I C 430/25

Sygn. akt I C 430/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 maja 2026 r.

Sąd Rejonowy w Gdyni I Wydział Cywilny:

Przewodniczący: sędzia Tadeusz Kotuk

Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Szymańska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2026 r. w H. sprawy z powództwa E. E. przeciwko Gminie Miasta H.

o zapłatę

I. zasądza od pozwanej Gminy Miasta H. na rzecz powoda E. E. kwotę 27.500 zł (dwadzieścia siedem tysięcy pięćset złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od dnia 23 sierpnia 2025 r. do dnia zapłaty;

II. zasądza od pozwanej Gminy Miasta H. na rzecz powoda E. E. kwotę 6492 zł (sześć tysięcy czterysta dziewięćdziesiąt dwa złote) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za okres od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty – tytułem zwrotu kosztów procesu;

III. nakazuje ściągnąć od pozwanej Gminy Miasta H. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni kwotę 779,48 zł (siedemset siedemdziesiąt dziewięć złotych czterdzieści osiem groszy) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.

Sygn. akt I C 430/25

E. faktyczny

E. E. był właścicielem lokalu mieszkalnego przy (...) w H. w okresie od 2014 r. do dnia 25 kwietnia 2025 r.

Okoliczności bezsporne

Powód lokal zakupił w celu wynajmowania go na wolnym rynku. Nie miał zamiaru w nim zamieszkiwać. Zamieszkujący lokal nie uiszczali na jego rzecz w spornym okresie żadnych należności.

Dowód: zeznania powoda, k. 93

Wyrokiem Sądu Rejonowego w Gdyni z dnia 25 stycznia 2022 r. (I C (...)) nakazano opuszczenie go przez zamieszkujących (W. P., A. W.). Jednocześnie orzeczono o wstrzymaniu eksmisji do czasu złożenia przez Gminę Miasta H. eksmitowanym oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Wyrok uprawomocnił się 9 stycznia 2023 r.

Dowód: odpisy wyroków, k. 11-12

W okresie m.in. od kwietnia 2023 r. do kwietnia 2025 r. w/w osoby w tym lokalu nadal zamieszkiwały z uwagi na niezłożenie im przez Gminę oczekiwanej oferty.

Okoliczności bezsporne

Możliwy do pobrania przez powoda rynkowy czynsz najmu w/w lokalu w okresie od 1 kwietnia 2023 r. do 24 kwietnia 2025 r. mógłby wynieść łącznie 28.520 zł.

Dowód: opinia biegłego U. S. k. 90-125, 152, 193

Ocena dowodów

Zeznania powoda są szczere i spontaniczne i uznano je za wiarygodne.

Opinia biegłego U. S. jest jasna, pełna i wewnętrznie niesprzeczna. Uwzględnia i wyjaśnia wszystkie istotne zastrzeżenia strony pozwanej. Biegły jednoznacznie wyjaśnił problematykę zastanego stanu lokalu, przyjął w tym zakresie odpowiedni współczynnik i wyjaśnił to logicznie.

Dokumenty urzędowe nie budzą wątpliwości.

Pozostałe okoliczności są bezsporne.

Kwalifikacja prawna

Pozwana Gmina Miasta H. nie kwestionowała tego, że w spornym okresie nie przedstawiła byłym lokatorom W. P. i A. W. oferty najmu lokalu socjalnego. W świetle powyższego nie budzi wątpliwości Sądu, że powód jako właściciel lokalu nie mógł wykonywać w stosunku do zajmowanej przez osoby eksmitowane nieruchomości wszystkich uprawnień, jakie przysługują mu na podstawie prawa własności, w szczególności nie mógł wynająć tego lokalu i czerpać z tego tytułu pożytków cywilnych. Brak możliwości wykonywania uprawnień wynikających z powyższego prawa spowodowany był wyłącznie niedostarczeniem byłym lokatorom lokalu socjalnego przez Gminę. Powód nie mógł bowiem samowolnie usunąć tych osób z lokalu, z uwagi na treść orzeczenia eksmisyjnego.

Wobec powyższego zachowanie pozwanej Gminy należało uznać za bezprawne zaniechanie, gdyż zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy o ochronie lokatorów [...] obowiązek dostarczenia lokalu socjalnego ciąży na gminie właściwej ze względu na miejsce położenia lokalu podlegającego opróżnieniu. Pozwana odpowiada więc za szkodę spowodowaną niedostarczeniem lokalu socjalnego. Już samo nieprzedstawienie przez pozwaną oferty umowy najmu lokalu socjalnego, tj. nie wykonanie przez Gminę jej ustawowego obowiązku skonkretyzowanego prawomocnym orzeczeniem sądowym, stanowi bezprawne zaniechanie w rozumieniu art. 417 § 1 k.c. i taki pogląd należy uznać za ugruntowany w orzecznictwie sądów powszechnych i Sądu Najwyższego. W wyroku z 18 lutego 2004r., V CK 253/03, C., Sąd Najwyższy stwierdził bowiem, że odpowiedzialność gminy nie jest uzależniona od wykazania winy, przeciwnie, podstawą roszczenia odszkodowawczego jest sam fakt niedostarczenia lokalu socjalnego osobie uprawnionej do niego z mocy wyroku sądowego. Z kolei w postanowieniu z dnia 25 czerwca 2008r., III CZP 46/08, Biuletyn SN 2008/6, Sąd Najwyższy wskazał, że „treść art. 18 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie lokatorów [...] jest jednoznaczna. Stanowi on, że jeżeli gmina nie dostarczyła lokalu socjalnego osobie uprawnionej do niego z mocy wyroku, właścicielowi przysługuje roszczenie odszkodowawcze od gminy, na podstawie art. 417 k.c. Stwierdzenie, że roszczenie odszkodowawcze przysługuje na podstawie art. 417 k.c. oznacza, iż brak jakichkolwiek przesłanek do wprowadzenia ograniczeń w zakresie stosowania tego przepisu, a w konsekwencji do stosowania art. 361 k.c.

Odpowiedzialność odszkodowawcza gminy za niedostarczenie lokalu socjalnego osobie zajmującej bez tytułu prawnego lokal osoby trzeciej, oraz odpowiedzialność osoby zajmującej lokal bez tytułu prawnego, względem której wstrzymano wykonanie orzeczenia eksmisyjnego do czasu dostarczenia przez gminę lokalu socjalnego, jest niezależna i oparta na odmiennych przesłankach. Nie ma więc charakteru subsydiarnego (zob. wyrok SN z 19 czerwca 2008r., V CSK 31/08, OSNC – Zb. dodatkowy 2009, Nr A, poz. 16; wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 sierpnia 2017r., I ACa 346/17, C.). Z powyższego judykatu w sposób niebudzący wątpliwości wynika, że powód nie miał obowiązku uprzedniego dochodzenia należności z tytułu utraconych korzyści od byłych lokatorów. Dalej, należy wskazać, że w orzecznictwie wskazuje się, że w myśl art. 18 ust. 5 ustawy o ochronie praw lokatorów […] właściciel może dochodzić od gminy odszkodowania, które będzie rekompensować nieuzyskanie przez niego czynszu rynkowego. Zgodnie z ogólnymi zasadami odszkodowawczymi musi jednak udowodnić wysokość czynszu rynkowego, jaką mógłby uzyskać. Dochodzenie samej tylko różnicy, o której mowa w art. 18 ust. 3a zd. 2 tej ustawy , jest bardziej automatyczne. Nie można art. 18 ust. 3a zd. 2 tej rozumieć w ten sposób, że ogranicza on zakres odszkodowania, którego właściciel może dochodzić od gminy na podstawie art. 18 ust. 5, ponieważ byłoby to niezgodne z Konstytucją RP (zob. B. Lackoroński (red.), Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego. Komentarz, wyd. 13, 2024). Powyższy pogląd należy w pełni podzielić.

Wysokość dochodzonego roszczenia jest niższa niż wartość możliwych pożytków wyliczona przez biegłego.

Mając zatem powyższe na względzie, na podstawie art. 18 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie kodeksu cywilnego w zw. z art. 417 k.c., art. 455 k.c. w zw. z art. 481 § 1 i § 2 k.c. powództwo uwzględniono w całości (punkt I.).

Koszty

Pozwana przegrała proces w całości (art. 98 k.p.c.). Na zasądzone koszty składa się: opłata sądowa od pozwu (1375 zł), opłata za czynności adwokackie w stawce minimalnej (3.600 zł, § 2 pkt 5 rozp. MS z dn. 22.10.2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, ze zm.), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł), zaliczka (1.500 zł) – punkt II.

W punkcie III. nakazano ściągnąć od pozwanego na mocy art. 98 k.p.c. w zw. z art. 113 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nieuiszczone koszty sądowe (niezaliczkowana część wynagrodzenia biegłego do momentu zamknięcia rozprawy – 779,48 zł). Nie obejmuje to zgłoszonych na rozprawie kosztów ustnej opinii uzupełniającej.