 35,

przedsądowe wezwanie do zapłaty - k. 36 )

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.

Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w W.domagał się od pozwanej S. Z. należności, która wynikać miała z ramowej umowy pożyczki nr (...) zawartej rzekomo przez pozwaną w dniu 10 października 2023 roku, na podstawie której powód miał wypłacić pozwanej kwotę 1.500 zł tytułem pożyczki oraz sfinansować związaną z pożyczką prowizję w wysokości 675 zł.

Zgodnie z treścią art. 720 § 1 kc przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 6 kc ciężar udowodnienia faktu spoczywa na tym, kto z faktu tego wywodzi skutki prawne, a strony zobowiązane są - w myśl przepisu art. 232 kpc - wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. To na pożyczkodawcy, który dochodzi zwrotu udzielonej pożyczki, spoczywa zatem ciężar udowodnienia, iż doszło zawarcia umowy, na podstawie której zobowiązał się on przenieść na rzecz pożyczkobiorcy określoną ilość pieniędzy, a zobowiązanie w tym przedmiocie zostało przez niego wykonane. Dopiero wówczas zasadne staje się oczekiwanie od biorącego pożyczkę, że udowodni on spełnienie swego świadczenia umownego, tj. zwrot pożyczki (zob. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 17 kwietnia 2012 roku, sygn. akt I ACa 285/12). Innymi słowy strona pozwana, od której powód domaga się zwrotu pożyczki, nie musi wykazywać zwrotu pożyczki dopóty, dopóki powód nie wykaże, iż pożyczka w ogóle została udzielona.

Nie ulega zatem wątpliwości, że to powód obowiązany był wykazać, iż między nim a pozwaną S. Z. jako pożyczkobiorczynią doszło do zawarcia ramowej umowy pożyczki, a następnie nastąpiło wydanie pozwanej przedmiotu tej pożyczki.

W analizowanej sprawie powód nie udowodnił, iż przysługuje mu jakiekolwiek roszczenie względem pozwanej, bowiem nie wykazał, że pozwana była pożyczkobiorczynią w zakresie objętej pozwem ramowej umowy pożyczki nr (...) z dnia 10 października 2023 roku.

Choć nie ulega wątpliwości, że na podstawie art. 5 pkt 13 ustawy z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim (Dz.U. z 2025r., poz. 1362) strony mogą zawrzeć umowę pożyczki bez swojej jednoczesnej obecności, przy wykorzystaniu środków porozumiewania się na odległość, to nie można przy tym pominąć, że także w tym przypadku do ukonstytuowania się stosunku obligacyjnego niezbędne jest złożenie przez jego strony zgodnych oświadczeń woli, a wykonanie umowy pożyczki przez podmiot jej udzielający wymaga, co do zasady, przeniesienia posiadania jej przedmiotu na biorącego pożyczkę.

Zgodnie z treścią przepisu art. 60 kc z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, wola osoby dokonującej czynności prawnej może być wyrażona przez każde zachowanie się tej osoby, które ujawnia jej wolę w sposób dostateczny, w tym również przez ujawnienie tej woli w postaci elektronicznej (oświadczenie woli). Po myśli zaś art. 61 kc oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, gdy doszło do niej w taki sposób, że mogła zapoznać się z jego treścią. Odwołanie takiego oświadczenia jest skuteczne, jeżeli doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej (§ 1). Oświadczenie woli wyrażone w postaci elektronicznej jest złożone innej osobie z chwilą, gdy wprowadzono je do środka komunikacji elektronicznej w taki sposób, żeby osoba ta mogła zapoznać się z jego treścią (§ 2). Przytoczona regulacja wyraża zasadę swobody formy, według której wola osoby skierowana na wywołanie zamierzonego skutku prawnego związanego z dokonywaną czynnością prawną może być uzewnętrzniona w każdy dowolny sposób, ujawniający ją tak, że staje się dostatecznie zrozumiała dla adresata. W konsekwencji ujawnienie woli osoby dokonującej czynności prawnej może nastąpić także w sposób dorozumiany, przez jakiekolwiek zachowanie się, uzewnętrzniające tę wolę w sposób obiektywnie zrozumiały, które wyraża wolę wywołania skutków prawnych objętych treścią czynności prawnej. Złożenie oświadczenia może być zarówno jednostkową czynnością, jak i całym procesem zachowań podmiotu składającego to oświadczenie, o ile w oparciu o całokształt okoliczności można podmiotowi składającemu owe oświadczenie przypisać zamiar wywołania określonych skutków prawnych, a zatem wówczas, gdy zachowanie to niesie za sobą określony komunikat mający wywołać skutki prawne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 2017 roku, sygn. akt IV CSK 179/16). Złożenie oświadczenia woli wyrażonego w postaci elektronicznej, w rozumieniu art. 61 § 2 kc, polega zatem na tym, że oświadczenie jest prawidłowo wprowadzone do urządzenia elektronicznego nadawcy i - przekazane przez internet za pomocą narzędzi programowych umożliwiających indywidualne wysyłanie i odbieranie danych na odległość - trafia do operatora usług telekomunikacyjnych (serwera dostawcy usług internetowych), po czym od razu jest dostępne dla adresata oświadczenia. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 06 kwietnia 2018 roku, sygn. akt V Aga 259/18). Środek komunikacji elektronicznej musi należeć do adresata lub być przez niego kontrolowany tak, aby mógł zapoznać się z treścią wprowadzanych oświadczeń. Składanie oświadczeń woli w formie elektronicznej regulowane jest z kolei w art. 78 1 kc, zgodnie z treścią którego do zachowania elektronicznej formy czynności prawnej wystarcza złożenie oświadczenia woli w postaci elektronicznej i opatrzenie go kwalifikowanym podpisem elektronicznym (§ 1), a oświadczenie woli złożone w formie elektronicznej jest równoważne z oświadczeniem woli złożonym w formie pisemnej.

Ze złożonych przez stronę powodową wydruków i dokumentów nie wynika, aby pozwana złożyła oświadczenie woli skutkujące zawarciem umowy pożyczki w jakiejkolwiek formie. Powód do materiału dowodowego złożył jedynie niepodpisane przez pozwaną formularze: ramowej umowy pożyczki, potwierdzenia wypłaty pożyczki oraz wydruk - jak się można domyślać - wiadomości e-mail kierowanej rzekomo do pozwanej, formularza informacyjnego dotyczącego pożyczki konsumenckiej, potwierdzenia wykonania przelewu na kwotę rzekomej pożyczki, tj. 1.500 zł i pism których adresatem miałaby być pozwana, a których moc dowodowa jest niewystarczająca do uwzględnienia powództwa wobec stanowiska pozwanej, która negowała nie tylko istnienie wierzytelności wynikającej z umowy pożyczki, ale w ogóle fakt przedsięwzięcia jakichkolwiek czynności zmierzających do zaciągnięcia zobowiązania u powoda.

Zważyć należy, iż stosownie do treści przedłożonego w poczet materiału formularza umowy pożyczki, zawarcie umowy oraz składanie wniosków o pożyczki odbywało się za pośrednictwem konta klienta, które zakładało się na stronie internetowej (...) bądź w inny udostępniony sposób. Umowa zawierana była na czas nieokreślony z dniem udzielenia klientowi pierwszej, a niezwłocznie po zaakceptowaniu warunków pożyczki i uzyskaniu pozytywnej decyzji kredytowej klient otrzymywał na trwałym nośniku potwierdzenie wypłaty pożyczki stanowiące integralną część umowy, która zawierała szczegółowe informacje o pożyczce, w tym harmonogram spłaty pożyczki. Pożyczki udzielane w ramach umowy obejmowały: całkowitą kwotę pożyczki (tj. kwotę pożyczki bez kredytowanych kosztów) oraz kwotę, która była przeznaczona na spłatę prowizji związanej z udzieleniem pożyczki, jeżeli prowizja była kredytowana. Kwotę pożyczki (...) przelewał na rachunek bankowy wskazany przez klienta lub wypłacał w inny sposób uzgodniony z klientem. Kwota pożyczki, termin spłaty, wysokość oraz termin płatności poszczególnych rat wskazywany był w potwierdzeniu wypłaty. (...) pobierał prowizję w wysokości wskazanej w potwierdzeniu wypłaty, a w przypadku prowizji kredytowanej była ona płatna jednorazowo w dniu wypłaty środków. Klient zobowiązywał się spłacić pożyczkę wraz z należnymi kosztami w terminach wskazanych w potwierdzeniu wypłaty.

W materiale dowodowym na próżno jednak szukać jakiegokolwiek dowodu na to, iż pozwana w ogóle dokonała czynności stanowiących przecież warunek niezbędny dla zainicjowania procesu prowadzącego do zaciągnięcia zobowiązania, obejmujących założenie konta klienta na stronie internetowej pożyczkodawcy czy też złożenie w sposób prawidłowy wniosku o udzielenie pożyczki, który zaakceptowany został kolejno przez pożyczkodawcę, a wreszcie dowodu samego zawarcia umowy pożyczki w sposób określony w ramowej umowie pożyczki, którym to faktom pozwana od samego początku zaprzeczała.

Oceny prawnej w tym zakresie nie może zmienić przedłożenie przez powoda „certyfikatu” (k. 24), z treści którego wynika, iż zaświadcza on, że w dniu 10 października 2023 roku za pomocą portalu internetowego (...)i poprzez kliknięcie „akceptuję umowę” została zawarta umowa ramowa na odległość z adresu IP (...) przez S. Z., a kliknięcie „akceptuję umowę” oznacza potwierdzenie zapoznania się przez klienta z treścią umowy ramowej i akceptację jej warunków. Dokumentowi temu nie sposób przypisać jakąkolwiek moc dowodową, bowiem stanowi on jedynie komputerowy wydruk, który nie został opatrzony podpisem żadnej osoby ani kwalifikowanym podpisem elektronicznym, co uniemożliwia identyfikację jego wystawcy oraz ocenę jego autentyczności. W konsekwencji brak jest podstaw do uznania, że dokument ten pochodzi od podmiotu, który miałby kompetencje do poświadczenia zawartych w nim informacji. Jednocześnie nie istnieje możliwość zweryfikowania prawdziwości ujętych w nim danych, w szczególności źródła ich pochodzenia, sposobu ich wygenerowania oraz tego, czy nie zostały one w jakikolwiek sposób zmodyfikowane. Dokument ten ma zatem charakter wyłącznie prywatnego wydruku komputerowego, sporządzonego jednostronnie przez powoda i nie może stanowić wystarczającego dowodu na okoliczność zawarcia przez pozwaną umowy ramowej w sposób opisany w jego treści.

Co nie mniej istotne, zaoferowany przez powoda materiał dowodowy nie pozwala na poczynienie jakichkolwiek ustaleń w zakresie przekazania pozwanej kwoty rzekomej pożyczki, tj. 1.500 zł.

W tym kontekście godzi się zważyć, że nawet przedłożone przez powoda do akt sprawy potwierdzenie przelewu w wysokości 1.500 zł (k. 32) nie daje podstaw do przyjęcia, że kwota pożyczki została pozwanej przekazana. W materiale dowodowym brak dowodu, że numer rachunku bankowego, na który nastąpił przelew, należał do pozwanej albo został przez nią wskazany. Tymczasem kwotę pożyczki (...) przelewać miała na rachunek bankowy wskazany przez klienta lub wypłacić w inny sposób uzgodniony z klientem. Materiał dowodowy nie daje możliwości poczynienia w tym zakresie żadnych ustaleń. Jednocześnie nie ulega wątpliwości, że samo potwierdzenie wykonania przelewu na rzecz danej osoby nie oznacza jeszcze, że osoba ta przelew ten otrzymała. Na uwadze bowiem należy mieć, iż na dostawcy usług płatniczych spoczywa jedynie obowiązek weryfikacji numeru rachunku, nie zaś danych posiadacza rachunku, na którego rzecz ma nastąpić wpłata. Oznacza to, że w świetle obowiązujących przepisów bankowi nie można zarzucić niedochowania należytej staranności poprzez niesprawdzenie personaliów beneficjenta przelewu z danymi posiadacza rachunku. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy uznać należy, że potwierdzenie wykonania operacji - gdyby przypisać mu wartość dowodową - należałoby interpretować wyłącznie w ten sposób, iż przelew kwoty 1.500 zł został wykonany na rachunek o numerze (...), co jednak nie przesądza o tym, że kwota ta na wspomniany rachunek bankowy wpłynęła (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 31 października 2014 roku, sygn. akt I ACa 607/14). Nie sposób nie zważyć i na to, że na poczynienie jakichkolwiek ustaleń w analizowanym zakresie nie pozwala również tytuł zrealizowanego przez powoda przelewu bankowego, w którym wskazany został numer (...) nie przystający do numeru ramowej umowy pożyczki, z której to powód wywodzi żądanie zapłaty pod adresem pozwanej.

Na marginesie wskazać należy, że choć w uzasadnieniu pozwu powód wyjaśniał, iż pozwana dokonywała spłat zaciągniętego zobowiązania, które stanowi źródło dochodzonych roszczeń, to nie przedsięwziął w tym zakresie żadnej skutecznej inicjatywy dowodowej. Co oczywiste, powód jako dysponent procesu uprawniony jest do określania ram sporu poddanego ocenie Sądu, a zatem także do ewentualnego określenia dochodzonej przez siebie kwoty w wysokości niższej aniżeli rzeczywiście mu należna, jednak w sytuacji, w której pozwana zaprzecza istnieniu stosunku prawnego, a z materiału dowodowego wynika, jakoby pozwaną z powodem łączył więcej aniżeli jeden stosunek zobowiązaniowy (vide: k. 34 oraz k. 36 odwrót) zasadnym i korzystnym wydaje się być wykazanie podejmowania przez rzekomą dłużniczkę czynności, które świadczyły o świadomości istnienia zobowiązania wobec wierzyciela, a takim zachowaniem niewątpliwie jest regulowanie należnych wierzycielowi rat. Tymczasem powód nie przedłożył żadnego dowodu na potwierdzenie swoich twierdzeń, ograniczając się jedynie do przedstawienia w treści pisma procesowego z dnia 26 czerwca 2026 roku (k. 78 odwrót -79) ujętych w formie tabelarycznej rzekomo dokonywanych przez pozwaną wpłat, które to dane nie poddają się weryfikacji.

Ostatecznie dowodu na istnienie jakiegokolwiek stosunku zobowiązaniowego pomiędzy pozwaną a powodem nie stanowi przedłożone w poczet materiału dowodowego adresowane do pozwanej pismo zawierające wezwanie do zapłaty czy też wypowiedzenie umowy, które to dokumenty mają charakter wtórny i nie potwierdzają faktu zawarcia przez strony umowy pożyczki, jej treści czy też wysokości rzekomo zaciągniętego przez pozwaną zobowiązania.

Mając na względzie powyższe Sąd uznał, iż powód nie dowiódł, jakoby pozwana zainicjowała procedurę zaciągnięcia zobowiązania, prawidłowo zweryfikowała swoją tożsamość, złożyła w sposób prawidłowy wniosek o udzielenie pożyczki, a wreszcie zaakceptowała warunki umowy pożyczki i wyraziła wolę zawarcia takowej umowy, a ostatecznie otrzymała środki. Powód wykazał właściwie tylko to, że dysponuje danymi osobowymi pozwanej, co nie pozwala na ustalenie, że pozwana złożyła jakiekolwiek oświadczenie woli, na skutek którego zawarła umowę pożyczki, a co za tym idzie brak było podstaw do przyjęcia, iż po stronie pozwanej powstał obowiązek zwrotu przedmiotu tej pożyczki.

Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił na podstawie dokumentów, których ocena została przedstawiona przez Sąd w rozważaniach prawnych.

Mając powyższe na uwadze, Sąd oddalił powództwo w całości, o czym orzekł jak w punkcie I. sentencji wyroku.

O kosztach procesu w punkcie II. sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc w związku z art. 99 kpc, art. 108 § 1 kpc, art. 109 § 2 kpc, zgodnie z ogólną zasadą, że strona która proces przegrała jest zobowiązana do zwrotu przeciwnikowi poniesionych przez niego kosztów procesu i obciążył tymi kosztami powoda jako stronę przegrywającą proces w całości. Na koszty poniesione przez pozwaną składa się wynagrodzenie pełnomocnika będącego radcą prawnym w kwocie 270 zł ustalone stosownie do treści § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2026r., poz. 118) oraz kwota 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. Koszty procesu zasądzone zostały z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku. Zgodnie bowiem z art. 98 § 1 1 kpc od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

Wskazać należy - wobec wniosku pozwanej o zasądzenie na jej rzecz od powoda kosztów zastępstwa procesowego w wysokości dwukrotności stawki minimalnej, iż nakład pracy pełnomocnika pozwanej nie uzasadniał przyznania mu wynagrodzenia w wysokości podwójnej stawki minimalnej. Stosownie do treści § 15 przywołanego powyżej rozporządzenia opłatę ustala się w wysokości przewyższającej stawkę minimalną, która nie może przekroczyć sześciokrotności tej stawki ani wartości przedmiotu sprawy, jeśli uzasadnia to: niezbędny nakład pracy adwokata, w szczególności poświęcony czas na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczba stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjęte w sprawie, w tym czynności podjęte w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu (1), wartość przedmiotu sprawy (2), wkład pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie (3) tudzież rodzaj i zawiłość sprawy, w szczególności tryb i czas prowadzenia sprawy, obszerność zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów, o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności (4). Żadna ze wskazanych przez ustawodawcę w zacytowanym przepisie przesłanek podwyższenia wynagrodzenia radcy prawnego reprezentującego pozwaną w okolicznościach niniejszej sprawy nie wystąpiła. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie jest obszerny, stan faktyczny sprawy nie jest zawiły ani skomplikowany, wartość przedmiotu sporu opiewa na kwotę niewiele przewyższającą 1.000 zł, a sprawa nie wymagała wyjaśnienia czy rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie.

SSR Agnieszka Trytek - Błaszak

ZARZĄDZENIE

1. (...)

2. (...)

3. (...)

4. (...)

Dnia 27 lipca 2026 roku

SSR Agnieszka Trytek - Błaszak