KIO 719/16

Sygn. akt: KIO 719/16

Sygn. akt: KIO 724/16

WYROK

z dnia 19 maja 2016 roku

Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie:

Przewodniczący: Klaudia Szczytowska-Maziarz

Członkowie: Barbara Bettman

Agnieszka Trojanowska

Protokolant: Paweł Puchalski

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2016 roku w Warszawie odwołań wniesionych

do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 29 kwietnia 2016 r. przez:

A. wykonawcę Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. z siedzibą w Bydgoszczy (sygn. akt

KIO 719/16),

B. wykonawcę Newag S.A. z siedzibą w Nowym Sączu (sygn. akt KIO 724/16),

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Koleje Śląskie Sp. z o.o. z siedzibą

w Katowicach,

przy udziale wykonawcy Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. z siedzibą

w Bydgoszczy (sygn. akt KIO 724/16),

KIO 719/16 KIO 724/16

orzeka:

1. uwzględnia oba odwołania i nakazuje zamawiającemu:

1.1. zmianę postanowień ogłoszenia o zamówieniu oraz Specyfikacji Istotnych Warunków

Zamówienia zawierających zobowiązanie wykonawcy do przeniesienia autorskich

praw majątkowych praw zależnych na zobowiązanie wykonawcy do udzielenia licencji

na korzystanie z dokumentacji technicznej wraz z prawem do udzielania sublicencji na

opisanych przez zamawiającego warunkach,

1.2. wskazanie w § 10 ust. 6 wzoru umowy, czy przy określaniu wysokości szkody

zamawiający uwzględni odszkodowanie, które wypłaci mu ubezpieczyciel w ramach

posiadanego przez zamawiającego ubezpieczenia pojazdu,

1.3. wykreślenie z § 10 ust. 6 wzoru umowy zdania drugiego o treści: Odbiór Techniczny

musi być zgłoszony przez Wykonawcę w takim terminie by zgłoszone ewentualne

uwagi przez Zamawiającego 1 co do wykonania EZT nie powodowały zmiany terminu

dostawy EZT zgodnie z Harmonogramem Dostaw”,

1.4. zdefiniowanie użytych w § 10 ust. 11, 17, 20 oraz w § 12 wzoru umowy pojęć: „brak”,

„bez zastrzeżeń”, „bez uwag”, „wada”,

1.5. zmianę § 26 ust. 2 wzoru umowy, poprzez zastąpienie mechanizmu naliczania kar

umownych za opóźnienie mechanizmem naliczania kar umownych za zwłokę,

1.6. wskazanie w pkt. 1 i 2 Harmonogramu dostaw stanowiącego załącznik nr 4 do wzoru

umowy jednoznacznego terminu, tj. w pozycji w pkt. 1: „nie później niż do 31 lipca 2017

r.” oraz w pkt. 2 „nie później niż do dnia 31 sierpnia 2017 r.”

1.7. zmianę postanowienia 2.1. Załącznika nr 1 do Specyfikacji Istotnych Warunków

Zamówienia Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia, poprzez nadanie mu

brzmienia: Wszystkie zastosowane do produkcji EZT zespoły, podzespoły i elementy

muszą być fabrycznie nowe i wzajemnie zastępowalne między wszystkimi typami EZT

w ramach przedmiotu zamówienia. Zamawiający dopuszcza, że silniki trakcyjne,

falowniki i przetwornice dla pojazdów czteroczłonowych mogą być inne niż dla

pojazdów dwu i trzyczłonowych”,

1.8. wykreślenie z Załącznika nr 1 do SIWZ Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia

poz. 1 tabeli zawartej w pkt. 2.9. sformułowania „zgodnego z TSI na dzień

1 stycznia 2018 r.”,

1.9. wskazanie w treści SIWZ, że zamawiający wymaga dostawy systemu ETCS.

KIO 719/16 KIO 724/16

2. kosztami postępowania obciąża Koleje Śląskie Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach i:

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 30 000 zł 00 gr

(słownie: trzydzieści tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Pojazdy

Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. z siedzibą w Bydgoszczy (sygn. akt KIO 719/16)

oraz przez wykonawcę Newag S.A. z siedzibą w Nowym Sączu (sygn. akt

KIO 724/16) tytułem wpisów od odwołań,

2.2. zasądza od Kolei Śląskich Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach kwotę

36 600 zł 00 gr (słownie: trzydzieści sześć tysięcy sześćset złotych zero groszy),

w tym:

A. kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) na rzecz

wykonawcy Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. z siedzibą w Bydgoszczy

z tytułu wpisu od odwołania (sygn. akt KIO 719/16),

B. kwotę 18 600 zł 00 gr (słownie: osiemnaście tysięcy sześćset złotych zero groszy) na

rzecz wykonawcy Newag S.A. z siedzibą w Nowym Sączu z tytułu wpisu od

odwołania oraz wynagrodzenia pełnomocnika (sygn. akt KIO 724/16).

KIO 719/16 KIO 724/16

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień

publicznych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 2164) na niniejszy wyrok w terminie 7 dni od dnia jego

doręczenia przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do

Sądu Okręgowego w Katowicach.

Przewodniczący: ……………………………………….

Członkowie: ……………………………………….

……………………………………….

KIO 719/16 KIO 724/16

Sygn. akt KIO 719/16

W postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego na „Dostawę taboru kolejowego

dla Województwa Śląskiego i Kolei Śląskich Sp. z o.o. do wykonywania pasażerskich

przewozów kolejowych (KS/ZP/25/2016)", ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym Unii

Europejskiej w dniu 21 kwietnia 2016 r. pod numerem 2016/S 078-138641, prowadzonym

w trybie przetargu nieograniczonego przez Koleje Śląskie Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach

(dalej „zamawiający”) wykonawca Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. (dalej

„odwołujący”) wniósł odwołanie wobec treści ogłoszenia o zamówieniu oraz Specyfikacji

Istotnych Warunków Zamówienia (dalej „SIWZ”).

Odwołujący zarzucił zamawiającym naruszenie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia

29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 2164) [dalej

„ustawa Pzp”] oraz art. 353 1 i 605 Kodeksu Cywilnego w związku z art. 14 oraz 139 ust. 1

ustawy Pzp, poprzez zobowiązanie wykonawcy do przeniesienia majątkowych praw

autorskich i praw zależnych do dokumentami technicznej, co stanowi postanowienie

niezwiązane z przedmiotem zamówienia, sprzeczne z naturą stosunku prawnego oraz

zasadami współżycia społecznego, które pozbawia wykonawcę możliwości realizacji

zamówień o podobnym charakterze i jednocześnie prowadzi do bezpodstawnego

wzbogacenia zamawiających kosztem wykonawcy.

Odwołujący wniósł o nakazanie zamawiającemu zmiany:

1. postanowienia wskazanego w punkcie II.1.5) ppkt 1.7, ppkt 2.6 Ogłoszenia oraz pkt. 3.1.7, pkt.

3.2.6. SIWZ – Część I Obligatoryjne Postanowienia SIWZ oraz w § 2 ust. 1 pkt. 1.5, §2 ust. 1

pkt. 2.5 Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór Umowy z załącznikami na następujące: „udzieleniem

licencji na korzystanie z dokumentacji technicznej wraz z prawem do udzielenia sublicencji”,

2. postanowienia wskazanego w Załączniku nr 1 do Oferty Tabela 2, Lp. 2.3. na następujące:

„Udzielenie licencji na korzystanie z dokumentacji technicznej wraz z prawem do udzielenia

sublicencji”,

3. postanowienia wskazanego w Załączniku 1 do SIWZ i Umowy KS/ZP/2016.Szczegółowy opis

przedmiotu zamówienia, w punkcie 2.12 - System ŚKUP, 1 .Wymagania ogólne, ppkt 2) na

następujące: „Wykonawca zobowiązany jest do wykonania i przekazania Zamawiającemu 1

dokumentacji technicznej dotyczącej przygotowania pojazdów do zabudowy systemu ŚKUP

wraz z licencją do korzystania z tej dokumentacji na rzecz Zamawiającego.“,

4. postanowienia wskazanego w § 3 ust. 2 oraz § 16 ust. 3 Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór

Umowy z załącznikami na następujące: „W ramach przedmiotu Umowy i ustalonego

wynagrodzenia Wykonawca udziela Zamawiającym licencji niewyłącznej, nieograniczonej

KIO 719/16 KIO 724/16

terytorialnie, na czas nieokreślony, z prawem do udzielenia sublicencji do korzystania

z Dokumentacji technicznej, określonej w Załączniku nr 5 do Umowy w celach eksploatacji,

utrzymania, napraw okresowych EZT, których dostawa stanowi przedmiot niniejszej umowy,

na następujących polach eksploatacji:

1) wykorzystywanie dostarczonej dokumentacji do obsługi eksploatacyjnej EZT, ich przeglądów,

usług utrzymania oraz napraw okresowych przez Zamawiających lub wskazane przez niego

podmioty trzecie (po podpisaniu przez podmiot trzeci zobowiązania do wykorzystania

dokumentacji wyłącznie do celów związanych ze świadczeniem usług utrzymania EZT, w tym

obsługi eksploatacyjnej, przeglądów oraz napraw okresowych);

2) utrwalanie i zwielokrotnienie dokumentacji w nieograniczonej liczbie egzemplarzy na

wszelkich nośnikach dowolnymi technikami, w tym drukarskimi, poligraficznymi,

reprograficznymi, informatycznymi, cyfrowymi;

3) wymiany nośników, na których utrwalono dokumentację oraz przenoszenia dokumentacji do

pamięci komputerów i serwerów sieci komputerowej;

4) wykorzystanie dokumentacji przekazanej zgodnie z pkt. 9 załącznika Nr 5 do Umowy

w przyszłych zamówieniach w celu zapewnienia kompatybilności w sterowaniu wielokrotnym

EZT zamawianych w przyszłości przez Zamawiających, z EZT dostarczonymi w ramach

obecnego zamówienia.

5. usunięcia postanowienia wskazanego w §16 ust. 4 Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór Umowy

z załącznikami,

6. zmiany postanowienia wskazanego w § 19 ust. 4 Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór Umowy

z załącznikami na następujące: „Wynagrodzenie obejmuje wszelkie koszty związane

z realizacją Umowy, w tym podatek od towarów i usług, opłaty celne i importowe, opłaty za

udzielenie licencji do dokumentacji i oprogramowania i stanowi zapłatę za wszystkie

świadczenia w ramach Umowy, co Wykonawca uwzględnił w cenie oferty",

7. zmiany postanowienia wskazanego w § 19 ust. 5 Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór Umowy

z załącznikami na następujące: „W dniu podpisania protokołu odbioru końcowego każdego

EZT następuje przeniesienie jego prawa własności na Zamawiających, udzielenie licencji do

korzystania z dokumentacji technicznej wraz z prawem do udzielenia sublicencji, a także

udzielenie licencji na oprogramowanie za zasadach określonych w Umowie’’,

8. zmiany postanowienia wskazanego w § 19 ust. 2 pkt b) ppkt III Załącznika nr 3 do SIWZ –

Wzór Umowy z załącznikami na następujące: „kwota brutto za udzielenie licencji do

dokumentacji technicznej dla jednego 4- członowego EZT wynosi (...)",

9. zmiany postanowienia wskazanego w § 24 ust 3 pkt e) Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór

Umowy z załącznikami, poprzez usunięcie z treści postanowienia następującego zdania: „(...)

lub praw autorskich do dokumentacji”.

KIO 719/16 KIO 724/16

Odwołujący podał, że zamawiający w punkcie II.1.5) ppkt. 1.7, ppkt 2.6 Ogłoszenia

oraz w pkt. 3.1.7, pkt. 3.2.6. SIWZ- Część I Obligatoryjne Postanowienia SIWZ oraz w § 2

ust. 1 pkt. 1.5 i § 2 ust. 1 pkt. 2.5 Załącznika nr 3 do SIWZ – Wzór Umowy z załącznikami

wskazał, że przedmiot umowy, oprócz dostawy 13 EZT z prawem opcji na dostawę kolejnych 6

EZT, obejmuje dodatkowe świadczenie w postaci przeniesienia praw autorskich i praw

zależnych do dokumentacji technicznej, zaś w § 3 ust. 2 oraz § 16 ust. 3 Załącznika nr 3 do

SIWZ – Wzór Umowy z załącznikami, zobowiązał wykonawcę – bez dodatkowego

wynagrodzenia – do przeniesienia na zamawiającego majątkowych praw autorskich i praw

zależnych do dokumentacji technicznej, odpowiadającej grupie EZT przeznaczonej dla

każdego z zamawiających i w zakresie określonym w Załączniku nr 5 do umowy.

Odwołujący podniósł, że żądanie przeniesienia majątkowych praw autorskich do

dokumentacji technicznej wykracza poza zakres przedmiotu zamówienia określony

przepisami prawa oraz pozostaje w sprzeczności z praktyką stosowaną przez zamawiających

w postępowaniach na dostawę pojazdów szynowych. Wskazał, że zgodnie z art. 605 Kodeksu

Cywilnego (dalej „KC”) przez umowę dostawy dostawca zobowiązuje się do wytworzenia

rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku oraz do ich dostarczania częściami albo

periodycznie, a odbiorca zobowiązuje się do odebrania tych rzeczy i do zapłacenia ceny.

Podkreślił, że majątkowe prawa autorskie i prawa zależne do dokumentacji technicznej

mają wysoką wartość materialną, zwłaszcza biorąc pod uwagę wartość dokumentacji

technologicznej i konstrukcyjnej opartej na know-how wykonawcy.

Stanął na stanowisku, że przeniesienie majątkowych praw autorskich i praw zależnych

do dokumentacji technicznej powinno stanowić przedmiot odrębnej umowy cywilnoprawnej

przewidującej adekwatne wynagrodzenie dla wykonawcy.

W ocenie odwołującego zobowiązanie do przeniesienia przedmiotowych praw jest nie

do pogodzenia z charakterem umowy dostawy i prowadzi jedynie do bezpodstawnego

wzbogacenia zamawiającego kosztem wykonawcy, ponieważ uzyska on możliwość czerpania

pożytków z majątkowych praw autorskich i praw zależnych do dokumentacji, co wykracza

poza przedmiot umowy dostawy.

Wskazał nadto, że przeniesienie majątkowych praw autorskich do dokumentacji

technicznej doprowadziłoby do sytuacji, w której wykonawca zostałby pozbawiony możliwości

dalszego jej wykorzystania dla realizacji podobnych zamówień, co wyłączyłoby możliwość

uczestnictwa wykonawcy w innych postępowaniach, a w konsekwencji oznaczałoby wyzbycie

się praw, które gwarantują wykonawcy możliwość prowadzenia działalności w zakresie

realizowania zamówień na dostawę pojazdów.

Stwierdził, że każdy potencjalny wykonawca, który ma zamiar złożyć ofertę i uzyskać

przedmiotowe zamówienie, musi zaakceptować fakt, że uczestnictwo w tym postępowaniu

KIO 719/16 KIO 724/16

doprowadzi do utraty konkurencyjności jego przedsiębiorstwa, uniemożliwiając uczestnictwo

w innych, przyszłych postępowaniach na dostawę EZT.

Na tej podstawie uznał, że określenie przedmiotu zamówienia na dostawę EZT,

poprzez zobowiązanie wykonawcy do przeniesienia majątkowych praw autorskich i praw

zależnych do dokumentacji technicznej stanowi rażące naruszenie równowagi kontraktowej

stron i represjonuje wykonawcę, co jednoznacznie sprzeciwia się naturze stosunku

zobowiązaniowego oraz zasadom współżycia społecznego w świetle art 353 1 KC.

Odwołujący podniósł także, że przedmiot zamówienia nie został w świetle art. 29

ustawy Pzp opisany w sposób jednoznaczny, wyczerpujący i nie uwzględnia wszystkich

okoliczności mogących mieć wpływ na sporządzenie oferty, albowiem biorąc pod uwagę

przedmiotowy zakres dokumentacji technicznej, której dotyczy wymóg przeniesienia

majątkowych praw autorskich i praw zależnych sprawia, że spełnienie niniejszego

zobowiązania jest w praktyce niemożliwe.

Zdaniem odwołującego wynika to z faktu, że zamawiający wymaga przeniesienia praw

do dokumentacji technicznej, która częściowo jest współtworzona przez dostawców

komponentów (np. Dokumentacja Techniczno-Ruchowa pojazdu), a jak wynika

z powszechnej praktyki, producenci taboru szynowego sami nie produkują wszystkich

komponentów, lecz korzystają z usług dostawców. Uzupełnił, że to właśnie dostawcy są

właścicielami praw autorskich do dokumentacji technicznej komponentów, która to

dokumentacja stanowi element składowy dokumentacji wymaganej przez zamawiających

w kontekście przeniesienia przedmiotowych praw. Oświadczył, że w praktyce dostawcy

w umowach logistycznych nie wyrażają zgody na przekazanie praw autorskich do

dokumentacji, a jedynie udzielają producentom taboru szynowego licencji opcjonalnie

z prawem do udzielenia sublicencji, co oznacza to, że wykonawca zgodnie z zasadą nemo

plus iuris in alium transferre potest quam ipse habet, w stosunku do zamawiającego może

jedynie udzielić licencji (sublicencji) do korzystania z dokumentacji na wskazanych przez

dostawcę polach eksploatacji.

Stwierdził, że zobowiązanie do przeniesienia majątkowych praw autorskich do

dokumentacji technicznej zgodnie z wymogami ogłoszenia oraz SIWZ jest niemożliwe do

spełnienia przez żadnego producenta pojazdów szynowych, co potwierdza, że przedmiot

zamówienia został przez opisany z naruszeniem art. 29 ust. 1 ustawy Pzp.

Według odwołującego opis przedmiotu zamówienia z uwzględnieniem zobowiązania

do przeniesienia autorskich praw majątkowych i praw zależnych do dokumentacji należy

uznać za nieprawidłowy i wadliwy.

Zdaniem odwołującego żaden z wykonawców nie wyrazi zgody na zrzeczenie się praw

do swojego autorskiego projektu i tym samym nie pozwoli na osłabienie swojej pozycji

KIO 719/16 KIO 724/16

rynkowej, a dodatkowo żaden z wykonawców nie będzie miał nawet możliwości zrealizowania

przedmiotowego zobowiązania ze względu na fakt, iż dostawcy komponentów nie przenoszą

autorskich praw majątkowych i praw zależnych, których przeniesienia wymaga od wykonawcy

zamawiający. Skonstatował, że przytoczone okoliczności wyłączają możliwość złożenia oferty

w przedmiotowym postępowaniu i uniemożliwiają uzyskanie przedmiotowego zamówienia.

Stanął na stanowisku, iż w celu zrealizowania przedmiotowego zamówienia

i osiągnięcia przez zamawiającego gospodarczego celu dostawy, w zupełności wystarczające

jest udzielenie zamawiającemu licencji do korzystania z przedmiotowej dokumentacji;

zabezpieczenie interesów zamawiającego może zostać w pełni zrealizowane, poprzez

wprowadzenie do ogłoszenia i SIWZ odpowiednich postanowień licencyjnych w miejsce

postanowień o przeniesieniu majątkowych praw autorskich i praw zależnych.

Oświadczył, że jest profesjonalistą, który realizował m.in. dostawy tramwajów,

spalinowych zespołów trakcyjnych, elektrycznych zespołów trakcyjnych, lokomotyw

i w oparciu o dotychczasowe doświadczenie oraz w ramach wypracowanej praktyki stwierdził,

że standardowo zamawiający w postępowaniach na dostawę pojazdów wymagają

przekazania dokumentacji technicznej pojazdu wraz z żądaniem udzielenia licencji na

korzystanie z tejże dokumentacji, co jest powszechną praktyką gospodarczą.

Wskazał, że zastosowanie postanowień dotyczących licencji w miejsce postanowień

dotyczących przeniesienia praw do dokumentacji zabezpiecza interes obu stron, pozwala

zamawiającemu wykorzystać dokumentację w celu realizacji określonych usług związanych

z pojazdem, a przede wszystkim realizacja tych postanowień w drodze udzielenia przez

wykonawcę licencji do korzystania z dokumentacji, w przeciwieństwie do obowiązku

przeniesienia autorskich praw majątkowych i praw zależnych, stanowi świadczenie możliwe

do spełnienia przez wykonawcę.

Podsumował, że obecne brzmienie postanowień ogłoszenia oraz SIWZ pozostaje

w sprzeczności z przyjętą w obrocie praktyką, świadcząc o niezgodności stawianych przez

zamawiającego wymogów z naturą umowy na dostawę.

Wyjaśnił, że nie kwestionuje uprawnienia zamawiającego do domagania się

formalnego upoważnienia do korzystania z dokumentacji EZT, jednocześni e zauważył, że

środek jakim posługuje się zamawiający w celu uzyskania przedmiotowego upoważnienia

pozostaje w sprzeczności z przedmiotem zamówienia, naturą stosunku prawnego oraz

zasadami współżycia społecznego, a jak podkreśla się w orzecznictwie KIO, postanowienia

umowne nie mogą naruszać natury stosunku prawnego, zasad współżycia społecznego oraz

prowadzić do nieuzasadnionego pokrzywdzenia jednej strony (por. m. in. Wyrok Krajowej Izby

Odwoławczej z dnia 14 marca 2012 r. KIO 399/12 oraz Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej

z dnia 27 sierpnia 2012 r. KIO 1710/12).

KIO 719/16 KIO 724/16

Sygn. akt KIO 724/16

W tym samym postępowaniu odwołanie wobec ogłoszenia i treści SIWZ złożył

wykonawca NEWAG S.A. z Nowego Sącza (dalej „wykonawca Newag”), zarzucając

zamawiającemu naruszenie art. 29 ust. 1 ustawy w związku z art. 36 ust. 1 pkt 16) ustawy Pzp

oraz art. 353 1 KC i art. 58 § 1 i 2 KC w zw. z art. 14 oraz 139 ust. 1 ustawy Pzp, poprzez

sformułowanie SIWZ, w tym wzoru umowy stanowiącego część SIWZ, w sposób

niejednoznaczny i wykraczający poza swobodę kształtowania stosunków zobowiązaniowych,

co mogłoby doprowadzić do częściowej lub całkowitej nieważności zawartej umowy na

wykonanie zamówienia, polegające na:

1. zobowiązaniu wykonawcy do przeniesienia majątkowych praw autorskich i praw

zależnych do dokumentacji technicznej, podczas gdy proporcjonalnym

i wystarczającym środkiem w tym zakresie jest udzielenie licencji (§ 2 ust. 1 pkt 5,

ust. 2 pkt 5, § 3 ust. 3, § 16 wzoru umowy – załącznik nr 3 do SIWZ),

2. zobowiązaniu wykonawcy do naprawy szkody wynikającej z awarii pojazdu bez

określenia, czy szkoda uwzględnia otrzymane od ubezpieczyciela odszkodowanie (§ 7

ust. 3 wzoru umowy),

3. nieprecyzyjnym wskazaniu terminu zgłoszenia pojazdu do odbioru technicznego (§ 10

ust. 6 wzoru umowy),

4. wskazaniu, iż podstawą do odstąpienia od odbioru są jakiekolwiek wady, a nie

wyłącznie wady istotne oraz wskazaniu, iż potwierdzeniem odbioru jest protokół bez

jakichkolwiek zastrzeżeń/uwag, a nie wyłącznie zastrzeżeń/uwag istotnych (§ 10

ust. 11, 17 i 20, § 12 wzoru umowy),

5. zobowiązaniu wykonawcy do dostarczenia pojazdu zastępczego oraz

niesprecyzowaniu, czy zobowiązanie wykonawcy do przedstawienia pojazdu

zastępczego w czasie obowiązywania gwarancji za wady udzielonej na pojazd dotyczy

każdej naprawy, czy też wyłącznie naprawy niewyłączającej pojazdu z eksploatacji

(§ 13 ust. 20 wzoru umowy),

6. zastrzeżeniu kar umownych za „opóźnienie" w wykonywaniu zobowiązań oraz

określeniu kar umownych w wysokości rażąco wygórowanej (§ 26 wzoru umowy),

7. nieprecyzyjnym określeniu zakresu wymaganej dokumentacji (załącznik nr 5 do wzoru

umowy),

8. nieprecyzyjnym określeniu terminu dostawy pojazdów (załącznik nr 4 do wzoru

umowy),

9. zobowiązaniu wykonawcy do stosowania wzajemnie zastępowalnych podzespołów

w zakresie wszystkich pojazdów, podczas gdy przedmiotem zamówienia są pojazdy

trzech różnych typów – dwuczłonowe, trzyczłonowe, czteroczłonowe (pkt 1.2

KIO 719/16 KIO 724/16

załącznika nr 1 do SIWZ),

10. zobowiązaniu wykonawcy do wyposażania we wszelkie urządzenia niezbędnego do

uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji pojazdu zgodnego z TSI, przy

jednoczesnym braku jednoznacznego wskazania w specyfikacji obowiązku zabudowy

urządzeń ETOS, co może rodzić wątpliwości interpretacyjne, oraz wskazanie, iż treść

TSI ma być określona na dzień 1 stycznia 2018 r., tj. już po dostawie pojazdów,

podczas gdy treść TSI na dzień 1 stycznia 2018 r jest nieznana,

ponieważ TSI mogą ulec zmianie, co jest niezależne od stron.

Wykonawca Newag wniósł o nakazanie zamawiającemu zmianę SIWZ, poprzez:

1. zmianę zobowiązania do przeniesienia majątkowych praw autorskich na zobowiązanie

do udzielenia licencji niewyłącznej do korzystania z dokumentacji w celu eksploatacji,

napraw, i utrzymania pojazdów objętych przedmiotem zamówienia,

2. wskazanie, iż obowiązek naprawie szkody w razie awarii pojazdów obejmuje wyłącznie

szkodę nienaprawioną przez ubezpieczyciela w ramach ubezpieczenia pojazdów

posiadanego przez zamawiającego,

3. podania jednoznacznego terminu zgłoszenia pojazdu do odbioru technicznego,

4. wskazanie, iż podstawą do odstąpienia od odbioru są wyłącznie wady istotne oraz

wskazanie, iż potwierdzeniem odbioru jest protokół odbioru technicznego i końcowego

bez zastrzeżeń/uwag istotnych,

5. usunięcie zobowiązania wykonawcy do przestawienia pojazdu zastępczego w czasie

obowiązywania gwarancji za wady udzielonej na pojazd lub sprecyzowanie tego

zobowiązania poprzez wskazanie, że dotyczy ono wyłącznie wad skutkujących

wyłączeniem pojazdu z eksploatacji,

6. zastrzeżenie kar umownych za „zwłokę" oraz obniżenie kar umownych, tak aby nie

miały one charakteru rażąco wygórowanych,

7. sprecyzowanie, iż zamawiający wymaga jedynie przedstawienia dokumentacji

konstrukcyjnej niezbędnej do eksploatacji, napraw i utrzymania pojazdu oraz

dokumentacji konstrukcyjnej sprzęgu wyłącznie w zakresie, w jakim producent sprzęgu

wyrazi zgodę na jej przekazanie,

8. zmianę terminów dostawy pierwszych pojazdów co najmniej na 31 grudnia 2017 r.,

9. sprecyzowanie, iż zobowiązanie wykonawcy do stosowania wzajemnie

zastępowalnych podzespołów dotyczy wyłącznie pojazdów tego samego typu

(dwuczłonowe, trzyczłonowe, czteroczłonowe),

10. sprecyzowanie, czy zamawiający wymaga zabudowy urządzeń ETCS oraz wskazanie,

iż treść TSI, z którymi wykonawca zobowiązany jest zapewnić zgodność

dostarczonych pojazdów, określa się na dzień podpisania umowy.

KIO 719/16 KIO 724/16

Odwołujący przyznał, że zamawiający jest uprawniony do kształtowania treści

przyszłej umowy na wykonanie zamówienia wedle swojego uznania i potrzeb, jednocześnie

jednak podniósł, że swoboda zamawiającego nie jest w tym zakresie nieograniczona.

Odwołując się do orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej wskazał, że postanowienia

umowne nie mogą naruszać natury stosunku prawnego, zasad współżycia społecznego oraz

prowadzić do nieuzasadnionego pokrzywdzenia jednej strony (por. m. in. Wyrok Krajowej Izby

Odwoławczej z dnia 14 marca 2012 r. KIO 399/12 oraz Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej

z dnia 27 sierpnia 2012 r. KIO 1710/12) – treść wzoru umowy powinna być jednoznaczna

i precyzyjna, tak aby było możliwe skalkulowanie ryzyka oraz kosztów. Podniósł nadto, że

treść załączonego do SIWZ wzoru umowy nie może zawierać postanowień sprzeciwiających

się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Stanął na stanowisku, że analiza opublikowanego przez zamawiającego wzoru

umowy, stanowiącego część SIWZ, prowadzi do wniosku, iż owe granice zostały w kilku

przypadkach przekroczone.

Podał, że we wzorze umowy załączonej do SIWZ zamawiający zobowiązał wykonawcę

do przeniesienia majątkowych praw autorskich i praw zależnych do dokumentacji technicznej

(§ 2 ust, 1 pkt 5, ust. 2 pkt 5, § 3 ust 3, § 16 wzoru umowy).

Podniósł, iż żądanie przeniesienia majątkowych praw autorskich do dokumentacji

technicznej wykracza poza przedmiot zamówienia oraz pozostaje w sprzeczności z naturą

umowy na dostawę pojazdów kolejowych oraz praktyką stosowaną przez zamawiającego

w postępowaniach na dostawę taboru kolejowego.

Zwrócił uwagę, iż żaden producent pojazdu kolejowego nie wytwarza w swoim

zakresie kluczowych komponentów, ale zamawia je od producentów, będących podmiotami

trzecimi, a co za tym idzie, również część dokumentacji technicznej pojazdu w zakresie owych

komponentów (DTR, DSU) tworzona jest w oparciu o dokumentację przekazaną przez

dostawców. Wyjaśnił, że producenci udzielają stosownych licencji na wykorzystanie

przekazanej wykonawcy dokumentacji wraz z prawem do udzielania sublicencji

zamawiającemu, jednakże producenci komponentów prawie nigdy nie przenoszą na

zamawiającego majątkowych praw autorskich do dokumentacji technicznej, ponieważ

przeniesienia majątkowych praw autorskich do takowej dokumentacji oznaczałoby, iż

producent danego podzespołu nie może przekazywać innym nabywcom tożsamej

dokumentacji technicznej, co w sposób oczywisty jest nie do zaakceptowania przez

producenta. Stwierdził, że żądanie przeniesienia majątkowych praw autorskich do

dokumentacji technicznej pojazdu jest w praktyce niemożliwe do wykonania, a nadto wymóg

doprowadziłby de facto do braku możliwości dalszego wykorzystania dokumentacji

technicznej i jej fragmentów dla realizacji innych zleceń przez wykonawcę, co oznacza, że

KIO 719/16 KIO 724/16

wykonawca zostałby pozbawiony prawa do jakiegokolwiek korzystania z dokumentacji,

odnośnie której majątkowych praw autorskich się wyzbył na rzecz zamawiającego –

wykonawca zostałby pozbawiony możliwości udziału w przetargu na dostawę kolejnych

pojazdów kolejowych w innych postępowaniach, które przewidywały podobne wymagania

techniczne.

Podkreślił, iż prawo do korzystania z dokumentacji technicznej stanowi znaczną

wartość majątkową ze względu na trudność w jej uzyskaniu oraz nakłady konieczne do jej

opracowania. Uzupełnił, że dysponując takową dokumentacją dany podmiot posiada znaczną

przewagę rynkową, umożliwiającą mu przykładowo uczestnictwo w postępowaniach

przetargowych na dostawę pojazdów kolejowych – zamawiający stara się pozbawić

wykonawcę tejże przewagi rynkowej.

Według odwołującego tego rodzaju postanowienie jest sprzeczne z przedmiotem

niniejszego zamówienia, którym nie jest dostawa – sprzedaż praw do dokumentacji

technicznej danego typu pojazdu, ale dostawa pojazdów kolejowych, wobec czego wszelkie

świadczenia dodatkowe, jak gwarancja oraz prawo do korzystania z oprogramowania

i dokumentacji, muszą być ściśle związane z dostawą, stanowiącą przedmiot zamówienia.

Zdaniem odwołującego zamawiający nie jest uprawniony do zawierania w treści wzoru

umowy postanowień, które nie stanowią świadczenia ubocznego w stosunku do dostawy

pojazdów, które jest niezbędne do prawidłowego korzystania z pojazdów, ale świadczenie

zupełnie z dostawą niezwiązane.

Według odwołującego jeżeli zamawiający zamierza nabyć majątkowe prawa autorskie

do danego typu pojazdu kolejowego, to powinien w tym zakresie ogłosić odrębne

postępowanie, którego przedmiotem będzie dostawa – sprzedaż majątkowych praw

autorskich do dokumentacji technicznej danego typu pojazdu.

Uznał, że zamawiający, uzyskując majątkowe prawa do dokumentacji technicznej

stanie się bezzasadnie wzbogacony, ponieważ uzyska możliwość czerpania pożytków

z majątkowych praw autorskich do dokumentacji, co wykracza poza przedmiot zamówienia

(dostawa EZT).

Odwołujący wskazał, iż interesy zamawiającego może zostać w pełni zabezpieczone

poprzez wprowadzenie do umowy odpowiednich zapisów licencyjnych, w miejsce

postanowień o przeniesieniu majątkowych praw autorskich.

Zwrócił uwagę, że standardem stosowanym w obrocie jest żądanie wydania

dokumentacji technicznej pojazdów oraz udzielenie licencji na korzystanie z tejże

dokumentacji w związku z pojazdami.

Potwierdził, iż zamawiający jest uprawniony do żądania formalnego upoważnienia do

korzystania z dokumentacji EZT, podnosząc że zamawiający używa w tym celu środka, który

jest sprzeczny z przedmiotem zamówienia oraz naturą stosunku prawnego – interesy

KIO 719/16 KIO 724/16

zamawiającego zostaną w pełni zabezpieczone poprzez udzielenie stosownej licencji

niewyłącznej na korzystanie z dokumentacji w celu eksploatacji, utrzymania, napraw oraz

modernizacji pojazdów objętych zamówieniem, tak jak to robił sam zamawiający w innych

postępowaniach.

Zwrócił uwagę, że w § 18 umowy zamawiający zobowiązał wykonawcę jedynie do

udzielenia licencji na oprogramowanie, a nie do przeniesienia majątkowych praw autorskich,

co potwierdza zasadność argumentacji odwołującego.

W ocenie odwołującego zakres odpowiedzialności wykonawcy w razie zawinionej

awarii pojazdu jest nieprecyzyjny, ponieważ nie wskazano, czy przy określaniu wysokości

szkody zamawiający ma obowiązek uwzględnić odszkodowanie, które wypłaci ubezpieczyciel

w ramach posiadanego przez zamawiającego ubezpieczenia pojazdu.

Odwołujący podał, że zamawiający wskazał, iż pojazd powinien być zgłoszony do

odbioru nie później niż na 10 dni przed obiorem, jednak w takim terminie, aby ewentualne

„uwagi" nie powodowały opóźnienia w dostawie.

Podniósł, że termin „uwagi" nie jest pojęciem z języka prawnego lub prawniczego, więc

trudno zdefiniować, jakie znaczenie nadaje mu zamawiający. Stwierdził, że zamawiający

powinien posługiwać się definiowalnymi pojęciami (np. wada), aby wykonawca był w stanie

przewidzieć jakie „uwagi" może mieć zamawiający i czy będą one uzasadnione.

Według odwołującego formułowanie w tak ogólny i niedookreślone sposób terminu jest

niedopuszczalne.

Wskazał, że termin został określony w pierwszym zdaniu ust. 6, a zdanie drugie

sprawia jedynie, iż ów precyzyjny 10 dniowy termin staje się nieprecyzyjny.

Podał, że kwestię odbioru i prawa zamawiającego do odstąpienia od odbioru regulują

inne postanowienia umowne, wobec czego nie ma potrzeby wprowadzenia tego rodzaju

niedookreślonych zakresowo sformułowań.

Odwołujący podał, że zamawiający wskazał, iż uzna dostawę za wykonaną w razie

podpisania protokołu odbioru technicznego i końcowego bez zastrzeżeń. W ocenie

odwołującego tego rodzaju sformułowanie może prowadzić do wątpliwości w razie drobnych,

błahych uchybień, które zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie i doktrynie poglądem, nie

mogą stanowić podstawy do odmowy odbioru.

Wniósł o sprecyzowanie, iż dostawa jest uważana za wykonaną w razie braku

istotnych wad, tj. wad uniemożliwiających bezpieczną eksploatację pojazdu zgodnie

z przeznaczeniem, a prawo zamawiającego do odstąpienia do odbiorów również przysługuje

wyłączenie w razie wad istotnych.

KIO 719/16 KIO 724/16

Odwołujący wskazał, że zamawiający zobowiązał wykonawcę do zapewnienia pojazdu

zastępczego m. in. w razie naprawy trwającej dłużej niż 30 dni.

W ocenie odwołującego zobowiązanie to jest wymaganiem zbyt daleko idącym, biorąc

pod uwagę odpowiedzialność wykonawcy w formie kar umownych przewidzianych umową

oraz prawo zamawiającego do zlecenia usunięcia wad podmiotom trzecim.

Wedle odwołującego tego rodzaju zobowiązanie można by ewentualnie uznać za

uzasadnione wyłącznie w razie zwłoki w usuwaniu wad skutkujących wyłączeniem pojazdu

z eksploatacji, a nie zwłoki w wykonywaniu wszelkich napraw.

Odwołujący podał, że zamawiający zastrzegł w umowie kary umowne w razie

„opóźnienia" w wykonywaniu zobowiązań.

W ocenie odwołującego tego rodzaju sformułowanie może prowadzić do wątpliwości

interpretacyjnych, albowiem kara umowna, zgodnie z art. 484 kc, jest formą zryczałtowanego

odszkodowania w razie niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, natomiast

z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem zobowiązaniem ma się do czynienia w razie

winy dłużnika. Z tego względu – wedle odwołującego – właściwym określeniem dla kary

umownej jest „zwłoka", a zastrzeganie kary umownej za „opóźnienie" może prowadzić do

sporów i wątpliwości interpretacyjnych co do ważności i skutków prawnych przedmiotowych

klauzul umownych.

Stwierdził, iż zastrzeżone przez zamawiającego kary umowne są rażąco wygórowane

i nie przystają do charakteru naruszeń, odnośnie których je przewidziano.

Przykładowo wskazał, że w § 26 ust. 1 lit. a) zamawiający przewidział karę

w wysokości 1 % ceny brutto pojazdu, co stanowi – podniósł odwołujący – kwotę rażąco

wygórowaną.

W ocenie Odwołującego, przyjętą i akceptowaną w obrocie stawką jest maksymalnie

0,2 % ceny netto towaru, którego dotyczy zamówienie.

Tytułem przykładu wskazał również kary umowne zastrzeżone w razie opóźnienia

w usuwaniu wad w wysokości 0,5 % ceny brutto za jeden dzień opóźnienia, co – podniósł

odwołujący – dalece przekracza ewentualną szkodę jaką mógłby teoretycznie ponieść

zamawiający, szczególnie że kara umowna dotyczy opóźnienia w usuwaniu wszelkich wad,

w tym nawet wad nieistotnych.

Stanął na stanowisku, że w razie szkody wyższej od wysokości kary umownej, interesy

zamawiającego są zabezpieczone poprzez możliwość dochodzenia odszkodowania

uzupełniającego na zasadach ogólnych, co czyni bezzasadnym zastrzeganie tego rodzaju

rażąco wygórowanych kar umownych.

Odwołujący podał, że w załączniku nr 7 zamawiający wskazał zakres dokumentacji,

KIO 719/16 KIO 724/16

której dostarczenia wymaga w ramach przedmiotu umowy.

Podniósł, że zamawiający nie wskazał, iż wymaga wyłącznie przekazania

dokumentacji konstrukcyjnej niezbędnej do eksploatacji, napraw i utrzymania dostarczonych

pojazdów (pkt 10), co jest niezbędne dla ustalenia zakresu przedmiotowej dokumentacji, ale

wskazał, że wymaga dostarczenia dokumentacji konstrukcyjnej sprzęgu i nakazuje. aby miała

charakter „powszechny"' i nie stanowiły tajemnicy przedsiębiorstwa.

Wedle odwołującego, tego rodzaju dokumentacja stanowi bardzo wartościowy

„know-how" producentów sprzęgu, a jej przekazanie zamawiającemu oznaczałoby de facto

wyzbycie się owego know-how i przewagi konkurencyjnej, co sprawia, iż uzyskanie od

producentów tego rodzaju dokumentacji może okazać się niemożliwe.

Odwołujący podał, że w załączonym harmonogramie (załącznik nr 4 do umowy)

zamawiający określił termin dostawy pojazdów z pkt 1 i 2 wykazu w sposób nieprecyzyjny,

wskazując dwa wzajemnie wykluczające się terminy.

Wedle wiedzy odwołującego, wymagania zamawiającego powodują konieczność

zaprojektowania całkowicie nowych pojazdów niż obecnie produkowane, wobec czego wniósł

o zmianę terminów dostawy pierwszych pojazdów co najmniej na 31 grudnia 2015 r.

Odwołujący podał, że zamawiający wskazał, iż wymaga aby wszelkie podzespoły

zastosowane w dostarczonych pojazdach były zastępowalne, jednak pominął, iż przedmiotem

zamówienia są pojazdy trzech różnych typów, tj. różniące się ilością członów, co wymaga

w pewnym zakresie użycia innych materiałów i innej konstrukcji i z tego względu konieczne

jest sprecyzowanie wymagań zamawiającego w tym zakresie.

Odwołujący podał, że zamawiający wskazał, iż wymaga aby pojazd zostały

wyposażony w urządzenia niezbędne do uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do

eksploatacji pojazdu zgodnego z TSI na dzień 1 stycznia 2018 r.

Podniósł, iż zamawiający nie wskazał, czy wymaga dostawy systemu ETCS, którego

koszt jest znaczny, co uniemożliwia sporządzenie odpowiedniej kalkulacji kosztów w celu

sporządzenia oferty.

Dodatkowo podał, że zamawiający wskazał, iż wymaga zgodności z TSI na dzień 1

stycznia 2018 r.

Podniósł, iż treść TSI na ten dzień nie jest obecnie znana, wobec czego zasadnym

może być wyłącznie wymagania zapewnienie zgodności wedle TSI obowiązujących na dzień

podpisania umowy.

KIO 719/16 KIO 724/16

Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania o udzielenie

zamówienia publicznego, przedłożonej Izbie przez zamawiającego w kopii

potwierdzonej za w treści zgodność oryginałem, szczególności ogłoszenia

o zamówieniu (Dz.U./S S78 2016/S 078-138641) i treści Specyfikacji istotnych warunków

zamówienia (SIWZ), Odpowiedzi na odwołanie złożonych w obu sprawach (pisma

zamawiającego z dnia 14 maja 2016 r.), złożonych przez odwołującego Newag S.A.

wyciągów z umów: Umowy o zamówienie publiczne nr 17/WKD10/2014 (Warszawska

Kolej Dojazdowa sp. z o.o.), Umowy nr UM-BTT5k-13-900-013 na dostawę

20 elektrycznych zespołów trakcyjnych wraz ze świadczeniem usług utrzymania (PKP

Intercity S.A.), umowy Nr DOA.III.273.68.2013 i Nr DOA.III.273.68.2015 na dostawę

1 sztuki fabrycznie nowego trójczłonowego pojazdu szynowego z napędem

elektrycznym (EZT), przeznaczonego do obsługi kolejowych pasażerskich w ruchu

regionalnym dla województwa świętokrzyskiego (Samorząd Województwa

Świętokrzyskiego), umowy dostawy na Zakup Elektrycznych Zespołów Trakcyjnych dla

rozwoju kolei przez małopolskich (Województwo Małopolskie), złożonego

odwołującego Pojazdy Szynowe Pesa Bydgoszcz S.A wyciągu z umowy Nr

UM-BBT-14-900-0046 (PKP Intercity S.A.), złożonej przez odwołującego Pojazdy

Szynowe Pesa Bydgoszcz S.A.: Strategii Województwa Śląskiego (Katowice, kwiecień

2014) oraz Informacji z rejestru przedsiębiorców z dnia 14 maja 2016 r. dotyczącej Kolei

Śląskich sp. z o.o.), a także stanowisk stron i przystępującego, zaprezentowanych

w toku rozprawy, orzekając w granicach podniesionych w obu odwołaniach zarzutów

skład orzekający Izby ustalił i zważył, co następuje.

Zarzut dotyczący zobowiązania wykonawcy do przeniesienia majątkowych praw

autorskich i praw zależnych do dokumentacji technicznej (zarzut wspólny) potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

Zamawiający w ogłoszeniu o zamówieniu (Dz.U./S S78 2016/S 078-138641) w sekcji

II.1.5. – Krótki opis zamówienia lub zakupu – pkt 1.7., pkt 2.6. oraz w postanowieniach § 2

ust. 1 pkt 5, § 2 ust. 2 pkt 5, § 3 ust. 3, § 16 wzoru umowy, stanowiącym załącznik nr 3 do SIWZ

zażądał przeniesienia majątkowych praw autorskich oraz praw zależnych do dokumentacji

technicznej.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy Pzp „Przedmiotu zamówienia nie można opisywać

w sposób, który mógłby utrudniać uczciwą konkurencję.”

Działaniem wbrew zasadzie uczciwej konkurencji jest m.in. na tyle rygorystyczne

KIO 719/16 KIO 724/16

określenie wymagań, jakie powinien spełniać przedmiot zamówienia, że nie jest to

uzasadnione potrzebami zamawiającego, a jednocześnie może ograniczać krąg wykonawców

zdolnych do wykonania zamówienia.

W przedmiotowym postępowaniu zamawiający sporządził opis przedmiotu

zamówienia, łamiąc zakaz wynikający z przepisu art. 29 ust. 2 ustawy Pzp, poprzez żądanie

przeniesienia majątkowych praw autorskich oraz praw zależnych do dokumentacji

technicznej, które to żądanie skład orzekający Izby uznał za zbyt rygorystyczne

i ograniczające krąg wykonawców zdolnych do wykonania zamówienia w szczególności

odwołujących.

Odwołujący nie kwestionowali prawa zamawiającego do takiego opisu przedmiotu

zamówienia, który będzie odpowiadał jego uzasadnionym potrzebom.

Prawo to uznaje także skład orzekający Izby.

Jednak w przedmiotowej sprawie zamawiający, wskazując (w odpowiedzi na

odwołanie) jako swoją potrzebę zapewnienie możliwości wykorzystania dokumentacji

dostarczonej wraz z EZT do ogłaszania postępowań przetargowych na utrzymanie EZT

(„Zamawiający m.in. nie będzie mógł wykorzystywać dokumentacji dostarczonej wraz z EZT

do ogłaszania postępowań przetargowych na utrzymanie EZT, co doprowadzi do sytuacji,

w której tylko Wykonawca może podjąć się tego zadania”) zażądał przeniesienia majątkowych

praw autorskich oraz praw zależnych do dokumentacji technicznej, które jest nadmierne

z tego względu, że wskazana potrzeba zamawiającego może być w pełni zabezpieczona,

poprzez żądanie udzielenia licencji na korzystanie z dokumentacji technicznej wraz z prawem

do udzielania sublicencji na szczegółowo opisanych, adekwatnych do potrzeb zamawiającego

warunkach.

Obawa zamawiającego co do tego, że wykonawca wypowie licencję z upływem 5 lat,

tj. wcześniej niż czas żywotności EZT (którą zamawiający ocenił na „około 30 lat”) może być

przez samego zamawiającego wyeliminowana, poprzez odpowiednie ukształtowanie w SIWZ

oczekiwanych postanowień licencyjnych. Jak bowiem trafnie podnosili obaj odwołujący

przepis art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych

(t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 90 poz. 631 z późn. zm.) daje stronom umowy prawo odmiennego

uregulowania kwestii wypowiedzenia licencji. Odmienność ta może polegać na udzieleniu

przez twórcę licencji niewypowiadalnej.

Skład orzekający Izby stanął na stanowisku, że kwestionowane przez obu

odwołujących żądanie zamawiającego w konsekwencji oznacza dla nich co najmniej

ograniczenie prowadzenia działalności w zakresie realizowania zamówień na dostawę

KIO 719/16 KIO 724/16

pojazdów, czego okazjonalne zamówienie tego zamawiającego na pewne typy pojazdów nie

uzasadnia, a stanowi przeszkodę w złożeniu oferty.

Skład orzekający Izby wskazuje nadto, że wbrew twierdzeniom odwołującego,

przeszkodą w zleceniu czynności stanowiących przedmiot postępowania na „Świadczenie

usług utrzymania 6 elektrycznych zespołów trakcyjnych typu 27” innemu wykonawcy niż

zwycięzcy postępowania nie było to, że zamawiający nie zapewnił sobie przeniesienia

majątkowych praw autorskich do przekazanej dokumentacji, ale to, że zamawiający nie

zapewnił sobie prawa do udzielania sublicencji.

Skład orzekający Izby wziął także pod uwagę okoliczność, że obowiązującym na rynku

standardem jest udzielenie przez wykonawców niewyłącznej licencji z prawem do udzielenia

sublicencji na czas życia pojazdu, czego potwierdzeniem są postanowienia przedłożonych

przez obu odwołujących umów, w tym umowy, której stroną jest jeden z kluczowych

przewoźników krajowych – PKP Intercity S.A. (§ 25 ust. 2: „W ramach wynagrodzenia

Wykonawcy za dostawę Pojazdów, Wykonawca udziela Zamawiającemu na czas życia

Pojazdów, bez konieczności zawarcia w tym zakresie odrębnej umowy, niewyłącznej licencji

do korzystania ze wszystkich elementów dokumentacji, powstałej w wykonaniu niniejszej

umowy , (…) z prawem udzielania sublicencji w przypadku zlecenia osobie trzeciej

wykonywania usług utrzymania Pojazdów, w tym obsługi eksploatacyjnej, przeglądów oraz

napraw, zbycia Pojazdu lub oddania go do korzystania podmiotowi trzeciemu na podstawie

jakiegokolwiek tytułu prawnego, uprawniającej do korzystania z przedmiotowej dokumentacji

na następujących polach eksploatacji: (…). Ust. 3: „Udzielona licencja obejmuje poza w/w

uprawnieniami również prawo do wykorzystania dokumentacji do wykonania przez

Zamawiającego lub wybrany przez niego podmiot trzeci na jej podstawie dokumentacji

modernizacyjnej lub naprawczej Pojazdów lub ewentualnego wykorzystania dokumentacji do

wykonania na jej podstawie dokumentacji uwzględniającej korekcyjne zmiany podczas

utrzymania Pojazdów, w przypadku gdyby usługi utrzymania (…) nie były świadczone przez

Wykonawcę”).

Wobec powyższego skład orzekający Izby uznał, że wystarczające dla zabezpieczenia

interesów zamawiającego, w tym zlecenia modernizacji pojazdów także innemu wykonawcy

niż wykonawca, który wygra przedmiotowe zamówienia jest udzielenie przez wykonawcę

licencji wraz z prawem do udzielenia sublicencji. Rolą zamawiającego jest takie opisanie

warunków udzielanej licencji, aby odpowiadało to w pełni jego uzasadnionym potrzebom.

KIO 719/16 KIO 724/16

Zarzut dotyczący zobowiązania wykonawcy do naprawy szkody wynikającej z awarii

pojazdu bez określenia, czy szkoda uwzględnia otrzymane od ubezpieczyciela

odszkodowanie (§ 7 ust. 3 wzoru umowy) potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

Zgodnie z § 7 ust. 3 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „Wykonawcę obciąża

obowiązek naprawienia szkody, obejmującej m.in.:

1) koszty naprawy trakcji uszkodzonej w skutek wady EZT,

2) koszty naprawy innego pociągu /lokomotywy/ lub innego pojazdu lub mienia osoby

trzeciej uszkodzonego wskutek kolizji z EZT, spowodowanej awarią EZT,

3) koszty uszkodzenia mienia Zamawiających lub osób trzecich będące następstwem

zderzenia się z nimi EZT, gdy do zderzenia doszło w skutek awarii EZT,

4) koszty uszkodzonego mienia Zamawiających lub osób trzecich powstałe wskutek winy

Wykonawcy w trakcie wykonywania czynności dostawy lub w związku z świadczonymi

usługami utrzymania”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu nieprecyzyjność postanowień wzoru umowy

w zakresie obowiązku wykonawcy naprawienia szkody powstałej na skutek przykładowo

wskazanych przez zamawiającego zdarzeń, która to nieprecyzyjność wynika z tego, że

zamawiający nie wskazał, czy przy określaniu wysokości szkody zamawiający ma obowiązek

uwzględnić odszkodowanie, które wypłaci mu ubezpieczyciel w ramach posiadanego przez

zamawiającego ubezpieczenia pojazdu.

Skład orzekający Izby stanął na stanowisku, że zarzut nieprecyzyjności postanowień

wzoru umowy w ww. zakresie potwierdził się.

Obowiązek naprawienia przez wykonawcę szkody stanowi jeden z elementów szeroko

rozumianego przedmiotu zamówienia, którego opis winien odpowiadać wymogom wskazanym

w przepisie art. 29 ust. 1 ustawy Pzp, tj. w szczególności winien być wyczerpujący

i uwzględniać wszystkie okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty.

Informacja o tym, czy przy określaniu wysokości szkody zamawiający ma obowiązek

uwzględnić odszkodowanie, które wypłaci mu ubezpieczyciel w ramach posiadanego przez

zamawiającego ubezpieczenia pojazdu jest okolicznością, która ma wpływ na sporządzenie

oferty.

Ryzyko naprawienia przez wykonawcę szkody w sytuacji, gdy obowiązkiem

zamawiającego będzie uwzględnienie odszkodowania, które wypłaci mu ubezpieczyciel

w ramach posiadanego przez zamawiającego ubezpieczenia pojazdu będzie niższe niż

w przypadku, gdy na zamawiającym obowiązek taki nie będzie ciążył, co bez wątpienia ma

KIO 719/16 KIO 724/16

wpływ na sporządzenie oferty, tj. na wysokość ceny ofertowej.

Brak informacji w powyższym zakresie, ze względu na wskazany wpływ na

sporządzenie oferty, oznacza, że zamawiający z naruszeniem art. 29 ust. 1 ustawy Pzp opisał

przedmiot zamówienia, wobec czego brak ten winien zostać przez zamawiającego

uzupełniony, poprzez jednoznaczne wskazanie, czy przy określaniu wysokości szkody

zamawiający ma obowiązek uwzględnić odszkodowanie, które wypłaci mu ubezpieczyciel

w ramach posiadanego przez zamawiającego ubezpieczenia pojazdu.

Skład orzekający Izby nie podzielił stanowiska zamawiającego zaprezentowanego

w odpowiedzi na odwołanie, a to iż z przepisu art. 363 k.c. wynika, że „Świadczenia uzyskane

przez poszkodowanego z ubezpieczeń majątkowych ulegają zaliczeniu na poczet

uszczerbku”, stąd „nie istnieje potrzeba precyzowania powyższego problemu we wzorze

umowy”.

Przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 363 k.c.: „§ 1 Naprawienie szkody powinno

nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego,

bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu

poprzedniego było niemożliwe albo pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne

trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu.

§ 2 Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna

być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności

wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili”.

Z zacytowanego brzmienia art. 363 k.c., wbrew twierdzeniu zamawiającego nie

wynika, że „Świadczenia uzyskane przez poszkodowanego z ubezpieczeń majątkowych

ulegają zaliczeniu na poczet uszczerbku”, ponieważ przepis reguluje inne kwestie – sposobu

naprawienia szkody (przywrócenie stanu poprzedniego / zapłata sumy pieniężnej) oraz

podstaw ustalenia szkody w przypadku naprawienia szkody w pieniądzu).

Skoro zamawiający przyjął (w odpowiedzi na odwołanie), że Świadczenia uzyskane

przez poszkodowanego z ubezpieczeń majątkowych ulegają zaliczeniu na poczet uszczerbku”

to winien swoje stanowisko uwzględnić w postanowieniach SIWZ (wzorze umowy), poprzez

wskazanie, że zamawiający przy określaniu wysokości szkody zamawiający uwzględni

odszkodowanie, które wypłaci mu ubezpieczyciel w ramach posiadanego przez

zamawiającego ubezpieczenia pojazdu.

Zarzut dotyczący nieprecyzyjnego wskazania terminu zgłoszenia pojazdu do odbioru

technicznego (§ 10 ust. 6 wzoru umowy) potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

Zgodnie z § 10 ust. 6 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „Każdy EZT podlega

KIO 719/16 KIO 724/16

Odbiorowi Technicznemu w siedzibie Wykonawcy nie później niż 10 dni przed Odbiorem

Końcowym. Odbiór Techniczny musi być zgłoszony przez Wykonawcę w takim terminie by

zgłoszone ewentualne uwagi przez Zamawiającego 1 co do wykonania EZT nie powodowały

zmiany terminu dostawy EZT zgodnie z Harmonogramem Dostaw”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu nieprecyzyjność postanowień wzoru umowy

w zakresie terminu zgłoszenia pojazdu do odbioru technicznego, podnosząc iż trudno

zdefiniować, jakie znaczenie pojęciu „uwagi” nadaje zamawiający oraz, iż wykonawca nie jest

w stanie przewidzieć, jakie uwagi może mieć zamawiający.

Skład orzekający Izby stanął na stanowisku, że zarzut nieprecyzyjności postanowień

wzoru umowy w ww. zakresie potwierdził się.

Skład orzekający Izby podzielił stanowisko odwołującego, iż ten nie jest w stanie

przewidzieć, jakie uwagi podczas odbioru pojazdu będzie miał zamawiający.

Co więcej, sam zamawiający nie jest w stanie obecnie przewidzieć, jakie (o ile będą)

będą to uwagi.

W konsekwencji skład orzekający Izby stanął na stanowisku, że wykonawca nie jest

w stanie, przy takim niesprecyzowaniu pojęć, zapewnić zgłoszenia pojazdu do odbioru w takim

terminie, aby nie powodowało to zmiany terminu dostawy EZT zgodnie z Harmonogramem

Dostaw.

Podzielając ocenę odwołującego, iż określony w § 10 ust. 6 wzoru umowy w zdaniu

pierwszym termin odbioru jest precyzyjny, zaś termin określony w § 10 ust. 6 wzoru umowy

w zdaniu drugim nie jest precyzyjny (z przyczyn dotyczących niemożności przewidzenia uwag

zamawiającego) skład orzekający Izby uznał, że dokonany przez zamawiającego opis

przedmiotu zamówienia nie odpowiada wymogom jednoznaczności i posługiwania się

dostatecznie dokładnymi i zrozumiałymi określeniami wskazanym w art. 29 ust. 1 ustawy Pzp

(„Przedmiot zamówienia opisuje się w sposób jednoznaczny, (…) za pomocą dostatecznie

dokładnych i zrozumiałych określeń (…)”).

Wobec powyższego skład orzekający Izby nakazał zamawiającemu wykreślenie z § 10

ust. 6 wzoru umowy zdanie drugiego o treści: Odbiór Techniczny musi być zgłoszony przez

Wykonawcę w takim terminie by zgłoszone ewentualne uwagi przez Zamawiającego 1 co do

wykonania EZT nie powodowały zmiany terminu dostawy EZT zgodnie z Harmonogramem

Dostaw”.

Dostrzeżenia wymaga, że o zgodności czynności zamawiającego podjętej

w przedmiotowym postępowaniu z przepisami ustawy Pzp nie przesądza w żadnej mierze to,

czy w innym postępowaniu, inny zamawiający ujął we wzorze umowy (istotnych

postanowieniach / ogólnych warunkach) postanowienie o treści tożsamej / zbliżonej do

KIO 719/16 KIO 724/16

kwestionowanego przez odwołującego postanowienia § 10 ust. 6 wzoru umowy stąd

powoływanie się przez zamawiającego (tak w odpowiedzi na odwołanie, jak też na rozprawie)

na treść umowy na dostawę taboru dla województwa małopolskiego, której stroną był

odwołującym pozostaje bez znaczenia. Dodatkowo skład orzekający Izby wskazuje, że

zamawiający nie wykazał, że wskazana umowa ujmowała postanowienie tożsame z tym

ujętym w § 10 ust. 6 wzoru umowy przedmiotowego postępowania (twierdzenie

zamawiającego było gołosłowne, a nadto kwestionowane przez odwołującego).

Skład orzekający Izby zwraca uwagę, że ponowne zgłoszenie pojazdu do odbioru

z dziesięciodniowym wyprzedzeniem w stosunku do odbioru końcowego może okazać się nie

do wykonania, a to w przypadku, gdy wykonawca zgłosi pojazd do odbioru na 10 dni (do czego

ma prawo na podstawie § 10 ust. 6 wzoru umowy) przed upływem końcowego terminu

odbioru.

Zarzut dotyczący wskazania, iż podstawą do odstąpienia od odbioru są jakiekolwiek

wady, a nie wyłącznie wady istotne oraz wskazania, iż potwierdzeniem odbioru jest protokół

bez jakichkolwiek zastrzeżeń/uwag, a nie wyłącznie zastrzeżeń/uwag istotnych (§ 10 ust. 11,

17 i 20, § 12 wzoru umowy) potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

Zgodnie z § 10 ust. 11 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „W przypadku gdy

w trakcie Odbiorów Technicznych Zamawiający 1 stwierdzi brak dokumentów, braki lub wady

w wykonaniu EZT, ma prawo odstąpić od dalszych czynności odbiorczych. Powtórne

przystąpienie przez Zamawiającego 1 do Odbiorów Technicznych nastąpi po usunięciu przez

Wykonawcę stwierdzonych nieprawidłowości i ponownym zgłoszeniu przez Wykonawcę EZT

do Odbioru Technicznego zgodnie z ust. 6”.

Zgodnie z § 10 ust. 17 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „Potwierdzeniem

dokonania Odbioru Technicznego EZT jest Protokół Odbioru Technicznego podpisany bez

zastrzeżeń przez przedstawicieli Zamawiającego 1 i Wykonawcy, stanowiący załącznik nr 6

do Umowy”.

Zgodnie z § 10 ust. 20 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „Potwierdzeniem

dokonania Odbioru Końcowego EZT jest Protokół Odbioru Końcowego podpisany bez

zastrzeżeń przez przedstawicieli Zamawiającego 1 i Wykonawcy, stanowiący załącznik nr 7

do Umowy”.

Zgodnie z § 12 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „Dostawę EZT uznaje się za

zrealizowaną po dostarczeniu Zamawiającym wszystkich EZT wyposażonych w materiały

i urządzenia niezbędne do prawidłowej eksploatacji EZT na torach PKP PLK S.A. wraz

KIO 719/16 KIO 724/16

z wymaganymi dokumentami i świadectwami, oprogramowaniem oraz dokumentami

potwierdzającymi odbycie istruktaży (za wyjątkiem instruktaży dotyczących 3 poziomu

utrzymania), gwarancją oraz po przeprowadzeniu jazd testowych i po podpisaniu bez uwag

przez upoważnionych przedstawicieli Zamawiającego 1, protokołu Odbioru Końcowego dla

ostatniego EZT z dostawy w ramach Umowy.”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu, że uzależnienie odbioru technicznego

i końcowego pojazdów od braku jakichkolwiek zastrzeżeń, może – ze względu na użycie

pozbawionych precyzji sformułowań „bez zastrzeżeń” oraz nie stwierdzenia „braku

dokumentów, braków lub wad” – budzić wątpliwości co do podstaw odmowy odbioru pojazdów

w przypadku wystąpienia drobnych, błahych uchybień, które zgodnie z utrwalonym w

doktrynie i orzecznictwie poglądem, nie mogą stanowić podstawy takiej odmowy.

Zamawiający, w przypadku odbioru technicznego posługuje się sformułowaniem „bez

zastrzeżeń” (§ 10 ust. 17 wzoru umowy), w przypadku odbioru końcowego posługuje się

sformułowaniem: „bez zastrzeżeń” (§ 10 ust. 20 wzoru umowy), a w przypadku § 12 wzoru

umowy dodatkowo posługuje się sformułowaniem „bez uwag”, co przy braku informacji co do

wzajemnej relacji tych sformułowań oraz braku zdefiniowania sposobu ich rozumienia przez

zamawiającego czyni opis przedmiotu zamówienia w zakresie odbiorów nieprecyzyjnym,

tj. naruszającym wskazany w przepisie art. 29 ust. 1 ustawy Pzp obowiązek opisu przedmiotu

zamówienia w sposób jednoznaczny, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych

określeń.

Wobec powyższego skład orzekający Izby nakazał zamawiającemu zdefiniowanie

pojęć: „brak”, „bez zastrzeżeń”, „bez uwag”, „wada”.

Zarzut dotyczący zobowiązania wykonawcy do dostarczenia pojazdu zastępczego

oraz niesprecyzowania, czy zobowiązanie wykonawcy do przedstawienia pojazdu

zastępczego w czasie obowiązywania gwarancji za wady udzielonej na pojazd dotyczy każdej

naprawy, czy też wyłącznie naprawy wyłączającej (omyłkowo użyto niewyłączającej) pojazd

z eksploatacji (§ 13 ust. 20 wzoru umowy) nie potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

Zgodnie z § 13 ust. 20 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) „W przypadku naprawy

EZT w okresie rękojmi lub gwarancji, trwającej dłużej niż 30 dni, tj. od 31go dnia naprawy EZT,

Wykonawca zapewni Zamawiającemu 1 na czas naprawy lub wymiany, EZT zastępcze,

o których mowa w ust. 15 jeżeli naprawa połączona jest z niemożnością użytkowania przez

KIO 719/16 KIO 724/16

Zamawiającego 1 EZT zgodnie z przeznaczeniem”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący przyznał w uzasadnieniu odwołania, że „tego rodzaju zobowiązanie można

by ewentualnie uznać za uzasadnione wyłącznie w razie zwłoki w usuwaniu wad skutkującym

wyłączeniem pojazdu z eksploatacji, a nie zwłoki w wykonywaniu wszelkich napraw”.

W ocenie składu orzekającego zamawiający w celu realizacji przypisanych zadań

w zakresie transportu zbiorowego ma prawo oczekiwać, że dostarczone przez wykonawcę

pojazdy będą realizację tych zadań zapewniać. Wyłączenie pojazdu z eksploatacji ogranicza

zakres świadczonych usług toteż zasadnym jest żądanie zamawiającego zastąpienia pojazdu

naprawianego innym pojazdem, który zapewni realizację przypisanych zamawiającemu

zadań, tym bardziej w sytuacji, gdy żądanie to aktualizuje się „dopiero” od 31-go dnia naprawy.

W ocenie składu orzekającego Izby brzmienie § 13 ust. 20 wzoru umowy nie daje

także podstaw do twierdzenia, że zamawiający nie sprecyzował, czy zobowiązanie

wykonawcy do przedstawienia pojazdu zastępczego dotyczy każdej naprawy, czy też

wyłącznie naprawy wyłączającej pojazd z eksploatacji.

Podnieść bowiem należy, że zamawiający wskazał, że żądanie zapewnienia pojazdu

zastępczego dotyczy sytuacji w której „naprawa połączona jest z niemożnością użytkowania

przez Zamawiającego 1 EZT zgodnie z przeznaczeniem”, co – w ocenie składu orzekającego

Izby – nie może być odczytywane w inny sposób niż ten, iż zamawiający żąda zapewnienia

pojazdu zastępczego w przypadku naprawy wyłączającej pojazd z eksploatacji, ponieważ

niemożność użytkowania EZT zgodnie z przeznaczeniem występuje, gdy pojazd jest

wyłączony z eksploatacji.

W odpowiedzi na odwołanie zamawiający potwierdził, że „Zapis wzoru umowy (…)

wskazuje na konieczność dostarczenia EZT zastępczego w przypadku wyłączenia EZT

z eksploatacji”.

Zarzut dotyczący zastrzeżenia kar umownych za „opóźnienie" w wykonywaniu

zobowiązań oraz określenia kar umownych w wysokości rażąco wygórowanej (§ 26 wzoru

umowy) częściowo się potwierdził.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

W § 26 wzoru umowy (Załącznik nr 3 do SIWZ) regulującym kwestię kar umownych

w ustępie 1 zamawiający wskazał, że „Strony umowy ustalają odpowiedzialność za

niewykonanie lub nienależyte wykonanie przedmiotu Umowy w formie kar umownych”.

KIO 719/16 KIO 724/16

W kolejnych postanowieniach tego paragrafu zamawiający podał:

„2. Wykonawca zapłaci karę:

a) Na rzecz obydwu Zamawiających - w łącznej wysokości 20 % wartości przedmiotu Umowy

brutto zgodnie z § 19 ust. 1 proporcjonalnie do wartości przedmiotu zamówienia

realizowanego dla każdego z Zamawiających, w przypadku odstąpienia lub rozwiązania

Umowy przez Wykonawcę lub któregokolwiek z Zamawiających, z przyczyn leżących po

stronie Wykonawcy,

b) Na rzecz tego z Zamawiających, którego dotyczy ze względu na przedmiot zamówienia -

w wysokości 1 % ceny brutto danego EZT za każdy dzień opóźnienia w jego dostarczeniu,

wynikającego z Harmonogramu Dostaw stanowiącego załącznik nr 4 do Umowy, liczoną do

momentu dostarczenia EZT bądź pojazdu zastępczego, o czym mowa w ust. 3; dla EZT dla

których określono przedział terminów dostaw opóźnienie będzie liczone od drugiego terminu,

c) Na rzecz Zamawiającego 1 - w wysokości 0,5 % ceny brutto danego EZT, za każdy dzień

opóźnienia co do terminu wyznaczonego na usunięcie wady lub na wymianę EZT na nowy,

o którym mowa w § 13 ust. 15, w przypadku wyłączenia EZT z eksploatacji. W przypadku

ustalenia dłuższego terminu naprawy, zgodnie z § 13 ust. 16, kary będą naliczane począwszy

od pierwszego dnia po upływie tego terminu,

d) Na rzecz tego z Zamawiających, którego dotyczy ze względu na przedmiot zamówienia -

w wysokości 0,5 % ceny brutto danego EZT, za każdy dzień opóźnienia w przypadku

niedostarczenia Dokumentacji, w terminie określonym w §3 ust. 6 i/lub 8,

e) Na rzecz Zamawiającego 1 - w wysokości 0,5 % wartości przedmiotu Umowy brutto zgodnie

z § 19 ust, 1, za każdy dzień opóźnienia co do terminu wyznaczonego na przedłożenie

dokumentu bezterminowego, o którym mowa w § 24 ust. 3 pkt a),

f) Na rzecz Zamawiającego 1 - w wysokości 0,5 % ceny brutto każdego EZT dostarczanego na

podstawie niniejszej umowy, za każdy dzień opóźnienia w wykonaniu innych zobowiązań

wynikających z Umowy, dla których podane są terminy, inne niż podane w pkt. b) - e),

g) Na rzecz Zamawiającego 1 - w wysokości 1000 zł netto za każdą rozpoczętą godzinę zajęcia

stanowiska naprawczego Zamawiającego 1 liczoną od momentu upływu 7 dniowego terminu

wykonania przeglądu, o którym mowa w § 14 ust 4 pkt 3), w sytuacji przekroczenia terminów

wykonania tego przeglądu.

3. W przypadku opóźnień w dostawie EZT względem terminów wynikających z Harmonogramu

Dostaw stanowiącego załącznik nr 4 do Umowy, Wykonawca może dostarczyć

Zamawiającemu pojazd zastępczy w postaci EZT lub lokomotywy z wagonami o parametrach

zbliżonych do EZT będącego przedmiotem opóźnienia. Moment dostarczenia pojazdu

zastępczego, zatrzymuje naliczanie kary umownej wynikającej z ust, 2 pkt b).

4. W przypadku wystąpienia sytuacji określonej w ust. 3, Wykonawca jest zobowiązany do

zapewnienia całego niezbędnego do funkcjonowania pojazdów zastępczych zaplecza,

KIO 719/16 KIO 724/16

tj. materiałów eksploatacyjnych i części zamiennych umożliwiających eksploatację pojazdów

zgodną z ich DSU, usług utrzymania i serwisu oraz, jeśli zajdzie potrzeba, maszynistów

z uprawnieniami do prowadzenia dostarczonych pojazdów, a także pokrycia wszelkich

kosztów związanych z eksploatacją i utrzymaniem pojazdów zastępczych w całym okresie ich

użytkowania przez Zamawiającego.

5. Okres na który zostaje zapewniony pojazd zastępczy, może wynosić maksymalnie 3 miesiące

od daty jego dostarczenia. Po upływie tego terminu i jednoczesnym braku dostawy EZT,

Zamawiający ma prawo do naliczenia Wykonawcy trzykrotności kary określonej w ust. 2 pkt b)

za każdy dzień opóźnienia, aż do momentu dostawy EZT.

6. Roszczenia o zapłatę należnych kar umownych nie będą pozbawiać Stron prawa żądania

zapłaty odszkodowania uzupełniającego na zasadach ogólnych, jeżeli wysokość poniesionej

szkody przekroczy wysokość zastrzeżonej kary umownej.

7. Zamawiający 1 uprawniony będzie do naliczenia kary umownej dla Wykonawcy, o wysokości 2

% wartości EZT w przypadku, o którym mowa w §14 ust 8.

8. W przypadku naruszenia postanowień §9 ust. 8, Zamawiający mogą rozwiązać umowę

w trybie natychmiastowym i żądać od Wykonawcy zapłaty kary umownej w łącznej wysokości

20% wartości przedmiotu Umowy brutto zgodnie z §19 ust. 1 proporcjonalnie do wartości

przedmiotu zamówienia realizowanego dla każdego z Zamawiających z uwzględnieniem

postanowień ust. 6.”

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 471 k.c. „Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej

z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub

nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie

ponosi”.

Zgodnie z art. 472 k.c. „Jeżeli ze szczególnego przepisu ustawy albo z czynności

prawnej nie wynika nic innego, dłużnik odpowiedzialny jest za niezachowanie należytej

staranności”

Zgodnie zaś z art. 484 k.c. § 1 „W razie niewykonania lub nienależytego wykonania

zobowiązania kara umowna należy się wierzycielowi w zastrzeżonej na ten wypadek

wysokości bez względu na wysokość poniesionej szkody. Żądanie odszkodowania

przenoszącego wysokość zastrzeżonej kary nie jest dopuszczalne, chyba że strony

postanowiły inaczej”.

Z treści § 26 ust. 1 wzoru umowy wynika, że zamawiający w przedmiotowym

postępowaniu poprzestał na podstawowym zakresie odpowiedzialności wykonawcy

wynikającym z art. 471 k.c. i pozostającym z nim w ścisłym związku art. 472 k.c. (zwrot

KIO 719/16 KIO 724/16

„niezachowanie należytej staranności” należy traktować jako synonim winy w postaci

niedbalstwa), co tym samym oznacza, że zamawiający nie może nakładać na wykonawcę kar

w szerszych granicach, a co wynika z przepisu art. 484 § 1 k.c.

Dodatkowo skład orzekający Izby wskazuje, że przedmiotowe zamówienie na dostawę

taboru kolejowego dla Województwa Śląskiego i Kolei Śląskich Sp. z o.o. do wykonywania

pasażerskich przewozów kolejowych jest prowadzone na podstawie przepisów ustawy Pzp,

która w art. 24 ust. 2a – jako niewykonanie lub nienależyte wykonanie zamówienia – uznaje

takie poważne naruszenie przez wykonawcę obowiązków zawodowych, które jest zawinione.

Uwzględniając powyższe, należy przyjąć, że zamawiający, ustalając w § 26 ust. 1

wzoru umowy odpowiedzialność wykonawcy w formie kar umownych za niewykonanie lub

nienależyte wykonanie przedmiotu umowy rozumiał odpowiedzialność za niewykonanie lub

nienależyte wykonanie umowy jako odpowiedzialność opartą na winie wykonawcy.

Stanowisko zamawiającego zaprezentowane w odpowiedzi na odwołanie zdaje się

potwierdzać, że taka właśnie była intencja zamawiającego (uregulowanie odpowiedzialności

wykonawcy opartej na winie) – zamawiający stwierdził, że „W SIWZ brak jest postanowień

w odpowiedzialności wykonawcy bez względu na przyczynę. (…) Wykonawca, który zostanie

obciążony będzie mógł wykazywać, że obciążenie powstało nie z jego winy”.

Z powyższych względów skład orzekający Izby nakazał zamawiającemu modyfikację

postanowień SIWZ – § 26 ust. 2 wzoru umowy, poprzez zastąpienie mechanizmu naliczania

kar umownych za opóźnienie mechanizmem naliczania kar umownych za zwłokę.

Uwzględniając zasadność zarzutu dotyczącego zastrzeżenia kar umownych za

„opóźnienie”, skład orzekający Izby uznał jednocześnie, że utrzymanie przewidzianych przez

zamawiającego w § 26 wzoru umowy wysokości kar umownych, ze względu na zmianę

odpowiedzialności z tytułu opóźnienia na odpowiedzialność z tytułu zwłoki, nie jest dla

wykonawcy nadmiernie uciążliwe, ale stanowi czynnik dyscyplinujący wykonawcę do

należytego wykonania przedmiotu zamówienia.

Zarzut dotyczący nieprecyzyjnego określenia zakresu wymaganej dokumentacji

(załącznik nr 5 do wzoru umowy) się nie potwierdził .

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

W załączniku nr 5 do umowy zamawiający ujął wykaz dokumentacji technicznej

dostarczanej z EZT, w tym w pkt. 9: „Dokumentację konstrukcyjną sprzęgu sterowania

wielokrotnego w części elektrycznej dotyczącą układu sygnałów logicznych umożliwiających

KIO 719/16 KIO 724/16

sterowanie EZT w trakcji wielokrotnej. Dokumentacja winna zawierać szczegółowy opis

wszystkich złącz elektrycznych znajdujących się na sprzęgu (opis pinów wraz ze wskazaniem

numerów przewodów zgodnie ze schematami elektrycznymi EZT oraz opis ich znaczenia

funkcjonalnego) Opis protokołów komunikacyjnych dla sieci Ethernet, CAN, itp.

oraz wykorzystywanych do komunikacji między EZT w sterowaniu wielokrotnym (…)”

w pkt. 10: „Dokumentację konstrukcyjną EZT zawierającą rysunki konstrukcyjne (wraz

z wymiarami) zespołów i podzespołów”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Skład orzekający Izby w pierwszej kolejności wskazuje, co wynika z żądań

odwołującego i uzasadnienia odwołania, że zarzut dotyczy dwóch punktów załącznika nr 5 do

wzoru umowy, tj. pkt. 9 i 10 – w żądaniach ujętych na stronie 3 odwołania w pkt 7 odwołujący

domaga się „sprecyzowania, iż zamawiający wymaga jedynie przedstawienia dokumentacji

konstrukcyjnej niezbędnej do eksploatacji, napraw i utrzymania pojazdu oraz dokumentacji

sprzęgu wyłącznie w zakresie, w jakim producent sprzęgu wyrazi zgodę na jej przekazanie” –

co referuje do punktu 10 i 9, a w uzasadnieniu odwołania w odniesieniu do tego zarzutu (ad. 7)

odwołujący wprost wskazał pkt 10, zaś punkt 9 wskazał, poprzez opis „Zamawiający wymaga

dokumentacji konstrukcyjnej sprzęgu” – co referuje do punktu 9.

Podnieść należy, w odniesieniu do punktu 9 załącznika nr 5, że odwołujący, pomimo

postawienia zarzutu nieprecyzyjnego określenia dokumentacji wskazanej w tym punkcie

w uzasadnieniu odwołania nie zaprezentował żadnej argumentacji w tym zakresie, a jedynie

podzielił się swoją wiedzą, iż dokumentacja konstrukcyjna sprzęgu stanowi bardzo

wartościowy „know-how” producentów sprzęgu, a jej przekazanie zamawiającemu

oznaczałoby de facto wyzbycie się owego „know-how” i przewagi konkurencyjnej, co sprawia,

iż uzyskanie od producentów tego rodzaju dokumentacji może okazać się niemożliwe.

Wobec powyższego skład orzekający Izby uznał, że odwołujący nawet nie

uprawdopodobnił, że zarzutu w zakresie odnoszącym się do punktu 9 załącznika nr 5 do

umowy.

Podnieść także należy, że pomimo podniesienia zarzutu nieprecyzyjnego określenia

zakresu wymaganej dokumentacji w pkt. 10 załącznika nr 5, odwołujący w uzasadnieniu

wskazał, że zamawiający nie ograniczył swoich wymagań w zakresie dokumentacji

konstrukcyjnej wyłącznie do tej, która jest niezbędna dla ustalenia zakresu przedmiotowej

dokumentacji (w odwołanie odwołujący zarzucił zamawiającemu, że nie wskazał, iż

przekazaniu podlega „wyłącznie dokumentacja konstrukcyjna niezbędna do eksploatacji,

napraw i utrzymania dostarczonych pojazdów”).Oczekiwanie odwołującego, iż zamawiający

KIO 719/16 KIO 724/16

winien ograniczyć zakres wymaganej dokumentacji konstrukcyjnej nie uzasadnia zarzutu

o nieprecyzyjności wymogu – odwołujący nie tyle ma wątpliwości co do zakresu dokumentacji

konstrukcyjnej, ile dąży do zmiany tych wymagań, poprzez ich ograniczenie, wobec czego

skład orzekający Izby uznał, że zarzut się w zakresie punktu 10 załącznika nr 5 do umowy nie

potwierdził – odwołujący nie wykazał, na czym polega nieprecyzyjność wymogu.

Zarzut dotyczący nieprecyzyjnego określenia terminu dostawy pojazdów w pkt. 1 i 2

załącznika nr 4 do wzoru umowy potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

W załączniku nr 4 do umowy, stanowiącym Harmonogram dostaw EZT (elektrycznych

zespołów trakcyjnych) w pkt. 1 dotyczącym pojazdu trójczłonowego Nr 1 dla Kolei Śląskich

Sp. z o.o. zamawiający określił termin: „do 30 kwietnia 2017 i nie później niż do 31 lipca 2017”

oraz w pkt. 2 dotyczącym pojazdu trójczłonowego Nr 2 oraz pojazdu dwuczłonowego Nr 1 dla

Kolei Śląskich Sp. z o.o. określił termin: „do 31 maja 2017 i nie później niż do 31 sierpnia

2017”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu nieprecyzyjność w zakresie określenia terminów

dostaw w pkt. 1 i 2 Harmonogramu dostaw z tego względu, iż zamawiający wskazał,

w przypadku każdego z tych punktów, dwa wykluczające się terminy, tj. w pkt. 1 wskazał: „do

30 kwietnia 2017”, a jednocześnie „do 31 lipca 2017”, zaś w pkt. 2 wskazał: „do 31 maja 2017”,

a jednocześnie „do 31 sierpnia 2017”.

Skład orzekający Izby stanął na stanowisku, że jednoczesne wskazanie przez

zamawiającego, w odniesieniu do każdej z pozycji, dwóch różnych terminów, uzasadnia

wniosek co do nieprecyzyjności oczekiwanych przez zamawiającego terminów dostaw,

ponieważ może wywoływać wątpliwość, który z tych terminów stanowi rzeczywisty termin,

w których wykonawca ma obowiązek przekazać pojazdy do eksploatacji, stąd nakazał

zamawiającemu doprecyzowanie terminów dostaw pojazdów, poprzez wskazanie w pkt. 1 i 2

Harmonogramu dostaw jednego terminu, tj. w pozycji w pkt. 1: „nie później niż do

31 lipca 2017 r.” oraz w pkt. 2 „nie później niż do dnia 31 sierpnia 2017 r.”

Na rozprawie zamawiający oświadczył, że „Wprowadzone w harmonogramie terminy

dostawy zostały przez zamawiającego przemyślane i wynikają z innych zobowiązań

zamawiającego”, co w ocenie składu orzekającego Izby w żaden sposób nie rozwiewa

wątpliwości powstałych w związku ze wskazaniem jednocześnie dwóch różnych terminów.

Uwzględniając powyższe skład orzekający uznał, że zarzut potwierdził się.

KIO 719/16 KIO 724/16

W uzasadnieniu odwołania odwołujący stwierdził nadto, że wedle jego wiedzy

„wymagania Zamawiającego powodują konieczność zaprojektowania całkowicie nowych

pojazdów niż obecnie produkowane” i z tego względu wniósł „o zmianę terminów dostawy

pierwszych pojazdów co najmniej na 31 grudnia 2015 r.”.

Odwołujący nie zaprezentował jednak żadnej argumentacji przemawiającej za

uznaniem, że termin dostawy pierwszych pojazdów wskazany przez zamawiającego na 31

lipca 2017 roku (termin najpóźniejszy) w przypadku pojazdu trójczłonowego Nr 1 dla Kolei

Śląskich Sp. z o.o. oraz na 31 sierpnia 2017 r. (termin najpóźniejszy) w przypadku pojazdu

trójczłonowego Nr 2 oraz pojazdu dwuczłonowego Nr 1 dla Kolei Śląskich Sp. z o.o. jest

niewystarczający dla dostawy w tym terminie pojazdów wymagających zaprojektowania

(przyjmując nawet, że rzeczywiście wymagania zamawiającego powodują konieczność

zaprojektowania całkowicie nowych pojazdów, czego odwołujący nie wykazał, a zamawiający

w odpowiedzi na odwołanie stwierdził, wręcz, że „pojazdy te będą powstawać w oparciu o

stworzoną przez Wykonawcę konstrukcję dla wcześniej dostarczanych EZT”) stąd żądanie

zmiany terminu dostawy pierwszych pojazdów nie jest uzasadnione.

Zarzut dotyczący zobowiązania wykonawcy do stosowania wzajemnie zastępowalnych

podzespołów w zakresie wszystkich trzech typów pojazdów (pojazdy dwuczłonowe,

trzyczłonowe, czteroczłonowe) potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

Zgodnie z pkt. 1.2 załącznika nr 1 do SIWZ, stanowiącym Szczegółowy Opis

Przedmiotu Zamówienia zamawiający zażądał: „Wszystkie zastosowane do produkcji EZT

zespoły, podzespoły i elementy muszą być fabrycznie nowe i wzajemnie zastępowalne między

wszystkimi typami EZT w ramach przedmiotu zamówienia”.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący żądanie stosowania wzajemnie zastępowalnych podzespołów w zakresie

wszystkich trzech typów pojazdów uznał za nieuzasadnione z tego względu, że są to trzy

różne typy pojazdów, „różniące się ilością członów, co wymaga w pewnym zakresie użycia

innych materiałów i innej konstrukcji”. Nie przedstawił jednak żadnych dowodów na

potwierdzenie powyższego twierdzenia, a na rozprawie oświadczył, że „kluczowe podzespoły

mające istotne znaczenie z punktu widzenia kosztów, takie jak silniki trakcyjne, przetwornice

oraz falowniki znacznie różnią się w przypadku pojazdów dwu i trzy członowych od pojazdów

czteroczłonowych", wobec czego „zasadnym wydaje się co najwyżej dopuszczenie

zamienności podzespołów pojazdów dwu i trzyczłonowych”.

KIO 719/16 KIO 724/16

W odpowiedzi na odwołanie zamawiający wskazał cel wprowadzenia ww. żądania, tj. iż

„chce uniknąć konieczności tworzenia trzech różnych magazynów części zamiennych dla

pojazdów”.

Na rozprawie zamawiający, podkreślając cel żądania z pkt. 2.1. Szczegółowego Opisu

Przedmiotu Zamówienia, oświadczył, że „podzespoły wskazane przez odwołującego – silniki

trakcyjne, falowniki i przetwornice dla pojazdów dwu i trzyczłonowych mogą być inne niż dla

pojazdów czteroczłonowych”, wobec czego skład orzekający Izby przyjął, że w tym zakresie

zamawiający uznał zarzut, w konsekwencji czego skład orzekający Izby uznał, że zarzut się

potwierdził i nakazał zamawiający modyfikację postanowienia 2.1. Załącznika nr 1 do SIWZ

Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia, poprzez nadanie mu brzmienia: Wszystkie

zastosowane do produkcji EZT zespoły, podzespoły i elementy muszą być fabrycznie nowe

i wzajemnie zastępowalne między wszystkimi typami EZT w ramach przedmiotu zamówienia.

Zamawiający dopuszcza, że silniki trakcyjne, falowniki i przetwornice dla pojazdów

czteroczłonowych mogą być inne niż dla pojazdów dwu i trzyczłonowych”.

Zarzut dotyczący zobowiązania wykonawcy do wyposażania we wszelkie urządzenia

niezbędne do uzyskania zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji pojazdu zgodnego

z TSI, przy jednoczesnym braku jednoznacznego wskazania w specyfikacji obowiązku

zabudowy urządzeń ETOS, co może rodzić wątpliwości interpretacyjne oraz wskazania, iż

treść TSI ma być określona na dzień 1 stycznia 2018 r., tj. już po dostawie pojazdów, podczas

gdy treść TSI na dzień 1 stycznia 2018 r. jest nieznana potwierdził się.

Skład orzekający Izby ustalił, co następuje.

W Załączniku nr 1 do SIWZ Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia w poz. 1 tabeli

zawartej w pkt. 2.1. Wymagania ogólne zamawiający – co do zgodności EZT z Technicznymi

Specyfikacjami Interoperacyjności (TSI) – wskazał 6 rozporządzeń (z 2014 roku) oraz 1

Decyzję Komisji (UE) [z 2012 r.). .

Dodatkowo w Załączniku nr 1 do SIWZ Szczegółowy Opis Przedmiotu Zamówienia

w poz. 1 tabeli zawartej w pkt. 2.9. zamawiający – w odniesieniu do urządzeń bezpieczeństwa,

sterowania ruchem pociągu i łączności – wskazał wymaganie, iż „EZT powinien być

wyposażony we wszystkie urządzenia bezpieczeństwa ruchu wymagane w celu uzyskania

zezwolenia na dopuszczenie do eksploatacji typu pojazdu kolejowego zgodnego z TSI na

dzień 1 stycznia 2018 r., umożliwiające samodzielną eksploatację na wszystkich,

normalnotorowych liniach kolejowych zgodnie z wymaganiami PKP PLK S.A.”.

W Załączniku nr 4 do umowy (Harmonogram dostaw EZT) zamawiający wskazał, że

KIO 719/16 KIO 724/16

dostawy niektórych pojazdów oczekuje do 31 marca 2018 r., do 30 kwietnia 2018 r.,

do 31 maja 2018 r., do 30 czerwca 2018 r.

Skład orzekający Izby zważył, co następuje.

Odwołujący zarzucił zamawiającemu, iż nie wskazał, czy wymaga dostawy systemu

ETCS, podkreślając znaczny koszt tego systemu (na rozprawie oświadczył, że jest to około 1

mln na każdy pojazd), a nadto, że zamawiający ustanowił wymóg zgodności pojazdów z TSI

na dzień 1 stycznia 2018 r., pomimo, że treść TSI na wskazany dzień nie jest znana.

Skład orzekający Izby uznał, że zamawiający, nie wskazując istotnej dla wysokości

oferowanej ceny ofertowej informacji, czy wymaga systemu ETCS, naruszył przepis art. 29

ust. 1 ustawy Pzp, nakładający obowiązek opisu przedmiotu zamówienia w sposób

wyczerpujący, stąd nakazał zamawiającemu wskazanie w treści SIWZ, że zamawiający

wymaga dostawy systemu ETCS.

Stanął także na stanowisku, że profesjonalna wiedza wykonawców (w odpowiedzi na

odwołanie zamawiający oświadczył, że uznał, iż „wykonawca ma większą wiedzę od

Zamawiającego w zakresie zabudowy systemów wymaganych przepisami prawa w celu

dopuszczenia pojazdów do eksploatacji” nie zwalnia zamawiającego z nałożonego nań

obowiązku przygotowania postępowania, w tym opisania przedmiotu zamówienia (art. 36 ust.

1 pkt 3 ustawy Pzp) z poszanowaniem wymagań wynikających z przepisu art. 29 ust. 1 ustawy

Pzp.

W odpowiedzi na odwołanie zamawiający oświadczył, że „wskazał datę 1.01.2018 r.

jako datę wymagań dla urządzeń ERMTS/ETCS dla całości dostawy by uniknąć rozbieżności

kompletacyjnych między pojazdami dostarczonymi w 2017 r. i pojazdami dostarczonymi

w 2018 r.”

Jednak ani w odpowiedzi na odwołanie, ani na rozprawie zamawiający nie odniósł się

do tego, jak wykonawcy mają przygotować ofertę i skalkulować cenę ofertową, nie znając

wymagań TSI na dzień przypadający po terminie składania ofert, a nawet po dostarczeniu

części pojazdów.

Skład orzekający Izby, ze względu na obowiązek zamawiającego opisania przedmiotu

zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych

i zrozumiałych określeń, uwzględniający wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć

wpływ na sporządzenie oferty (art. 29 ust. 1 ustawy Pzp) oraz ze względu na brak możliwości

odwołania się do TSI na dzień 1 stycznia 2018 r. (ich treść nie jest znana) nakazał

zamawiającemu wykreślenie z Załącznika nr 1 do SIWZ Szczegółowy Opis Przedmiotu

Zamówienia z poz. 1 tabeli zawartej w pkt. 2.9. sformułowania „zgodnego z TSI na dzień

1 stycznia 2018 r.”.

KIO 719/16 KIO 724/16

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 192 ust. 9 i 10 ustawy Pzp oraz

§ 3 pkt 1 oraz pkt 2 lit. b rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r.

w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów

w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41 poz. 238).

Przewodniczący: ……………………………………….

Członkowie: ……………………………………….

……………………………………….

KIO 719/16 KIO 724/16