I C 372/24

Sygn. akt. I C 48/22

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 16 grudnia 2025 r.

Sąd Rejonowy w Gdyni - I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: sędzia Mateusz Berent

po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2025 r. w D.

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa X. G.

przeciwko E.ON (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G.

o zapłatę

I. zasądza od pozwanej E.ON (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G. na rzecz powoda X. G. kwotę 13.807,07 zł (trzynaście tysięcy osiemset siedem złotych siedem groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 18 czerwca 2024 r. do dnia zapłaty;

II. oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III. zasądza od pozwanej E.ON (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G. na rzecz powoda X. G. kwotę 1699,48 zł (tysiąc sześćset dziewięćdziesiąt dziewięć złotych czterdzieści osiem groszy) tytułem kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

IV. nakazuje pobrać od pozwanej E.ON (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Gdyni kwotę 3.084,84 zł (trzy tysiące osiemdziesiąt cztery złote osiemdziesiąt cztery grosze) tytułem wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa;

V. nakazuje pobrać od powoda X. G. kwotę 1735,22 zł (tysiąc siedemset trzydzieści pięć złotych dwadzieścia dwa grosze) tytułem wydatków tymczasowo poniesionych przez Skarb Państwa.

Sygn. akt I C 372/24

wyroku z dnia 16 grudnia 2025 roku

I.

(żądanie i podstawa faktyczna pozwu)

1. Powód X. G. wystąpił przeciwko E.ON (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w likwidacji z siedzibą w G. z powództwem o zapłatę kwoty 21.443,33 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych.

2. W uzasadnieniu pozwu powód podniósł, że strony nawiązały stosunek zobowiązaniowy przez zawarcie w dniu 18 czerwca 2021 r. umowy, której przedmiotem było wykonanie przez pozwanego instalacji fotowoltaicznej wraz z montażem o określonych parametrach. Łączna cena realizacji umowy została ustalona na kwotę 26.969,90 zł brutto.

3. Zgodnie z ogólnymi warunkami współpracy wykonawca miał zapewnić kompleksowe wykonanie instalacji „pod klucz” tj. wykonać montaż instalacji gotowej do fizycznego działania zgodnie z przepisami. Po montażu powód zaobserwował niepokojące zjawiska związane z niestabilnością paneli fotowoltaicznych zamontowanych na dachu, które podczas dni wietrznych były podrywane i przesuwane na skutek silnych podmuchów wiatru, co skutkowało zniszczeniem pokrycia dachowego. Z uwagi na położenie budynku instalacja stanowiła zagrożenie dla otoczenia, a same panele były narażone na uszkodzenie związane z ich gwałtownym przesunięciem czy wywróceniem. Zdaniem powoda wykonawca dokonał montażu w sposób wadliwy, nie zbadał warunków miejsca, nie zamontował osłon. W dniu 20 marca 2023 roku pełnomocnik powoda złożył reklamację, której jednak pozwany nie uwzględnił. W związku z tym powód zwrócił się do rzeczoznawcy budowalnego o wykonanie opinii technicznej i wycenę prac koniecznych do przywrócenia pełnej użyteczności instalacji. Koszt naprawy został wyceniony na kwotę 17.753,33 zł brutto. Nadto, powód poniósł koszt ekspertyzy w kwocie 3.690 zł brutto. Jako podstawę powództwa powód wskazał przepisy art. 471 k.c. i art. 556 1 § 3 k.c.

(pozew, k. 2-4)

II.

(stanowisko pozwanej)

4. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych.

5. W pierwszej kolejności pozwana zaprzeczyła wadliwemu wykonaniu umowy, wskazując, że po zgłoszeniu reklamacji wysłała ekipę remontową, która poprawiła ułożenie modułów oraz dociążyła konstrukcję zgodnie z instrukcją montażową producenta. Powód zgłosił się później ponownie, oczekując domontowania dodatkowego elementu do konstrukcji w postaci wiatrownic, choć producent nie przewiduje ich montażu dla tego typu konstrukcji. Audytor pozwanej stwierdził, że po poprawkach moduły są stabilne i nie ulegają przesuwaniu. Powód zgłosił jednak trzecią reklamację, w odpowiedzi na którą pozwana zaproponowała kolejne odpłatne dociążenie konstrukcji po wyrażeniu zgody przez konstruktora budynku, jednak powód nie odpowiedział na tę propozycję. Pozwana wskazała, że wykonała umowę w całości, zgodnie z jej warunkami i specyfikacją, nie można przypisać jej niewykonania czy nienależytego wykonania kontraktu. Życzenia powoda odnośnie do dociążenia konstrukcji nie mają charakteru niewykonania umowy. Zakres umowy jest ograniczony do elementów składowych instalacji o określonej mocy, parametrach, konkretnych urządzeniach składowych i nie ma charakteru dowolnego. Zdaniem pozwanej dociążenie konstrukcji stanowić może jedynie prace dodatkowe. Dalej, pozwana podniosła, że powód nie poniósł żadnej szkody w związku z zaistniałą sytuacją, a przedstawione kwoty stanowią jedynie wyliczenia o charakterze teoretycznym.

(odpowiedź na pozew, k. 57-59)

III.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

6. W dniu 18 czerwca 2021 roku pomiędzy powodem X. G. (jako inwestorem) a (...) spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. (jako wykonawcą) została zawarta umowa, na podstawie której wykonawca zobowiązał się do dostawy instalacji fotowoltaicznej o mocy 5.25 kWp składającej się z 14 modułów o typie MonokrystalicznyBase o mocy 375 Wp każdy i inwertera GoodWe oraz montażu tej instalacji w budynku powoda w D. przy ul. (...).

7. Łączna cena realizacji przedmiotu umowy została określona na kwotę 26.969,90 zł brutto.

8. Integralną część umowy stanowiły Ogólne warunki współpracy – Fotowoltaika. Zgodnie z §2 ust. 1 tego wzorca umownego wykonawca miał zapewnić kompleksowe wykonanie instalacji „pod klucz”, czyli wykonać montaż instalacji gotowej do fizycznego działania, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

9. Cena została przez powoda zapłacona w całości.

(dowód: umowa, k. 8-9v, Ogólne warunki współpracy – Fotowoltaika, k. 10-11, faktura VAT, k. 12, oświadczenie o dokonaniu zapłaty, k. 16)

10. Przed zawarciem umowy przedstawiciel pozwanej spółki dokonał oględzin miejsca instalacji.

(dowód: przesłuchanie powoda X. G., płyta CD k. 107)

11. Pozwana zainstalowała panele na dachu budynku powoda w D. przy ul. (...) bez blaszanych osłon.

(dowód: przesłuchanie powoda X. G., płyta CD k. 107)

12. W dniu 20 lipca 2021 roku instalacja została przyłączona do sieci elektrycznej operatora energetycznego tj. (...) S.A. z siedzibą w D..

(dowód: zaświadczenie, k. 17)

13. W trakcie użytkowania powód zorientował się, że w wyniku podmuchów wiatru panele fotowoltaiczne przesuwają się. Po zgłoszeniu reklamacji pozwana przysłała ekipę remontową, która dociążyła konstrukcję za pomocą metalowych pustaków.

(dowód: przesłuchanie powoda X. G., płyta CD k. 107)

14. Pismem z dnia 20 marca 2023 roku powód zgłosił reklamację i wezwał pozwaną do niezwłocznego dokonania przeglądu i dodatkowego zabezpieczenia instalacji poprzez dodatkowe wzmocnienie instalacji (dociążenie albo zamontowanie barier osłaniających od wiatru i nagłych jego podmuchów, co powoduje poderwanie elementów instalacji bądź przesuwanie paneli fotowoltaicznych po powierzchni dachu).

(dowód: reklamacja z dnia 20 marca 2023r., k. 13-13v wraz z dowodem nadania, k. 14)

15. W odpowiedzi, pismem z dnia 24 kwietnia 2023 roku pozwana stwierdziła, że zarzuty są bezpodstawne, albowiem po pierwszym zgłoszeniu z dnia 31 stycznia 2022 roku ekipa montażowa poprawiła ułożenie modułów oraz dociążyła konstrukcję zgodnie z instrukcją montażową producenta. Nadto, wskazano, że producent nie przewiduje montażu wiatrownic dla tego typu konstrukcji. Pozwana wskazała, że w celu zweryfikowania wykonanych prac związanych z dociążeniem systemu konstrukcyjnego na miejsce został wysłany audytor, który stwierdził, że po poprawkach moduły są stabilne i nie ulegają przesuwaniu. Pozwana podniosła, że instalacja jest wykonana zgodnie z instrukcją producenta i nie ma podstaw do przeprowadzenia kolejnych poprawek. Wskazała także, że kolejne obciążenie w postaci bloczków betonowych może spowodować negatywny wpływ na konstrukcję budynku i może zostać wykonane dodatkowo i odpłatnie po przedstawieniu statyki budynku i zgody konstruktora.

(dowód: pismo pozwanej z dnia 24 kwietnia 2023r., k. 15)

16. Powód zlecił rzeczoznawcy budowlanemu K. M. sporządzenie opinii technicznej dotyczącej oceny skutków przesuwania się podkonstrukcji wraz z panelami fotowoltaicznymi po pokryciu dachowym z papy. W opinii rzeczoznawca wskazał jako konieczne: opracowanie dokumentacji technicznej, naprawę pokrycia dachowego, skuteczne wykonanie podkonstrukcji, wymianę papy podkładowej, zabezpieczenie ostrych krawędzi kątowników, wymianę peszli na odporną na działanie promieni UV, dostarczenie dokumentacji powykonawczej. Koszt prac koniecznych do przywrócenia pełnej użyteczności konstrukcji określił na kwotę 17.753,33 zł brutto.

17. Za sporządzenie opinii powód zapłacił rzeczoznawcy wynagrodzenie w kwocie 3.690 zł brutto.

(dowód: opinia techniczna, k. 19-40, faktura VAT, k. 41)

18. Instalacja fotowoltaiczna na budynku powoda została zaprojektowana i zamontowana wadliwie, gdyż konstrukcja nośna wraz z panelami fotowoltaicznymi jest zbyt słabo dociążona. Zastosowana waga balastu nie chroni instalacji przed negatywnym działaniem wiatru, co zagraża stabilności konstrukcji paneli. Błędy projektowe polegają na zbyt dużym kącie nachylenia modułów PV przy aktualnie zastosowanej wadze balastu lub zbyt lekkiego balastu przy zastosowanym kącie nachylenia. W celu zapobieżenia mechanicznemu uszkodzeniu papy bitumicznej konstrukcja powinna zostać posadowiona na ochronnych płytach gumowych lub piankowych, zaś w celu statycznego ustabilizowania konstrukcji nośnej należy zwiększyć wagę balastu do co najmniej 100 kg przypadających na jeden moduł PV, a stół najbliższy południowej krawędzi dachu dodatkowo należy zabezpieczyć za pomocą nieinwazyjnych wariantów mocowania.

19. Z kolei błędy wykonawcze polegają na: poprowadzeniu przewodów prądu stałego i uziemiającego na dachu w rurze karbowanej nieodpornej na promieniowanie UV; poprowadzeniu rury karbowanej u nasady komina, a nie pod okapem, co naraża ją na dodatkową ekspozycję promieniowania UV; nieprawidłowym podpięciu przewodów DC pod modułami; sprowadzeniu uziemienia konstrukcji nośnej wraz z modułami PV do pomieszczenia gospodarczego we wnętrzu budynku ciągiem wentylacyjnym; wpięciu uziemienia rozdzielnic DC i AC oraz falownika do listwy wyrównawczej, wyprowadzeniu uziemienia z pomieszczenia gospodarczego na zewnątrz budynku do głównej rozdzielni elektrycznej i wpięciu do sieci elektrycznej powoda; niewłaściwym zabezpieczeniu przewodu PE w rozdzielnicy AC; zamontowaniu falownika niezgodnie z instrukcją montażu z uwagi na brak zachowania właściwych odległości dystansowych; braku informacji na zewnętrznej tablicy rozdzielczej o zamontowanej instalacji PV; braku schematu połączeń elektrycznych modułów PV; braku protokołu odbioru; braku informacji czy instalator miał aktualne uprawnienia; braku kopii wniosku do operatora o przyłączenie instalacji PV; braku informacji producenta, że moduły można montować poziomo; słabym dokręceniu śrub mocujących moduły do konstrukcji nośnej.

20. Łączny koszt naprawy instalacji w celu doprowadzenia jej do stanu zgodnego z umową wynosi 10.117,07 zł brutto.

(dowód: pisemna opinia biegłego sądowego z zakresu instalacji fotowoltaicznych K. J., k. 116-134 wraz z pisemną opinią uzupełniającą, k. 152-155, 182-186)

21. Aktualnie pozwana (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. znajduje się w stanie likwidacji.

(dowód: odpis z KRS, k. 61-70)

Sąd zważył co następuje:

IV.

22. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów, dowodu z przesłuchania stron z ograniczeniem do strony powodowej, a także dowodu z opinii biegłego sądowego.

(ocena dowodów)

23. Przechodząc do oceny wiarygodności zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego należy wskazać, że Sąd nie znalazł podstaw, aby kwestionować wiarygodność i autentyczność przedstawionych przez powoda dokumentów prywatnych. Zważyć bowiem należało, że żadna ze stron nie podniosła w toku niniejszego postępowania zarzutów co do ich prawdziwości, w tym tego, że załączone kopie nie stanowią wiernego odzwierciedlenia treści oryginałów, ani też nie zaprzeczyła, że osoby podpisane pod wyżej wskazanymi dokumentami nie złożyły zawartych w nich oświadczeń. Sąd również nie stwierdził żadnych znamion manipulacji, w tym podrobienia czy przerobienia.

24. Ustalenia faktyczne w niniejszej sprawie Sąd poczynił także na podstawie dowodu z przesłuchania powoda. Zdaniem Sądu zeznania X. G. były szczere, wewnętrznie spójne, niesprzeczne z innymi dowodami zebranymi w niniejszej sprawie, jak również nie budziły żadnych wątpliwości w świetle zasad doświadczenia życiowego czy logicznego rozumowania.

25. Ostatecznie, za miarodajną dla ustalenia stanu faktycznego Sąd uznał opinię biegłego sądowego z zakresu instalacji fotowoltaicznych K. J.. Zważyć bowiem należy, iż przedmiotowa opinia została sporządzona przez osobę dysponującą odpowiednią wiedzę techniczną, jest jasna i nie budzi żadnych wątpliwości w świetle zasad doświadczenia życiowego, wiedzy powszechnej czy logicznego rozumowania. Wnioski dotyczące wadliwego montażu instalacji fotowoltaicznej oraz wysokości szkody zostały przez biegłego należycie umotywowane, a tok myślowy biegłego prowadzący do sformułowania ww. wniosków jest całkowicie jasny i zrozumiały dla Sądu. W opiniach uzupełniających – zdaniem Sądu – biegły w sposób logiczny i przekonujący odniósł się również do zarzutów strony pozwanej i w konsekwencji obronił opinię.

26. Podstawowym zarzutem pozwanej był popełniony przez biegłego błąd rachunkowy polegający na błędnym zsumowaniu kosztów usunięcia poszczególnych wad i usterek, jednak błąd ten został przez biegłego usunięty w opinii uzupełniającej. Wskazana suma kosztów naprawy jest matematycznie poprawna. Co do zastrzeżeń pozwanej co do jakości użytej do montażu rury karbowanej, biegły zwrócił uwagę, że nawet na zdjęciach załączonych w opinii widać, że rura jest zbielała i kruszy się pod wpływem promieniowania UV, a więc nosi typowe znamiona degradacji tworzywa sztucznego pod wpływem promieni słonecznych. Biegły także zwrócił uwagę, że na rurze nie było żadnych oznaczeń producenta czy typu, co umożliwiałoby zweryfikowanie jej parametrów. Nadto, należy zauważyć, że pozwana nie złożyła żadnego dowodu, który potwierdzałby, że zamontowana rura spełniała wskazane przez biegłego wymogi.

27. Kolejny zarzut pozwanej dotyczył sposobu poprowadzenia przewodów oraz uziemienia. W tym względzie, biegły powołał się na wymogi dobrej praktyki montażowej, które nakazują poprowadzenie przewodów w naturalnych osłonach lub zadaszeniach, a także montaż uziemienia rozdzielnic oraz falownika osobno. Powyższe wady – jak wskazał biegły – nie mają charakteru estetycznego, lecz stanowią zagrożenie dla bezpieczeństwa użytkowników, gdyż mogą spowodować porażenie prądem, pożar, uszkodzenie pokrycia dachowego, jak też degradację izolacji kablowej. Nadto, takie poprowadzenie przewodów jest sprzeczne z obowiązującymi normami technicznymi (PN-(...), PN-(...), PN-EN (...)-1). Biegły wskazał też, że nieprawidłowa była trasa poprowadzenia uziemienia przez ciąg wentylacyjny do wnętrza budynku, co jest sprzeczne z zasadami ochrony odgromowej, gdyż sprowadza ryzyko porażenia w czasie wyładowań atmosferycznych. Zauważyć przy tym należy, iż wskazując na prawidłowe poprowadzenie uziemienia, pozwana spółka nie przedstawiła wyników pomiarów rezystencji uziemienia, ani też nie udowodniła, że zastosowano osobne punkty uziemienia dla konstrukcji PV. W dalszej kolejności pozwana zarzuciła również biegłemu, że przed wskazaniem wagi balastu nie przeprowadził obliczeń co do wytrzymałości konstrukcji dachu, a jego zalecenia co do wymaganej wagi balastu są całkowicie dowolne. Zdaniem pozwanej wystarczające było obciążenie wykonane przez nią w toku postępowania reklamacyjnego. Odnosząc się do ww. zarzutu na wstępie należy zwrócić uwagę, że mimo zastosowanego przez pozwaną balastu (2 x 25 kg) doszło do przesunięcia konstrukcji PV o około 2 m, co jednoznacznie wskazuje, że zastosowany balast nie jest dostosowany do lokalnych warunków pogodowych. Natomiast, co do sugerowanej wagi balastu, biegły dokonał porównania obciążenia dachu uwzględniającego zalecenia odnośnie do balastu z obciążeniami spowodowanymi opadami śniegu. Z powyższego wynika, że obciążenie balastem w wadze 100 kg na moduł jest mniejszym obciążeniem dla konstrukcji dachu aniżeli 10 cm warstwa mokrego śniegu czy lodu.

28. Zastrzeżenia pozwanej wzbudziło również zastosowanie przez biegłego współczynnika korygującego w wysokości 40%, jednakże również ten zarzut biegły zdołał skutecznie odeprzeć. Jak wynika z wyjaśnień biegłego współczynnik został przez niego zastosowany zgodnie z zasadami szacowania kosztów robót budowlanych i elektroinstalacyjnych w celu urealnienia kosztów poprzez uwzględnienie rzeczywistych warunków wykonania tej konkretnej naprawy. Na wysokość tego współczynnika złożyły się takie okoliczności jak: rodzaj i tryb naprawy (prace interwencyjne wymagające demontażu części istniejącej instalacji i dostosowania się do zastanych warunków są czasochłonne, trudniejsze logistycznie i bardziej ryzykowne), lokalizacja (dach budynku, co wymaga użycia szczególnych zabezpieczeń i zachowania szczególnej ostrożności, tak aby nie uszkodzić np. papy), niewielka skala naprawy przy pełnych kosztach organizacyjnych (w takich przypadkach powszechnie na rynku są stosowane marże bądź współczynniki w celu pokrycia kosztów stałych), ryzyko odpowiedzialności za cudzą instalację (naprawa wykonywana po innej firmie bez dostępu do kompletnej dokumentacji niesie dodatkowe ryzyko wykonawcze i prawne, np. zgłoszenia roszczeń odszkodowawczych). W ocenie Sądu wyjaśnienia biegłego są całkowicie logiczne, wewnętrznie spójne i nie budzą żadnych zastrzeżeń w świetle wiedzy powszechnej czy zasad logiki. Tym samym przedstawioną opinię należało uznać za kompletną i przydatną do wyrokowania.

V.

(rozstrzygnięcie i podstawa prawna orzeczenia)

29. Powództwo co do zasady zasługiwało na uwzględnienie,

30. Podstawę prawną powództwa stanowił przepis art. 471 k.c., zgodnie z treścią którego dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

31. Podkreślić należy, iż przesłankami odpowiedzialności odszkodowawczej na podstawie art. 471 k.c. są: zdarzenie, z którym związane jest niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania i szkoda, którą poniósł wierzyciel w związku z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem zobowiązania - na skutek okoliczności, za które dłużnik z mocy umowy lub ustawy ponosi odpowiedzialność, oraz adekwatny związek przyczynowy między zdarzeniem a szkodą. Te wszystkie przesłanki muszą zostać spełnione łącznie, a więc brak zaistnienia chociażby jednej z nich wyłącza tę odpowiedzialność. Obowiązek ich wykazania spoczywa przy tym na wierzycielu, zgodnie z art. 6 k.c. ( vide: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 grudnia 2023 r., II CSKP 596/22, W.). W ocenie Sądu w niniejszej sprawie powód sprostał ciężarowi dowodu i wykazał zaistnienie wszystkich przesłanek odpowiedzialności kontraktowej.

32. Przede wszystkim powód udowodnił, że pozwana spółka nienależycie wykonała zobowiązanie wynikające z umowy z dnia 18 czerwca 2021 roku. Zważyć należy, iż nienależyte wykonanie zobowiązania ma miejsce wtedy, gdy zachowanie dłużnika zmierzało do spełnienia świadczenia, jednak osiągnięty przez niego wynik nie spełnia wymogów świadczenia, do którego dłużnik był zobowiązany ( vide: wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z 16 kwietnia 2014r., I ACa 1231/13, W.; wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 19 lutego 2016r., I ACa 715/15, W.; wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 20 września 2017r., I ACa 254/17, W.). Nienależyte wykonanie zobowiązania ma miejsce m.in. gdy przedmiot świadczenia ma wady. Taki przypadek zachodzi w niniejszej sprawie. Zgodnie z umową pozwana spółka zobowiązała się do dostawy instalacji fotowoltaicznej o mocy 5.25 kWp składającej się z 14 modułów i falownika GoodWe oraz jej montażu w budynku powoda w D. przy ul. (...). Zgodnie z treścią zobowiązania wykonawca miał zapewnić kompleksowe wykonanie instalacji „pod klucz”, czyli wykonać montaż instalacji gotowej do fizycznego działania, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Jak jednak wynika z opinii biegłego montaż instalacji fotowoltaicznej został przez pozwaną wykonany w sposób nieprawidłowy i wadliwy.

33. Jak stwierdził Sąd na podstawie dowodu z opinii biegłego konstrukcja nośna instalacji wraz z panelami fotowoltaicznymi jest przede wszystkim zbyt słabo dociążona. Zastosowana waga balastu nie chroni należycie instalacji przed negatywnym oddziaływaniem warunków atmosferycznych, w szczególności podmuchami wiatru. Przy projektowaniu oraz montażu instalacji pozwana nie wzięła pod uwagę szczególnych warunków atmosferycznych panujących w strefie nadmorskiej, w której położony jest budynek powoda, na którym zostały zainstalowane elementy konstrukcji. Biegły zwrócił uwagę, że w miejscu montażu spornych paneli prędkość wiatru często przekracza 120 km/h, a na skutek lokalnie występujących zjawisk (jak np. dysza wiatrowa) może zwiększyć się nawet do blisko 200 km/h. W takich warunkach konieczne jest użycie odpowiedniego obciążenia konstrukcji nośnej (np. za pomocą bloczków betonowych) adekwatnego do warunków atmosferycznych. W przypadku instalacji wykonanej u powoda biegły stwierdził, że balast jest niewystarczający, co może prowadzić do przesuwania się stołu konstrukcji nośnej oraz mechanicznych uszkodzeń papy bitumicznej pokrywającej płaską połać dachową. Biegły stwierdził błędy już na etapie projektowania. Jak bowiem zauważył zastosowano zbyt duży kąt nachylenia modułów PV (33-34 stopni) przy aktualnie zastosowanej wadze balastu (2 x 25 kg na jeden moduł) lub zbyt lekki balast przy zastosowanym kącie nachylenia. W celu zapobieżenia mechanicznemu uszkodzeniu papy bitumicznej konstrukcja powinna zostać posadowiona na ochronnych płytach gumowych lub piankowych, natomiast w celu statycznego ustabilizowania konstrukcji nośnej należy zwiększyć wagę balastu do co najmniej 100 kg przypadających na jeden moduł PV, a stół najbliższy południowej krawędzi dachu dodatkowo należy zabezpieczyć za pomocą nieinwazyjnych wariantów mocowania.

34. Co istotne, pierwotnie konstrukcja była jeszcze bardziej podatna na działanie siły wiatru i przesuwanie się po połaci dachowej. Konstrukcja została bowiem dociążona przez pozwaną w następstwie zgłoszenia reklamacji przez powoda. Jak się jednak okazało wykonane prace naprawcze były niewystarczające do ustabilizowania konstrukcji, a tym samym wyeliminowania wady.

35. Ponadto, na podstawie dowodu z opinii biegłego Sąd ustalił, że przedmiotu umowy był dotknięty innymi błędami wykonawczymi polegającymi na: poprowadzeniu przewodów prądu stałego i uziemiającego na dachu w rurze karbowanej nieodpornej na promieniowanie UV; poprowadzeniu rury karbowanej u nasady komina, a nie pod okapem, co naraża ją na dodatkową ekspozycję promieniowania UV; nieprawidłowym podpięciu przewodów DC pod modułami; sprowadzeniu uziemienia konstrukcji nośnej wraz z modułami PV do pomieszczenia gospodarczego we wnętrzu budynku ciągiem wentylacyjnym; wpięciu uziemienia rozdzielnic DC i AC i falownika do listwy wyrównawczej, wyprowadzeniu uziemienia z pomieszczenia gospodarczego na zewnątrz budynku do głównej rozdzielni elektrycznej i wpięciu do sieci elektrycznej powoda; niewłaściwym zabezpieczeniu przewodu PE w rozdzielnicy AC; zamontowaniu falownika niezgodnie z instrukcją montażu z uwagi na brak zachowania właściwych odległości dystansowych; braku informacji na zewnętrznej tablicy rozdzielczej o zamontowanej instalacji (...); braku schematu połączeń elektrycznych modułów PV; braku protokołu odbioru; braku informacji czy instalator miał aktualne uprawnienia; braku kopii wniosku do operatora o przyłączenie instalacji (...); braku informacji producenta, że moduły można montować poziomo; słabym dokręceniu śrub mocujących moduły do konstrukcji nośnej.

36. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że pozwana w sposób nienależyty wykonał zobowiązanie wynikające z umowy z dnia 18 czerwca 2021 roku, albowiem dopuściła się błędów zarówno na etapie projektowania, jak również wykonania montażu instalacji fotowoltaicznej. Opisane powyżej błędy rodzą po jej stronie odpowiedzialność kontraktową na zasadach ogólnych. Pozwana nie wykazała, aby nienależyte wykonanie zobowiązania było następstwem okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności.

37. Powód częściowo dowiódł również wysokości poniesionej szkody majątkowej. Z opinii biegłego wynika bowiem, że koszt naprawy instalacji fotowoltaicznej wynosi 10.117,07 zł brutto. Nadto, zgodnie z żądaniem pozwu należało uwzględnić poniesiony na etapie przedprocesowym koszt sporządzenia opinii technicznej w kwocie 3.690 zł brutto. Poniesiony przez powoda koszt ekspertyzy pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym z nienależytym wykonaniem zobowiązania, albowiem powód musiał sięgnąć po fachową wiedzę, aby móc ocenić prawidłowość wykonanych przez pozwaną prac montażowych, a w dalszej perspektywie ocenić, czy przysługują mu jakiekolwiek roszczenia wobec wykonawcy. Był to koszt o tyle uzasadniony, że w korespondencji pozwana konsekwentnie stała na stanowisku, że zobowiązanie zostało wykonane w sposób prawidłowy, niewadliwy. Jednocześnie instalacje fotowoltaiczne są na tyle skomplikowane, że nie jest możliwe naoczne stwierdzenie wady i konieczne było odwołanie się do wiedzy specjalisty. Nadto, zasięgnięcie wiedzy u fachowca było niezbędne do sformułowania żądania. W przypadku znacznego przeszacowania kosztów naprawy, powód mógł narazić się na znaczne koszty postępowania, które musiałby zwrócić stronie przeciwnej. Powód wykazał wysokość poniesionej straty w kwocie 3.690 zł, załączając fakturę wystawioną przez autora opinii technicznej.

38. W związku z powyższym, na podstawie art. 471 k.c., Sąd zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 13.807,07 zł tytułem odszkodowania za nienależyte wykonanie zobowiązania wynikającego z umowy z dnia 18 czerwca 2021 roku.

39. Ponadto, na podstawie art. 481 k.c. od powyższej kwoty Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia 18 czerwca 2024 roku do dnia zapłaty, albowiem przed wniesieniem pozwu powód nie skierował do pozwanego wezwania do zapłaty ww. kwoty. Jako pierwsze wezwanie należało zatem potraktować pozew, który został pozwanemu doręczony w dniu 10 czerwca 2024 roku. W myśl art. 455 k.c. jeżeli termin spełnienia świadczenia nie jest oznaczony ani nie wynika z właściwości zobowiązania, świadczenie powinno być spełnione niezwłocznie po wezwaniu dłużnika do wykonania.

40. Jak podnosi się w doktrynie „niezwłoczność" powinna być rozumiana jako konieczność wykonania zobowiązania stosownie do wymagań dobrej wiary i zwyczajów uczciwego obrotu. Takie określenie umożliwia dokonywanie ocen w odniesieniu do czasu i miejsca, w którym dłużnik powinien niezwłocznie wykonać zobowiązanie. Nie ulega zatem wątpliwości, że niezwłoczność, o której mowa w przepisie art. 455 k.c., nie pokrywa się z natychmiastowością. Zawsze jednak terminy te muszą być realne, uwzględniające wymagania stawiane uczestnikom stosunku zobowiązaniowego, zwłaszcza w art. 354 i 355 k.c. ( vide: wyrok SA w Białymstoku z dnia 26 września 2012r., I ACa 426/12, LEX nr 1223147; wyrok SA we Wrocławiu z dnia 21 listopada 2012r., I ACa 1163/12, LEX nr 1267476). Ponadto, „niezwłoczność" oznacza konieczność respektowania czasu potrzebnego dłużnikowi do zabezpieczenia prawidłowego wykonania zobowiązania. Długość tego czasu zależna jest od istniejących w obrocie cywilnym stosunków w odniesieniu do skonkretyzowanego zobowiązania. Czasu potrzebnego do niezwłocznego wykonania zobowiązania nie da się oznaczyć sztywno określoną liczbą dni czy tygodni. W każdym razie powinien to być taki czas, w którym dłużnik, zważywszy na rodzaj i rozmiar świadczenia, powinien móc przygotować przedmiot świadczenia. Dowód na okoliczność, iż wskazany przez wierzyciela termin na wykonanie świadczenia jest zbyt krótki, obciąża dłużnika ( vide: Z. (...) [w:] A. Kidyba (red.), Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania – część ogólna, LEX 2014). Konstruując pojęcie „niezwłoczności” w odniesieniu do pozwanego Sąd miał na względzie, że jest on osobą fizyczną (a nie korporacją), stąd do oceny zasadności roszczenia i jego wysokości musiał skonsultować się z prawnikiem, zebrać dowody celem odparcia twierdzeń i zarzutów powoda etc. W tych okolicznościach termin tygodniowy należało uznać za wystarczający do spełnienia świadczenia.

41. W pozostałym zakresie, z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 471 k.c., art. 481 §1 k.c. a contrario Sąd oddalił powództwo dalej idące.

VI.

(koszty procesu)

42. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c. i przyjął, że powód wygrał niniejszy spór w 64%, a pozwana w 36 %.

43. Na poniesione przez powoda koszty składały się: opłata od pozwu w wysokości 1.073 zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 3.600 zł, ustalone stosownie do §2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, a zatem łącznie kwota 4.690 zł, z czego – zgodnie ze stosunkiem, w jakim powód wygrał niniejszy proces – należała się mu od przeciwnika kwota 3.001,60 zł.

44. Natomiast, koszty pozwanego stanowiły: koszty zastępstwa procesowego w kwocie 3.600 zł, a także opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł – łącznie zatem kwota 3.617 zł, z czego od powoda należy mu się 47% tej należności, tj. kwota 1.302,12 zł. Po wzajemnym skompensowaniu należności stron należało zasądzić od pozwanego na rzecz powoda kwotę 1.699,48 zł.

45. Na podstawie art. 98 § 1 1 k.p.c. od zasądzonej kwoty tytułem kosztów procesu Sąd zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

46. Na podstawie art. 83 ust. 2 w zw. z art. 113 ust 1. ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Sąd nakazał pobrać od stron wydatki tymczasowo poniesione przez Skarb Państwa w zakresie, w jakim przegrały niniejszy spór, tj. koszty wynagrodzenia biegłego w łącznej kwocie 4.820,06 zł. Powód winien zostać obciążony z tego tytułu kwotą 1.735,22 zł (przegrał w 36%), a pozwana 3.084,84 zł (przegrała w 64%).