II Ka 629/25

Sygn. akt II Ka 629/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 października 2025r.

Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Karol Troć

Sędziowie:

SO Dariusz Półtorak (spr.)

SO Anita Kowalczyk- Makuła

Protokolant:

sekr. sąd. Kinga Łempicka

przy udziale prokuratora Marka Sęktasa

po rozpoznaniu w dniu 24 października 2025 r.

sprawy M. C.

oskarżonej z art. 160 § 2 kk

na skutek apelacji, wniesionych przez oskarżyciela publicznego i obrońcę oskarżonej

od wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim

z dnia 30 maja 2025 r. sygn. akt II K 1000/23

I. zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że:

- na podstawie art. 160 § 2 kk wymierza oskarżonej M. C. karę 1 (jeden) roku pozbawienia wolności,

- na podstawie art. 69 § 1 i § 2 kk i art. 70 § 1 kk wykonanie kary pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby 1 (jeden) roku,

- na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 kk nakłada na oskarżoną obowiązek informowania sądu co 6 miesięcy o przebiegu okresu próby,

- za podstawę orzeczonej kary grzywny przyjmuje art. 71 § 1 kk,

II. w pozostałej części wyrok utrzymuje w mocy;

III. zasądza od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 780 złotych tytułem opłaty za obie instancje oraz obciąża ją kwotą 20 złotych wydatków postępowania odwoławczego;

IV. zasądza od oskarżonej M. C. na rzecz oskarżycieli posiłkowych P. R. i W. R. po 1800 złotych tytułem zwrotu poniesionych przez nich kosztów zastępstwa procesowego za postępowanie odwoławcze.

Formularz UK 2

Sygnatura akt

II Ka 629/25

Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników:

2

1. CZĘŚĆ WSTĘPNA

1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 30 maja 2025 r. w sprawie II K 1000/23

1.2. Podmiot wnoszący apelację

☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ oskarżyciel posiłkowy

☐ oskarżyciel prywatny

☒ obrońca

☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego

☐ inny

1.3. Granice zaskarżenia

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☒ na niekorzyść

☒ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

2. Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

2.1. Ustalenie faktów

2.1.1. Fakty uznane za udowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.1.2. Fakty uznane za nieudowodnione

Lp.

Oskarżony

Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi

Dowód

Numer karty

2.2. Ocena dowodów

2.2.1. Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Lp. faktu z pkt 2.1.1

Dowód

Zwięźle o powodach uznania dowodu

2.2.2. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

(dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów)

Lp. faktu z pkt 2.1.1 albo 2.1.2

Dowód

Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu

. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Lp.

Zarzut

1.

Zarzuty z apelacji obrońcy:

I. Zarzut obrazy przepisów postępowania mającej wpływ na treść orzeczenia:

1. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu, w tym zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, polegającej na błędnym ustaleniu, że pokrzywdzona P. R. była ciężarną kobietą z prawidłowo rozwijającą się ciążą (ciążą fizjologiczna) w sytuacji, gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności z opinii sądowo-lekarskiej oraz opinii prywatnej lek. M. K. bezsprzecznie wynika, że u pokrzywdzonej istniał stan patologii ciąży w postaci krwiaka łożyska (okoliczność ustalona), co w efekcie skutkowało błędnym ustaleniem, że monitorowanie patologicznej ciąży należy do obowiązków położnej w sytuacji, gdy położna uprawniona jest wyłącznie do sprawowania opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzenia w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej, tym samym błędnym ustaleniem, że w sytuacji ciąży patologicznej na położnej ciąży prawny obowiązek opieki (pełni rolę gwaranta w rozumieniu przepisie art. 160 § 2 k.k.) w sytuacji, gdy w rzeczywistości gwarantem w przypadku ciąży patologicznej może być wyłącznie lekarz, co doprowadziło do obrazy przepisów prawa materialnego art. 160 § 2 k.k. w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonej;

2. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z opinii sądowo-lekarskiej biegłych, w tym czynnika logicznego poprzez brak zaklasyfikowania ciąży pokrzywdzonej P. R. jako ciąży patologicznej w sytuacji, gdy w badaniu obrazowym uwidoczniona została zmiana odpowiadająca krwiakowi łożyska, która może w efekcie doprowadzić do oddzielenia się łożyska; czynnika ideologicznego poprzez błędne uznanie (wbrew doświadczeniu życiowemu), że krwiak łożyska mogący doprowadzić do jego oddzielenia przesądza ponad wszelką wątpliwość o istnieniu ciąży patologicznej, co w efekcie skutkowało błędnym ustaleniem, że monitorowanie patologicznej ciąży pokrzywdzonej należy do obowiązków położnej w sytuacji, gdy położna uprawniona jest wyłącznie do sprawowania opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzenia w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej;

3. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z opinii prywatnej lek. M. K., w tym czynnika logicznego poprzez brak zaklasyfikowania ciąży pokrzywdzonej P. R. jako ciąży patologicznej w sytuacji, gdy w badaniu obrazowym uwidoczniona została zmiana odpowiadająca krwiakowi łożyska, która może w efekcie doprowadzić do oddzielenia się łożyska, co w efekcie skutkowało błędnym ustaleniem, że monitorowanie patologicznej ciąży pokrzywdzonej należy do obowiązków położnej w sytuacji, gdy położna uprawniona jest wyłącznie do sprawowania opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzenia w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej;

4. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów z zeznań świadka P. R., w tym czynnika ustawowego oraz ideologicznego poprzez pominięcie faktu, że przyczynę zgłoszenia się do SPZOZ stanowiło brak odczuwania ruchów dziecka, a powyższe potwierdził również świadek W. R. oraz świadek A. R., co skutkowało błędnym ustaleniem o prawidłowo rozwijającej się ciąży (ciąży fizjologicznej) w sytuacji, gdy w rzeczywistości brak odczuwania ruchów dziecka występował wskutek krwiaka łożyska powodującego jego oddzielanie się, co wskazuje na fakt, że pokrzywdzona zgłosiła się do placówki medycznej SPZOZ z patologią ciąży;

5. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z zeznań świadka M. S., w tym czynników ustawowego oraz ideologicznego poprzez pominięcie faktu, że w ocenie tego świadka ciąża pokrzywdzonej nie była ciążą fizjologiczną, co w efekcie skutkowało błędnym ustaleniem, że monitorowanie patologicznej ciąży pokrzywdzonej należy do obowiązków położnej w sytuacji, gdy położna uprawniona jest wyłącznie do sprawowania opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzenia w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej;

6. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z zeznań świadka M. R., w tym czynników ustawowego oraz ideologicznego poprzez pominięcie faktu, że ocena zapisu drugiego badania KTG powinna zostać dokonana przez lekarza, ponieważ pokrzywdzona była pacjentką pod szczególną obserwacją, co w efekcie skutkowało błędnym ustaleniem, że monitorowanie patologicznej ciąży pokrzywdzonej należy do obowiązków położnej w sytuacji, gdy położna uprawniona jest wyłącznie do sprawowania opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzenia w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej;

7. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z zaświadczenia SPZOZ, w tym czynników logicznego oraz ideologicznego poprzez błędne uznanie, że oskarżona posiada uprawnienia do monitorowania dobrostanu płodu w czasie ciąży i w czasie porodu w sytuacji, gdy oskarżona nie ukończyła kursu specjalistycznego, tym samym nie jest uprawniona do samodzielnego monitorowania dobrostanu płodu w czasie ciąży i porodu, tym bardziej ciąży patologicznej;

8. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z pisma SPZOZ, w tym czynnika ideologicznego poprzez błędne przyjęcie, że pokrzywdzona o godz. 13.00 pozostawała pod wyłączną opieką oskarżonej w sytuacji, gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że obie obecne w tym dniu położne zajmowały się wspólnie pacjentkami oddziału, co skutkowało błędnym ustaleniem, że oskarżona jako jedyna miała obiektywną możliwość rozpoznania zagrożenia, gdyż wówczas jako jedyna miała wiedzę o nieprawidłowym zapisie KTG w sytuacji, gdy oskarżona wykonywała zlecenie lekarskie oraz nie posiadała szkolenia specjalistycznego, tym bardziej nie była uprawniona do monitorowania dobrostanu płodu w czasie ciąży patologicznej;

9. przepisu art. 7 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodu z zeznań świadka K. P., w tym czynnika ustawowego poprzez brak uwzględnienia przy dokonaniu ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, w tym twierdzeń o dokonaniu oceny pierwszego zapisu KTG przez świadka, uczestnictwa świadka podczas zapisu całego badania KTG, uznaniu przez świadka zapisu drugiego badania KTG jako tożsame z pierwszym, ukończeniu przez świadka specjalistycznego kursu uprawniającego do oceny badań KTG, co skutkowało błędnym ustaleniem, że oskarżona dokonała samodzielnej oceny zarówno pierwszego, jak i drugiego badania KTG w sytuacji, gdy w rzeczywistości oceny tej dokonywała bardziej wykfalifikowana położna (kurs specjalistyczny) K. P., tym samym błędnym przyjęciem, że oskarżona posiadała obiektywną możliwość rozpoznania uprzednio powstałego zagrożenia, tym bardziej nie była uprawniona do monitorowania dobrostanu płodu w czasie ciąży patologicznej;

II. zarzut obrazy przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonej:

10. przepisu art. 160 § 2 k.k., poprzez jego błędną wykładnię polegającą na błędnym przyjęciu, że na oskarżonej jako osobie wykonującej zawód położnej ciąży obowiązek opieki nad osobą w przebiegu ciąży z patologią w postaci krwiaka zewnątrzłożyskowego (ciąży patologicznej) w sytuacji, gdy położna może być gwarantem wyłącznie w czasie sprawowania opieki nad kobietę w przebiegu ciąży fizjologicznej;

11. przepisów art. 160 § 2 k.k. w zw. z art. 5 ust. 1 pkt. 1 i 3 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym przyjęciu, że w zakresie obowiązków osoby wykonującej zawód położnej mieści się obowiązek opieki nad osobę w przebiegu ciąży z patologią w postaci krwiaka zewnątrzłożyskowego (ciąży patologicznej) w sytuacji, gdy wykonywanie zawodu położnej polega na sprawowaniu opieki nad kobietę w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzeniu w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej, a także prowadzeniu porodu fizjologicznego, tym samym położna nie jest uprawniona do prowadzenia ciąży patologicznej.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Po analizie akt sprawy, w świetle wniesionego środka odwoławczego przez obrońcę oskarżonej, podniesione w niej zarzuty należało uznać za bezzasadne.

Zdaniem Sądu Okręgowego, Sąd meriti nie dopuścił się uchybień, na jakie wskazuje skarżąca, bowiem Sąd procedował właściwie, trafnie oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i na jego podstawie poczynił prawidłowe ustalenia, które doprowadziły do bezspornego uznania, że oskarżona swym zachowaniem dopuściła się czynu kwalifikowanego z art. 160 § 2 k.k.

Podnosząc szereg zarzutów, skarżąca w istocie odwołuje się przede wszystkim do kwestionowania zakresu odpowiedzialności oskarżonej, jako położnej, w kontekście opieki i ciążących w związku z nią obowiązków względem oskarżycielki posiłkowej, jako pacjentki w przebiegu ciąży patologicznej, w sytuacji gdy wskazywany przez skarżącą art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 lipca 2011 r. o zawodach pielęgniarki i położnej stanowi, że wykonywanie zawodu położnej polega na udzielaniu świadczeń zdrowotnych, w szczególności m.in. na rozpoznawaniu ciąży, sprawowaniu opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej, a także prowadzeniu w określonym zakresie badań niezbędnych w monitorowaniu ciąży fizjologicznej. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że przytoczony w przywołanym, wyżej akcie prawnym katalog udzielanych świadczeń zdrowotnych nie jest zamknięty, o czym świadczy użyty zwrot „w szczególności”. Jak wynika wprost ze stanowiska powszechnie akceptowanego w orzecznictwie oraz doktrynie, ciążący na sprawcy przestępstwa określonego w art. 160 § 2 k.k. obowiązek opieki nad osobą narażoną na niebezpieczeństwo i prawny szczególny obowiązek przeciwdziałania skutkowi (art. 2 k.k.) może wynikać m.in. z przyjęcia na siebie takiego obowiązku, niezależnie od tego, czy w formie umowy cywilnoprawnej, czy też oświadczenia woli, czy też w skonkretyzowanej sytuacji faktycznej, w której w sposób jednoznaczny urzeczywistnia się powstanie po stronie tej osoby wymagania zapobieżenia powstaniu skutku stanowiącego znamię określonego czynu zabronionego. Przyjęcie na siebie takiego obowiązku może mieć doraźny charakter i nie wymaga formy cywilnego kontraktu. W każdym wypadku konieczne jest jednak rzeczywiste objęcie funkcji gwaranta (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 lipca 2018 r. IV KK 371/17, Wyrok SA we Wrocławiu z 25.10.2027 r .II Aka 282/17. LEX

nr 2402346). Źródłem obowiązku opieki, o jakim mowa w art. 160 § 2 k.k., może być: 1) przepis prawa, np. art. 95 k.r.o. określający obowiązki rodziców wobec małoletnich dzieci; 2) orzeczenie sądu, np. kształtujące stosunek przysposobienia (por. art. 114 § 1, art. 117 § 1, art. 121 § 1 i 3, art. 123 oraz 124 § 1 k.r.o.); 3) umowa, a ściślej rzecz ujmując – dobrowolne zobowiązanie, w wyniku którego poszczególne osoby przyjmują na siebie obowiązek pieczy nad innymi osobami, np. umowa o pracę lub kontrakt lekarza z daną placówką służby zdrowia, nauczyciela ze szkołą lub przedszkolem, opiekunką do dziecka a jego rodzicami, wzięcie cudzego dziecka na spacer i przejęcie tym samym opieki nad nim w drodze tej czynności faktycznej ( V. Konarska-Wrzosek [w:] A. Lach, J. Lachowski, T. Oczkowski, I. Zgoliński, A. Ziółkowska, V. Konarska-Wrzosek, Kodeks karny. Komentarz, wyd. IV, Warszawa 2023, art. 160).

W związku z powyższym uznać należy, że chybionym jest wywodzenie zakresu odpowiedzialności oskarżonej jedynie z treści przywoływanego przepisu ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej oraz forsowanym przez skarżącą stanowisku, że ciąża oskarżycielki posiłkowej powinna być zaklasyfikowana jako ciąża patologiczna, a nie fizjologiczna, a co miałoby zwalniać oskarżoną od obowiązku opieki nad nią. Jak wynika już z samego komentarza do omawianego przepisu ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej – „w przypadku wystąpienia objawów patologicznych położna sprawująca opiekę zobowiązana jest niezwłocznie przekazać rodzącą pod opiekę lekarza położnika, którym jest lekarz będący co najmniej w trakcie specjalizacji z położnictwa i ginekologii. Natomiast do chwili przybycia lekarza położna jest uprawniona do samodzielnego podejmowania koniecznych działań w sytuacjach nagłych (art. 5 ust. 1 pkt 5 u.z.p.p.)” ( M. Sadowska [w:] W. Lis, M. Sadowska, Ustawa o zawodach pielęgniarki i położnej. Komentarz, Warszawa 2019, art. 5). W powyższym fragmencie wprawdzie wskazane jest literalnie, że położna zobowiązana jest do niezwłocznego przekazania rodzącej pod opiekę lekarza położnika, toteż oczywistym jest, że dotyczy to ogólnej opieki okołoporodowej nad ciężarną, co wynika chociażby ze stwierdzenia „położna sprawująca opiekę”, co jest pojęciem o szerszym znaczeniu. W niniejszej sytuacji, co jest także przedmiotem rozważań w uzasadnieniu Sądu Okręgowego, oskarżona niewątpliwie sprawowała opiekę nad P. R.. Irrelewantne zdają się być wywody skarżącej odnośnie klasyfikacji ciąży jako patologiczna czy fizjologiczna, bowiem jak wynika z omawianego stanowiska, jak również w świetle dokumentacji opisanej w dalszej części uzasadnienia, oskarżona była zobowiązana do opieki nad oskarżycielką posiłkową i powiadomienia lekarza także, a nawet przede wszystkim, w chwili przejścia ciąży fizjologicznej w stan ciąży patologicznej. Niemniej jednak można w tym miejscu przytoczyć zeznania A. M. (1) – lekarza prowadzącego ciążę oskarżycielki posiłkowej, który potwierdził, że ciąża przebiegała prawidłowo. Bezcelowe jawią się zatem zarzuty skarżącej, a dotyczące nieprawidłowej oceny dowodów, koncentrujące się w istocie na tym czy ciąża była fizjologiczna czy patologiczna, skoro na oskarżonej spoczywał obowiązek wynikający z pełnionej przez nią funkcji i zajmowanego stanowiska, bez względu na klasyfikację ciąży. Na marginesie można wskazać, że trudno wyobrazić byłoby sobie sytuację, w której oskarżona miałaby zaniechać adekwatnego działania związanego z ochroną życia i zdrowia pacjentki czy płodu, tylko i wyłącznie z powodu wcześniejszych błędów pozostałych członków personelu medycznego i nie podjęcia wcześniej przez kogokolwiek odpowiednich czynności w stosunku do rzeczywistego stanu ciąży i zdrowia.

Jak słusznie Sąd Rejonowy zauważył, obowiązki oskarżonej do opieki nad oskarżycielką posiłkową wynikają także m.in. z zakresu obowiązków, uprawnień i odpowiedzialności, przypisanych konkretnie M. C. (k. 519-520v), z którym oskarżona się zapoznała, co potwierdziła własnoręcznym podpisem w dniu 13 maja 2019 r., czyli przed datą inkryminowanego czynu. Z przedmiotowego dokumentu jednoznacznie wynika, że oskarżona była zobowiązana do bezzwłocznego informowania lekarza o pogorszeniu się stanu pacjentki, śmierci pacjentki lub podejrzeniu choroby zakaźnej. Ponadto, zakres ten wskazuje, że oskarżona w jednakowym stopniu odpowiada za podjęte decyzje, jak i nie podjęte w sytuacjach tego wymagających, jak również odpowiada za realizację świadczeń położniczych zgodnie z obowiązującymi aktami prawnymi, standardami praktyki zawodowej oraz regulaminami. Taki zapis potwierdza ponownie, że obowiązki oskarżonej w kontekście sytuacji z dnia 4 stycznia 2021 r. nie były ograniczone jedynie do treści art. 5 ust. 1 pkt. 1 czy 3 ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej oraz odpowiadała ona zarówno za swoje działania, jak i zaniechania.

Z akt sprawy zresztą wynika, że już uprzednio oskarżona wykonywała analogiczne czynności, jak te przeprowadzone w odniesieniu do pokrzywdzonej przy drugim badaniu KTG. Niejednokrotnie przecież wcześniej monitorowała pracę badania KTG informując o ewentualnych nieprawidłowościach, chociażby w porannym badaniu tego samego dnia u P. R.. Bez zastrzeżeń również przyjęła od lekarza przeprowadzenie kolejnego badania, bynajmniej nie powołując się na brak kompetencji czy tez stosownego przeszkolenia.

Za nieskuteczne należało uznać także próby uwolnienia oskarżonej od winy za przypisany czyn, poprzez powoływanie się na wskazywane przez obronę uchybienia pozostałego personelu medycznego, opierające się m.in. na fakcie zapoznania się z wynikiem drugiego badania KTG położnej K. P. czy możliwości obserwacji badania bezpośrednio przez lekarzy w pokoju lekarskim, jak również wcześniejszej, nieadekwatnej do sytuacji oceny wyników badań pierwszego KTG oraz przeprowadzanych badań USG, na których błędnie nie rozpoznano krwiaka łożyska- z oświadczenia pełnomocnika oskarżycielki posiłkowej wynika, że aktualnie toczy się jeszcze w tym przedmiocie postępowanie przygotowawcze. Podkreślić trzeba, że Sąd nie jest organem prowadzącym postępowanie przygotowawcze, przedstawiającym zarzuty bądź formułującym akt oskarżenia, Sąd orzeka w granicach zaskarżenia i rozpoznawał sprawę w granicach kompetencji przynależnych organowi orzekającemu w tej danej sprawie , oceniając zachowanie oskarżonej M. C. pod kątem realizacji przez nią znamion zarzucanego jej przestępstwa. To, że w przyszłości postawione zostaną ewentualne zarzuty karne innym osobom sprawującym opiekę nad pokrzywdzoną i ustalone już w niniejszym postępowaniu fakty, także w kontekście zachowania innych pracowników personelu medycznego, nie mogły w sposób zasadny doprowadzić do ekskulpowania oskarżonej w świetle przypisanego jej czynu z art. 160 § 2 k.k. Na uwadze mieć należy to, że zachowanie przestępne w ramach tego czynu zachodzi także wtedy, gdy gwarant nienastąpienia skutku nie podejmie niezbędnych działania utrzymując przez to poziom niebezpieczeństwa (którego sam nie spowodował i nie wywołał) dla dobra, które ma ochraniać (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2022 r. III KK 224/22). Co więcej, nie ma znaczenia dla bytu omawianego przestępstwa okoliczność, czy ostatecznie zaniechane przez sprawcę działanie było w stanie całkowicie odwrócić niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia pokrzywdzonego (zapobiec naruszenia chronionego dobra). Dla realizacji znamienia tego występku wystarczające jest wystąpienie skutku w postaci konkretnego narażenia na niebezpieczeństwo dobra prawnego, nie zaś jego naruszenie ( wyrok SN z5 kwietnia 2013 r. V KK 43/13, LEX nr 1318212). Ponadto, zakres obowiązków ciążących na gwarancie (w tym przypadku oskarżonej jako położnej) musi być definiowany w odniesieniu do tego momentu czasowego, w którym on działa, w oparciu o wtedy dostępne mu informacje o okolicznościach stanu faktycznego.

W odniesieniu do tego momentu formułowane powinny być wnioski, co do zakresu realizacji tychże obowiązków i niebezpieczeństw, które wynikać mogą z ich zaniechania (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 stycznia 2011 r. IV KK 356/10).

Dlatego też, co wynika z brzmienia przypisanego oskarżonej czynu, kluczowym były wydarzenia bezpośrednio związane z drugim badaniem KTG, które trwało od godziny 12:59 do 13:59, choć wszelkie okoliczności, jakie miały miejsce od pierwszego kontaktu oskarżonej z oskarżycielką posiłkową, poprzez przeprowadzane badania, objawy, o jakich informowała oskarżycielka posiłkowa oskarżoną (wbrew jej wyjaśnieniom), stanowiły cały ciąg przyczynowo-skutkowy, który powinien wzbudzić u oskarżonej wzmożoną uwagę odnośnie należytego odczytu wyniku drugiego badania KTG, a przynajmniej w stopniu wymagającym niezwłocznego poinformowania o nim lekarza, czego nie uczyniła. Wspomniany już fakt, a zaprzeczany przez oskarżoną,

t.j. informowania oskarżonej przez oskarżycielkę posiłkową o jej zaniepokojeniu z powodu słabiej odczuwanych ruchach dziecka, został ustalony jednoznacznie na podstawie nie tylko wiarygodnych zeznań oskarżycielki posiłkowej, jak również przebywającej wspólnie na sali pacjentki J. K., lekarz K. M., która przy asyście oskarżonej przeprowadzała badanie ginekologiczne oskarżycielki posiłkowej, zeznań świadków W. R. i A. R., potwierdzonych załączonymi wydrukami z korespondencji za pomocą komunikatora internetowego. Oskarżona negując taki stan rzeczy stara się umniejszać swoją winę, co w świetle przedstawionego materiału dowodowego należało uznać za niewiarygodne i jedynie nakierowane na realizację przyjętej linii obrony.

Przechodząc dalej zauważyć trzeba, że stan bezpośredniego niebezpieczeństwa narażenia na utratę życia oskarżycielki posiłkowej i jej nienarodzonego dziecka, poprzez zaniechanie oskarżonej, utrzymywał się przez długi okres, bowiem dopiero około godziny 18:00 oskarżona przeprowadzając badanie detektorem tętna wszystkich znajdujących się na oddziale pacjentek, nie wykryła tętna płodu u oskarżycielki posiłkowej, po czym podłączyła aparaturę KTG i wówczas dopiero w wyniku braku wysłuchania tętna zawiadomiono o tym lekarzy. Zgodnie z dokumentacją z sekcji zwłok, zgon nienarodzonego dziecka nastąpił w czasie krótszym niż

12 godzin przed porodem, toteż obejmował on okres, kiedy to oskarżona była zobowiązana do sprawowania opieki nad oskarżycielką posiłkową, natomiast jej zaniechanie doprowadziło do utrzymywania się stanu zagrożenia, które było realne i trwało tak długo. W wypadku zaniechania gwaranta skutek, o jakim mowa w art. 160 § 2 k.k., polega zarówno na wywołaniu stanu zwiększającego niebezpieczeństwo, jak i na utrzymaniu się poziomu owego niebezpieczeństwa zastanego przez gwaranta w chwili aktualizacji jego obowiązku działania (por. wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 1 czerwca 2022 r. II AKa 470/21), co miało wyraz w niniejszym postępowaniu poprzez brak właściwej reakcji ze strony oskarżonej przy przeprowadzanym przez oskarżoną drugim badaniu KTG o jednoznacznie nieprawidłowych wynikach. Na ten temat wypowiedzieli się także biegli w ustnej opinii uzupełniającej stwierdzając, że prawidłowa ocena wcześniejszego badania USG powinna doprowadzić do rozpoznania krwiaka pozałożyskowego, co uzasadniało podjęcie decyzji o cesarskim cięciu. Przy czym wobec niewiedzy o krwiaku na podstawie badania USG, takie działanie powinno zostać podjęte już po drugim zapisie KTG (k. 945v-946). O ile oskarżonej nie można było przypisać odpowiedzialności w zakresie prawidłowości przeprowadzenia, a zwłaszcza interpretacji wyników badania USG, to przy drugim, zleconym jej badaniu KTG jest już ono niewątpliwe.

Wszelkie argumenty skarżącej, które miałyby przemawiać za uzasadnieniem braku podjęcia działania nie były przekonywujące oraz były nieracjonalne w świetle tego, że po pierwszym badaniu KTG, które już niosło wątpliwości co do stanu zdrowia pacjentki i dziecka, choć było wyraźnie mniej alarmujące aniżeli badanie drugie, oskarżona skontaktowała się z pokojem lekarzy dyżurnych, a dokładniej z lekarzem w trakcie specjalizacji A. M. (2). która wprost zeznała, że nie w każdym przypadku dzwoni położna, ale wtedy, kiedy ma wątpliwości. Świadczy to o świadomości oskarżonej co do czynności, jakie powinna przedsiębrać w przypadku nieprawidłowego wyniku badania i jej wiedzy o obowiązujących procedurach, jak również o posiadaniu umiejętności i uprawnień do przeprowadzenia badania KTG i wstępnej analizy jego wyników, a także ówczesnego stanu oskarżycielki prywatnej, co powinno wiązać się również z przyłożeniem większej staranności przy jej dalszym monitorowaniu. Skoro skarżąca broni tezy, że oskarżona nie ukończyła kursu specjalistycznego i tym samym nie była uprawniona do samodzielnego monitorowania dobrostanu płodu w czasie ciąży i porodu, to tym bardziej nielogicznym byłoby wykonanie przez nią pierwszego badania KTG, jak również jeszcze dosadniej uzasadniałoby skonsultowanie wyniku drugiego badania z lekarzem, a nie arbitralne uznanie, że wynik badania nie jest nieprawidłowy i nie wymaga zawiadomienia lekarza. Przypomnieć trzeba, że oskarżona kilkukrotnie przychodziła wyłączać alarm dźwiękowy z aparatury KTG i nawet jeśli automatyczne alarmowanie nie stanowiło samo w sobie jednoznacznej przesłanki do stwierdzenia nieprawidłowości i powiadomienia lekarza, to już stanowiło kolejny element wymuszający wzmożoną czujność oskarżonej. Fakt ten wskazuje dodatkowo na to, że oskarżona sprawowała wówczas opiekę nad oskarżycielką posiłkową i nad prawidłowością przebiegu badania KTG, skoro to ona podłączyła KTG i reagowała na dźwięk alarmowy – czuła się za to odpowiedzialna. O odpowiedzialności oskarżonej świadczą także m.in. zeznania dyżurujących wówczas lekarzy oraz drugiej położnej – K. P., w których świadkowie odnosili się do zlecenia oskarżonej wykonania drugiego badania KTG, jak i panującej na oddziale praktyki w tym zakresie. Taki stan rzeczy potwierdza także dokumentacja medyczna, m.in. z karty 535, wskazująca fakt telefonicznego zlecenia oskarżonej przez dr. K. wykonania tego badania, a jak zaś wyjaśniła sama oskarżona, „badanie musi być wykonane od A do Z” (k. 888), toteż na tego podstawie również należało uznać, że oskarżona czuła się w obowiązku przeprowadzenia badania wraz z jego wstępną analizą. Świadek, lek. P. P., jasno i rzeczowo opisał praktykę związaną z oceną zapisów KTG obecną w szpitalu i obowiązek informowania lekarzy przez położne o wszelkich związanych z nimi nieprawidłowościami. Jak słusznie zauważył zaś Sąd Rejonowy, już z samego faktu wykształcenia, wykonywania zawodu położnej przez okres wielu lat, oskarżona miała niezbędne umiejętności do odczytywania zapisu KTG. Na potwierdzenie tej tezy, kwestionując jednocześnie stanowisko obrony, przytoczyć można chociażby jeszcze przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie standardu organizacyjnego opieki okołoporodowej, gdzie ust. 8 pkt 1 i 2 wskazują, że zadania osoby sprawującej opiekę obejmują w szczególności ocenę stanu zdrowia ciężarnej, rodzącej, płodu oraz noworodka oraz wykrywanie i eliminowanie czynników ryzyka oraz wczesne wykrywanie patologii, przy czym ust. 4 pkt 7 przez osobę sprawującą opiekę definiuje m.in. położną czy pielęgniarkę. Wykonanie badania KTG – kardiotokografii, niewątpliwie wchodzi w ramy czynności diagnostycznych służących do oceny stanu zdrowia płodu. W ust. 10 wskazane jest zaś, że jeżeli osobą sprawującą opiekę jest położna, w przypadku wystąpienia objawów patologicznych niezwłocznie przekazuje rodzącą pod opiekę lekarza położnika.

Tożsame ustalenia wynikają z opinii sądowo-lekarskiej L. (...), która po jej uzupełnieniu stanowiła pełnowartościowy materiał dowodowy i została słusznie przez Sąd Rejonowy uwzględniona i posłużyła do ustalenia stanu faktycznego w sprawie. Początkowo biegli nie dysponowali pełnym materiałem dowodowym, bowiem nie korzystali ze źródłowych zapisów przeprowadzonych badań USG, jednakże materiał został ten uzupełniony i uwzględniony przy opinii uzupełniającej. Biegli szczegółowo i logicznie wypowiedzieli się, co do przeprowadzanych wobec oskarżycielki posiłkowej czynności medycznych, przebiegu i wyników dokonywanych badań, przede wszystkim USG i KTG oraz błędów, jakie ich zdaniem poczynił personel medyczny w związku z przeprowadzaną diagnostyką i ich wpływu na dalszą opiekę medyczną nad oskarżycielką posiłkową i nienarodzonym dzieckiem. Niemniej jednak, jak już wcześniej podniesiono, przedmiotem niniejszego postępowania jest zakres odpowiedzialności, jaką ponosiła tylko i wyłącznie oskarżona M. C., bez względu na okoliczności i wskazywane przez biegłych błędy pozostałego personelu medycznego. Sąd Okręgowy we wcześniejszych akapitach odnosił się już kilkakrotnie do zagadnienia zaktualizowania się obowiązku działania oskarżonej jako gwaranta, w stosunku do zastanego już stanu niebezpieczeństwa, tj. od chwili wykonywanego i analizowanego przez oskarżoną drugiego badania KTG.

Mając na względzie powyższe, wobec niestwierdzenia uchybień podnoszonych przez skarżącą, a związanych również ze wskazywaną przez nią obrazą prawa materialnego, sformułowane zarzuty należało uznać za chybione, bowiem zarówno materiał dowodowy, jak i ustalony na jego podstawie stan faktyczny, doprowadził do prawidłowego uznania, że oskarżona swym czynem wyczerpała znamiona przestępstwa z art. 160 § 2 k.k.

W tym miejscu Sąd Okręgowy uznaje za zasadne poczynienie pewnych uwag w kwestii, która nie była podnoszona w apelacji, pozostała również poza przedmiotem rozważań sądu meriti wyrażonych w uzasadnieniu wyroku. Z opisu czynu zarzucanego, a następnie przypisanego M. C. wynika, że swoim działaniem, a właściwie zaniechaniem naraziła dwoje pokrzywdzonych: P. R. i jej nienarodzone dziecko (po wykonaniu zabiegu cesarskiego cięcia okazało się, że zmarło ono w łonie matki). Sąd Okręgowy poza podniesionymi zarzutami, poddał analizie także kwestię możliwości nadania nienarodzonemu dziecku – płodowi, statusu pokrzywdzonego w niniejszej sprawie. Okoliczność ta miała bowiem również znaczenie przy rozpoznaniu zażalenia na rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów procesu-koszty związane z ustanowieniem pełnomocnika poniósł W. R., który mógł zostać uznany za pokrzywdzonego jedynie w odniesieniu do nienarodzonego dziecka (art. 52§1 kpk). O ile dziecko poczęte jest podmiotem, którego dobro jest przedmiotem ochrony prawnokarnej w przypadkach pewnych przestępstw (np. art. 152 kk), to jednak w wypadku jego śmierci nie zachodzi sytuacja, o której mowa a w art. 52§1 kpk, albowiem dla możliwości uzyskania w ogóle statusu pokrzywdzonego kluczowym jest fakt narodzin (tak SN w postanowieniu

z 26.03.2009 r., I KZP 2/09). Takie zapatrywanie potwierdzone jest w powszechnym orzecznictwie, które m.in. wskazuje na to, że jakkolwiek ustawodawca nie wprowadził do Kodeksu cywilnego ogólnego przepisu określającego pozycję prawną dziecka poczętego, to szereg przepisów odnosi się jednak wprost do owego dziecka. Dopuszczają one warunkową możność nabycia przez nasciturusa określonych praw lub możność nabycia praw i obowiązków na określonej drodze. Warunkiem tym jest urodzenie się dziecka żywego. Upoważnia to do stwierdzenia, że na gruncie prawa cywilnego odróżnia się pojęcie "osoba fizyczna", z którym wiąże się możność bycia podmiotem prawa w ogóle, czyli od chwili urodzenia, co pozostaje w zgodzie ze znaczeniem słownikowym osoby fizycznej jako "każdego człowieka od chwili urodzenia do chwili śmierci". Stosowanie wykładni systemowej wymaga przestrzegania zasady spójności systemu prawa, z której wynika dyrektywa zakazująca dokonywania wykładani prowadzącej do sprzeczności przepisu prawa z innymi przepisami. Z tego względu pojęcie "osoba fizyczna" użyte w art. 49 § 1 k.p.k. powinno być rozumiane identycznie, jak na gruncie prawa cywilnego. Skoro nasciturus nie jest w rozumieniu Kodeksu cywilnego osobą fizyczną, gdyż to ostatnie pojęcie odnosi się tylko do życia narodzonego, to również na gruncie art.

49 § 1 k.p.k. dziecko poczęte za osobę fizyczną uznane być nie może. Biorąc pod uwagę fakt, że ustawa karna procesowa nie pozwala przyznać statusu pokrzywdzonego innym podmiotom niż osobie fizycznej, osobie prawnej i jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, a dziecko poczęte do żadnej z tych kategorii nie należy, zasadna jawi się konstatacja, że taki status nie może być mu przyznany. W związku z tym nie może ono nabyć uprawnień procesowych, które Kodeks postępowania karnego daje takiemu podmiotowi (np. art. 53, art. 62) ( postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 2009 r. I KZP 2/09). Dlatego na przytoczenie zasługuje w tym miejscu stanowisko Sądu Najwyższego, w którym wskazano, że skoro ochrona życia dziecka nienarodzonego, zdolnego do życia poza organizmem matki, aktualizuje się także z chwilą zaistnienia medycznych wskazań do niezwłocznego zakończenia ciąży cesarskim cięciem, to obowiązek sprawowania tej ochrony przez lekarza (w niniejszym przypadku tożsamo położnej) rozpoczyna się w chwili wystąpienia zagrożenia płodu w stopniu uzasadniającym prawdopodobieństwo zaistnienia konieczności dokonania zabiegu, a więc w procesie diagnostycznym, i trwa do czasu ustania zagrożenia (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 września 2010 r. V KK 34/10). Pełna bowiem prawnokarna ochrona życia i zdrowia dziecku nienarodzonemu, w tym w rozumieniu art.160§2 kk, przysługuje od:

- rozpoczęcia porodu naturalnego,

-w wypadku operacyjnego zabiegu cięcia cesarskiego kończącego ciążę na żądanie kobiety ciężarnej-od podjęcia pierwszej czynności medycznej bezpośrednio zmierzającej do przeprowadzenia takiego zabiegu,

-w wypadku konieczności medycznej przeprowadzenia zabiegu cięcia cesarskiego lub innego alternatywnego zakończenia ciąży-od zaistnienia medycznych przesłanek takiej czynności

( tak w Postanowieniu SN z 30.10.2008 r. I KZP 13/08,LEX nr 453603).

W realiach przedmiotowej sprawy zrealizowała się ostatnia z wymienionych wyżej przesłanek, ale ujawniła się ona dopiero na etapie procesu (biegli nie przyjęli aby u P. R. rozpoczęła się akcja porodowa), gdy w opinii uzupełniającej, opracowanej po oględzinach badania USG zarejestrowanego na nośniku cyfrowym, biegli uznali, że już po przeprowadzeniu tego badania, należało bezwzględnie przeprowadzić zabieg cesarskiego cięcia.

Wniosek

Wniosek o zmianę wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonej w związku z faktem, że czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego.

☐ zasadny

☐ częściowo zasadny

☒ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Zarzuty apelacyjne obrońcy okazały się niezasadne i skutkowały nieuwzględnieniem przedmiotowego wniosku.

Lp.

Zarzut

2.

Zarzut z apelacji oskarżyciela publicznego:

I. Zarzut rażącej niewspółmierności kary w stosunku do stopnia winy i społecznej szkodliwości przypisanego czynu wyrażającej się w orzeczeniu, na podstawie art. 37a § 1 k.k., kary samoistnej grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, przy przyjęciu wysokości jednej stawki na 30 zł, podczas gdy względy indywidualno-prewencyjne, jak i potrzeba kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa przemawiają za wymierzeniem oskarżonej kary pozbawienia wolności.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania zarzutu za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny

Apelacja oskarżyciela publicznego została uwzględniona w części, uzasadniającej dokonanie zmian w postaci wymierzenia oskarżonej M. C., na podstawie art. 160 § 2 k.k. kary 1 roku pozbawienia wolności, warunkowego zawieszenia na podstawie

69 § 1 i § 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. jej wykonania na okres próby 1 roku, nałożenia na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 k.k. na oskarżoną obowiązku informowania sądu co 6 miesięcy o przebiegu okresu próby oraz przyjęcia za podstawę orzeczonej kary grzywny art. 71 § 1 k.k.

Odnosząc się do podniesionego zarzutu na wstępie zauważyć należało, że ustawa traktuje jako podstawę odwoławczą tylko taką niewspółmierność kary, która ma charakter rażący (art. 438 pkt 4 k.p.k.), a która zachodzić może tylko wówczas, gdy na podstawie ujawnionych okoliczności, które powinny mieć zasadniczy wpływ na wymiar kary, można przyjąć, że zachodziłaby wyraźna różnica pomiędzy karą wymierzoną przez sąd pierwszej instancji a karą, jaką należałoby wymierzyć w instancji odwoławczej w następstwie prawidłowego zastosowania w sprawie dyrektyw wymiaru kary przewidzianych w art. 53 k.k. (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2024 r. VIII AKa 60/24). W ocenie Sądu Okręgowego, w orzeczeniu Sądu Rejonowego taka rażąca dysproporcja zachodziła i koniecznym było jej wyeliminowanie poprzez korektę zaskarżonego wyroku.

Sąd Rejonowy wymierzając oskarżonej wyłącznie karę grzywny na podstawie art. 37a § 1 k.k. w wymiarze 200 stawek dziennych, ustalając stawkę dzienną na kwotę 30 zł, wymierzył karę rażąco łagodną, przeceniając właściwości i warunki osobiste oskarżonej oraz wskazywane w pisemnych motywach wyroku pozostałe okoliczności łagodzące, nie zważając na rzeczywiste znaczenie okoliczności obciążających, które wskazują na znaczną społeczną szkodliwość przypisanego czynu. Wyraża się to w szczególności w długotrwałości okresu, podczas którego oskarżona umyślnie naraziła dwoje pokrzywdzonych: P. R. oraz jej nienarodzone dziecko na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia, a także tego następstw. W tym miejscu zaznaczyć trzeba, że realizacja znamion przypisanego czynu nie jest uwarunkowana jego skutkiem, jednakże w okolicznościach niniejszej sprawy nie można całkowicie tracić go z pola widzenia, bowiem pośrednio wskazuje na ciężar zaniedbania oskarżonej. Stopień społecznej szkodliwości czynu w sposób oczywisty byłby niższy, gdyby działanie oskarżonej nie przyczyniło się do aż tak dramatycznych następstw.

O ile zostały spełnione przesłanki formalne do zastosowania art. 37a § 1 k.k., o tyle Sąd Okręgowy nie dopatrzył się merytorycznej zasadności zastosowaniu tej instytucji. Sąd Rejonowy dopuścił się w pewnym stopniu niekonsekwencji, albowiem wyeksponował znaczny stopień społecznej szkodliwości czynu, zmierzając do wskazania na lekceważącą postawę oskarżonej, która nie zareagowała odpowiednio pomimo nieprawidłowości zgłaszanych przez oskarżycielkę posiłkową oraz alarmujących sygnałów wysyłanych przez aparaturę KTG, a mimo to dopatrzył się przesłanek do orzeczenia jedynie grzywny, kary rodzajowo łagodniejszej zamiast kary pozbawienia wolności przewidzianej w sankcji art. 160 § 2 k.k. Przeceniać nie można argumentu, który nawiązywał do niejako współodpowiedzialności pozostałych członków personelu medycznego, bowiem przedmiotem postępowania było li tylko zachowanie oskarżonej, w ramach wyłącznie jej obowiązku działania jako gwaranta, zaktualizowanego w trakcie sprawowania opieki nad oskarżycielką posiłkową. W oderwaniu od działania pozostałych osób, oskarżona miała możliwość wywiązania się z obowiązku należytej opieki nad pacjentką w zakresie swoich kompetencji i obowiązków. Z racji doświadczenia w wykonywanym przez nią zawodzie położnej, trudno doszukać się okoliczności mogących mieć wpływ na zmniejszenie stopnia jej zawinienia, skoro w tym samym dniu przy pierwszym badaniu KTG, o wątpliwym wyniku, zastosowała się do istniejących procedur, gdy już podczas drugiego badania, gdy wyniki były gorsze, bardziej nieprawidłowe, takiego zachowania zaniechała. Sąd Okręgowy jako okoliczność łagodzącą potraktował fakt, że pomimo nie przyznania się do zarzutu, oskarżona nie była jednocześnie obojętna wobec zaistniałej sytuacji, przeżywała ją emocjonalnie, co wzmacnia prognozę skuteczność orzeczonych sankcji, w perspektywie jej przyszłego, właściwego postępowania. Dotychczasowa niekaralność oskarżonej również jest okolicznością łagodzącą, a ponadto umożliwiła i uzasadniała zastosowanie instytucji warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności.

W związku z powyższym, bacząc na dyrektywy wymiaru kary, wskazane w art. 53 k.k. uznać należało, że orzeczona obok kary grzywny, której wysokość pozostaje adekwatna do okoliczności sprawy oraz możliwości finansowych oskarżonej, kara 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 1 roku, uwzględnia znaczny stopień społecznej szkodliwości czynu oraz znaczny stopień zawinienia oskarżonej, jak również wspomniane okoliczności obciążające i łagodzące, cele kary w zakresie społecznego oddziaływania, a także cele zapobiegawcze, które ma ona osiągnąć w stosunku do oskarżonej. Zdaniem Sądu Okręgowego, wnioskowany przez oskarżyciela publicznego trzyletni okres próby byłby niewspółmiernie wysoki, bowiem dotychczasowe zachowanie oskarżonej było prawidłowe, a jej czyn należało postrzegać jako incydentalny, toteż roczny okres próby wraz z nałożonym obowiązkiem informowania sądu co 6 miesięcy o przebiegu okresu próby, dostatecznie pozwoli na zweryfikowanie czy orzeczona kara spełnia powierzone jej cele. Podobnie należało się odnieść do wnioskowanej kary grzywny, gdyż wraz z orzeczoną karą pozbawienia wolności stanowiłaby już nader wysoką konsekwencję karnoprawną dla oskarżonej wobec popełnionego przez nią czynu, przy uwzględnieniu rozważanych powyżej okoliczności.

Wniosek

Wniosek o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie wobec M. C. kary roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem na okres 3 lat i grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych przy przyjęciu wysokości jednej stawki na 100 zł.

☐ zasadny

☒ częściowo zasadny

☐ niezasadny

Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny.

Zarzut apelacyjny oskarżyciela publicznego okazał się zasadny w zakresie, w jakim przemawiał za poczynieniem zmiany w rozstrzygnięciu co do kary, o jakiej mowa w części 5.2. niniejszego uzasadnienia, w pozostałym zakresie wniosek nie podlegał uwzględnieniu.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

1.

Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

5.1. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 30 maja 2025 r. w sprawie II K 1000/23, za wyjątkiem rozstrzygnięcia wskazanego w części 5.2.

Zwięźle o powodach utrzymania w mocy

Apelacja obrońcy jako bezzasadna nie podlegała uwzględnieniu, natomiast apelacja oskarżyciela publicznego była zasadna w zakresie, jaki skutkował zmianą zaskarżonego wyroku, opisaną w części 5.2.

5.2. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1.

Przedmiot i zakres zmiany

Wyrok Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z dnia 30 maja 2025 r. w sprawie II K 1000/23 w zakresie:

- wymierzenia oskarżonej M. C. na podstawie art. 160 § 2 k.k. kary 1 roku pozbawienia wolności,

- warunkowego zawieszenia na podstawie 69 § 1 i § 2 k.k. i art. 70 § 1 k.k. wykonania kary pozbawienia wolności na okres próby 1 roku,

- nałożenia na podstawie art. 72 § 1 pkt 1 k.k. na oskarżoną obowiązku informowania sądu co 6 miesięcy o przebiegu okresu próby,

- przyjęcia za podstawę orzeczonej kary grzywny art. 71 § 1 k.k.

Zwięźle o powodach zmiany

Z uwagi na częściową zasadność apelacji oskarżyciela publicznego, koniecznym było poczynienie powyższej zmiany, o czym szerzej przy omawianiu przedmiotowego zarzutu.

5.3. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji

5.3.1. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia

1.1.

☐ art. 439 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

2.1.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

3.1.

Konieczność umorzenia postępowania

☐ art. 437 § 2 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia

4.1.

☐ art. 454 § 1 k.p.k.

Zwięźle o powodach uchylenia

5.3.2. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

5.4. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

6. Koszty Procesu

Punkt rozstrzygnięcia z wyroku

Przytoczyć okoliczności

III, IV.

Z uwagi na nieuwzględnienie apelacji obrońcy, która zaskarżała wyrok w całości, na podstawie art. 636 § 1 k.p.k., Sąd Okręgowy zasądził od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 780 złotych tytułem opłaty za obie instancje oraz obciążył ją kwotą 20 złotych wydatków postępowania odwoławczego, zgodnie ze stawkami określonymi w art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 3 ust. 2 w zw. z art. 8 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych oraz w § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym.

W związku z tym, że oskarżyciele posiłkowi w toku postępowania odwoławczego byli reprezentowani przez pełnomocnika, mając na względzie treść art. 616 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art.627 kpk i art. 634 kpk, zasadnym było zasądzenie od oskarżonej M. C. na rzecz oskarżycieli posiłkowych P. R. i W. R. po 1800 złotych tytułem zwrotu poniesionych przez nich kosztów zastępstwa procesowego za postępowanie odwoławcze, które były adekwatne do nakładu pracy pełnomocnika oraz stopnia skomplikowania sprawy. Ponadto zauważyć należało, że są to wydatki rzeczywiście poniesione przez oskarżycieli posiłkowych, o czym świadczy złożona w sprawie dokumentacja w postaci umowy zlecenia oraz kserokopie paragonów fiskalnych.

7. PODPIS

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

1

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok w całości

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☒ na korzyść

☐ na niekorzyść

☒ w całości

☐ w części

☐

co do winy

☐

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☒

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☒

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☐

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana

1.3. Granice zaskarżenia

Kolejny numer załącznika

2

Podmiot wnoszący apelację

Oskarżyciel publiczny

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyrok w zakresie rozstrzygnięcia o karze

1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia

☐ na korzyść

☒ na niekorzyść

☐ w całości

☒ w części

☐

co do winy

☒

co do kary

☐

co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

1.3.2. Podniesione zarzuty

Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji

☐

art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

☐

art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany

w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

☐

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

☐

art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia,

jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

☒

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

☐

art. 439 k.p.k.

☐

brak zarzutów

1.4. Wnioski

☐

uchylenie

☒

zmiana