KIO 377/14

Sygn. akt: KIO 377/14

WYROK

z dnia 11 marca 2014 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Grzegorz Matejczuk

Protokolant: Mateusz Michalec

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2014 r. w Warszawie odwołania wniesionego

do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 26 lutego 2014 r. przez wykonawcę EKO-

TECH K……… S……..., ul. 27-go stycznia 7, 83-140 Gniew w postępowaniu prowadzonym

przez Spółkę Celową Wałbrzyskie Centrum Sportowo-Rekreacyjne „AQUA-ZDRÓJ”

Sp. z o.o., ul. Ratuszowa 6, 58-304 Wałbrzych,

przy udziale wykonawcy - Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe "JKB" Sp. jawna,

J. K……., J. P………., B. W…………, ul. Spacerowa 13, 58-100 Świdnica, zgłaszającego

przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego

orzeka:

1. oddala odwołanie;

2. kosztami postępowania obcią a wykonawcę EKO-TECH K………. S……….,

ul. 27-go stycznia 7, 83-140 Gniew, i:

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr

(słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę EKO-

TECH K……….. S………., ul. 27-go stycznia 7, 83-140 Gniew tytułem wpisu od

odwołania,

2.2. zasądza od wykonawcy EKO-TECH K……….. S………, ul. 27-go stycznia 7, 83-140

Gniew na rzecz Spółki Celowej Wałbrzyskie Centrum Sportowo-Rekreacyjne

„AQUA-ZDRÓJ” Sp. z o.o., ul. Ratuszowa 6, 58-304 Wałbrzych kwotę 3 600 zł

1

00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) stanowiącą uzasadnione

koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu wynagrodzenia

pełnomocnika.

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień

publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 907 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od

dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Świdnicy.

Przewodniczący: …………………………………

2

Sygn. akt: KIO 377/14

Zamawiający – Spółka Celowa Wałbrzyskie Centrum Sportowo-Rekreacyjne „AQUA-

ZDRÓJ” Sp. z o.o. z siedzibą w Wałbrzychu – prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego,

na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U.

z 2013 r., poz. 907 ze zm); dalej jako „Pzp”; postępowanie o udzielenie zamówienia

publicznego, którego przedmiotem są „Roboty budowlane (w tym dostawa wraz z monta em

osprzętu wykazanego w arkuszu wyceny łącznie z automatyką) umo liwiające dokończenie

instalacji kotłowni i instalacji solarnej Krytej Pływalni i Hotelu, synchronizację pracy kotłowni

z systemami wentylacji, technologii wody basenowej i wody u ytkowej oraz uzyskaniem

decyzji UDT”. Szczegółowe zestawienie prac w ramach przedmiotu zamówienia zawarte

zostało w arkuszu wyceny (załącznik nr 6 do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia).

Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych

w dniu 8 stycznia 2014 r., pod nr 8136-2014. Wartość zamówienia jest mniejsza ni kwota

wskazana w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 Pzp.

W dniu 21 lutego 2014 r., Zamawiający przesłał informację o wyborze

najkorzystniejszej oferty, zawiadamiając jednocześnie Odwołującego – EKO-TECH K……….

S……….., ul. 27-go stycznia 7, 83-140 Gniew – o odrzuceniu jego oferty, stosownie do art.

89 ust. 1 pkt 4 Pzp, z uwagi na zaoferowanie ra ąco niskiej ceny w stosunku do przedmiotu

zamówienia oraz stosownie do art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp, z uwagi na niezgodność oferty

z ustawą.

W dniu 26 lutego 2014 r., Odwołujący zło ył odwołanie od w/w czynności, zarzucając

Zamawiającemu: 1) naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 4 Pzp poprzez odrzucenie oferty Odwołującego przy braku

wystąpienia przesłanek dokonania tej czynności, gdy oferta Odwołującego nie wskazuje

ra ąco niskiej ceny za realizację zamówienia;

2) naruszenie art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp poprzez odrzucenie oferty Odwołującego przy braku

wystąpienia przesłanek dokonania tej czynności. Zamawiający powołując się na

niezgodność oferty z ustawą wskazał, i odrzuca ofertę, gdy jej zło enie sprzeciwia się

celowi czynności prawnej, jaką jest zawarcie umowy, wskazując przy tym na art. 353 (1)

Kodeksu cywilnego;

3) naruszenie art. 91 ust. 1 Pzp poprzez dokonanie wyboru oferty wykonawcy

Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe JKB Spółka jawna, J……… K……., J…..

P…….., B………. W………., ul. Spacerowa 13, 58-100 Świdnica, podczas gdy oferta ta

nie jest ofertą najkorzystniejszą w postępowaniu spośród ofert nie podlegających

3

odrzuceniu, stosując kryterium oceny wskazane w SIWZ: cena i jej waga 100% (rozdział

XIII SIWZ);

4) naruszenie art. 90 ust. 2 Pzp poprzez brak zachowania wskazanych w nim zasad

dokonania weryfikacji wyjaśnień dotyczących zaoferowanej ceny za realizację

zamówienia;

5) naruszenie art. 7 Pzp poprzez prowadzenie postępowania w sposób, który ra ąco

narusza czołowe zasady systemu zamówień publicznych, równego traktowania

wykonawców i uczciwej konkurencji, a tak e zasadę przejrzystości hołdowaną w tzw.

dyrektywach zamówieniowych;

6) naruszenie wszystkich innych przepisów przywołanych w treści odwołania.

Na podstawie tak postawionych zarzutów Odwołujący wniósł o:

1) uniewa nienie czynności odrzucenia oferty Odwołującego;

2) uniewa nienie czynności wyboru oferty wykonawcy Przedsiębiorstwo Produkcyjno-

Handlowe JKB Spółka jawna, J…….. K………, J……….. P………, B……….. W…………;

3) powtórzenie czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty Odwołującego;

4) wybór oferty Odwołującego, gdy jest ofertą najkorzystniejszą spośród ofert nie

podlegających odrzuceniu, przy zastosowaniu kryterium cena i jego wagi na poziomie

100%.

W uzasadnieniu swoich zarzutów i ądań Odwołujący:

W zakresie zarzutu zaoferowania ra ąco niskiej ceny wskazał w szczególności, e

ra ąco niska cena to cena nierealna i nierzeczywista, co nie miało miejsca w odniesieniu do

jego oferty, zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę fakt, i zaoferował cenę 326.030 zł brutto,

podczas gdy Zamawiający na otwarciu ofert podał, i na realizację zamówienia zamierza

przeznaczyć 250.000 zł. Pomimo tego, zamawiający wszczął procedurę wyjaśnienia w trybie

art. 90 ust. 1 Pzp. Odwołujący podkreślił, e to nie on obni ył cenę, lecz pozostali dwaj wykonawcy cenę tę zawy yli. Wskazał, e uznanie zaoferowanej przez niego ceny za

ąco e zamawiający uzasadniającą podejrzenie ra niskiej ceny wskazywałoby na to,

w sposób nieprawidłowy oszacował wartość zamówienia i nie zagwarantował środków na

jego realizację. W ocenie odwołującego nie było w ogóle podstaw do wszczynania procedury

wyjaśnienia oferty w zakresie ra ąco niskiej ceny – na okoliczność czego odwołujący

przywołał orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej (sygn. akt KIO 1526/11, sygn. akt KIO

1320/11).

Pomimo braku podstaw do wzywania do zło enia wyjaśnień Odwołujący przesłał

Zamawiającemu, zgodnie z wezwaniem, szczegółową kalkulację ceny, podkreślając przy

tym, e jako rzetelny wykonawca ka dorazowo sporządza szczegółową kalkulację z nale ytą

starannością. W przedstawionej, jako element dodatkowy, szczegółowej kalkulacji

Odwołujący przedstawił 87 pozycji, ka da w rozbiciu na wartość jednostkową netto, wartość

4

netto, materiał, robociznę, sprzęt, koszty ogólne, zysk, stosując się ściśle do ądania

Zamawiającego. Odwołujący podkreślił, e w oparciu o te wyjaśnienia Zamawiający badał

następnie cenę w przedmiocie jej wysokości. Podwa ając racjonalność zaoferowanej ceny

Zamawiający winien wskazać, które z informacji wskazanych w kalkulacji stanowią podstawę

do uznania, ceny za ra ąco niską.

Odwołujący wskazał przy tym, e Zamawiający nie opisał przedmiotu zamówienia

w sposób jednoznaczny, na potwierdzenie czego przytoczył okoliczność, i w toku

postępowania skierował do Zamawiającego 40 pytań dotyczących przedmiotu zamówienia,

a tak e prośbę o wskazanie dodatkowych informacji, na co Zamawiający nie udzielił

odpowiedzi. Brak właściwego opisu przedmiotu zamówienia mógł w konsekwencji wpłynąć

na rozbie ności cenowe ofert wykonawców, którzy przy braku rzetelnych i pełnych informacji

mogli przykładowo ró nie wycenić tzw. ryzyko kontraktowe.

Odwołujący podniósł następnie, e Zamawiający formułując zarzut zaoferowania

ra ąco niskiej ceny w aden sposób nie wskazał, co – wobec szczegółowych wyjaśnień

zło onych przez Odwołującego – stanowi i potwierdza zaoferowanie ra ąco niskiej ceny.

Zamawiający nie przytoczył adnego argumentu, adnej pozycji wyjaśnień, która stanowiłaby

podstawę zarzuty Zamawiającego. Zamawiający poprzestał na lakonicznym uzasadnieniu, i

zło one przy wykonawcę wyjaśnienia nie są wystarczające do uznania zasadności tak

ustalonej ceny, w szczególności biorąc pod uwagę i poszczególne jej składniki jak i całość.

Odwołując podkreślił, i Zamawiający uchybił swojemu obowiązkowi uzasadnienia, co

i dlaczego uznał za okoliczności potwierdzające zarzut zaoferowania ra ąco niskiej ceny. Na

potwierdzenie przedmiotowego zarzutu Odwołujący przywołał liczne orzecznictwo KIO oraz

sądów powszechnych (sygn. akt KIO 2559/11, KIO 2573/11, KIO 2578/11, KIO 2640/11,

wyrok KIO 2723/11, wyrok Sądu Okręgowego w Olsztynie z dnia 15 listopada 2012 r., sygn.

akt V Ga 106/12). W zakresie zarzutu naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp Odwołujący wskazał

w szczególności, e zawarta w tym przepisie podstawa nie mo e słu yć do uznaniowego,

dowolnego odrzucania ofert. Podkreślił, e odrzucenie oferty Odwołującego w oparciu o ten

przepis jest całkowicie bezpodstawne i trudnym jest odgadnięcie racjonalnego powodu

takiego działania, jak i niemo liwym jest odszukanie jego uzasadnienia faktycznego

i prawnego w dokumentacji postępowania.

Odwołujący wskazał tak e, e przedmiotowe postępowanie jest zamówieniem

dodatkowym – dokończeniem inwestycji. Odwołujący podkreślił przy tym, e realizując I etap

inwestycji wielokrotnie zgłaszał błędy w przekazanych przez Zamawiającego projektach,

niezgodność ze stanem faktycznym, braki w dokumentacji i przedmiarach wskazanych przez

wykonawcę elementów, brak dookreślenia merytorycznych kwestii. Odwołujący wyjaśnił

dodatkowo, e adna ze stron nie odstąpiła od umowy na realizację I etapu. Odrzucenie zaś

5

oferty Odwołującego z powołaniem się na fakt realizacji I etapu inwestycji stanowi ra ące

naruszenie zasad systemu zamówień publicznych. Ponadto pośrednim naruszeniem zasady

przejrzystości, wskazanej w art. 2 dyrektywy 2004/18/WE Parlamentu Europejskiego i Rady

z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie koordynacji procedur udzielania zamówień publicznych

na roboty budowlane, dostawy i usługi (Dz. U. L 134 z 30.4.2004, str. 114) było równie to, i

Zamawiający nie udzielił odpowiedzi na pytania dotyczące przedmiotu zamówienia (celem

usunięcia niejednoznaczności opisu i naruszenia art. 29 Pzp), powodując tym wystąpienie

rozbie ności w cenach ofert.

W toku postępowania Zamawiający zło ył odpowiedź na odwołanie, wnosząc o jego

oddalenie w całości z uwagi na bezzasadność stawianych zarzutów. W uzasadnieniu

przedstawionego stanowiska Zamawiający wskazał w szczególności:

Na błędne przeświadczenie Odwołującego, i cena odczytana na otwarciu ofert

stanowi rzeczywistą rynkową cenę przedmiotu zamówienia. W tym zakresie Zamawiający

podał, e wartość kosztorysowa robót bez podatku VAT została określona na kwotę

472.270,22 zł, która to kwota wynika z opracowanego w grudniu 2013 r., kosztorysu

inwestorskiego. W konsekwencji, odnosząc się do realiów rynkowych, oferta Odwołującego –

z ceną 265.065,00 zł netto – stanowiła ofertę wskazującą na ustalenie jej wykonania za

ra ąco niską cenę, szczególnie, e dwie pozostałe oferty zło one w tym postępowaniu nie

odbiegały w sposób tak ra ący od w/w kwoty. Zamawiający podkreślił jednocześnie, e

Odwołujący, który nie został pozbawiony mo liwości wykazania, i cena przez niego

zaoferowana jest wartością realną i pozwala na nale yte zrealizowanie zamówienia, nie

przedstawił rzeczowej argumentacji, jak równie dowodów uzasadniających wysokość

zaoferowanej ceny, poprzestając jedynie na zło eniu ogólnikowego oświadczenia

pozbawionego merytorycznej argumentacji. W konsekwencji, Zamawiający dokonując oceny jakości wyjaśnień legitymowany był do odrzucenia oferty Odwołującego wobec uznania, i

domniemanie istnienia ra ąco niskiej ceny nie zostało obalone. Działanie Zamawiającego nie

mo e być zatem uznane, jako sprzeczne z obowiązującymi przepisami. Podniesiono

dodatkowo, i Odwołujący koncentruje treść swojego odwołania na usiłowaniu wykazania, e

zaoferowana przez niego cena nie ma znamion wartości ra ąco niskiej, podczas gdy dla

przedmiotu niniejszej sprawy istotne znaczenie ma równie treść art. 90 ust. 3 Pzp,

przewidującego sankcję w postaci odrzucenia oferty, co do której wykonawca nie przedstawił

merytorycznych argumentów i dowodów, mogących potwierdzać stanowisko przeciwne.

W niniejszej sprawie Odwołujący nie przedstawił rzeczowej i konkretnej argumentacji

pozwalającej na zweryfikowanie czynników, które kształtowały cenę, nie sprostał więc

cią ącemu na nim obowiązkowi wykazania, i przedło ona oferta nie jest ra ąco niska.

Zamawiający wyjaśnił równie , e dokonując oceny ofert – cenę oferty Odwołującego odniósł

6

do pozostałych dwóch ofert zło onych w przedmiotowym postępowaniu, których wartość była

do siebie zbli ona, jednak e bardzo odbiegająca od oferty Odwołującego. W odpowiedzi

Zamawiający przytoczył ponadto konkretne pozycje z arkusza wyceny, zło onego przez

Odwołującego, które potwierdzały końcowe zaoferowanie ra ąco niskiej ceny. Zaznaczono

tak e, e oceniając ofertę Odwołującego, Zamawiający wziął pod uwagę uzasadnienie

w zakresie mo liwości obni enia ceny ze względu na zatrudnienie do realizacji zadania

objętego postępowaniem pracowników młodocianych. Brak było jednak podstaw do uznania

przedmiotowych okoliczności za czynnik mogący wpłynąć na pozytywną ocenę oferty

Odwołującego. W tym zakresie Zamawiający podniósł w szczególności, e do realizacji

zadania objętego postępowaniem nie mogą być zatrudniani pracownicy młodociani, jak

równie przedstawił zastrze enia dotyczące przedło onych przez Odwołującego umów,

uznając ostatecznie, e nie mogły one stanowić podstawy do oceny wartości zło onej oferty.

W zakresie zarzutu naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp, Zamawiający argumentował

natomiast, e w wyniku tego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego dojść ma

do wykonania zastępczego, zgodnie z art. 491 Kodeksu cywilnego – co skutecznie wyklucza

Odwołującego z grona wykonawców mogących wykonać to zamówienie, a przez to z udziału

w postępowaniu. Zamawiający stanął na stanowisku, e próba wyłonienia wykonawcy w

trybie konkurencyjnym nie mo e oznaczać takiego zamówienia dla dostępności

nierzetelnego wykonawcy, który nie wykonał tego zamówienia w oparciu o wcześniej

przeprowadzone postępowanie i zawartą umowę. Celem przedmiotowego postępowanie jest

wyłonienie nowego podmiotu, innego ni dotychczasowy wykonawca, który nie zdołał

istniejących umów. W tych zrealizować swoich obowiązków umownych w ramach ju

okolicznościach zawarcie nowej umowy z tym wykonawcą pozostawałoby w oczywistej

sprzeczności z istotą i celem tak ukształtowanego stosunku zobowiązaniowego, w ramach

którego Zamawiający zmuszony jest poszukiwać wykonawcy, który w ramach wykonania zastępczego zrealizuje czynności, których nie zdołał wykonać Odwołujący. W konsekwencji,

nieracjonalne i sprzeczne z art. 353 (1) Kodeksu cywilnego byłoby zawarcie umowy z tym

samym podmiotem, którego dotychczasowe nierzetelne działania doprowadziły do

konieczności zainicjowania nowego postępowania o udzielenie zamówienia. W takim

szczególnym przypadku zło enie oferty przez Odwołującego jest niezgodne i sprzeczne

z zamiarem Zamawiającego (wybór wykonawcy w zastępstwie), co powoduje prawem

wykluczoną i dającą się z góry przewidzieć niemo liwość zawarcia umowy, z uwagi na fakt,

i byłaby ona sprzeczna z istotą stosunku zobowiązaniowego w ramach tzw. wykonania

zastępczego oraz zgodnym zamiarem stron, a więc tym samym zgodnie z art. 65 Kodeksu

cywilnego, nie będzie mogło dojść do jej zawarcia, co w rezultacie będzie sprzeczne ze

swobodą w zawieraniu umów, czyli z art. 353 (1) Kodeksu cywilnego w zw. z art. 139 Pzp.

Jak wskazano, działania Odwołującego w realiach niniejszej sprawy winny być oceniane

7

równie z punktu widzenia art. 58 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego oraz art. 5 Kodeksu cywilnego,

w szczególności w zakresie sprzeczności tych działań ze społeczno-gospodarczym

przeznaczeniem prawa.

W toku postępowania strony podtrzymały swoje stanowiska.

Zamawiający wyjaśnił przy tym, i nie uchybił obowiązkowi odpowiedzi na pytania

wykonawców. Podniesiono jednocześnie, i pytania Odwołującego zostały zło one po

terminie. Zaznaczono dodatkowo, e część z tych pytań zawartych było w zło onym

w terminie zapytaniu innego oferenta i Zamawiający udzielił w tym zakresie szczegółowych

odpowiedzi.

Przystąpienie po stronie Zamawiającego zgłosił skutecznie wykonawca –

Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „JKB” Sp. j., J. K……….., J. P………, B. W………..,

ul. Spacerowa 13, 58-100 Świdnica. Przystępujący wniósł o oddalenie odwołania w całości,

podnosząc m.in., i w ofercie Odwołującego znajdują się powa ne błędy techniczne,

a zaoferowana cena ogólna, jak i poszczególne jej składniki cenotwórcze, zostały ra ąco

zani one i nie stanowią one cen realnych.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

Zamawiający – Spółka Celowa Wałbrzyskie Centrum Sportowo-Rekreacyjne „AQUA-

ZDRÓJ” Sp. z o.o. z siedzibą w Wałbrzychu – prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego,

na podstawie ustawy Prawo zamówień publicznych, postępowanie o udzielenie zamówienia

publicznego, którego przedmiotem są „Roboty budowlane (w tym dostawa wraz z monta em

osprzętu wykazanego w arkuszu wyceny łącznie z automatyką) umo liwiające dokończenie

instalacji kotłowni i instalacji solarnej Krytej Pływalni i Hotelu, synchronizację pracy kotłowni

z systemami wentylacji, technologii wody basenowej i wody u ytkowej oraz uzyskaniem

decyzji UDT”. Szczegółowe zestawienie prac w ramach przedmiotu zamówienia zawarte

zostało w arkuszu wyceny (załącznik nr 6 do Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia).

Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych

w dniu 8 stycznia 2014 r., pod nr 8136-2014. Wartość zamówienia jest mniejsza ni kwota

wskazana w przepisach wydanych na podstawie art. 11 ust. 8 Pzp.

Zgodnie z pierwotnie ustalonym terminem, oferty nale ało zło yć w siedzibie

Zamawiającego do dnia 23 stycznia 2014 r., do godz. 10:00 (pkt XI ppkt 1 SIWZ). W związku

z koniecznością przygotowania odpowiedzi na pytania zło one przez wykonawców

Zamawiający zmienił termin składania ofert i wniesienia wadium na dzień 28 stycznia

2014 r., godz. 10:00 (ogłoszenie o zmianie ogłoszenia, Biuletyn Zamówień Publicznych nr

ogłoszenia: 24950-2014 z dnia 22 stycznia 2014 r.).

8

Pismem z dnia 24 stycznia 2014 r., Zamawiający dokonał czynności odpowiedzi na

pytania oraz modyfikacji nr 2 SIWZ zmieniając m.in. termin składania ofert i wniesienia

wadium na dzień 29 stycznia 2014 r., godz. 10:00. Przedmiotowym pismem Zamawiający

udzielił odpowiedzi na 65 pytań, dołączając jednocześnie zmodyfikowany arkusz wyceny

(wyjaśnienia nr 1 i modyfikacja nr 2 z dnia 24 stycznia 2014 r.; ogłoszenie o zmianie

ogłoszenia, Biuletyn Zamówień Publicznych nr ogłoszenia: 29124-2014 z dnia 24 stycznia

2014 r.). W dniu 27 stycznia 2014 r. Zamawiający dokonał modyfikacji nr 3 do zamówienia

publicznego zmieniając brzmienie § 4 ust. 2 umowy, a w dniu 28 stycznia 2014 r.,

modyfikacji nr 4 (modyfikacja nr 3 z dnia 27 stycznia 2014 r.; modyfikacja nr 4 z dnia 28

stycznia 2014 r.).

Odwołujący zło ył ofertę, do której dołączył arkusz wyceny uwzględniający

wprowadzone przez Zamawiającego modyfikacje. Zaoferowana przez Odwołującego cena

brutto wyniosła 326.029,95 zł. W postępowaniu zło one zostały tak e dwie inne oferty,

odpowiednio na kwoty brutto: 525.893,88 zł oraz 540.621,16 zł (oferta Odwołującego wraz

z załącznikami, Informacja z otwarcia postępowania nr 1/2014).

W dniu 5 lutego 2014 r., Zamawiający, działając na podstawie art. 90 ust. 1 Pzp,

wezwał Odwołującego do podania wszystkich składników zaoferowanej ceny oraz sposobu

jej kalkulacji, w szczególności takich składników jak: wynagrodzenie zatrudnionych przy

realizacji umowy osób, koszt zakupionych materiałów, koszty stałe typu koszty dojazdu do

siedziby Zamawiającego, koszty prowadzenia biura (telefony, energia, koszty wynajmu) oraz

zakładany zysk – w odniesieniu do zaproponowanej ceny ryczałtowej jak i do

poszczególnych pozycji wymienionych w arkuszu wyceny. W wezwaniu, powołując się na

wyrok KIO z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt KIO 748/13, podkreślono, e wykonawca

powinien wykazać, co spowodowało obni enie ceny oraz w jakim stopniu wskazane przez

niego elementy wpłynęły na jej obni enie, jak równie powinien przedstawić dowody na e potwierdzenie zaistnienia wskazanych okoliczności. Zamawiający wyjaśnił przy tym,

w toku oceny weźmie pod uwagę wszystkie czynniki wymienione w art. 90 ust. 2 Pzp,

w szczególności: oszczędność metody wykonania zamówienia, wybrane rozwiązania

techniczne, wyjątkowo sprzyjające warunki wykonywania zamówienia dostępne dla

wykonawcy, oryginalność projektu wykonawcy, wpływ pomocy publicznej udzielonej na

podstawie odrębnych przepisów, ale równie wszystkie inne czynniki wpływające na

wysokość oferty, które wska e wykonawca, je eli są zgodne z prawem oraz nie zakłócają

uczciwej konkurencji (pismo z dnia 5 lutego 2014 r., nr Ldz. 791/2014).

W odpowiedzi Odwołujący zakwestionował w pierwszej kolejności zaistnienie

podstaw do wszczęcia procedury wyjaśniającej z art. 90 ust. 1 Pzp. Ustosunkowując się do

ądań Zamawiającego wskazał natomiast, e jako wykonawca rzetelny i od lat istniejący na

rynku, ka dorazowo sporządza kalkulację z nale ytą starannością. Przystępując do

9

przetargu przeanalizował wszelkie mo liwe informacje na temat realizowanego

przedsięwzięcia, w tym zakres prac wraz ze SIWZ. Podczas wykonywania wyceny zostały

wzięte pod uwagę liczne czynniki, które mogły wpłynąć na naszą ostateczną wartość robót.

W tym zakresie Odwołujący podał, e dzięki zatrudnianiu pracowników młodocianych

uzyskuje dotacje z funduszu pracy, co powoduje obni enie kosztów związanych z wypłatą

wynagrodzeń oraz innych świadczeń. Takie zarządzanie zasobem ludzkim daje swoje

pozytywne odzwierciedlenie w postaci bardzo obni onych kosztów własnych. Dla

potwierdzenia przedmiotowych okoliczności Odwołujący załączył umowy zawarte

z pracownikami młodocianymi. Podkreślono następnie, e w przypadku przystępowania do

zamówienia publicznego główną rolę odgrywa wartość robót. Odwołujący zaś, jako wieloletni

i rzetelny odbiorca, który dokonuje bardzo du ych zakupów u swoich dostawców mo e liczyć

na du e rabaty cenowe sięgające nawet 50%. Z tego te względu Odwołujący dysponuje

du ą mo liwości stosowania manipulacji cenowych, która to okoliczność ma zasadnicze

znaczenie, gdy pozwala na uzyskanie bardzo niskich kosztów zakupu materiałów i części

zamiennych. Ponadto, wyjaśniono, i pracownicy którzy wykonywaliby roboty ze względu na

du ą odległość pomiędzy siedzibą Odwołującego, a siedzibą Inwestora zostaną

zlokalizowani w miejscu wykonywania powierzonych prac, co pozwoli na obni enie kosztów

dojazdu oraz rzetelne wykonywanie robót. Jako kolejny aspekt wskazano, i Odwołujący

dokonał dwukrotnych wizji lokalnych z automatykiem, które pomogły ustalić zakres prac oraz

ustalić ich wartość. Wraz z pismem Odwołujący zło ył dodatkowo arkusz wyceny

z podziałem na materiały, robociznę, sprzęt, koszty ogólne oraz zysk, jak równie ofertę

wstępną na najdro sze urządzenie do zamontowania na układ dozowania środków

chemicznych OXIPERM PRO firmy Grundfos (pismo z dnia 12 lutego 2014 r, wraz

z załączonymi umowami o pracę w celu przygotowania zawodowego, arkuszem wyceny oraz

ofertą wstępną). Pismem z dnia 21 lutego 2014 r., Zamawiający przekazał wykonawcom informację

o wyborze najkorzystniejszej oferty wskazując, i do realizacji zamówienia została wybrana

firma Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe JKB Spółka Jawna, J……… K……., J………

P………, B……….. W………., ul. Spacerowa 13, 58-100 Świdnica, której oferta na kwotę

525.893,88 zł, otrzymała 100 pkt w kryterium ceny brutto. Drugie miejsce w rankingu ofert

zajęła oferta na kwotę 540.621,16 zło ona przez firmę Elear K.……… G…………, ul. Karola

Miarki 66, 58-500 Jelenia Góra. Przedmiotowym pismem Zamawiający poinformował

jednocześnie, e oferta Odwołującego została odrzucona na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 4

Pzp oraz art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp. Zamawiający wskazał, e zło one przez Odwołującego

wyjaśnienia w zakresie ra ąco niskiej ceny nie są wystarczające do uznania zasadności tak

ustalonej oferty, w szczególności biorąc pod uwagę i poszczególne jej składniki, jak i całość.

W odniesieniu do uznania oferty Odwołującego tak e za niezgodną z ustawą, Zamawiający

10

podał, i stoi ona w sprzeczności z art. 139 ust. 1 Pzp w zw. z art. 353 (1) oraz art. 491

Kodeksu cywilnego. Uzasadniono, i art. 353 (1) Kodeksu cywilnego zastrzega, e strony

zawierające umowę mogą uło yć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść

lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współ ycia

społecznego. Na tej podstawie Zamawiający wywiódł, i skoro przedmiotowe zamówienie

stanowi zlecenie wykonania zastępczego za zamówienie, które firma Odwołującego

wykonała w sposób nienale yty i nieterminowy, jego realizacja przez Odwołującego stałaby

w sprzeczności z treścią art. 353 (1) Kodeksu cywilnego, a tym samym z treścią art. 139

Pzp.

Przedmiotowy stan faktyczny Izba ustaliła na podstawie dokumentacji dotyczącej

postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w szczególności treści SIWZ, treści

oferty Odwołującego, treści wezwania w trybie art. 90 ust. 1 Pzp, odpowiedzi na wezwanie

oraz oświadczeń i dowodów stron zło onych w trakcie rozprawy. Izba uznała wartość

dowodową zło onej przez Zamawiającego na rozprawie wyceny sporządzania dokumentacji

powykonawczej z naniesieniem zmian powykonawczych dla dwóch kotłowni gazowych.

Przedmiotowy dokument został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne

uprawnienia projektowe, w sposób rzetelny i kompleksowy oraz zgodnie ze Środowiskowymi

Zasadami Wyceny Prac Projektowych. Nie zaistniały adne okoliczności, które mogłyby

e podwa yć wartość dowodową tego dokumentu. Za udowodnione Izba uznała tak e,

faktycznie wartość szacunkowa zadania została przez Zamawiającego określona na kwotę

472.270,22 zł netto. Okoliczność ta została potwierdzona załączonym do akt kosztorysem

inwestorskim, który równie nale ało uznać za wiarygodne źródło dowodowe. Izba dopuściła

dowód zawnioskowany przez Odwołującego w toku rozprawy w postaci ofert dostawców,

powołany na okoliczność wykazania posiadania przez Odwołującego znacznych upustów cenowych. Dowód ten nie wniósł nowych okoliczności do sprawy. To sama oferta wstępna

znajdowała się ju w aktach sprawy. Izba nie uznała jednocześnie wartości dowodowej

przedło onych ofert. Przede wszystkim w kolumnie „rabat” oferty te nie przedstawiały

adnych wartości, a ponadto dotyczyły one tylko jednego elementu zamówienia. Ponadto

treść oferty wstępnej załączonej do akt postępowania podwa ała posiadanie przez

Odwołującego wyjątkowych rabatów cenowych.

Izba zwa yła, co następuje:

Izba stwierdziła, e nie zachodzą przesłanki do odrzucenia odwołania, a Odwołujący

legitymuje się interesem, o którym mowa w art. 179 ust. 1 Pzp we wniesieniu odwołania.

Odwołanie nie zasługiwało jednak na uwzględnienie.

11

Na wstępie nale y podkreślić, i zgodnie z art. 191 ust. 2 Pzp, wydając wyrok Izba

bierze za podstawę stan rzeczy ustalony w toku postępowania, a więc stan rzeczy na

moment zamknięcia rozprawy. Nie ulega wątpliwości, i w niniejszej sprawie Zamawiający

w chwili przesłania informacji o wyborze najkorzystniejszej oferty oraz o odrzuceniu oferty nie

wyjaśnił Odwołującemu w sposób szczegółowy podstaw swojej decyzji. Nie mo e to jednak

przesądzać automatycznie, e czynność odrzucenia oferty, z uwagi na ra ąco niską cenę

w stosunku do przedmiotu zamówienia, była niezgodna z przepisami ustawy Prawo

zamówień publicznych. Zgromadzony bowiem w sprawie materiał dowodowy oraz

wyjaśnienia stron nie dają podstaw do uznania, by Zamawiający dopuścił się w tym zakresie

naruszeń.

Przede wszystkim, w ocenie Izby, Zamawiający miał podstawy do wezwania

Odwołującego do zło enia wyjaśnień dotyczących elementów oferty mających wpływ na

wysokość ceny. Bezsporna okoliczność podania na otwarciu ofert kwoty 250.000 zł, jako

przeznaczonej na realizację zamówienia, nie powodowała samoczynnie, by w realiach

niniejszej sprawy nie wystąpiły obiektywne przesłanki oraz uzasadnione po stronie

Zamawiającego wątpliwości, do powzięcia podejrzenia o zaoferowaniu ra ąco niskiej ceny.

Kwota podana na otwarciu ofert nie stanowi wprost wartości zamówienia. Wyznacznik ten

nie mo e w sposób wyłączny determinować okoliczności i oceny w zakresie zaistnienia

przypadku zaoferowania ra ąco niskiej ceny, a wcześniej w zakresie podstaw do powzięcia

przez Zamawiającego przekonania o potrzebie uruchomienia procedury wyjaśnień z art. 90

ust. 1 Pzp. Nale y wskazać, i zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 1 Pzp, wartość zamówienia na

roboty budowlane ustala się na podstawie kosztorysu inwestorskiego. Kosztorys inwestorski

stanowi względnie miarodajny wyznacznik wartości prac, materiałów, sprzętu opracowany

z uwzględnieniem statystycznie funkcjonujących cen oraz ilości zasobów niezbędnych do

realizacji zamówienia, na podstawie kosztorysowych norm nakładów rzeczowych i katalogów nakładów rzeczowych. Wskazane w kosztorysie inwestorskim ilości nakładów

mo na traktować miarodajne do przyjęcia ilości odpowiednich nakładów do wykonania

zamówienia, gdy w powy szym zakresie kosztorys inwestorski stanowi odzwierciedlenie

przedmiotu zamówienia – jego zakresu oraz niezbędnych do jego realizacji jednostek

sprzętu, materiałów, czy pracy (por. wyrok KIO z dnia 11 kwietnia 2011 r., sygn. akt KIO

586/11).

W niniejszej sprawie wartość kosztowa robót, bez podatku VAT, wynikająca

z kosztorysu inwestorskiego została określona na kwotę 472.270,22 zł. Zamawiający

w sposób nale yty wykazał, i ta właśnie kwota stanowiła faktyczną wartość szacunkową

zadania. Mając następnie na względzie, i w postępowaniu zostały zło one dwie oferty na

kwoty 525.893,88 zł brutto i 540.621,16 zł brutto, analiza zaproponowanej przez

Odwołującego ceny – która w ujęciu netto była ni sza od wartości kosztorysowej robót

12

o 44% – w odniesieniu do zakresu przedmiotu zamówienia, wartości szacunkowej oraz cen

innych ofert zło onych w postępowaniu, uzasadniała, zdaniem Izby, skierowanie do

Odwołującego wezwania w trybie art. 90 ust. 1 Pzp (por. przykładowo: wyrok KIO z dnia 20

listopada 2011 r., sygn. akt KIO 2192/11, wyrok KIO z dnia 19 czerwca 2012 r., sygn. akt

KIO 1145/12).

Izba nie podzieliła zarzutów Odwołującego, i przedmiotowe wezwanie nie było

precyzyjne, w szczególności by nie zawierało zobowiązania do wskazania elementów, jakie

miały wpływ na cenę oraz przedstawienia dowodów. W treści wezwania Zamawiający

zawarł odrębny akapit, w którym zastrzegł, e wezwany wykonawca powinien wykazać, co

spowodowało obni enie ceny oraz w jakim stopniu wskazane przez wykonawcę elementy

wpłynęły na jej obni enie, jak równie , e powinien przedstawić dowody na potwierdzenie

zaistnienia przytaczanych w odpowiedzi okoliczności. Z faktu, e konstrukcja tej części

wezwania została oparta na przytoczeniu orzeczenia Krajowej Izby Odwoławczej nie mo na

wywodzić braku wyszczególnienia obowiązku przedstawienie elementów obni ających

cenę. Treść wystosowanego wezwania nie budzi wątpliwości i zdaniem Izby nie

powodowała adnych trudności interpretacyjnych. W okolicznościach niniejszej sprawy

sposób sformułowania wezwania nie powinien po stronie Odwołującego, będącego

przedsiębiorcą, a więc podmiotem, którego działania ocenia się przez pryzmat

podwy szonej staranności, powodować adnych wątpliwości, i Zamawiający za ądał

wykazania w odpowiedzi, co i w jakim stopniu spowodowało obni enie ceny, jak równie

przedło enia dowodów potwierdzających powoływane okoliczności.

Podsumowując tę część wywodów, w ocenie Izby, Zamawiający miał zarówno

podstawy do wszczęcia procedury z art. 90 ust. 1 Pzp, jak równie wystosowane przez

niego wezwanie w sposób szczegółowy określało zakres ądanych wyjaśnień i dowodów.

W tym stanie faktycznym to na Odwołującym spoczywał cię ar wykazania, i powzięte przez Zamawiającego wątpliwości, co do zaoferowanej ceny nie są uzasadnione.

Wezwanie w trybie art. 90 ust. 1 Pzp stwarza bowiem wzruszalne domniemanie, e cena

oferty wezwanego wykonawcy jest ra ąco niska. W konsekwencji przyjętego domniemania

istnienia ra ąco niskiej ceny, wykonawca zmuszony jest do jego obalenia, poprzez

przedstawienie stosownych dowodów, potwierdzających, e zaoferowana przez niego cena

nie jest ceną ra ąco zani oną w stosunku do przedmiotu zamówienia, ale e ze względu na

obiektywne czynniki – opisane przykładowo w art. 90 ust. 2 Pzp – jest w stanie wykonać

cały zakres zamówienia za zaoferowana cenę z określonym zyskiem. Nie jest wystarczające

w tym zakresie zło enie jakichkolwiek wyjaśnień, lecz wyjaśnień odpowiednio

umotywowanych, przekonujących, e zaproponowana oferta nie zawiera ra ąco niskiej

ceny. Udzielone wyjaśnienia mają, bowiem potwierdzać, e zło ona oferta jest rzetelnie

przygotowana, a cena prawidłowo oszacowana. Informacje i dowody przedstawione przez

13

wykonawcę w odpowiedzi na wezwanie muszą być przy tym znane zamawiającemu na

konkretnym etapie postępowania przetargowego – celem umo liwienia mu podjęcia decyzji,

co do ewentualnego przyjęcia lub odrzucenia oferty – a nie przedstawiane dopiero w toku

postępowania odwoławczego (por. wyrok KIO z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt KIO

120/13, wraz z przywołanym tam orzecznictwem).

W niniejszej sprawie Odwołujący nie sprostał powy szym wymogom. Nale y zgodzić

się ze stanowiskiem Zamawiającego, i udzielona odpowiedź nie przedstawiała rzeczowej

i konkretnej argumentacji, pozwalającej na zweryfikowanie czynników, które kształtowały

cenę zaoferowaną przez Odwołującego, jak równie , e nie zostały załączone dowody,

które potwierdzałyby okoliczności powoływane dla wykazania realności zaoferowanej ceny.

Przeprowadzonej w tej materii ocenie Zamawiającego, przy uwzględnieniu stanu sprawy

ustalonego na moment zamknięcia rozprawy, nie mo na zarzucić dowolności i braku

podstaw. Szczegółowe wyjaśnienia przedstawione w toku rozprawy wykazały, i

Zamawiający dowiódł, e w sposób prawidłowy i umotywowany dokonał krytycznej oceny

wyjaśnień Odwołującego. I tak:

W treści odpowiedzi Odwołujący ograniczył się do ogólnego argumentu, i jako

wieloletni i rzetelny odbiorca, mo e liczyć na du e rabaty cenowe sięgające nawet 50%.

Przedmiotowe twierdzenia nie zostały jednak nale ycie udowodnione, ani nawet

uprawdopodobnione. Odwołujący, deklarując dysponowanie mo liwością uzyskania tak

znacznych rabatów w ramach wypracowanych łańcuchów dostaw nie przedstawił adnych

obiektywnych i rzeczowych dowodów, które potwierdzałyby te okoliczności. Załączona do

odpowiedzi, wstępna oferta na najdro sze urządzenie do zamontowania na układ

dozowania środków chemicznych OXIPERM PRO firmy Grundfos, nie mogła zostać uznana

za tego rodzaju dowód. Przedmiotowa oferta dotyczyła tylko jednego elementu zamówienia,

a przede wszystkim nie potwierdzała podnoszonej przez Odwołującego okoliczności dysponowania mo liwością uzyskania znacznych rabatów cenowych. Nale y zwrócić

uwagę, i z korespondencji ujętej w treści tej oferty wynika, e uwzględnia ona – cytując –

„ogólne warunki sprzeda y oraz dostawy”. W kolumnie oferty dotyczącej rabatów nie

widnieją tak e adne wartości. Wynikająca z przedmiotowej oferty cena netto jest

jednocześnie ceną wy szą ni cena wskazana przez Odwołującego dla tego urządzenia

w załączonym do odpowiedzi arkuszu wyceny (pkt 8 arkusza wyceny).

W to samy krytyczny sposób nale ało ocenić ogólne wyjaśnienia dotyczące

mo liwości obni enia ceny z uwagi na zlokalizowanie pracowników w miejscu realizacji

inwestycji, z uwagi na du ą odległość pomiędzy siedzibą Odwołującego, a miejscem

wykonywania zamówienia. W tym zakresie Odwołujący nie przedstawił adnych rzeczowych

wyliczeń, ani ich rzeczywistego wpływu na zaoferowaną cenę końcową. Pominięto przy tym

okoliczność, i zlokalizowanie pracowników wią e się tak e z określonymi kosztami.

14

Odpowiedź nie zawierała informacji, ani dowodów na wykazanie, by Odwołujący

dysponował w tym zakresie mo liwością znacznego zredukowania przedmiotowych

kosztów.

W sposób umotywowany Zamawiający nie uznał tak e, zdaniem Izby, przytaczanej

przez Odwołującego okoliczności zatrudniania pracowników młodocianych, za rzeczowy

element mogący uzasadniać obni enie zaoferowanej ceny. Co prawda, przedstawiony

w treści odpowiedzi na odwołanie zarzut, co do braku podpisów na przedło onych przez

Odwołującego umowach o pracę w celu przygotowania zawodowego, był zarzutem

chybionym, niemniej jednak pozostałe argumenty Zamawiającego nale ało uznać za

zasadne. Przede wszystkim Zamawiający podniósł, i do realizacji zadania objętego

postępowaniem nie mogą być zatrudnieni pracownicy młodociani. Zamawiający nie zakreślił

w SIWZ szczególnych wymagań w odniesieniu do dysponowania przez wykonawców

osobami zdolnymi do wykonania zamówienia. Nie oznacza to jednak, e nie obowiązują

w tej materii wymogi i ograniczenia wynikające bezpośrednio z powszechnie

obowiązujących przepisów prawa. Okolicznością bezsporną dla stron był fakt, e realizacja

zamówienia związana będzie z wykonywaniem prac na wysokości. Zgodnie z art. 204 § 1

Kodeksu pracy, nie wolno zatrudniać młodocianych przy pracach wzbronionych, których

wykaz ustala w drodze rozporządzenia Rada Ministrów. Na mocy w/w delegacji ustawowej

zostało wydane rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie

wykazu prac wzbronionych młodocianym i warunków ich zatrudniania przy niektórych z tych

prac (Dz. U. z 2004 r., Nr 200, poz. 2047 ze zm.). W wykazie prac wzbronionych

młodocianym wymienione zostały m.in. prace na wysokości powy ej 3 m, gro ące upadkiem

z wysokości (Załącznik nr 1, rozdział III. Prace stwarzające zagro enie wypadkowe, pkt 10).

Jednocześnie rozporządzenie zawiera wykaz prac wzbronionych, przy których zezwala się

na zatrudnianie młodocianych w wieku powy ej 16 lat, dopuszczając dla młodocianych w wieku powy ej 17 lat prace na wysokości do 10 m, ale tylko w wymiarze do 2 godzin na

dobę, pod warunkiem pełnego zabezpieczenia przed upadkiem i wyłączenia innych

zagro eń (Załącznik nr 2, rozdział III. Prace stwarzające zagro enie wypadkowe, pkt 9 lit. d).

Istnieje tak e szereg ograniczeń w zakresie dźwigania przez młodocianych cię arów.

Zamawiający podkreślił w tym miejscu, i jeden kolektor wa y ok. 80 kg. W treści umów

przedło onych przez Odwołującego wskazano, i przygotowanie zawodowe będzie

odbywało się w Eko-Tech K……….. S………., ul 27-go stycznia 7, 83-140 Gniew, zaś

obowiązek dokształcania zawodowego będzie realizowany w szkołach w Gniewie i Pelplinie,

a więc kilkaset kilometrów od miejsca realizacji zamówienia objętego niniejszym

postępowaniem. Nakazywało to powzięcie wątpliwości, co do faktycznego miejsca

wykonywania pracy oraz wypełnienia ustawowego obowiązku umo liwienia młodocianym

realizacji obowiązku dokształcania. Zamawiający zwrócił tak e uwagę na obowiązki

15

wynikające z badań lekarskich młodocianych oraz okoliczność, i przedstawione przez

Odwołującego dokumenty nie mogły stanowić podstawy do oceny wartości zło onej oferty,

gdy nie zawierały zasadniczych elementów potwierdzających ich wa ność. Załączone

jedynie wymieniały, jako załącznik, orzeczenie uprawnionego lekarza umowy

stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy. Biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności,

w ocenie Izby, ogólne przytoczenie faktu zatrudniania młodocianych oraz fragmentaryczne

przedstawienie dokumentów z tym związanych, uprawniały Zamawiającego do krytycznej

oceny wyjaśnień Odwołującego, a w konsekwencji odrzucenia tych okoliczności, jako

dopuszczalnego elementu mogącego rzeczywiście wpłynąć na obni enia ceny.

W toku postępowania Zamawiający wykazał tak e brak podstaw do przyznania

wartości informacjom przedstawionym przez Odwołującego w dołączonym do odpowiedzi na

wezwanie arkuszu wyceny. W ocenie Izby Zamawiający w sposób umotywowany odrzucił

wartość dowodową przedmiotowego dokumentu, jako dowodu mogącego obalić

domniemanie z art. 90 ust. 1 Pzp. Nale y w tym miejscu wskazać, i zgodnie z pkt XII ppkt 2

SIWZ, cena ofertowa ma charakter wynagrodzenia ryczałtowego i powinna wynikać wprost

z arkusza wyceny. W załączniku nr 7 do SIWZ, w § 5 pkt 1 wzoru umowy, tak e wskazane

zostało, i za wykonanie całości przedmiotu umowy strony ustalają wynagrodzenie

ryczałtowe. W toku rozprawy Zamawiający podnosił jednak, i wynagrodzenie za realizację

zamówienia jest wynagrodzeniem ryczałtowo-kosztowym, wskazując w szczególności na pkt

XII ppkt 7 SIWZ, zgodnie z którym, je eli w arkuszu wyceny nie zostały zawarte oddzielne

pozycje, to wszystkie roboty muszą być uwzględnione w jednostkowych cenach

ryczałtowych istniejących pozycji arkusza wyceny. W ocenie Izby treść SIWZ, jak równie

wzór umowy, pozwalała jednak Odwołującemu na przyjęcie, i Zamawiający określił

wynagrodzenie, jako ryczałtowe. W konsekwencji Zamawiający dopuścił znaczną swobodę

w ustalaniu wartości poszczególnych składników ceny ofertowej w odniesieniu do całości ceny ofertowej. Nie powinno to jednak oznaczać braku mo liwości ustosunkowania się do

podanych składników cenotwórczych. Nale y mieć na względzie, i celem postępowania

w sprawie zamówienia publicznego jest wyłonienie wykonawcy, który zrealizuje przedmiot

zamówienia z nale ytą starannością. Nie mo na więc odmawiać Zamawiającemu prawa do

oceny elementów kształtujących końcową cenę oferty, gdy ich wycena przekłada się

bezpośrednio na perspektywę rzetelnej realizacji całego przedmiotu zamówienia, jak

równie mo e mieć istotne znaczenie w kontekście oceny ra ąco niskiej ceny w stosunku do

przedmiotu zamówienia. Jak wskazano w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 22

kwietnia 2013 r., sygn. akt KIO 810/13, zamawiającemu wolno jest badać pod kątem ceny

ra ąco niskiej elementy kalkulacyjne oferty, o ile ich zani enie mo e przekładać się na

ra ące zani enie ceny zaoferowanej za przedmiot zamówienia.

16

W niniejszej sprawie Zamawiający odrzucając ofertę wskazał, i zło one przez

Odwołującego wyjaśnienia w zakresie ra ąco niskiej ceny nie są wystarczające do uznania

zasadności tak ustalonej oferty, w szczególności biorąc pod uwagę i poszczególne jej

składniki, jak i całość. W toku postępowania Zamawiający podniósł, e wybrane

najistotniejsze pozycje z arkusza wyceny prowadziły do wniosku o zani eniu ceny końcowej

minimum o 68.055,00 zł netto, a Odwołujący nie przedstawił wyjaśnień, ani dowodów, które

pozwalałby na uznanie, e zło ona oferta, pomimo tak znacznego zani enia, jest rzetelnie

przygotowana oraz, e cena końcowa jest ceną realną i prawidłowo oszacowaną. W ocenie

Izby, zarzuty i wątpliwości Zamawiającego znajdowały uzasadnione podstawy. Nale y

bowiem zwa yć, i :

W pozycjach nr 37 i 75 arkusza wyceny „Demonta i ponowny monta (zgodnie z

wytycznymi producenta) kolektorów słonecznych. Poziomowanie płyt kolektorów

słonecznych z wymianą zdecentrowanych złączy”, Odwołujący podał cenę 8.000,00 zł netto.

Zgodnie z wyceną przedstawioną w kosztorysie inwestorskim koszt wykonania tego zadania

został ustalony na kwotę 29.000,00 zł (pkt 25 d.2 oraz pkt 47 d.4 kosztorysu). Dodatkowo,

jak wynika z arkusza wyceny Odwołującego koszt materiału został w tym zakresie ustalony

na kwotę 1.300,00 zł. Zamawiający wyjaśnił w toku postępowania, e wykonanie zadania

wymaga wymiany 77 kompletów złączy, gdzie mo liwa do uzyskania cena rynkowa wynosi

ok. 50 zł za komplet. Przeliczenie zaś podanej przez Odwołującego kwoty wskazuje na

ustalenie ceny kosztów materiału na nierealnym poziomie 16,88 zł za komplet.

W pozycjach nr 47 i 81 arkusza wyceny „Napełnienie instalacji solarnej glikolem

(Tyfocor LS) i odpowietrzenie układu” Odwołujący podał wartość materiału w kwotach

3.850,00 zł, a łączna cena została ustalona w kwotach 4.500,00 zł. Zgodnie z wyceną

przedstawioną w kosztorysie inwestorskim realizacja tej części zadania

z przeprowadzeniem prac regulacyjnych urządzeń i instalacji solarnej została określona na poziomie po 20.000 zł (pkt 34 d.2 oraz 58 d.4 kosztorysu). Zgodnie ze stanowiskiem

Zamawiającego ra ąco zani one zostały w tym zakresie koszty materiału. Przyjęcie

wyliczeń Odwołującego prowadziłoby do uznania za realną cenę 2,32 za litr glikolu, podczas

gdy minimalna cena zakupu wynosi od 10 do 14 zł za litr. Podawana przez Odwołującego

cena jest nierealna, nawet przy przyjęciu mo liwości uzyskania rabatów 50%, na które

wskazywał Odwołujący w treści odpowiedzi na wezwanie. Nale y wskazać w tym miejscu, i

w trakcie rozprawy Odwołujący podał okoliczność, e ze względu na wcześniejszą

współpracę z Zamawiającym jest w posiadaniu zakupionych materiałów i to właśnie

pozwoliło mu na zaproponowanie ni szej ceny. Izba nie uznała przedmiotowych wyjaśnień

za przekonywujące. Przede wszystkim okoliczność ta powinna zostać wykazana na etapie

odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego, chocia by za pomocą faktur potwierdzających

17

zakup, czy stanów magazynowych. W trakcie rozprawy Odwołujący tak e nie przedstawił

adnych dowodów na potwierdzenie podnoszonych okoliczności.

W pozycjach nr 49, 50, 53 oraz 83, 84 i 87 arkusza wyceny „Kompletacja

dokumentów odbiorowych urządzeń układu technologicznego kotłowni i instalacji solarnej”,

„Przygotowanie kompletnej dokumentacji odbiorowej dla rewizji UDT”, „Przeszkolenie

pracowników wskazanych przez U ytkownika w zakresie obsługi urządzeń i instalacji

kotłowni”, Odwołujący wycenił te pozycje na kwoty – 1.150,00 zł (nr 49, 50 i 53) oraz

1.150,00 zł (nr 83, 84, 87). Zgodnie z pkt 24 d.1 kosztorysu inwestorskiego, przygotowanie

dokumentacji, instrukcji obsługi kotłowni, szkolenie personelu, przeprowadzenie procesu

odbiorowego z UDT oraz inne prace formalno-prawne związane z dopuszczeniem do

u ytkowania elementu (Kotłowni) zostało wycenione na kwotę 12.000 zł.

W pozycji nr 51 i 85 arkusza wyceny „Opracowanie dokumentacji powykonawczej z

naniesieniem zmian powykonawczych” Odwołujący podał cenę po 500 zł, w tym robocizna

została wyceniona na kwotę 250 zł. Zgodnie z wyjaśnieniami Zamawiającego wykonanie

przedmiotowej dokumentacji wymaga znacznego nakładu pracy i czasu – ok. 60 godzin

pracy wyspecjalizowanej osoby. Cena robocizny podana przez Odwołującego wskazywała

natomiast na przyjęcie stawki 4,16 zł za godzinę pracy, którą w warunkach rynkowych

nale ało uznać za cenę nierealną.

W pozycjach 52 i 86 arkusza wyceny „Opracowanie instrukcji eksploatacji kotłowni”

Odwołujący przedstawił ceny po 250 zł, w tym robociznę w wysokości 125 zł. Zamawiający

wyjaśnił, i wykonanie tego zadania wymaga opracowania obszernej dokumentacji (ok. 200

stron na ka dą kotłownię), przy czym jest to opracowanie indywidualne, przy którym nie

mo na powielać dokumentacji z innych obiektów oraz musi być sporządzone przez

specjalistę z dziedziny kotłowni i instalacji solarnych. Podane przez Odwołującego kwoty,

w tym przeliczona na kwotę 3,12 zł stawka za godzinę pracy osoby sporządzającej opracowanie, nie mogły zostać uznane za rzeczywiste.

Jednocześnie Zamawiający zło ył w toku postępowania dowód w postaci wyceny

sporządzenia dokumentacji powykonawczej z naniesieniem zmian powykonawczych dla

dwóch kotłowni gazowych, sporządzonej przez osobą z uprawnieniami budowlanymi do

projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności

instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń: wodociągowych i kanalizacyjnych,

cieplnych, wentylacyjnych i gazowych, zgodnie z którą wynagrodzenie za sporządzenie

dokumentacji powykonawczej z naniesieniem zmian powykonawczych dla zakresu prac

obejmującego: kotłownię o mocy 1,5 MW, kotłownię o mocy 0,6 MW, opracowanie instrukcji

eksploatacji kotłowni, kompletację dokumentów odbiorowych urządzeń układu

technologicznego kotłowni i instalacji solarnej, kompletację dokumentacji odbiorowej dla

rewizji UDT, przeszkolenie pracowników wskazanych przez U ytkownika w zakresie obsługi

18

urządzeń i instalacji kotłowni), zgodnie ze Środowiskowymi Zasadami Wyceny Prac

Projektowych, zostało oszacowane na kwotę 30.363,84 zł netto. Przedmiotowy dowód Izba

uznała za w pełni wiarygodny. Nie zasługiwały przy tym na uwzględnienie argumenty

Odwołującego, i tego rodzaju usługa mo e być ró nie wyceniana, a przedstawiany przez

Zamawiającego przykłady wyceny nie mo e przesądzać o tym, i Odwołujący nie dysponuje

mo liwością sporządzenia dokumentacji za ni szą cenę. To Odwołujący powinien wykazać

Zamawiającemu, i taką mo liwość rzeczywiście posiada, w dodatku obowiązany był to

uczynić na etapie udzielania odpowiedzi na wezwanie, a nie ograniczać się w tym zakresie

do ogólnych stwierdzeń prezentowanych w toku postępowania.

W pozycji 29 i 66 arkusza wyceny „Monta automatyki kotłowni w zakresie

uzupełniania czujników i okablowania oraz podłączenia elementów, celem współpracy

poszczególnych urządzeń technologicznych – w tym kotłów i pomp. Obowiązkiem

wykonawcy jest równie sprawdzenie, uzupełnienie lub wymiana niezbędnego i

okablowania. Zamawiający oczekuje od Wykonawcy doprowadzenia instalacji zasilania i

sterowania urządzeń do pełnej sprawności”, Odwołujący podał łączną kwotę 23.000 zł.

Zamawiający podkreślił, e w trakcie realizacji wcześniejszej umowy Odwołujący wycenił

wykonanie przedmiotowego zadania dla obu kotłowni na kwotę 48.700,00 zł, zastrzegając

mo liwość jej podwy szenia. W kosztorysie inwestorskim realizacja tego zadania została

wyceniona na kwoty 28.282,00 zł oraz 19.086,52 zł (pkt 10 d.1 i pkt 38 d.3 kosztorysu

inwestorskiego). W ocenie Izby równie w tym zakresie Zamawiający zasadnie przyjął, e

podane kwoty oraz brak wykazania ich realności, stanowią kolejny element potwierdzający

zaoferowanie końcowej ceny w sposób ra ąco zani ony. Bez wpływu na przedmiotową

oceną pozostały wyjaśnienia Odwołującego, e bezpodstawnym jest porównywanie w/w

okoliczności, gdy w czasie który upłynął od zaproponowania ceny 48.700,00 zł, mógł ulec

zmianie np. łańcuch dostaw, czy mogło dojść do wypracowania lepszych upustów. Nale y ponownie podkreślić, e je eli tego rodzaju okoliczności faktycznie zaistniały to Odwołujący

winien był je udowodnić dla wykazania realności ceny 23.000,00 zł. Przedstawianie

hipotetycznego uzasadnienia dla wykazania zasadności swoich twierdzeń, w dodatku na

etapie rozprawy, nie zasługuje na aprobatę.

Zamawiający podkreślił w toku postępowania, e wymienione pozycje arkusza

wyceny nie stanowią wszystkich przykładów kalkulacji, dla których Odwołujący nie

przedstawił rzeczowego uzasadnienia podania tak zani onych kwot, jak równie dowodów,

które mogłyby potwierdzić, e podany poziom cen i kosztów nie wynika z ich ra ącego

zani enia, lecz znajduje swoje podstawy w obiektywnych okolicznościach. W tym zakresie

Izba podzieliła zastrze enia Zamawiającego. Dla przykładu mo na wskazać na pozycję 34

arkusza wyceny „Monta kurtyny powietrznej wraz z wykonaniem zasilającej instalacji

elektrycznej i automatyki sterującej urządzeniem”, wycenionej przez Odwołującego na kwotę

19

5.500,00 zł, a oszacowanej w kosztorysie inwestorskim na kwotę 25.123,58 zł (pkt 11 d.1

kosztorysu inwestorskiego), czy pozycję 11 arkusza wyceny „Wymiana instalacji c.w.u. w

obrębie kotłowni z rur ocynkowanych na rury ze stali kwasoodpornej (ok. 40 mb)

(+rozizolowanie i ponowne zaizolowanie rurociągu)” wycenionej przez Odwołującego na

kwotę 12.000,00 zł, a oszacowaną w kosztorysie inwestorskim na kwotę 27.000,00 zł (pkt

17 d.1 kosztorysu).

Reasumując, w ocenie Izby, Odwołujący nie sprostał obowiązkowi obalenia,

w sposób obiektywny i rzeczowy, domniemania w zakresie zaoferowania ra ąco niskiej

ceny. Udzielone w tym zakresie informacje oraz dokumenty dołączone do odpowiedzi na

wezwanie nie pozwalały na uznanie, co obiektywnie spowodowało obni enie ceny, jak

równie w jakim stopniu przytaczane okoliczności i czynniki wpłynęły na jej obni enie.

W konsekwencji przedstawione przez Odwołującego wyjaśnienia nie potwierdziły, i zło ona

przez niego oferta została rzetelnie przygotowana, a cena prawidłowo oszacowana. Mając

za podstawę stan sprawy ustalony na moment zamknięcia rozprawy nale ało jednocześnie

uznać, e Zamawiający sprostał obowiązkowi wykazania prawidłowości przeprowadzonej

oceny wyjaśnień wykonawcy, jak równie dysponował uzasadnionymi podstawami do

uznania, e zło ona przez Odwołującego oferta zawiera ra ąco niską cenę w stosunku do

przedmiotu zamówienia. Zamawiający wykazał nie tylko zani enie elementów oferty,

mających wpływ na cenę końcową (jak równie na perspektywę nale ytego wykonania

zamówienia), ale przede wszystkim dokonał całościowej oceny, odnosząc ostateczną ceną

zaoferowaną przez Odwołującego do całego przedmiotu zamówienia. W tym zakresie

Zamawiający oparł się nie tylko na szacunkowej wartości zamówienia, ale skonfrontował

cenę Odwołującego z cenami zaoferowanymi przez innych wykonawców, biorących udział

w niniejszym postępowaniu. W ocenie Izby, biorąc pod uwagę powy sze okoliczności,

Zamawiający zasadnie przypisał cenie oferty zaproponowanej przez Odwołującego, charakter ceny ra

ąco niskiej. W konsekwencji nie potwierdził się zarzut odwołania

w postaci naruszenia przez Zamawiającego art. 89 ust. 1 pkt 4 Pzp. Nale y przy tym

ponownie podkreślić, i Odwołujący nie przedstawił w istocie adnych rzeczowych

dowodów, ani wyjaśnień, które mogłyby stanowić podstawę do pozytywnej weryfikacji

zaoferowanej ceny i jej uznania, za cenę realną, umo liwiającą nale yte wykonanie

przedmiotowego zamówienia. Nie zostało to uczynione na etapie udzielania odpowiedzi na

wezwanie Zamawiającego, ale tak e w toku postępowania przed Izbą Odwołujący nie

wykazał w sposób rzeczowy, by dokonana w tym względzie ocena Zamawiającego była

błędna, a to na nim – stosownie do art. 190 ust. 1 Pzp – spoczywał w tym zakresie cię ar

dowodowy.

20

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp, Izba uznała, i

w okolicznościach niniejszej sprawy Zamawiający całkowicie bezpodstawnie uznał, i oferta

Odwołującego podlegała odrzuceniu tak e, jako niezgodna z ustawą. Zamawiający starał

się uzasadnić wskazaną podstawę odrzucenia własną oceną, co do rzetelności

Odwołującego. Nale y wskazać, i ustawodawca przewidział mechanizmy mające na celu

uniemo liwienie udziału w postępowaniu nierzetelnym wykonawcom. Zgodnie z art. 24 ust.

1 Pzp, z postępowania o udzielenie zamówienia wyklucza się wykonawców, którzy

wyrządzili szkodę, nie wykonując zamówienia lub wykonując je nienale ycie, lub zostali

zobowiązani do zapłaty kary umownej, je eli szkoda ta lub obowiązek zapłaty kary umownej

wynosiły nie mniej ni 5% wartości realizowanego zamówienia i zostały stwierdzone

orzeczeniem sądu, które uprawomocniło się w okresie 3 lat przed wszczęciem

postępowania (pkt 1), jak równie wykonawców, z którymi dany zamawiający rozwiązał albo

wypowiedział umowę w sprawie zamówienia publicznego albo odstąpił od umowy w sprawie

zamówienia publicznego, z powodu okoliczności, za które wykonawca ponosi

odpowiedzialność, je eli rozwiązanie albo wypowiedzenie umowy albo odstąpienie od niej

nastąpiło w okresie 3 lat przed wszczęciem postępowania, a wartość niezrealizowanego

zamówienia wyniosła, co najmniej 5 % wartości umowy (pkt 1a). Stosownie do art. 154 pkt

5a Pzp, Prezes Urzędu Zamówień Publicznych prowadzi, ogłasza, aktualizuje wykaz

wykonawców, którzy wyrządzili szkodę, nie wykonując zamówienia lub wykonując je

nienale ycie, je eli szkoda ta została stwierdzona prawomocnym orzeczeniem sądu, oraz

dokonuje wykreśleń wykonawców z wykazu. W niniejszej sprawie, pomimo

sygnalizowanego sporu, Zamawiający nie odstąpił od umowy zawartej z Odwołującym.

Zamawiający nie dysponuje tak e orzeczeniem sądu, które potwierdzałoby nienale yte

wykonanie umowy. Pod pretekstem oceny oferty, jako niezgodnej z ustawą, nie jest

dopuszczalne dokonywanie oceny podmiotowej i eliminowanie z postępowania wykonawcy, w stosunku do którego nie ziściły się podstawy do wykluczenia z postępowania, a któremu

to wykonawcy zamawiający zarzuca jedynie nierzetelność i wyrządzenie szkody. Własne

przeświadczenie Zamawiającego, nie poparte następnie konkretnymi działaniami – czy to

w postaci rozwiązania, odstąpienia od umowy, czy uzyskania korzystnego rozstrzygnięcia

sporu cywilnego, potwierdzającego wyrządzenie szkody – nie jest wystarczające w tym

względzie. Za bezpodstawne nale y uznać stanowisko Zamawiającego, i z uwagi na

dotychczasową współpracę z Odwołującym celem niniejszego postępowania musiało być

wybranie innego wykonawcy. Je eli nie zostaną spełnione ustawowe przesłanki nakazujące

wykluczenie z postępowania nie jest dopuszczalne zakładanie a priori braku mo liwości

uczestniczenia danego wykonawcy w postępowaniu i odmawianie mu prawa do ubiegania

się o zamówienie publiczne. Niezgodność z ustawą, na gruncie art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp,

nale y odnosić do oferty, a nie do podmiotu składającego ofertę, co do którego nie ziściły

21

się przesłanki wykluczenia. Przedmiotowej niezgodności nie mo na tak e odnosić do

zdarzeń przyszłych w postaci ewentualnego zawarcia umowy i argumentować rzekomym

naruszeniem zasad współ ycia społecznego, swobody umów, czy sprzecznością ze

społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa. Jak wskazano wcześniej ustawodawca

przewidział w ustawie Prawo zamówień publicznych przesłanki warunkujące wykluczenie

nierzetelnego wykonawcy z postępowania. Przedmiotowe regulacje, z uwagi na ich

sankcyjny charakter, muszą być wykładane ściśle. Zdaniem Izby, uznanie przedstawionej

przez Zamawiającego wykładni art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp, mogłoby doprowadzić do obejścia

przepisów dotyczących wykluczenia wykonawcy, z uwagi na jego cechy podmiotowe, a

zarazem stanowiłoby akceptację dla nieuprawnionej, w ocenie Izby, rozszerzającej wykładni

sposobu rozumienia, na gruncie art. 89 ust. 1 pkt 1 Pzp, niezgodności oferty z ustawą.

Powy sze uchybienie, wobec uznania zasadności odrzucenia oferty z uwagi na

ra ąco niską cenę, pozostało jednak bez wpływu na wynik postępowania. Izba nie uznała

tak e, by Zamawiający dopuścił się w niniejszym postępowaniu nierównego traktowania

wykonawców. Ostatecznie o odrzuceniu oferty Odwołującego nie przesądziły bowiem

intencje Zamawiającego, lecz obiektywne okoliczności oraz gruntowna i przeprowadzona

w sposób rzetelny ocena w zakresie ra ąco niskiej ceny.

W odniesieniu do pozostałych sygnalizowanych przez Odwołującego

nieprawidłowości, w tym mogących skutkować koniecznością uniewa nienia postępowania

w sprawie zamówienia publicznego, nale y wskazać, e Izba nie jest organem powołanym

do ogólnej kontroli działalności zamawiającego. Jedynie na marginesie nale y wskazać, i

Odwołujący popadł w sprzeczność stawiając zarzut nieprecyzyjnego opisania przedmiotu

zamówienia. W odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego wskazał bowiem, e przystępując

do przetargu przeanalizował wszelkie mo liwe informacje, w tym zakres prac wraz ze SIWZ,

a ponadto dokonał dwukrotnych wizji lokalnych z automatykiem, które pomogły mu ustalić zakres prac oraz ustalić ich wartość. Abstrahując jednak od tych kwestii nale y podkreślić,

e z uwagi na wartość zamówienia przedmiotem zarzutów nie mogły być w niniejszej

sprawie czynności inne, ni te wymienione w art. 180 ust. 2 Pzp.

Mając wszystko powy sze na względzie, na podstawie art. 192 ust. 1 Pzp, Izba

orzekła, jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania, stosownie do wyniku, orzeczono na podstawie art. 192

ust. 9 i 10 Pzp. Izba zaliczyła w poczet kosztów wpis uiszczony przez Odwołującego,

a w związku z oddaleniem odwołania Izba zasądziła od Odwołującego na rzecz

Zamawiającego uzasadnione koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu

wynagrodzenie pełnomocnika (§ 5 ust. 3 pkt 1 w zw. z § 3 pkt 2 rozporządzenia Prezesa

Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od

odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania

22

(Dz. U. z 2010 r., Nr 41, poz. 238). Jednocześnie, Izba nie znalazła podstaw do

uwzględnienia ądania Zamawiającego zasądzenia od Odwołującego zwrotu kosztów

przejazdu oraz delegacji pracowników w łącznej wysokości 792 zł. Zgodnie z § 3 pkt 2 w/w

rozporządzenia Izba orzeka w przedmiocie kosztów strony tylko na podstawie rachunków

przedło onych do akt. Przedło ona na rozprawie kalkulacja kosztów Zamawiającego,

podpisana przy tym przez pełnomocnika, nie mogła zostać uznana za rachunek, o którym

mowa w powołanym powy ej przepisie. Ponadto, treść kalkulacji nie pozwala ustalić

jednoznacznie czego wyspecyfikowane tam wydatki dotyczą – nie wskazano w zestawieniu,

co najmniej rodzaju pojazdu, jego marki, ani numeru rejestracyjnego, jak równie podstaw

zastosowanych przeliczników. Z przedmiotowego zestawienia nie wynika tak e, czy u yty

samochód był samochodem słu bowym, czy te samochodem prywatnym u ytym w celach

słu bowych. Nale y ponadto podkreślić, i przepisy w/w rozporządzenia mają charakter

autonomicznej regulacji prawnej. Przepisy dotyczące rozliczania nale ności pracowniczych

z tytułu podró y słu bowej nie wyłączają konieczności dokonania przez Izbę własnej oceny,

co do zakwalifikowania danych kosztów do uzasadnionych kosztów postępowania

odwoławczego.

Przewodniczący: …………………………….

23