Orzecznik
Wróć do wyników
WYROK

KIO 616/16

Krajowa Izba Odwoławcza · 10 maja 2016

Pobierz PDF
Data orzeczenia
10 maja 2016
Sąd / organ
Krajowa Izba Odwoławcza
Skład orzekający
Marzena Teresa Ordysińskaprzewodniczący, Łukasz Listkiewiczprotokolant
Zamawiający
PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.
Hasła tematyczne
Wyjaśnienia treści ofertyRażąco niska cenaRNCProtokół postępowaniaTajemnica przedsiębiorstwaTPWarunki udziału w postępowaniu wykluczenie wykonawcy zasady udzielania zamówień zasada uczciwej konkurencji zasada równego traktowania wykonawców
Podstawa prawna
art. 24 ust. 2 pkt 4 ; art. 7 ust. 1 ; art. 8 ust. 1 ; art. 8 ust. 2 ; art. 8 ust. 3 ; art. 89 ust. 1 pkt 4 ; art. 96 ust. 3

Sentencja

Sygn. akt: KIO 616/16

WYROK

z dnia 10 maja 2016 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Marzena Teresa Ordysińska

Protokolant: Łukasz Listkiewicz

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2016 r. w Warszawie odwołania wniesionego do

Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu w dniu 22 kwietnia 2016 r. przez wykonawcę

Getinsa-Payma S.L., Ramon de Aguinaga 8, 28028 Madrid w postępowaniu

prowadzonym przez PKP Polskie Linie Kolejowe S.A., ul. Targowa 74, 03-734 Warszawa

przy udziale wykonawcy AECOM Polska Sp. z o.o., ul. Rejtana 17, 02-516 Warszawa,

zgłaszającego swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie

zamawiającego

orzeka:

1. oddala odwołanie;

2. kosztami postępowania obciąża Getinsa-Payma S.L., Ramon de Aguinaga 8, 28028 i:

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie:

piętnaście tysięcy złotych, zero groszy) uiszczoną przez Getinsa-Payma S.L., Ramon de

Aguinaga 8, 28028 tytułem wpisu od odwołania,

2.2. zasądza od Getinsa-Payma S.L., Ramon de Aguinaga 8, 28028 na rzecz PKP

Polskie Linie Kolejowe S.A., ul. Targowa 74, 03-734 Warszawa kwotę 3 600 gr (słownie:

trzy tysiące sześćset złotych zero groszy), stanowiącą koszty postępowania odwoławczego

poniesione z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika.

1

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień

publicznych (t.j. Dz. U. z 2015, poz. 2164) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego

doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do

Sądu Okręgowego w Warszawie.

Przewodniczący: …………………………

2

Sygn. akt KIO 616/16

Uzasadnienie

I. PKP Polskie Linie Kolejowe spółka akcyjna w Warszawie (zwana dalej Zamawiającym),

prowadzi postępowanie na wykonanie zamówienia publicznego pn. „wykonanie dokumentacji

projektowych dla odcinka Czyżew ~ Białystok od km 107.260 -do km 178.500, uzyskanie

decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i przygotowanie wniosków o wydanie

wszystkich niezbędnych pozwoleń, decyzji administracyjnych oraz materiałów przetargowych

na roboty budowlane w ramach projektu POliŚ 7.1-7.5 „Modernizacja linii E 75 na odcinku

Sadowne ~ Białystok wraz z robotami pozostałymi na odcinku Warszawa - Rembertów -

Sadowne - Prace przygotowawcze (dokumentacja projektowa i materiały przetargowe)".

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym WE z dnia

31 sierpnia 2013 r., poz. 2013/S 169-293297. Postępowanie prowadzone jest w trybie

przetargu nieograniczonego na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo

zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2015, poz. 2164; dalej: Prawo zamówień publicznych

albo Ustawa).

W dniu 22 kwietnia 2016 r. Getinsa-Payma S.L. z siedzibą w Madrycie, Hiszpania

(poprzednio: Getinsa ingenieria SL; dalej: Odwołujący) wniosła odwołanie, w którym

zakwestionowała prawidłowość wyboru oferty najkorzystniejszej i zarzuciła Zamawiającemu

naruszenie:

1. art. 89 ust 1 pkt 4) w związku z art. 7 ust 1 Ustawy, poprzez zaniechanie odrzucenia

oferty wykonawcy Aecom, pomimo iż oferta ta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do

przedmiotu zamówienia, zaś wykonawca Aecom nie złożył wyjaśnień spełniających

wymagania określone w art. 90 ust 2-3 Ustawy;

2. art. 7 ust 1 Ustawy w związku z naruszeniem art. 8 ust. 1, ust 2 i ust. 3 Ustawy

w związku z naruszeniem art. 96 ust 3 zdanie drugie Ustawy, poprzez zaniechanie

odtajnienia (ujawnienia) i udostępnienia Odwołującemu zastrzeżonych przez wykonawcę

Aecom wyjaśnień dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny,

pomimo że informacje zawarte w tych wyjaśnieniach nie stanowią tajemnicy

przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz

wykonawca Aecom nie wykazał, że informacje zawarte w tych wyjaśnieniach stanowią

tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji;

3. art. 24 ust 2 pkt 4) Ustawy w związku z art 7 ust. 1 Ustawy, poprzez zaniechanie

wykluczenia z postępowania wykonawcy Aecom, pomimo iż wykonawca ten nie wykazał

spełniania warunków udziału w postępowaniu, z ostrożności procesowej - zaniechania

czynności, do której Zamawiający jest zobowiązany na podstawie Ustawy, tj. zaniechania

3

wezwania w trybie art 26 ust 3 Ustawy do uzupełnienia dokumentów wykazujących

spełnianie warunków udziału w postępowaniu;

4. art. 96 ust 3 Ustawy w związku z art. 8 ust 1 i w związku z art. 9 ust 1 Ustawy,

poprzez zaniechanie udostępnienia protokołu postępowania wraz z załącznikami w wersji

aktualnej i pełnej.

Odwołujący uzasadnił swoje zarzuty następująco:

Ad 1. Odwołujący podnosił, że fakt, że oferta Aecom zawiera rażąco niską cenę wynika,

poza porównaniem ceny oferty Odwołującego i Przystępującego, z wyroku Krajowej Izby

Odwoławczej z dnia 5 czerwca 2014 roku, KIO 397/14. Według wywodów Odwołującego,

KIO nakazała odrzucenie 6 ofert złożonych w postępowaniu, w tym oferty Przystępującego.

Odrzucenie miało co prawda zostać poprzedzone przez wezwanie do wyjaśnień rażąco

niskiej ceny (również nakazane przez KIO), ale zdaniem Odwołującego, wezwanie i złożone

przez Przystępującego wyjaśnienia, pozostają bez wpływu na nakazane przez

KIO odrzucenie oferty. Odwołujący podnosił, że Sąd Okręgowy nie zmienił wyroku KIO

397/14 w zakresie nakazania odrzucenia m. in. oferty wykonawcy Aecom, a jedynie

stwierdził: „Dopiero po otrzymaniu wyjaśnień winien dokonać oceny charakteru złożonych

ofert pod kątem rażąco niskiej ceny" Jednakże ocena ta powinna zostać dokonana zgodnie

z wytycznymi zawartymi w wyroku Izby w części, w której wyrok nie został zmieniony.

W szczególności zaś ocena ofert powinna zostać dokonana z uwzględnieniem opinii

biegłego, powołanego przez Izbę z urzędu, która to opinia została uznana przez Sąd za

prawidłową i dającą istotny wkład w materiał dowody sprawy.

Podsumowując, podstawie wyroków KIO i SO Zamawiający zobowiązany był do odrzucenia

oferty wykonawcy Aecom, po uprzednim wezwaniu tego wykonawcy do złożenia wyjaśnień.

Niezależnie od powyższego, zdaniem Odwołującego, wyjaśnienia, jakie złożył

wykonawca Aecom nie potwierdzają realności zaoferowanej ceny, nie wykazują, że jest to

cena rynkowa. Wyjaśnienia te zostały złożone w styczniu 2016 roku, jednakże –

nieprawidłowo w ocenie Odwołującego - odnosiły się do cen wykonania przedmiotu

zamówienia z dnia złożenia ofert. Tym samym - mając na uwadze postanowienia SIWZ - są

one wadliwe, nie spełniają przesłanek określonych w art. 90 Ustawy, a zatem także

dokonując oceny oferty wykonawcy Aecom wyłącznie na podstawie tych wyjaśnień (choć jest

to sprzeczne z w/w wyrokami Izby i Sądu Okręgowego) Zamawiający powinien odrzucić

ofertę Aecom, gdyż wyjaśnienia nie okazały się wystarczające.

Wobec faktu długiego okresu trwania przedmiotowego postępowania Zamawiający w ramach

powtórnej oceny ofert powinien oceniać oferty z uwzględnieniem stanu faktycznego oraz

prawnego na dzień oceny ofert. W szczególności Zamawiający powinien przy ocenie ofert

uwzględnić zmiany, jakie zaistniały od czasu pierwszej oceny ofert.

4

Odwołujący wyjaśniał, iż SIWZ w Tomie II Opis Przedmiotu Zamówienia, pkt 4.1.3

Warunki geotechniczne wskazano: „Badania geotechniczne należy prowadzić

z dokładnością i starannością określoną obowiązującymi przepisami i normami, w tym

wymaganiami Warunków technicznych utrzymania podtorza kolejowego ld-3." oraz „Badania

podtorza należy wykonać w niezbędnej gęstości, nie rzadziej jednak, niż co 100 m.”

Jednakże Instrukcja Id-3 już nie obowiązuje, obecnie obowiązującą u Zamawiającego jest

instrukcja Igo-1. A zatem w momencie prowadzenia prac powinny być one prowadzone

według instrukcji Igo-1, ponadto całą dokumentację należy dostosować również do wymagań

instrukcji Igo-1.

Odwołujący zestawiał zmiany wprowadzone kolejnymi instrukcjami, i podnosił, że

nowowprowadzone zasady nie zwiększają ilość wymaganych odwiertów, ale również

podwajają głębokość odwiertu.

Odwołujący uważa ponadto, że wyjaśnienia złożone przez Aecom nie zawierają

żadnych obiektywnych czynników uzasadniających zaoferowanie tak niskiej ceny, które to

czynniki nie istniałyby w stosunku do wszystkich pozostałych wykonawców, w tym w stosunki

do samego Odwołującego. Należy bowiem podkreślić, iż wszystkie firmy startujące

w przedmiotowym postępowaniu świadczą swoje usługi w oparciu o te same, stosowane na

całym świecie metodyki i zasady, oferują swoim pracownikom czy podwykonawcom

analogiczne wynagrodzenia oraz stosują te same rozwiązania techniczne. Zdaniem

Odwołującego w przedmiotowych wyjaśnieniach Aecom nie wskazał żadnych czynników,

które są specyficzne tylko i wyłącznie dla tego wykonawcy. Odwołujący - wobec objęcia

wyjaśnień tajemnicą przedsiębiorstwa - nie może wskazać konkretnych zapisów. Jednakże

wobec treści zarzutu Izba, rozpatrując odwołanie, dokonuje analizy treści złożonych

wyjaśnień także pod kątem wskazania w nich przesłanek określonych w art. 90 Ustawy.

Ad 2. Zarzut zaniechania odtajnienia złożonych przez wykonawcę Aecom wyjaśnień

dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny; pomimo że informacje

zawarte w tych wyjaśnieniach nie stanowią tajemnicy przedsiębiorstwa w rozumieniu

przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.

W ocenie Odwołującego dokonane zastrzeżenie wyjaśnień złożonych przez Aecom

jako tajemnicy przedsiębiorstwa było i jest bezpodstawne. Zawarte w tych wyjaśnieniach

informacje nie realizują bowiem łącznie w/w przesłanek tajemnicy przedsiębiorstwa

w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. W związku z powyższym

zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 21 października 2005 roku (sygn. akt: III CZP

74/05) Zamawiający powinien odtajnić zastrzeżone informacje, czego jednak nie uczynił.

Zamawiający naruszył więc przepisy Ustawy, w szczególności zasadę jawności

5

postępowania jak i wyrażone w art. 7 ust. 1 Ustawy zasady równości wykonawców i uczciwej

konkurencji.

Zdaniem Odwołującego w stosunku do przedmiotowych zastrzeżonych informacji nie

zostały spełnione co najmniej przesłanki nieujawnienia do informacji publicznej oraz

posiadania charakteru technicznego, technologicznego, handlowego lub organizacyjnego

przedsiębiorstwa. Odwołujący wskazuje, iż jego zdaniem także trzecia przesłanka ustawowa

tajemnicy przedsiębiorstwa nie jest spełniona. Otóż zdaniem Odwołującego Aecom nie

wykazał, iż podjął w stosunku do tych informacji niezbędne działania w celu zachowania

poufności. Wobec braku wykazania spełniania tej przesłanki w wyjaśnieniach - informacje nie

mogą, zgodnie z definicją legalną, zostać potraktowane jako skutecznie zastrzeżona

tajemnica przedsiębiorstwa.

Zdaniem Odwołującego, faktycznym powodem zastrzeżenia ww. dokumentów jako

tajemnicy przedsiębiorstwa nie była konieczność ochrony informacji stanowiących tajemnicę,

lecz wyłącznie chęć utrudnienia konkurencji, poprzez uniemożliwienie Odwołującemu

weryfikacji złożonych wyjaśnień pod kątem zgodności z SIWZ i Ustawą.

Powyższa kwestia precyzyjnego wykazania ziszczenia się przesłanek definicji legalnej jest

powiązana z kwestią ciężaru dowodu. Otóż ciężar dowodu w zakresie zasadnego

zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa ciąży na tym wykonawcy, który taką tajemnicę

przedsiębiorstwa zastrzegł.

Odwołujący podkreślał, iż przy rozpatrywaniu możliwości objęcia danych informacji tajemnicą

przedsiębiorstwa należy wziąć pod uwagę fakt, iż zasadą jest jawność postępowania, zaś

zastrzeganie jako tajemnicy przedsiębiorstwa dokumentów stanowiących dokumentację

postępowania - jest wyjątkiem od tej zasady.

Ad 3. Zarzut zaniechania wykluczenia Aecom na podstawie przepisu art 24 ust 2 pkt 4)

Ustawy ze względu na fakt, iż Aecom nie wykazał spełniania warunków udziału

w postępowaniu.

Odwołujący wskazywał, że Aecom złożył zamiast urzędowego zaświadczenia

o niekaralności - oświadczenie złożone przed notariuszem, w sytuacji, gdy w Wielkiej Brytanii

wydaje się przedmiotowe zaświadczenia. Zatem wykonawca Aecom nie wykazał, ze spełnia

warunki udziału w postępowaniu. Nie można bowiem dowolnie składać oświadczeń

składanych przed notariuszem, podczas gdy w danym kraju zaświadczenia urzędowe są

wydawane.

Odwołujący podnosząc tak sformułowany zarzut, miał świadomość (jak sam zauważył

w odwołaniu), że ,,przedmiotowy zarzut był już podnoszony w przedmiotowym postępowaniu

i że został on oddalony wyrokiem KIO 397/14. Przy czym uzasadnienie wyroku w przypadku

oddalenia tego zarzutu nie zawiera żadnych argumentów, a sprowadza się do

6

sformułowania: „Izba nie uwzględnia pozostałych zarzutów odwołania, uznając je na

podstawie dowodów za nieudowodnione i nieuprawnione. Odwołujący - wobec

uwzględnienia odwołania - nie miał interesu we wniesieniu skargi (brak gravamenu), zatem

nie mógł polemizować z wyrokiem w tym zakresie.” Następnie na rozprawie podnosił

dodatkowo, że kolejnym argumentem przemawiającym za ponowieniem zarzutu, jest

ustabilizowanie się linii orzeczniczej w KIO w tym zakresie.

Ad 4. Zarzut zaniechanie udostępnienia protokołu postępowania w wersji aktualnej i pełnej.

Odwołujący już uprzednio, odwołaniem uwzględnionym wyrokiem z dnia 8 grudnia

2015 roku, KIO 2610/15, zarzucał Zamawiającemu bezprawne zaniechania w zakresie

udostępnienia dokumentacji postępowania. W wyniku w/w odwołania Zamawiający przekazał

Odwołującemu protokół postępowania, jednakże protokół ten nie był należycie wypełniony

w punkcie 20 - Załączniki do protokołu. Potwierdziła to Izba stwierdzając wyroku: „Pomimo

przesłania w dniu poprzedzającym rozprawę protokołu postępowania, na co wskazał sam

Odwołujący, za zasadny należy uznać również zarzut zaniechania udostępnienia protokołu

postępowania wraz z załącznikami odnośnie przebiegu postępowania po 16 kwietnia 2015 r.

Zamawiający nie przesłał bowiem załączników do protokołu, a ich lista, sprowadzająca się

do raptem czterech punktów, z pewnością jest zdaniem Odwołującego - niekompletna,

również w odniesieniu do dokumentacji narosłej po tej dacie (brak jest np. oświadczeń

o przedłużeniu związania ofertą, odpisu wyroku sądu okręgowego). Przede wszystkim

Zamawiający w żaden sposób nie odniósł się na rozprawie do tego zarzutu, a tym samym

nie zaprzeczył że nie reagował na wnioski Odwołującego o udostępnienie dokumentacji.

Znajduje to również potwierdzenie w dokumentacji postępowania prowadzonej przez

Zamawiającego, w której znajdują się jedynie pisma kierowane w tym zakresie przez

Getinsa."

Sytuacja nienależytego sporządzenia przez Zamawiającego protokołu postępowania

wciąż pozostaje aktualna. Co prawda obecnie lista załączników w punkcie 20 ma już 18

pozycji, jednakże nadal z tej listy nie wynika, co właściwie jest załącznikami do protokołu.

Odwołujący nie może sprawdzić, czy udostępniono mu wszystkie załączniki do protokołu,

czy też może udostępniono te załączniki w sposób wybiórczy. Jest to o tyle istotne, że nie

udostępniono Odwołującemu żadnych protokołów z obrad komisji przetargowej czy też opinii

sporządzanych w związku z czynnościami podejmowanymi przez Zamawiającego. Zdaniem

Odwołującego stan naruszenia przepisu art. 96 ust. 3 Ustawy PZP trwa nadal, zaś

Zamawiający także w tym przypadku zaniechał wykonania wyroku Krajowej Izby

Odwoławczej.

7

W związku z powyższym Odwołujący wnosił o uwzględnienie odwołania i nakazanie

Zamawiającemu powtórzenia czynności badania i oceny ofert, w tym odrzucenie oferty

Przystępującego z postępowania.

Zamawiający nie uwzględnił zarzutów podniesionych w odwołaniu i w odpowiedzi na

odwołanie wnosił o jego oddalenie.

Do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego przystąpił wykonawca AECOM

Polska spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Warszawie (poprzednio: URS Polska Sp.

z o.o.), którego oferta została uznana przez Zamawiającego za najkorzystniejszą (dalej:

Przystępujący).

II. Izba z urzędu postanowiła dopuścić jako dowód w sprawie dokumentację postępowania

sygn. akt KIO 397/14 i KIO 2610/15.

Nie stwierdzono zaistnienia przesłanek, o których mowa w art. 189 ust. 2 Prawa

zamówień publicznych, wobec czego rozpoznano odwołanie na rozprawie. Przystępujący

wnosił co prawda o odrzucenie odwołania, ponieważ jego zdaniem Odwołujący do odwołania

nie załączył prawidłowych pełnomocnictw, jednak Izba nie dopatrzyła się braków w tym

zakresie. Odwołujący zauważył, że taki sam sposób reprezentacji był przedstawiany przez

niego w pozostałych postępowaniach odwoławczych, a analogiczny zarzut został

podniesiony przez Zamawiającego w postępowaniu sygn. akt KIO 2610/15 i Izba w składzie

trzyosobowym, po szczegółowej analizie dokumentów potwierdzających umocowanie, nie

stwierdziła braków w ciągu pełnomocnictw. Skład orzekający w przedmiotowej sprawie

pogląd ten podzielił.

Odwołującemu przysługuje prawo do wniesienia odwołania zgodnie z art. 179 ust. 1

Prawa zamówień publicznych, bowiem ma interes w uzyskaniu danego zamówienia i może

ponieść szkodę w wyniku ewentualnego naruszenia przez Zamawiającego Prawa zamówień

publicznych - jeżeli podniesione przez niego zarzuty by się potwierdziły, w wyniku czego

zostałaby dokonana powtórna ocena ofert, a oferta Przystępującego zostałaby odrzucona

bądź zostałby on wykluczony z postępowania – wówczas Odwołujący miałby szansę na

uzyskanie zamówienia.

Po zapoznaniu się z dokumentacją postępowania i stanowiskami Stron, Krajowa Izba

Odwoławcza zważyła, co następuje: odwołanie nie może zostać uwzględnione.

Analizując argumentację Odwołującego odnośnie zarzutu naruszenia art. 89 ust 1 pkt

4) w związku z art. 7 ust 1 Ustawy, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty wykonawcy

Aecom, pomimo iż oferta ta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu

zamówienia, zaś wykonawca Aecom nie złożył wyjaśnień spełniających wymagania

8

określone w art. 90 ust 2-3 Ustawy, Izba po pierwsze stwierdziła, że wbrew stanowisku

Odwołującego, z wyroku Krajowej Izby Odwoławczej sygn. akt KIO 397/14 i następnie

wyroku Sądu Okręgowego Warszawie sygn. akt XXIII Ga 269/14 nie wynikał automatyczny

nakaz odrzucenie oferty Przystępującego z postępowania. Krajowa Izba Odwoławcza

nakazała wyraźnie wezwanie Przystępującego do wyjaśnień w trybie art. 90 ust. 1 Prawa

zamówień publicznych. Sąd Okręgowy stwierdził, że „Dopiero po otrzymaniu wyjaśnień

winien dokonać oceny charakteru złożonych ofert pod kątem rażąco niskiej ceny". Oznacza

to, że wezwanie odnośnie zaoferowanej ceny i złożone wyjaśnienia muszą zostać podane

autonomicznej ocenie Zamawiającego. Dopiero po analizie wyjaśnień Zamawiający może

podjąć decyzję o ewentualnym odrzuceniu wykonawcy na podstawie art. 89 ust. 1 pkt. 4

Prawa zamówień publicznych. Nie jest trafne stwierdzenie Odwołującego, że Sąd Okręgowy,

w ślad za opinią biegłego (wydana w sprawie sygn. akt KIO 397/14), uznał wszystkie oferty

złożone w postępowaniu z ceną niższą, niż 42 000 000 zł, za rażąco niskie. Należy

zauważyć, że wyrokiem sygn. akt XXIII Ga 269/14 Sąd Okręgowy zmienił wyrok KIO sygn.

akt KIO 397/14 w ten sposób, że nakazał przywrócenie jednego z wykonawców do

postępowania (Konsorcjum KV), z ceną również poniżej poziomu wskazanego w opinii

biegłego.

Jak zauważył Sąd Okręgowy w wyroku sygn. akt XXIII Ga 269/14, ,,punktem

odniesienia kwalifikacji ceny, jako rażąco niskiej, winno być przede wszystkim: 1) ustalona

należycie przez zamawiającego szacunkowa wartość zamówienia; 2) ceny zaoferowane

przez innych wykonawców; 3) ceny rynkowe przedmiotu zamówienia.

W sytuacji złożonych i dość skomplikowanych przedmiotów zamówienia (...), tylko

łączna, wyważona ocena przedstawionych powyżej przesłanek może prowadzić do

prawidłowej oceny zagadnienia rażąco niskiej ceny.

Dodatkowo, w świetle art. 90 ustawy Pzp niezwykle istotne są kwestie: (-)

prawidłowego wezwania oferentów, których cena wydaje się rażąco niska, do przedstawienia

wyjaśnień; (-) same wyjaśnienia złożone przez oferentów; (-) ocena tych wyjaśnień przez

zamawiającego.”

Reasumując, Zamawiający miał nie tylko prawo, ale i obowiązek, wezwać

Przystępującego do złożenia wyjaśnień w trybie art. 90 ust. 1 Prawa zamówień publicznych,

a następnie, w odparciu o złożone wyjaśnienia, do podjęcia decyzji, czy zaistniała przesłanka

do odrzucenia oferty na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4 Prawa zamówień publicznych.

Izba wyjaśnienia Przystępującego oceniła, biorąc pod uwagę opisane wyżej wytyczne

Sądu Okręgowego.

Zamawiający w trakcie rozprawy przyznał, że na skutek doświadczeń

z przedmiotowym postępowaniem o udzielenie zamówienia urealnił metodykę obliczania

9

wartości szacunkowej, co uwidocznił w analizach złożonych na rozprawie (wykaz innych

postępowań podobnego rodzaju z ich wartością szacunkową i zaoferowanym poziomem

cen) - przy obecnej metodyce wartość tego postępowania oszacowałby na ok. 20 000 000 zł

(w 2013 r. - 73 800 000,00). Odwołujący zasadniczo z powyższym stwierdzeniem nie

polemizował.

W postępowaniu Zamawiający dokonał oceny 7 ofert z następującymi cenami:

Konsorcjum KV - 15 236 639,76 zł, SYSTRA - 16 841 005,02 zł, Konsorcjum BBF -

17 982 600,00 zł, Przystępujący - 20 264 250,00 zł, OveArup - 23 369 987,70 zł, SENER -

29 071 398,09 zł, Odwołujący - 60 213 758,25 zł (ponadto oferta TEC CUATRO z ceną na

poziomie 10 000 000 zł). Cena Odwołującego jest zbliżona do szacowanej wartości

zamówienia, ale znacząco odbiega od pozostałych cen ofertowych. Ceny rynkowe w tym

postępowaniu i w analogicznych postępowaniach prowadzonych przez Zamawiającego (wg

złożonych przez niego na rozprawie analiz) kształtują się na poziomie 20 000 000 zł. Po

wyroku KIO i Sądu Okręgowego Zamawiający wezwał Przystępującego w dniu 7 stycznia

2016 r. do wyjaśnień dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny.

W wyjaśnieniach z dnia 8 stycznia 2016 r. Przystępujący wskazał i opisał wyjątkowo

sprzyjające warunki dotyczące realizacji zamówienia oraz podał szczegółowe wyjaśnienia

dotyczące elementów ceny, z wyliczeniem cen elementów przedmiotu zamówienia, objętych

ofertą. Załączył kalkulację zaangażowania personelu, oraz oferty podwykonawców

(wyjaśnienia były objęte tajemnicą przedsiębiorstwa, co było przedmiotem odrębnego

zarzutu).

Biorąc pod uwagę powyższe, wobec wytycznych Sądu Okręgowego, a więc

konieczności odniesienia się do wartości szacunkowej zamówienia, cen rynkowych

i wyjaśnień Przystępującego – Izba uznała, że przedmiotowe wyjaśnienia są wystarczające,

a w konsekwencji nie stwierdziła podstaw, aby cenę oferty Przystępującego uznać za rażąco

niską. W ocenie składu orzekającego, w świetle jednoznacznych wskazówek zawartych

w wyroku Sądu Okręgowego, nie zaistniała potrzeba powołania biegłego w zakresie oceny

wyjaśnień Przystępującego i rażąco niskiej ceny (o co wnosił Odwołujący), dlatego Izba

wniosek o powalanie biegłego oddaliła.

Wyjaśnienia Przystępującego nie tylko są przekonujące, ale odnoszące się do

właściwego czasu – wbrew twierdzeniom Odwołującego, niezasadne byłoby domaganie się

od Przystępującego, aby dokonywał ponownego obliczenia ceny oferty według cen

obowiązujących na dzień składania wyjaśnień, prawie trzy lata po wszczęciu postępowania

o udzielenie zamówienia. Zdaniem składu orzekającego wyjaśnienia odnośnie ceny powinny

korespondować z dniem, w którym była składana oferta, a zgodnie z SIWZ odnosić się do

planowanego wówczas (realnego) terminu realizacji zamówienia.

10

Co do zarzutów dotyczących naruszenia zasady jawności postępowania – tj.

naruszenia: 1) art. 7 ust 1 Ustawy w związku z naruszeniem art. 8 ust. 1, ust 2 i ust. 3

Ustawy w związku z naruszeniem art. 96 ust 3 zdanie drugie Ustawy, poprzez zaniechanie

odtajnienia (ujawnienia) i udostępnienia Odwołującemu zastrzeżonych przez wykonawcę

Aecom wyjaśnień dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny,

pomimo że informacje zawarte w tych wyjaśnieniach nie stanowią tajemnicy

przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz

wykonawca Aecom nie wykazał, że informacje zawarte w tych wyjaśnieniach stanowią

tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji;

2) art. 96 ust 3 Ustawy w związku z art. 8 ust 1 i w związku z art. 9 ust 1 Ustawy, poprzez

zaniechanie udostępnienia protokołu postępowania wraz z załącznikami w wersji aktualnej

i pełnej;

Izba ustaliła, co następuje:

1. Wyjaśnienia Przystępującego z dnia 8 stycznia 2016 r. zostały objęte tajemnicą

przedsiębiorstwa.

2. Zamawiający nie udostępnił Odwołującego ani wyjaśnień Przystępującego, ani pisma

z dnia 26 stycznia 2016 r. (w odpisie akt przekazanym Izbie pismo to znalazło się w części

oznaczonej jako ,,tajemnica przedsiębiorstwa”) w którym zawarto ocenę wyjaśnień

wykonawców złożonych w trybie rażąco niskiej ceny. W piśmie tym naczelnik wydziału (wg

Zamawiającego, zgodnie z protokołem – wewnętrzny biegły, powołany przez Zamawiającego

do oceny zagadnienia rażącej ceny w postępowaniu) analizuje wyjaśnienia Konsorcjum KV

i Przystępującego. Wobec Konsorcjum KV stwierdzono, że wyjaśnienia są niewystarczające.

Wyjaśnienia Przystępującego uznano za przekonujące; w piśmie zawarto obszerne cytaty

z wyjaśnień Przystępującego.

Oceniając tak ustalony stan faktyczny, Izba stwierdziła, że nie doszło do naruszenia

wskazywanych w odwołaniu przepisów Prawa zamówień publicznych, które miałoby wpływ

na wynik postępowania.

Skuteczne zastrzeżenie tajemnicy przedsiębiorstwa w części oferty bądź wyjaśnieniach

możliwe jest w przypadku łącznego ziszczenia się przesłanek określonych w przepisie art. 11

ust. 4 Ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, tj. wykazania, że dana informacja:

1. ma charakter techniczny, technologiczny, handlowy lub organizacyjny przedsiębiorstwa, 2.

nie została ujawniona do wiadomości publicznej, 3. podjęto w stosunku do niej niezbędne

działania w celu zachowania poufności. W ocenie Izby wyjaśnienia Przystępującego

spełniają powyższe przesłanki – wyjaśnienia odnoszące się do wyjątkowo sprzyjających

warunków, kalkulacji ceny, ofert podwykonawców mają wskazany wyżej w pkt 1 charakter,

nie stwierdzono też (Odwołujący nie wykazał), aby były one upowszechniane publicznie

11

przez Przystępującego. Można się dopatrzeć, że niektóre elementy tych wyjaśnień – jak

wyliczenie arytmetyczne średnich cen ofert złożonych w postępowaniu – nie zasługują na

objęcie tajemnicą przedsiębiorstwa, niemniej jednak Izba nie nakazała Zamawiający

dokonania żadnych czynności w tym zakresie, bowiem w ocenie Izby nie miałoby to wpływu

na wynik postępowania (w pozostałej części wyjaśnienia są zasadnie objęte tajemnicą

przedsiębiorstwa). Analogicznie Zamawiający mógłby ujawnić wyniki analiz złożonych

wyjaśnień, dokonanych w piśmie z dnia 26 stycznia 2015 - w zakresie końcowych wniosków

dotyczących wyjaśnień Konsorcjum KV i Przystępującego (dwa ostatnie akapity pisma), tak

samo jak sam fakt powołania wewnętrznego biegłego. Jednak Izba również powyższe ocenia

jako irrelewantne dla wyniku postępowania. Izba samodzielnie doszła do takich samych

wniosków, jak w przywoływanym piśmie (a mianowicie, że wyjaśnienia Przystępującego są

przekonujące, a wiec zaoferowana przez niego cena nie jest rażąco niska), a więc nie ma

ono wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Zaleca się jednak Zamawiającemu takie

opisywanie w protokole załączników, aby wykonawca miał pewność, że zapoznał się

z całością dokumentacji postępowania, w tym również, w tym z odpisem wyroku Sądu

Okręgowego i oświadczeniami wykonawców składanych w postępowaniu.

Co do zarzutu naruszenia art. 24 ust 2 pkt 4) Ustawy w związku z art. 7 ust. 1 Ustawy,

poprzez zaniechanie wykluczenia z postępowania wykonawcy Aecom, pomimo iż

wykonawca ten nie wykazał spełniania warunków udziału w postępowaniu, a z ostrożności

procesowej - zaniechania czynności, do której Zamawiający jest zobowiązany na podstawie

Ustawy, tj. zaniechania wezwania w trybie art. 26 ust 3 Ustawy do uzupełnienia dokumentów

wykazujących spełnianie warunków udziału w postępowaniu, Izba stwierdziła, że zarzut ten

jest wniesiony po terminie, a ponadto był już rozpatrywany przez Izbę w sprawie sygn. akt

KIO 397/14, co zauważył sam Odwołujący w odwołaniu. Okoliczność, że Izba lakonicznie –

wg Odwołującego - odniosła się do tak sformułowanego zarzutu, nie przywraca możliwości

jego ponawiania. Gdyby zarzut ten był samodzielną podstawa odwołania, zostałoby ono

odrzucone na podstawie art. 189 ust. 2 pkt 3 i 4 Prawa zamówień publicznych. W ocenie

Izby ,,ustabilizowanie się linii orzeczniczej” (czego zresztą Odwołujący nie wykazał) wobec

określonego zagadnienia nie może być uznane za nową okoliczność, o której mowa w art.

189 ust. 2 pkt 4 Prawa zamówień publicznych. W konsekwencji Izba nie mogła rozpatrzeć

tak sformułowanego zarzutu.

Wobec powyższych okoliczności. Izba stwierdziła, że nie doszło do naruszeń

przepisów Prawa zamówień publicznych, które miałyby wpływ na wynik postępowania,

dlatego orzeczono jak w sentencji.

12

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku na podstawie art. 192 ust. 9 oraz

art. 192 ust. 10 Prawa zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 3 i § 5

rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości

i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu

odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238).

Przewodniczący: ………………………………

13