VII U 2613/23

Sygnatura akt VII U 2613/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Gdańsk, dnia 28 stycznia 2025 roku

Sąd Okręgowy w Gdańsku, VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: sędzia Joanna Wojnicka-Blicharz

Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Jabłońska

po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2025 roku w Gdańsku na rozprawie

sprawyJ. F.

z udziałem S. W.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G.

o ustalenie istnienia bądź nieistnienia obowiązku podlegania ubezpieczeniom/u: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu

na skutek odwołania J. F. od decyzji z dnia 7 sierpnia 2023 r. znak: ((...); znak:(...)-(...))

zmienia decyzję pozwanego z 7 sierpnia 2023 roku numer (...) w ten sposób, że stwierdza, że ubezpieczonaJ. F. podlegała jako pracownik płatnika (...) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu w okresie od 3 kwietnia 2023 roku do 31 marca 2024 roku.

sędzia Joanna Wojnicka-Blicharz

Sygn. akt VII U 2613/23

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Płatnik składek S. W. prowadzi działalność gospodarczą od 2 maja 2018 r. pod firmą (...) Przedmiotem przeważającej działalności przedsiębiorcy jest pozostała działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana.. Aktualny adres siedziby to G., ul. (...).

Płatniczka składek prowadzi salon groomerskie dla psów w dwóch punktach przy ul. (...) oraz ul. (...) w G..

S. W. jest ciocią ubezpieczonej (siostrą jej matki), natomiast nie utrzymywały kontaktów rodzinnych z powodu konfliktu.

okoliczności bezsporne

Ubezpieczona J. F. urodziła się (...) Ma wykształcenie średnie. Ukończyła Szkołę Policealną (...) w G..

Przed spornym zatrudnieniem ubezpieczona była zatrudniona od 1 marca 2021 r. do 20 sierpnia 2021 r. w (...) Sp. z o.o. w G. jako menadżer projektu. W okresie od 30 sierpnia 2021 r. do 27 lutego 2022 r. ubezpieczona korzystała z zasiłku chorobowego, a następnie świadczenia rehabilitacyjnego do 22 lutego 2023 r.

okoliczności bezsporne

J. F. została zatrudniona u płatnika składek na podstawie umowy o pracę z 3 kwietnia 2023 r. na czas określony od 3 kwietnia 2023 r. do 31 marca 2024 r. na stanowisku Specjalisty ds. Marketingu i Reklamy. Jako miejsce wykonywania pracy określono lokal wskazany przez pracodawcę. Wynagrodzenie zasadnicze wynosiło 6000, 00 zł brutto miesięcznie. Termin rozpoczęcia pracy określono na dzień 3 kwietnia 2023 r.

Ubezpieczona legitymowała się orzeczeniem lekarskim z 8 marca 2023 r. stwierdzającym brak przeciwwskazań zdrowotnych do podjęcia i wykonywania pracy na stanowisku: specjalisty ds. marketingu i reklamy. W dniu 9 marca 2023 r. ubezpieczona odbyła szkolenie wstępnie w dziedzinie bhp, zaś instruktaż stanowiskowy w dniach 9-10 marca 2023 r. Instruktaż ogólny oraz stanowiskowy przeprowadziła S. W..

dowód: akta osobowe, w tym: umowa o pracę z 03.04.2023 r., orzeczenie lekarskie z 08.03.2023 r., karta szkolenia wstępnego bhp, informacja o warunkach zatrudnienia;

Płatnik składek dokonał zgłoszenia ubezpieczonejJ. F. do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych: emerytalnego, rentowych, chorobowego i wypadkowego oraz ubezpieczenia zdrowotnego od 3 kwietnia 2023 r. z kodem ubezpieczenia 01 10 0 0 (pracownik). Zgłoszenie wpłynęło 5 kwietnia 2023 r. tj. w ustawowym terminie.

Płatnik składek złożył zaJ. F. raporty imienne w spornym okresie z następującymi podstawami wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne:

- 04/2023 r. 5600, 00 zł

Płatnik w złożonych w raportach miesięcznych o wypłaconych świadczeniach i przerwach w opłacaniu składek wykazał, że J. F. pobierała wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy w okresie od 8 maja 2023 r. do 9 czerwca 2023 r., a następnie od 10 czerwca 2023 r. do 30 czerwca 2023 r. pobierała zasiłek chorobowy.

okoliczność bezsporna

Zatrudnienie ubezpieczonej w zwiększonym wymiarze czasu pracy było związane z rozwojem firmy oraz pogorszenie stanu zdrowia płatniczki składek. S. W. skontaktowała się z ubezpieczoną z polecenia partnerki jej syna i zaproponowała jej warunki współpracy. Ubezpieczona te warunki przyjęła, albowiem poszukiwała pracy po zakończeniu pobierania świadczenia rehabilitacyjnego i w siedzibie pracodawcy została podpisana umowa o pracę. W ramach tego zatrudnienia ubezpieczona wykonywała pracę zgodnie z wytycznymi płatniczki składek. Nadzór nad pracą ubezpieczonej był sprawowany na bieżąco.

Do obowiązków ubezpieczonej należało dbanie o kontakt z klientami, obsługa aplikacji booksy, badanie rynku, przygotowywanie materiałów reklamowych (filmów na portale społecznościowe, ulotek, banerów), dbanie o sprzęt i składanie zamówień w hurtowniach. Ubezpieczona robiła zdjęcia i filmiki ostrzyżonych psów do reklamy salonu. Ponadto przeprowadzała anonimowe ankiety zadowolenia klientów.

Ubezpieczona co do zasady wykonywała swoją pracę od poniedziałku do piątku w godzinach 10.00 – 18.00 częściowo w siedzibie firmy, a częściowo w terenie pod nadzorem płatniczki składek. Podpisywała listy obecności. Wynagrodzenie ubezpieczonej ustalono w drodze negocjacji, przy czym płatniczce składek zależało na szybkim zatrudnieniu osoby do promocji nowego punktu.

dowód: zeznania ubezpieczonej na rozprawie w dniu 10 grudnia 2024 r. – protokół skrócony k. 157v-158 akt sprawy, protokół elektroniczny – k. 160 akt sprawy, zeznania płatnika składek na rozprawie w dniu 10 grudnia 2024 r. – protokół skrócony k. 158 akt sprawy, protokół elektroniczny – k. 160 akt sprawy; listy obecności zawarte w aktach

Z tytułu zatrudnienia u płatnika składek ubezpieczona otrzymywała przelewem wynagrodzenie za pracę w następujących kwocie: za kwiecień 2023 r. 4 137, 34 zł.

Wynagrodzenie było wypłacane przelewem na rachunek bankowy.

dowód: potwierdzenie przelewu wynagrodzenia za miesiąc kwiecień 2023 r.

J. F. stała się niezdolna do pracy z dniem 8 maja 2023 r.

Ubezpieczona od lat leczy się psychiatrycznie, w tym odbyła dwie hospitalizacje na oddziale dziennym szpitala psychiatrycznego. Przed spornym zatrudnieniem stan zdrowia psychicznego ubezpieczonej był stabilny i umożliwiał jej podjęcie nowego zatrudnienia. W maju 2023 r. doszło do nagłego i ponownego pogorszenia stanu psychicznego ubezpieczonej z powodu powrotu jej męża do kraju, który wykazuje niestabilne emocjonalnie zachowania i przez wiele lat nadużywał alkoholu. Ubezpieczona podjęła decyzję o rozwodzie, której mąż nie potrafił zaakceptować i wykazywał wobec niej przemocowe zachowania, które miały wpływ na stan zdrowia psychicznego ubezpieczonej.

Płatniczka składek nie miała wiedzy o leczeniu psychiatrycznym ubezpieczonej w momencie jej zatrudnienia.

dowód: dokumentacja medyczna k. 154 akt sprawy, zeznania ubezpieczonej na rozprawie w dniu 10 grudnia 2024 r. – protokół skrócony k. 157v-158 akt sprawy, protokół elektroniczny – k. 160 akt sprawy

J. F. była zarejestrowana w (...) Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna od 22 maja 2024 r. do 1 listopada 2024 r. Ubezpieczona podjęła zatrudnienie w Galerii (...) w ramach umowy zlecenia od listopada 2024 r.

dowód: dokumentacja GUP dołączona do akt sprawy, zeznania ubezpieczonej na rozprawie w dniu 10 grudnia 2024 r. – protokół skrócony k. 157v-158 akt sprawy, protokół elektroniczny – k. 160 akt sprawy.

Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z 7 sierpnia 2023 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. stwierdził, że J. F. jako pracownik u płatnika składek (...) nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu od 3 kwietnia 2023 r. Zdaniem Zakładu brak jest wiarygodnych dowodów na okoliczność, iżS. W.rzeczywiście świadczyła pracę na rzecz płatnika składek. Wskazano, że zachodzą okoliczności pozwalające na uznanie, że umowa zawarta pomiędzy ubezpieczoną, a płatnikiem składek była umową zawartą dla pozoru mającą na celu umożliwić ubezpieczonej uzyskanie korzyści materialnych w postaci prawa do świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

okoliczność bezsporna

Sąd zważył, co następuje:

Sąd uznał za wiarygodne dowody z przesłuchania stron postępowania, albowiem były spójne wzajemne i zgodne z dokumentami.

Sąd pominął wnioski dowodowe zawarte w punktach 6,7 i 9 odpowiedzi na odwołanie, albowiem ubezpieczona przedłożyła dokumentację medyczną własną w całości, zaś dowód z opinii biegłego sądowego o charakterze retrospektywnym nie miał by znaczenia dla faktu podjęcia i wykonywania pracy zarobkowej przez stronę w spornym okresie. Również dokumenty skarbowe nie miałyby znaczenia dla oceny stanu faktycznego sprawy, skoro ubezpieczona była zatrudniona do zareklamowania nowego punktu usługowego, zaś przy wprowadzaniu na rynek nowej inwestycji na początku koszty częstokroć przekraczają dochody, gdyż zysk następuje po zainwestowaniu. W tej sprawie, czynność marketingu i reklamy wykonywana przez ubezpieczoną miała skutkować zyskami działalności płatnika.

Z zeznań płatnika wynika, że cel został osiągnięty, skoro jak zeznała S. W. z reklam był bardzo duży odzew /karta 158 verte/.

W niniejszej sprawie bezspornym był zarówno fakt zawarcia przez strony pisemnej umowy o pracę, zgłoszenia ubezpieczonej do ubezpieczenia z racji zatrudnienia, jak i powstania u niej niezdolności do pracy.

Spór dotyczył tego, czy zawarta przez strony umowa o pracę nie miała charakteru wyłącznie pozornego, a sama ubezpieczona rzeczywiście realizowała nałożone na nią obowiązki, tj. świadczyła pracę na rzecz pracodawcy w warunkach umowy o pracę.

Sąd zważył, że stosownie do treści art. 6 k.c. mającego zastosowanie w niniejszej sprawie ciężar wykazania danej okoliczności spoczywa na stronie, która z tej okoliczności wywodzi dla siebie skutki prawne. Fakt rzeczywistego świadczenia pracy, w ramach stosunku pracy i w warunkach odpowiadających umowie o pracę, powinien zatem zostać wykazany przez odwołującą się od decyzji pozwanego organu rentowego, bowiem z faktu wykonywania pracy w warunkach stosunku pracy ubezpieczona wywodziła swoje prawa – istnienie tytułu do ubezpieczenia. Stosownie do treści art. 233 §1 k.p.c. sąd ocenia wiarogodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.

Odnosząc te rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że co do zasady sytuacja, w której pracodawca zatrudnia pracownika krótko przed formalnym stwierdzeniem jego długotrwałej niezdolności do pracy jest w świetle doświadczenia życiowego możliwa i nie powinna być z góry uznana za nieprawdopodobną. Z drugiej strony sąd nie może pomijać tego, że istnieją częste przypadki zawierania pozornych umów o pracę, których celem jest wyłącznie uzyskanie świadczeń z ubezpieczenia społecznego, bez faktycznej woli wykonywania pracy w ramach tak zawartej umowy.

Płatnik składek S. W., wskazała na okoliczności związane z zatrudnieniem ubezpieczonej. Zważyć należy, iż na podstawie tych zeznań można było ustalić logiczny ciąg zdarzeń uwiarygadniający potrzebę zatrudnienia przez firmę płatnika składek ubezpieczonej. Płatnikowi składek została polecona ubezpieczona, jako osoba zajmująca się marketingiem. Dlatego też w momencie otwarcia nowego punktu salonu groomerskiego płatnik składek skontaktował się z ubezpieczoną celem zaproponowania jej współpracy. Co istotne, ubezpieczona przyczyniła się do wzrostu zainteresowania salonem, dzięki materiałom marketingowym, które stworzyła oraz jej aktywności w mediach społecznościowych.

Odwołanie było zasadne i zasługiwało na uwzględnienie.

Sporne między stronami było ustalenie, czy między płatnikiem jako pracodawcą, a ubezpieczoną jako pracownikiem został nawiązany stosunek pracy, a jeżeli tak to w jakim celu i czy tym samym wnioskodawczyni podlega z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym jako pracownik.

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych obowiązkowo ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są pracownikami. Ponadto, przepisy art. 11 ust. 1 i art. 12 ust. 1 tej ustawy wprowadzają obowiązek, w odniesieniu do pracowników, ubezpieczenia chorobowego i wypadkowego. Zgodnie z treścią art. 13 pkt. 1 ustawy, obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby fizyczne, w tym pracownicy – od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia ustania stosunku pracy.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że pozorność czynności prawnej i zawarcie umowy w celu obejścia prawa, stanowią dwa różne pojęcia prawne. Inne są przesłanki nieważności bezwzględnej czynności prawnej dokonanej dla pozoru, aniżeli z powodu obejścia prawa.

Zgodnie z art. 83 § 1 kc oświadczenie woli złożone jest dla pozoru wtedy, gdy z góry powziętym zamiarem stron jest brak woli wywołania skutków prawnych, przy jednoczesnej chęci wprowadzenia innych osób w błąd co do rzekomego dokonania określonej czynności prawnej. Gdy pod pozorowaną czynnością nie kryje się inna czynność prawna, mamy do czynienia z tzw. pozornością zwykłą.

Jak wynika z treści art. 8 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych za pracownika uważa się osobę pozostającą w stosunku pracy, czyli zatrudnioną przez pracodawcę. Przyjęcie, że dochodzi do powstania stosunku pracy, niezależnie od tego, czy pracownik do pracy przystąpi, obalone jest przez ustalenie, że pomimo zawarcia umowy nie nastąpiło zatrudnienie pracownika. Dlatego w sytuacji, gdy po zawarciu umowy o pracę pracownik podejmie pracę i ją wykonuje, a pracodawca zgodzi się na to, nie można mówić o pozorności czynności prawnej, gdyż z tego wynika wniosek, że strony zawierając umowę nie miały zamiaru niewykonywania pracy przez pracownika.

Czynność prawna mająca na celu obejście ustawy polega natomiast na takim ukształtowaniu jej treści, które z punktu widzenia formalnego nie sprzeciwia się ustawie, ale w rzeczywistości zmierza do osiągnięcia celu, który jest przez nią zakazany (art. 58 kc).

Do nawiązania stosunku pracy dochodzi przez złożenie zgodnych oświadczeń woli przez pracodawcę i pracownika, niezależnie od jego podstawy prawnej – art. 11 kp. Natomiast zgodnie z art. 22 kp przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, w miejscu i w czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem. Celem i zamiarem stron umowy o pracę winna być zatem faktyczna realizacja treści stosunku pracy w granicach zakreślonych zawartą umową, przy czym oba te elementy wyznaczają: ze strony pracodawcy – realna potrzeba ekonomiczna i umiejętności pracownika, zaś ze strony pracownika – ekwiwalentność wynagrodzenia uzyskanego za świadczenie pracy (uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z 10.11.2005 roku, III AUa 2723/04).

Podkreślić nadto należy, że pojęcie obejścia prawa i pozorności są znaczeniowo bliskie i niejednokrotnie pokrywają się. Ma to miejsce w sytuacji, gdy konkretna czynność prawna została zawarta z naruszeniem przepisu art. 83 kc, a jednocześnie w celu obejścia prawa.

Za pozorną umowę o pracę nie można uznać takiej umowy, która w rzeczywistości była wykonywana, tj. taką, w ramach której pracownik faktycznie świadczył na rzecz pracodawcy pracę dobrowolnie podporządkowaną. Na poparcie przedstawionej tu oceny wskazać należy wyrok z 28.02.2001 roku wydany w sprawie o sygn..: II UK 244/00, w którym Sąd Najwyższy podniósł, że o fikcyjności umowy o pracę świadczy zamiar nawiązania stosunku ubezpieczenia społecznego bez rzeczywistego wykonywania tej umowy (wyrok Sądu Najwyższego z 17.10.2006 roku, sygn. akt I UK 84/06, niepubl.). Podobnie w wyroku z 13.06.2006 roku, w sprawie o sygn.: II UK 202/05, Sąd Najwyższy wskazał, że nie jest istotne, czy strony zawierające umowę o pracę miały realny zamiar wzajemnego zobowiązania się przez pracownika do świadczenia pracy, a przez pracodawcę do zapewnienia pracy i wynagrodzenia za nią – lecz to, czy taki zamiar stron został w rzeczywistości zrealizowany.

Nie sposób także nie przyjąć, że zamiarem stron zawierających umowę o pracę jest również immanentnie związany z faktem bycia pracownikiem fakt objęcia obowiązkiem ubezpieczenia społecznego. Naturalne, całkowicie zgodne z porządkiem prawnym i zasadami współżycia społecznego jest dążenie stron umowy o pracę do tego, aby pracownik z tytułu pracowniczego statusu uzyskiwał przewidziane w prawie o ubezpieczeniach społecznych prawa i świadczenia. Sąd Najwyższy w uzasadnieniu wyroku z 5.10.2005 roku, w sprawie: I UK 32/05, wskazał, że zawierając umowę o pracę strony kierują się różnymi motywami indywidualnymi (tak też wyrok Sądu Najwyższego z 9.08.2005 roku, III UK 89/05, OSNP 2006/11-12/192). Sam fakt, że zawierając umowę o pracę strony kierują się wyłącznie objęciem pracownika ubezpieczeniem społecznym nie może skutkować nieważnością takiej umowy. Jednakże, jak już zostało wskazane, umowa taka musi być realizowana.

Materiał dowodowy zgromadzony w sprawie potwierdził, iż ubezpieczona S. W. faktycznie wykonywała obowiązki wynikające z umowy o pracę zawartej z płatnikiem składek. Zdaniem Sądu, nie można zatem podzielić stanowiska prezentowanego przez organ rentowy, że ubezpieczona podjęła zatrudnienie jedynie w celu uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

Przede wszystkim podkreślić należy, że płatnik wykazał rzeczywistą potrzebę jej zatrudnienia /nowy salon i konieczność reklamy/, natomiast ubezpieczona miała możliwość podjęcia pracy, albowiem pozostawała bez zatrudnienia, a jej umiejętności związane z marketingiem okazały się pomocne do promowania nowootwartego punktu groomerskiego płatniczki składek.

Ubezpieczona została wybrana przez płatnika jako osoba posiadająca odpowiednie kompetencje i umiejętności. Jak wynika z powyższego proces rekrutacji i zatrudnienia ubezpieczonej wydaje się być logicznym i uprawnionym działaniem - płatnik poszukiwał zaufanej i sprawdzonej osoby do obsługi mediów społecznościowych, tworzenia materiałów promocyjnych, a ubezpieczona odpowiadała profilowi poszukiwanej przez niego osoby. Sąd pragnie zwrócić uwagę, iż to umiejętności ubezpieczonej, a nie jak wskazuje organ rentowy konieczność zatrudnienia w związku z chęcią uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Zauważyć również należy, że jak wynika z zeznań płatnika składek – karta 158 pomimo więzów rodzinnych jakie płatnik miała z ubezpieczoną nie utrzymywały one kontaktów z uwagi na konflikt z siostrą. O fakcie poszukiwania pracy przez J. F. płatnik dowiedziała się od partnerki swojego syna, albowiem utrzymywali kontakt z ubezpieczoną. Ten fakt był przyczyną zaproponowania ubezpieczonej pracy. Płatnik poszukiwała pracownika i nie wiedziała o problemach zdrowotnych jakie wcześniej miałaJ. F..

Oceniając ważność zawartej umowy o pracę Sąd przeanalizował dokumentację medyczną ubezpieczonej J. F. w kontekście jej zeznań oraz zdolności do podjęcia pracy. Z dokumentacji medycznej od M. R. karta 154 wynika, że skarżąca w okresie od sierpnia 2022 roku cierpiała na epizod depresji umiarkowany, leczony również na oddziale dziennym szpitalnym. W okresie od grudnia 2022 roku do lutego 2022 roku wizyty u lekarza były każdego miesiąca. W dniu 23 lutego 2023 roku zaordynowano kontynuację leczenia i wystawiono recepty, wizyta odbyła się on line. W wywiadzie podano, że mąż przebywa poza granicami kraju, ale telefonicznie się kontaktuje z ubezpieczoną. W dniu 8 maja 2023 roku ubezpieczona odbyła wizytę lekarską podczas której lekarz psychiatra stwierdził zdecydowane pogorszenie stanu psychicznego strony. W dokumentacji wskazano, że mąż wrócił do Polski i dręczy ubezpieczoną. Podczas tej wizyty stwierdzono zaburzenia depresyjne nawracające i wystawiono zwolnienie lekarskie.

Na podstawie analizy dokumentacji medycznej ubezpieczonej, Sąd doszedł do przekonania, iż wiarygodnym jest to, że podczas wizyty lekarskiej w lutym 2023 roku psychiatra nie wyraził sprzeciwu co do podjęcia pracy przez ubezpieczoną, albowiem jej stan był stabilny, a leczenie kontynuowane. Pogorszenie stanu zdrowia i nawrót depresji stwierdzono u strony 8 maja 2023 roku. Załamanie stanu zdrowia psychicznego J. F. miało związek z nagłym czynnikiem zewnętrznym, albowiem powrócił do kraju jej mąż, z którym była w trakcie rozstania. Stres związany z tą sytuacją uniemożliwił ubezpieczonej kontynuowanie zatrudnienia, pomimo jej początkowych sukcesów w nowej pracy.

Z przesłuchania stron oraz dokumentacji zdjęciowej wynika, że ubezpieczona faktycznie wykonywała powierzone jej przez pracodawcę obowiązki w punktach salonów groomerskich płatniczki składek oraz w terenie rozdając m.in. ulotki. Ubezpieczona wykonywała pracę na stanowisku specjalisty ds. marketingu i reklamy, dbając o kontakt z klientami, obsługę aplikacji booksy, badanie rynku, przygotowywanie materiałów reklamowych (filmów na portale społecznościowe, ulotek, banerów), dbanie o sprzęt i składanie zamówień w hurtowniach. Ubezpieczona robiła zdjęcia i filmiki ostrzyżonych psów do reklamy salonu. Ponadto przeprowadzała anonimowe ankiety zadowolenia klientów. Dzięki jej zaangażowaniu płatniczka składek pozyskała klientów w nowootwartym salonie groomerskim, co przełożyło się bezpośrednio na zyski firmy.

W tym miejscu należy wskazać za Sądem Najwyższym (wyrok z 5.06.2009 roku, I UK 21/2009), że o tym, czy strony istotnie nawiązały stosunek pracy stanowiący tytuł ubezpieczeń społecznych nie decyduje samo formalne zawarcie umowy o pracę, przystąpienie do ubezpieczenia i opłacenie składki, ale faktyczne i rzeczywiste realizowanie elementów charakterystycznych dla stosunku pracy, a wynikających z art. 22 § 1 kp.

W ocenie Sądu, należycie zostały wyjaśnione i uprawdopodobnione motywy związane z zatrudnieniem wnioskodawczyni. Zatrudnienie ubezpieczonej było podyktowane rzeczywistymi potrzebami pracodawcy. Postępowanie dowodowe wykazało także, iż wnioskodawczyni pracę podjęła i faktycznie ją świadczyła, a pracodawca - świadczenie to przyjmował, płacąc umówione wynagrodzenie co potwierdzają oprócz zeznań płatnika składek i wnioskodawczyni dokumenty znajdujące się w aktach sprawy.

Zdaniem Sądu, nie można podzielić stanowiska prezentowanego przez organ rentowy, że ubezpieczona podjęła pozorne zatrudnienie jedynie w celu uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego, albowiem analiza dokumentów medycznych strony pozwalała na przyjęcie, że stan zdrowia ubezpieczonej w lutym 2023 roku pozwalał na jej zatrudnienie. Fakt przyjmowania leków podtrzymujących nie stanowi bowiem o niezdolności do pracy. Leczenie psychiatryczne ponad półroczne zazwyczaj przynosi pozytywny skutek i czyni pacjenta zdolnym do podjęcia pracy, jeżeli stan zdrowia jest stabilny. Nawrót zaburzenia depresyjnego wywołany przyczyną zewnętrzną jaką w tej sprawie był powrót z zagranicy męża ubezpieczonej, nie mógł być okolicznością do przewidzenia przez stronę postępowania.

Oceniana umowa o pracę nie była umową pozorną. O pozorności można mówić jedynie wówczas, gdy oświadczenie woli złożone jest drugiej stronie za jej zgodą dla pozoru. W niniejszej sprawie, płatnik chciał zaś zatrudnić skarżącą jako pracownika, miał środki finansowe na zatrudnienie i potrzebę gospodarczą. Ubezpieczona z kolei świadczyła pracę i otrzymywała stosowne wynagrodzenie. W tych okolicznościach niewątpliwie brak było zatem po obydwu stronach zgody na zatrudnienie pozorne.

Uwzględniając poglądy Sądu Najwyższego wyrażone w przytoczonych orzeczeniach, należy uznać, że w sytuacji gdy wolą stron zawierających umowę o pracę było nawiązanie stosunku pracy i doszło do faktycznego świadczenia pracy za wynagrodzeniem, sama świadomość jednej ze stron umowy, a nawet obu jej stron, co do wystąpienia w przyszłości zdarzenia uprawniającego do świadczeń z ubezpieczenia społecznego (np. choroby), nie daje podstawy do uznania, że umowa miała na celu obejście prawa. Zawarcie umowy o pracę przez wnioskodawczynię z płatnikiem składek w świetle zebranego materiału dowodowego, w ocenie Sądu Okręgowego nie było też sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

Mając powyższe na uwadze Sąd ocenił, iż decyzja organu rentowego wydana została w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny i nie znajduje ona oparcia w realiach niniejszej sprawy.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. zmienił zaskarżoną decyzję jak w sentencji wyroku, uznając odwołanie za zasadne.

sędzia Joanna Wojnicka-Blicharz