Orzecznik
Wróć do wyników
WYROK

KIO 1379/09

Krajowa Izba Odwoławcza · 9 listopada 2009

Pobierz PDF
Data orzeczenia
9 listopada 2009
Sąd / organ
Krajowa Izba Odwoławcza
Skład orzekający
Ewa Sikorskaprzewodniczący, Anna Packoczłonek, Małgorzata Rakowskaczłonek, Wioleta Paczkowskaprotokolant
Zamawiający
Województwo Dolnośląskie – Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego
Hasła tematyczne
Zasady udzielania zamówieńZasada uczciwej konkurencji zasada równego traktowania wykonawców wiedza i doświadczenie warunki udziału w postępowaniu doświadczenie wykluczenie wykonawcy
Podstawa prawna
art. 22 ust. 1 pkt 2 ; art. 22 ust. 2

Sentencja

Sygn. akt KIO/UZP 1379 /09

WYROK

z dnia 9 listopada 2009 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Ewa Sikorska

Członkowie: Anna Packo

Małgorzata Rakowska

Protokolant: Wioleta Paczkowska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2009 r. w Warszawie odwołania

wniesionego przez NEWAG Spółkę Akcyjną, 33-300 Nowy Sącz, ul. Wyspiańskiego 3 od

rozstrzygnięcia przez zamawiającego Województwo Dolnośląskie – Urząd Marszałkowski

Województwa Dolnośląskiego, 50-411 Wrocław, ul. Wybrzeże J. Słowackiego 12-14

protestu z dnia 19 sierpnia 2009 r.

przy udziale XXX zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie

odwołującego się oraz XXX - po stronie zamawiającego * .

orzeka:

1. uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu - Województwu Dolnośląskiemu –

Urzędowi Marszałkowskiemu Województwa Dolnośląskiego, 50-411 Wrocław, ul.

Wybrzeże J. Słowackiego 12-14 zmianę pkt. III.2.3 ogłoszenia o zamówieniu oraz pkt.

V.1.2 specyfikacji istotnych warunków zamówienia poprzez zastąpienie wymogu o

treści: ”Jeśli składać będą swoją ofertę na Zadanie 1 albo na Zadanie 1 i na Zadanie 2 -

wówczas dostawę co najmniej jednego autobusu szynowego z napędem spalinowym z

minimum 50 miejscami siedzącymi stałymi i co najmniej jednego autobusu szynowego

z napędem spalinowym z minimum 100 miejscami siedzącymi stałymi; jeśli natomiast

składać będą ofertę tylko na Zadanie 2 - wówczas dostawę co najmniej jednego

autobusu szynowego z napędem spalinowym z minimum 50 miejscami siedzącymi

stałymi" wymogiem o treści: „Jeśli składać będą swoją ofertę na Zadanie 1 albo na

Zadanie 1 i na Zadanie 2 - wówczas dostawę co najmniej jednego pasażerskiego

pojazdu trakcyjnego z minimum 50 miejscami siedzącymi stałymi i co najmniej

jednego pasażerskiego pojazdu trakcyjnego z minimum 100 miejscami siedzącymi

stałymi; jeśli natomiast składać będą ofertę tylko na Zadanie 2 - wówczas dostawę co

najmniej jednego pasażerskiego pojazdu trakcyjnego z minimum 50 miejscami

siedzącymi stałymi".

2. Kosztami postępowania obciąża Województwo Dolnośląskie – Urząd Marszałkowski

Województwa Dolnośląskiego, 50-411 Wrocław, ul. Wybrzeże J. Słowackiego 12-

i nakazuje:

1) zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości

4 462 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące czterysta sześćdziesiąt dwa złote zero

groszy) z kwoty wpisu uiszczonego przez NEWAG Spółkę Akcyjną, 33-300

Nowy Sącz, ul. Wyspiańskiego 3;

2) dokonać wpłaty kwoty 4 462 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące czterysta

sześćdziesiąt dwa złote zero groszy) przez Województwo Dolnośląskie –

Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego, 50-411 Wrocław, ul.

Wybrzeże J. Słowackiego 12 na rzecz NEWAG Spółki Akcyjnej, 33-300

Nowy Sącz, ul. Wyspiańskiego 3 stanowiącej uzasadnione koszty strony

poniesione z tytułu wpisu od odwołania;

3) dokonać wpłaty kwoty XXX (słownie: XXX) przez XXX na rzecz Urzędu

Zamówień Publicznych na rachunek dochodów własnych UZP;

4) dokonać zwrotu kwoty 10 538 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy pięćset

trzydzieści osiem złotych zero groszy) z rachunku dochodów własnych Urzędu

Zamówień Publicznych na rzecz NEWAG Spółki Akcyjnej, 33-300 Nowy

Sącz, ul. Wyspiańskiego 3

2

Uzasadnienie

Zamawiający – Województwo Dolnośląskie – Urząd Marszałkowski Województwa

Dolnośląskiego, 50-411 Wrocław, ul. Wybrzeże J. Słowackiego 12-14 – prowadzi

postępowanie w sprawie udzielenia zamówienia publicznego na zakup autobusów

szynowych dla Samorządu Województwa Dolnośląskiego wg 2 zadań.

Postępowanie prowadzone jest na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia

2004 roku – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2007 roku, nr 223, poz. 1655 ze

zmianami), zwanej dalej ustawą Pzp.

W dniu 19 sierpnia 2009 roku wykonawca NEWAG S.A., 33-300 Nowy Sącz, ul.

Wyspiańskiego 3 wniósł protest na treść ogłoszenia o zamówieniu oraz specyfikacji istotnych

warunków zamówienia w zakresie warunków udziału w postępowaniu, tj. pkt III.2.3

ogłoszenia oraz pkt. V.1.2 siwz.

Protestujący zarzucił zamawiającemu naruszenie art. 7 i art. 22 ustawy Pzp w

zakresie określenia warunków udziału w postępowaniu w sposób naruszający zasadę

uczciwej konkurencji oraz zasadę równego traktowania wykonawców, co narusza interes

prawny protestującego, ponieważ oprotestowane czynności zamawiającego bezpodstawnie

uniemożliwiają udział wnoszącemu protest w przedmiotowym postępowaniu.

Protestujący wniósł o zmianę pkt. III.2.3 ogłoszenia oraz pkt. V.1.2 SIWZ poprzez

zastąpienie wymogu o treści: ”Jeśli składać będą swoją ofertę na Zadanie 1 albo na Zadanie

1 i na Zadanie 2 - wówczas dostawę co najmniej jednego autobusu szynowego z napędem

spalinowym z minimum 50 miejscami siedzącymi stałymi i co najmniej jednego autobusu

szynowego z napędem spalinowym z minimum 100 miejscami siedzącymi stałymi; jeśli

natomiast składać będą ofertę tylko na Zadanie 2 - wówczas dostawę co najmniej jednego

autobusu szynowego z napędem spalinowym z minimum 50 miejscami siedzącymi stałymi"

wymogiem o treści: „Jeśli składać będą swoją ofertę na Zadanie 1 albo na Zadanie 1 i na

Zadanie 2 - wówczas dostawę co najmniej jednego pasażerskiego pojazdu trakcyjnego z

minimum 50 miejscami siedzącymi stałymi i co najmniej jednego pasażerskiego pojazdu

trakcyjnego z minimum 100 miejscami siedzącymi stałymi; jeśli natomiast składać będą

ofertę tylko na Zadanie 2 - wówczas dostawę co najmniej jednego pasażerskiego pojazdu

trakcyjnego z minimum 50 miejscami siedzącymi stałymi".

W uzasadnieniu protestujący podniósł, iż warunki udziału w postępowaniu winny być

zgodne z przedmiotem zamówienia. Zamawiający może żądać doświadczenia w wykonaniu

dostaw lub usług odpowiadających swoim rodzajem przedmiotowi zamówienia. W doktrynie

przyjmuje się, iż zalecenie to należy rozumieć w ten sposób, że dostawa tego samego

rodzaju, to dostawa należąca do tej samej grupy zgodnie z definicjami zawartymi we

3

Wspólnym Słowniku Zamówień - CPV (Emil Norek, "Prawo zamówień publicznych.

Komentarz," komentarz do art. 22). W orzecznictwie sądów przyjęte zostało, iż zamawiający

nie może ustanawiać poprzez wprowadzanie dodatkowych zastrzeżeń ponad definicję CPV

(tak m. in. w wyroku Sądu Okręgowego w Szczecinie z dn. 20.03.2009r., VIII Ga 58/09). W

szczególności zaś nie jest uprawnionym żądanie wykazania się przez wykonawców

doświadczeniem w dostawach identycznych z przedmiotem zamówienia, a jedynie

odpowiadających im swoim rodzajem.

Stanowisko to uzasadnione jest tym, iż zgodnie z przepisami ustawy Pzp

zamawiający może żądać wykazania się doświadczeniem niezbędnym dla wykonania

przedmiotu zamówienia. Zamawiający nie jest uprawniony do dowolnego kształtowania

wymogów dotyczących udziału w postępowaniu. Zamawiający uprawniony jest jedynie do

wprowadzenia wymogów eliminujących z postępowania podmioty, które zamówienia nie

będą w stanie wykonać z powodu braku niezbędnego doświadczenia.

Tymczasem w niniejszej sprawie zamawiający wprowadził dalej idące ograniczenie.

Ograniczenie to polega na dodaniu wymogu wykazania się dostawami ściśle określonego

typu pojazdów szynowych, podczas gdy z kodu CPV (34620009) wynika jedynie, iż rodzaj

przedmiotu zamówienia dotyczy dostaw taboru kolejowego, bez wskazania konkretnych

typów tegoż taboru. Poprzez takie działanie Zamawiający eliminuje z postępowania m. in.

protestującego, który posiada doświadczenie w dostawach pasażerskich pojazdów

trakcyjnych, w tym również o znacznie większym stopniu skomplikowania technicznego niż

autobusy szynowe, jednakże nie identycznego z przedmiotem zamówienia.

Protestujący stwierdza, iż wprowadzone przez zamawiającego ograniczenia nie

znajdują jakiegokolwiek merytorycznego uzasadnienia. Otóż autobusy szynowe nie stanowią

produktu na tyle specyficznego, aby wymagać od dostawców doświadczenia akurat w

dostawach tego typu pojazdów. Pojazd ten jest jedynie jednym z typów pasażerskiego

pojazdu trakcyjnego (tj. pojazdu posiadającego własny napęd). Innym typem, jakkolwiek co

do zasady konstrukcji bardzo zbliżonym, są np. elektryczne zespoły trakcyjne (EZT), których

dostawcą jest protestujący. Różnica pomiędzy tymi pojazdami polega głównie na tym, że

EZT jest pojazdem większym (z możliwością przewiezienia większej niż autobus szynowy

liczby pasażerów), o prędkościach eksploatacyjnych często znacznie przewyższających te

stosowane w autobusach szynowych. Z tych też względów wymagania technologiczne dla

producentów EZT są znacznie wyższe niż dla producenta autobusu szynowego.

Wprowadzenie zaproponowanej przez protestującego zmiany postanowień

ogłoszenia oraz SIWZ z jednej strony umożliwi udział w postępowaniu wykonawcy

posiadającemu doświadczenie w dostawach pasażerskich pojazdów trakcyjnych, z drugiej

zaś chronić będzie interes zamawiającego poprzez wyeliminowanie wykonawców, którzy nie

dostarczyli odpowiednio dużych jak i nie posiadających własnego napędu pojazdów.

4

W świetle powyższego protestujący stwierdza, iż poprzez wprowadzenie oprotestowanego

wymogu zamawiający eliminuje z kręgu wykonawców te podmioty, które posiadają

doświadczenie niezbędne dla realizacji przedmiotu zamówienia (a nawet posiadają

doświadczenie niezbędne dla realizacji bardziej skomplikowanych technicznie pojazdów

szynowych), jednakże nie wykonali dostawy identycznej z przedmiotem zamówienia.

Działanie takie w ocenie protestującego narusza wskazane przepisy ustawy Pzp.

Pismem z dnia 31 sierpnia 2009 roku zamawiający oddalił protest.

W uzasadnieniu wskazał, iż warunki udziału w postępowaniu winny być zgodne z

przedmiotem zamówienia. Warunki udziału określone przez zamawiającego w niniejszym

postępowaniu są zgodne z przedmiotem zamówienia. Zamawiający wymaga od

wykonawców, by wykazali się zrealizowaniem dostawy przynajmniej jednego pojazdu o

zbliżonych pojemnościach wobec pojazdów objętych przedmiotem zamówienia, a także o

określonym rodzaju napędu, co wiąże się ze specyfiką rozwiązań, jakie winny być

zastosowane w pojazdach z napędem spalinowym. Dodał również, że obowiązujące

przepisy prawa uprawniające zamawiającego do żądania od wykonawców ubiegających się

o zamówienie publiczne wykazania się doświadczeniem w wykonaniu dostaw

odpowiadających nie tylko swoim rodzajem, ale i wartością dostawom stanowiącym

przedmiot zamówienia. W niniejszym postępowaniu zamawiający wymaga, by wykonawca

wykazał się jedynie dostawą odpowiadającą rodzajowo przedmiotowi zamówienia, nie

wymaga natomiast by dostawa opiewała na określoną wartość. Poprzez tak określone

wymogi zamawiający chce mieć pewność, że wykonawca przystępujący do przedmiotowego

postępowania zajmował się uprzednio takim rodzajem taboru kolejowego, jakim są autobusy

szynowe. Zmiana omawianego wymogu, czyli dopuszczenie do udziału w postępowaniu

wykonawców, którzy uprzednio nie mieli do czynienia z autobusem szynowym, czyli nie

zrealizowali nawet jednej dostawy tego rodzaju pojazdu kolejowego, mogłaby doprowadzić

do sytuacji, w której zaoferowano by autobusy szynowe będące prototypami. Krajowa Izba

Odwoławcza (KIO) w wyroku z dnia 23 lipca 2009 r., sygn. akt KIO/UZP 702/08, stwierdziła,

11 w jej ocenie określenie przez zamawiającego warunków udziału w postępowaniu z

uwzględnieniem wysokiego stopnia szczegółowości nie jest sprzeczne z przepisami prawa

zamówień publicznych i aktów wykonawczych. (...) W przepisach Prawa zamówień

publicznych nie określono stopnia szczegółowości, z jakim zamawiający powinien opisać

warunek udziału; stopień ten zależy od przedmiotu zamówienia i powinien być dostosowany

do jego charakteru. (...)nie można uznać, że szczególne, lecz dostosowane do przedmiotu

zamówienia, wymagania Zamawiającego ograniczają uczciwą konkurencje". Nie bez

znaczenia jest również zobowiązanie wykonawcy wybranego do realizacji przedmiotowego

zamówienia publicznego, zgodnie 2 § 1 ust. 4 wzoru umowy dla każdego z zadań, do

5

przeszkolenia (instruktażu) pracowników przewoźnika wskazanego przez zamawiającego z

zakresu obsługi, utrzymania i konserwacji autobusów szynowych, które to szkolenie składać

się będzie z części zarówno teoretycznej, jak i praktycznej. Wykonawca winien wobec tego

mleć doświadczenie wynikające z realizacji choć jednej dostawy autobusu szynowego.

Stwierdzenie zatem, że tak zminimalizowane wymogi odnośnie doświadczenia wykonawców

naruszają zasadę uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców jest co najmniej

nieuprawnione, nie znajduje także odzwierciedlenia w stanie faktycznym. Zgodnie z przyjętą

linią orzecznictwa w sprawach z zakresu zamówień publicznych, zamawiający ma prawo

wymagać wykazania się wykonaniem dostaw odpowiadających swoim rodzajem dostawom

stanowiącym przedmiot zamówienia, Wymagania Zamawiającego muszą być adekwatne do

przedmiotu zamówienia - ani zbyt wysokie, gdyż mogłyby utrudniać uczciwą konkurencję, ani

zbyt niskie, gdyż przez selekcję przeszliby wykonawcy niezdatni do realizacji zamówienia,"

(Wyrok KIO z dnia 17 lipca 2009 r., sygn. akt KIO/UZP 857/09; podobnie w wyroku z dnia 23

lipca 2008 r., sygn. akt KIO/U2P 702/OS).

Protestujący podaje za jednym z komentarzy do ustawy, że dostawa tego samego

rodzaju, to dostawa należąca do tej samej grupy według klasyfikacji Wspólnego Słownika

Zamówień (CPV). Zamawiający przykładowo wskazał, iż w tej samej grupie CPV znajdują się

takie produkty jak: opony do wózków inwalidzkich, odzież medyczna, opatrunki, paski

odczynnikowe, rozruszniki serca, komory hiperbaryczne, aparatura rentgenowska, albuminy,

ale i krew ludzka oraz organy ludzkie. Wobec tego słusznym wydaje się stwierdzenie, że

posługiwanie się w sposób formalistyczny i sztywny przyjętą metodologią określania rodzaju

dostawy, bez odniesienia do szczegółów związanych z konkretnym przedmiotem

zamówienia, nie jest właściwe.

Zamawiający podkreślił, że nie zawsze kody CPV pozwalają na wskazanie wszystkich

istotnych cech przedmiotu zamówienia – najistotniejszy jest opis dokonany przez

zamawiającego. Klasyfikacja CPV pozwala na ukierunkowanie wykonawców co do wskazań

związanych z przedmiotem objętym danym zamówieniem publicznym. Zamawiający

wskazał, że przedmiotem zamówienia jest tabor kolejowy w postaci szczególnego rodzaju

pojazdów kolejowych, jakim są autobusy szynowe o napędzie spalinowym i wymaga, aby

wykonawca ubiegający się o zamówienie wykazał się doświadczeniem związanym z tym

konkretnym rodzajem pojazdów taboru kolejowego.

Protestujący stwierdził, że wprowadzone przez zamawiającego ograniczenia

odnośnie doświadczenia wymaganego przez wykonawców ubiegających się o przedmiotowe

zamówienie publiczne, nie mają żadnego merytorycznego uzasadnienia, gdyż autobusy

szynowe nie stanowią produktu na tyle specyficznego, aby wymogi realizacji jednej dostawy

tego typu stawiać. Protestujący proponuje rozszerzenie wymagań związanych z

doświadczeniem do pojęcia „pasażerskiego pojazdu trakcyjnego”.

6

Zgodnie z przyjętą nomenklaturą pojęcie „pasażerski pojazd trakcyjny” może

oznaczać lokomotywę przeznaczoną do prowadzenia pociągów pasażerskich, zespół

trakcyjny, wagon motorowy lub autobus szynowy. Zastosowanie tak ogólne definicji, jaką jest

„pasażerski pojazd trakcyjny” uniemożliwiałoby zamawiającemu jednoznaczną ocenę, czy

wykonawca jest w stanie dostarczyć w przewidzianym czasie pojazd, którego specyfika

została również potwierdzona w obowiązujących przepisach, m.in. w rozporządzeniu Ministra

Infrastruktury z dnia 12 października 2005 roku w sprawie zakresu badań koniecznych do

uzyskania świadectw dopuszczenia do eksploatacji typów budowli i urządzeń

przeznaczonych do prowadzenia ruchu kolejowego oraz typów pojazdów kolejowych (Dz. U.

Nr 212, poz. 1772 ze zm.). W ww. rozporządzeniu następuje wyraźne rozróżnienie typów

pojazdów kolejowych na pojazdy trakcyjne i na pojazdy trakcyjne, w których należy

sprawdzić warunki podróżowania pasażerów (§ 4 pkt 1 lit. u), tj. zespoły trakcyjne, wagony

silnikowe i autobusy szynowe.

Zakres kontroli warunków podróżowania, które określa przywołane rozporządzenie

wyraźnie wskazuje, że jednym z istotnych warunków jest poziom drgań mechanicznych pod

względem oddziaływania na organizm ludzki i komfort jazdy. Z innych istotnych elementów

podlegających kontroli należy wymienić: hałas słyszalny, mikroklimat pomieszczeń,

poprawność rozwiązań decydujących o bezpieczeństwie przewozu osób oraz poprawność

rozwiązań związanych z ochroną środowiska.

Protestujący wyraża także pogląd, iż doświadczenie w dostawach elektrycznych

zespołów trakcyjnych (EZT) jest wystarczające, aby spełnić kryteria udziału w postępowaniu

określone w SIWZ, jako że EZT to pojazdy o bardzo zbliżonej konstrukcji do konstrukcji

autobusów szynowych. Według protestującej różnice pomiędzy EZT a autobusem

spalinowym polegają na tym, że EZT jest pojazdem większym, o prędkościach

eksploatacyjnych często znacznie przewyższających te stosowane w autobusach

szynowych.

Zamawiający nie zgadza się z powyższym stwierdzeniem, ponieważ konstrukcje

pojazdów o napędzie spalinowym oraz elektrycznym (w tym EZT) są w zasadniczych

elementach całkowicie odmienne, zaś elementy te mają bezpośredni wpływ na

bezpieczeństwo i ochronę środowiska.

Napęd spalinowy ze wglądu na pracę silnika spalinowego powoduje zwiększenie

drgań, które wpływają na konstrukcję pudła pojazdu oraz oddziałują na warunki

podróżowania pasażerów, na tory i inne obiekty kolejowe, np. mosty, wiadukty. W

przeciwieństwie do elektrycznych pojazdów trakcyjnych EZT, pojazd spalinowy musi

posiadać zbiornik paliwa, którego wykonanie i umocowanie nie może powodować zagrożenia

pożarowego i ujemnie oddziaływać na środowisko. W przypadku zdarzeń lub wypadków

kolejowych instalacja paliwowa nie może stwarzać zagrożenia pożarowego, w tym

7

szczególnie dla pasażerów i obsługi. Pojazdy typu autobus szynowy o napędzie spalinowym

oraz EZT różnią również inne elementy konstrukcyjne, np. sposób przenoszenia napędu,

sposób chłodzenia silników, który w autobusach szynowych ze względu na zastosowanie

chłodzenia cieczą wymaga innej instalacji niż w przypadku EZT, gdzie chłodzenie odbywa

się powietrzem atmosferycznym. Protestujący pomija jednak fakt, że zasadniczą różnicą jest

rodzaj zastosowanego napędu. Zamawiający jasno określił, że pojazd musi mieć napęd

spalinowy, gdyż będzie on użytkowany na liniach niezelektryfikowanych. Ponadto określił

rodzaj pojazdu – „autobus szynowy” – ponieważ trasy, na których będzie on wykorzystywany

nie są liniami o dużym potencjale przewozowym i zastosowanie dużych pojemnych

jednostek byłoby nieekonomiczne i mało oszczędne.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 ustawy Pzp zamawiający przywołał wyroki

zespołów arbitrów i KIO, w tym wyrok KIO z dnia 17 lipca 2009 roku (KIO/UZP 857/09),

wyrok ZA z dnia 7 marca 2007 roku (UZP/ZO/0-207/07) itp. Stwierdził też, że powołał do

przygotowania i przeprowadzenia postępowania osoby zapewniające bezstronność i

obiektywizm oraz że przygotował i prowadzi postępowanie w sposób zapewniający

zachowanie uczciwej konkurencji i równe traktowanie wszystkich wykonawców ubiegających

się o zamówienie.

Zamawiający nie uwzględnił również zarzutu naruszenia art. 22 ust.1 ustawy Pzp.

Przywołał wyroki KIO z dnia 27 stycznia 2009 roku (KIO/UZP 52/09) oraz z dnia 13 maja

2008 roku (KIO/UZP 402/08). Stwierdził ponadto, że nie naruszył wynikającego z art. 22 ust.

2 ustawy zakazu określania warunków udziału w sposób, który mógłby utrudnić uczciwą

konkurencję.

Pismem z dnia 9 września 2009 roku złożonym w placówce pocztowej operatora

publicznego NEWAG S.A. złożył odwołanie od rozstrzygnięcia protestu do Prezesa Urzędu

Zamówień Publicznych.

W odwołaniu podtrzymał zarzuty, argumenty i wnioski wyrażone w proteście. Ponadto

wniósł o ewentualne wykreślenie spornego warunku udziału w postępowaniu. Jako kolejny

argument na uzasadnienie swego stanowiska wskazał, iż utrzymanie wymogu

doświadczenia w takiej postaci, jak chce to zamawiający spowoduje, iż w przedmiotowym

postępowaniu będzie mógł wziąć udział jedynie wykonawca pod firmą Pojazdy Szynowe

PESA S.A.

W dniu 4 listopada 2009 roku odwołujący złożył do akt sprawy pismo procesowe z

dnia 2 listopada 2009 roku, w którym podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko a

ponadto wskazał na naruszenie przez zamawiającego art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 16

kwietnia 1993 roku o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

8

Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania: specyfikacji

istotnych warunków zamówienia, a także biorąc pod uwagę wyjaśnienia i stanowiska

stron złożone podczas rozprawy, Krajowa Izba Odwoławcza zważyła, co następuje:

Odwołanie jest zasadne.

W pierwszej kolejności Izba ustaliła, iż odwołujący się ma interes prawny w uzyskaniu

zamówienia, uprawniający go do wnoszenia środków ochrony prawnej w rozumieniu art. 179

ust. 1 ustawy Pzp. Czynność zamawiającego, będąca przedmiotem protestu i odwołania,

uniemożliwia bowiem odwołującemu się wzięcie udziału w postępowaniu i ewentualne

uzyskanie zamówienia.

Stosownie do art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp o udzielenie zamówienia mogą ubiegać

się wykonawcy, którzy posiadają niezbędną wiedzę i doświadczenie oraz dysponują

potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia lub przedstawią

pisemne zobowiązanie innych podmiotów do udostępnienia potencjału technicznego i osób

zdolnych do wykonania zamówienia.

Określenie warunków udziału w postępowaniu jest jedną z najważniejszych czynności

zamawiającego, która ma bezpośredni wpływ na wynik postępowania i musi być precyzyjnie

określona już w ogłoszeniu o zamówieniu.

Zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu w specyfikacji istotnych

warunków zamówienia w granicach art. 22 ust. 1 ustawy – Pzp w celu zapewnienia, że

wybrany wykonawca będzie zdolny do wykonania zamówienia - będzie posiadał uprawnienia

do wykonywania czynności objętych przedmiotem zamówienia (jeżeli ustawy nakładają

obowiązek posiadania takich uprawnień), odpowiednie doświadczenie i wiedzę, potencjał

techniczny, ekonomiczny i finansowy, a także będzie dysponował osobami zdolnymi do

wykonania zamówienia oraz że nie zachodzą w stosunku do niego okoliczności skutkujące

wykluczeniem z postępowania (art. 24). Ustawa w zakresie merytorycznego kształtowania

warunków pozostawia zamawiającemu pewną swobodę, jednak wyraźnym ograniczeniem tej

swobody jest nakaz przestrzegania zasady uczciwej konkurencji, a w związku z tym

obowiązek takiego kształtowania warunków, aby zagwarantować dostęp do zamówienia

podmiotom zdolnym do jego wykonania. Na etapie ich określania przez zamawiającego

może dojść do próby ograniczenia konkurencji przez zawężenie kręgu wykonawców ponad

potrzebę zapewnienia, że zamówienie będzie wykonywać wykonawca wiarygodny i zdolny

do jego realizacji

Analiza powyższego pozwala na przyjęcie, iż to do zamawiającego należy wybór,

jakie warunki postawić wykonawcom, aby przekonać się, czy będą oni w stanie wykonać

zamówienie. Niezbędne doświadczenie wykonawcy zamawiający powinien przy tym

9

rozumieć jako potwierdzone w praktyce posiadanie umiejętności w zakresie wykonywania

danego rodzaju zamówień (M. Stachowiak (w:) M. Stachowiak, J. Jerzykowski, W.

Dzierżanowski, Prawo zamówień publicznych. Komentarz ……str. 113).

Zamawiający, ustalając warunki udziału w postępowaniu, sam decyduje o

„niezbędności” czy „dostateczności”, o których mowa w art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp. I

które należy przypisać wykonawcom w odniesieniu do danego zamówienia i z punktu

widzenia zamawiającego. Zgodnie jednak z art. 22 ust. 2 ustawy Pzp zamawiający nie może

naruszać konkurencji i ograniczać dostępu do zamówienia ponad miarę, tzn. wyjść poza ich

niezbędne minimum uzasadnione rodzajem i zakresem przedmiotu zamówienia.

W myśl § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 maja 2006

roku w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy oraz

form, w jakich te dokumenty mogą być składane (Dz. U. Nr 87, poz. 605 ze zm.) w celu

potwierdzenia, opisanego przez zamawiającego warunku posiadania przez wykonawcę

niezbędnej wiedzy i doświadczenia zamawiający może żądać od wykonawcy wykazu

wykonanych dostaw w okresie ostatnich trzech lat przed dniem wszczęcia postępowania o

udzielenie zamówienia odpowiadających swym rodzajem i wartością dostawom stanowiącym

przedmiot zamówienia, z podaniem ich wartości, przedmiot, dat wykonania i odbiorców oraz

załączenia dokumentów potwierdzających, że dostawy te zostały wykonane należycie.

Izba nie podziela stanowiska zamawiającego, iż tylko wykonanie przez wykonawcę

dostawy autobusu szynowego z napędem spalinowym świadczy o doświadczeniu

adekwatnym do przedmiotu zamówienia. W szczególności nie sposób przyjąć, iż dostawa

autobusu szynowego z napędem spalinowym tylko wówczas odpowiada rodzajem innej

dostawie, gdy przedmiotem tej drugiej jest dostawa tego samego typu pojazdu. Samo

pojęcie „rodzaj” w ocenie Izby ma charakter znacznie ogólniejszy, uprawniający do przyjęcia,

iż dostawa pasażerskich pojazdów trakcyjnych odpowiada rodzajowo przedmiotowi

zamówienia.

Przepisy prawne nie precyzują, jak w niniejszym przypadku należy rozumieć

sformułowanie „odpowiadające rodzajem” w odniesieniu do dostaw autobusów szynowych z

napędem spalinowym. Zawarta w „Małym słowniku języka polskiego” pod red. S. Skorupki,

H. Auderskiej, Z. Łempickiej, Warszawa 1969 definicja określa „rodzaj” jako „coś (ktoś)

podobne do czego (kogo). Tym samym przyjąć należy, iż w przypadku zamówienia

publicznego żądane doświadczenie winno być wymagane i egzekwowane w stosunku do

dostaw odpowiadających przedmiotowi zamówienia (podobnych, odpowiadających rodzajem

i charakterem etc.), a nie li tylko dostaw tożsamych (takich samych, stanowiących dokładne

powtórzenie przedmiotu zamówienia).

Zarówno autobusy szynowe, jak i elektryczne pojazdy trakcyjne to pojazdy szynowe z

własnym napędem. Izba nie neguje faktu istnienia różnic technicznych i konstrukcyjnych

10

pomiędzy pojazdami, co wynika między innymi ze złożonej przez zamawiającego opinii z

dnia 30 października 2009 roku dotyczącej specyficznych cech konstrukcyjnych i

eksploatacyjnych pojazdów szynowych. Niemniej jednak pojazdy te wykazują cechy wspólne

uzasadniające zakwalifikowanie ich jako odpowiadających sobie pod względem rodzaju.

W ocenie Izby określenie spornego warunku udziału w postępowaniu może

wyeliminować z postępowania wykonawców, którzy nie posiadają co prawda takiego

doświadczenia, jakiego wymagał zamawiający, niemniej jednak legitymują się

doświadczeniem gwarantującym należyte wykonanie zamówienia. W ocenie Izby nie ma

podstaw do uznania, że producenci różnego typu nowoczesnych pojazdów szynowych, nie

mają kompetencji do produkcji autobusów szynowych o napędzie spalinowym w zakresie

objętym przedmiotem zamówienia.

Izba pozostawiła bez rozpoznania zarzut naruszenia art. 15 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia

16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji albowiem zarzut ten pojawił się

dopiero w treści pisma procesowego odwołującego się z dnia 2 listopada 2009 roku. Zgodnie

zaś z art. 191 ust. 3 ustawy Pzp Izba nie może orzekać co do zarzutów, które nie były

zawarte w proteście.

Ponieważ w przedmiotowym postępowaniu Izba stwierdziła naruszenie przez

zamawiającego przepisów ustawy, które może mieć istotny wpływ na wynik postępowania,

orzekła jak w sentencji wyroku stosownie do treści art. 191 ust. 1a ustawy Pzp.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 191 ust. 6 i 7

ustawy Pzp, czyli stosownie do wyniku postępowania, zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b

rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 lipca 2007r. w sprawie wysokości oraz

sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu

odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 128, poz. 886 ze zmianami).

11

Stosownie do art. 194 i 195 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień

publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 ze zm.) na niniejszy wyrok

w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa

Urzędu Zamówień Publicznych do Sądu Okręgowego we Wrocławiu

Przewodniczący:

………………………………

Członkowie:

………………………………

………………………………

12