Orzecznik
Wróć do wyników
WYROK

KIO 2553/15

Krajowa Izba Odwoławcza · 3 grudnia 2015

Pobierz PDF
Data orzeczenia
3 grudnia 2015
Sąd / organ
Krajowa Izba Odwoławcza
Skład orzekający
Katarzyna Prowadziszprzewodniczący, Agata Dziubanprotokolant
Zamawiający
Przedsiebiorstwo Gospodarowania Odpadami w Suwałkach sp. z o.o.
Hasła tematyczne
Rażąco niska cenaRNC czyn nieuczciwej konkurencji
Podstawa prawna
art. 89 ust. 1 pkt 3 ; art. 90 ust.

Sentencja

Sygn. akt: KIO 2553/15

WYROK

z dnia 3 grudnia 2015 roku

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Katarzyna Prowadzisz

Protokolant: Agata Dziuban

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2015 roku, w Warszawie, odwołania

wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 23 listopada 2015 roku przez

wykonawcę LIMBA Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie w postępowaniu prowadzonym przez

Zamawiającego Przedsiębiorstwo Gospodarki Odpadami w Suwałkach Sp. z o.o. z siedzibą

w Suwałkach

orzeka

1. Oddala odwołanie

2. Kosztami postępowania obciąża wykonawcę LIMBA Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie i:

2.1 zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr

(słownie: dziesięć tysięcy złotych, zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę LIMBA

Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie tytułem wpisu od odwołania,

2.2 zasądza od wykonawcy LIMBA Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na rzecz

Zamawiającego Przedsiębiorstwa Gospodarki Odpadami w Suwałkach Sp. z o.o.

z siedzibą w Suwałkach kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych

zero groszy) stanowiącą koszty poniesione z tytułu zastępstwa prawnego.

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień

publicznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. 113, poz. 759 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni

od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Suwałkach.

Przewodniczący: ……………………..………

1

Sygn. akt: KIO 2553/15

Uzasadnienie

Zamawiający Przedsiębiorstwo Gospodarki Odpadami w Suwałkach Sp. z o.o. z

siedzibą w Suwałkach prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie

przetargu nieograniczonego pod nazwą Budowa instalacji do stabilizacji tlenowej dla

odpadów ulegających biodegradacji w PGO w Suwałkach Sp. z o.o. z dostawą i montażem

urządzeń na wyposażenie instalacji i przebudowę istniejącej linii sortowniczej.

Postępowanie zostało ogłoszone w Biuletynie Zamówień Publicznych w 13 października

2015 roku pod numerem 149611.

23 listopada 2015 roku Odwołujący działając w trybie art. 179 ust. 1 oraz 180 ust. 1,

ust. 2 pkt 4, ust. 3-5 i art. 182 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 roku - Prawo

zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 roku, poz. 907 ze zm.; dalej: „Pzp” lub „ustawa”)

wniósł odwołanie wobec czynności Zamawiającego polegających na badaniu i ocenie ofert,

odrzuceniu oferty Odwołującego i wyborze oferty najkorzystniejszej.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu:

1) art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy w zw. art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 1996 r. o

zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przez przyjęcie, że oferta złożona w

Postępowaniu przez Odwołującego stanowi czyn nieuczciwej konkurencji;

2) art. 90 ust. 3 ustawy w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 1 a także art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2

ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. poz.

915), przez błędne przyjęcie, że kwota dla zadania nr 2 - Przebudowa istniejącej linii

sortowniczej, zwanego dalej Zadaniem 2, stanowi cenę w Postępowaniu a także

stanowi cenę w rozumieniu ustawy, jak również przez przyjęcie, że cena oferty

Odwołującego jest rażąco niska, w związku z wartością zaproponowaną dla Zadania

2, jak również przez pominięcie wyjaśnień złożonych przez Odwołującego przy

piśmie z dnia 12 listopada 2015 r., względnie przypisanie im charakteru ogólnikowych

i niejasnych;

3) art. 7 ust. 1 ustawy przez prowadzenie postępowania w sposób, który nie zapewnia

zachowania uczciwej konkurencji i równe traktowanie wykonawców ubiegających się

o zamówienie w postępowaniu.

2

Odwołujący wniósł o: nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności: badania i oceny

ofert w postępowaniu, odrzucenia oferty Odwołującego, wyboru oferty najkorzystniejszej

w postępowaniu oraz nakazanie Zamawiającemu powtórzenia czynności obejmujących

badanie

i ocenę ofert złożonych w postępowaniu, wybór oferty najkorzystniejszej zgodnie z przyjętymi

w postępowaniu kryteriami oceny ofert.

Odwołujący wniósł także o przeprowadzenie dowodów z dokumentów przywołanych

w odwołaniu na okoliczności tam wskazane. Wskazał, że przywołane dokumenty są w

posiadaniu Zamawiającego i wchodzą w skład protokołu z postępowania lub stanowią

załączniki do tego protokołu w rozumieniu art. 96 ustawy.

Odwołujący następująco uzasadnił przedstawione w odwołaniu zarzuty:

Stan faktyczny:

W dniu 13 października 2015 r. Zamawiający opublikował ogłoszenie o zamówieniu, którego

przedmiot obejmuje „Budowę instalacji do stabilizacji tlenowej dla odpadów ulegających

biodegradacji w P60 w Suwałkach Sp. z o.o. z dostawą i montażem urządzeń na

wyposażenie instalacji i przebudowę istniejącej linii sortowniczej". Znak postępowania DT-

12/2015. Ogłoszenie ukazało się w Biuletynie Zamówień Publicznych pod pozycją 149611-

2015. Postępowanie stanowi powtórzenie postępowania o udzielenie zamówienia

publicznego przeprowadzonego przez Zamawiającego, po tym, jak unieważnił w dniu 8

października 2015 r. postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego dla tożsamego

przedmiotu, które prowadził pod sygn. DT - 11/2015. Odrzucając w tym postępowaniu ofertę

złożoną przez Zakład Produkcyjno Usługowo Handlowy GRAJAN J. G. z ceną 2 810 550

złotych, jako sprzeczną z SIWZ Zamawiający wskazał, że podstawą unieważnienia

postępowania jest art. 93 ust. 2 pkt 2 ustawy - tj. cena najkorzystniejszej oferty przekraczała

kwotę, jaką zamawiający mógł przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia.

Dowód: Protokół z postępowania prowadzonego pod sygn. DT 11/2015, Pismo

Zamawiającego z dnia 8.10.2015 r. – Zawiadomienie - w aktach postępowania „Budowa

instalacji do stabilizacji tlenowej dla odpadów ulegających biodegradacji w PGO w

Suwałkach Sp. z o.o. z dostawą i montażem urządzeń na wyposażenie instalacji i

przebudowę istniejącej linii sortowniczej". Znak postępowania DT- 11/2015.

3

Odwołujący wskazał, że termin składania ofert w Postępowaniu upłynął w dniu 9 listopada

2015 r. W powyższym terminie oferty złożyło 6 wykonawców, w tym Odwołujący. Pismem z

dnia 10 listopada 2015 r. Zamawiający poinformował Odwołującego o wyborze

najkorzystniejszej oferty w postępowaniu wskazując, iż ofertę taką złożyła spółka GRAJAN

sp. z o.o. z siedzibą w Morgoninie. Jak wynika z treści pisma,Zamawiający dokonując oceny

oparł się na cenie brutto każdej z ofert oraz okresie rękojmi wskazanym przez wykonawców

dla zadana 1 i 2.

Dowód: Pismo Zamawiającego z dnia 10.11.2015 r. - Zawiadomienie o wyborze

najkorzystniejszej oferty w aktach postępowania.

Po zapoznaniu się z przesłanym Zawiadomieniem o wyborze najkorzystniejszej oferty,

Odwołujący poinformował Zamawiającego, iż podjęte przez niego czynność wyboru jest

obarczona wadą, z uwagi na fakt, iż odstąpił od zastosowania przyjętych w postępowaniu

kryteriów oceny ofert, tj. nie dokonał oceny odrębnie dla wartości zadeklarowanych przez

wykonawców dla każdego z zadań, które wyodrębnił w ramach opisu przedmiotu

zamówienia.

W tym samym dniu (10.11.2015 r.) Odwołujący unieważnił czynność wyboru

najkorzystniejszej oferty powołując się, iż przy ocenie posłużył jedynie wartościami podanymi

przez Wykonawców dla Zadania 1, co jednak nie znajdowało uzasadnienia w treści

wcześniejszego pisma Zamawiającego.

Dowód: Pismo Zamawiającego z dnia 10.11.2015 r. - Zawiadomienie o unieważnieniu

czynności wyboru najkorzystniejszej oferty w aktach postępowania.

W dniu 10 listopada 2015 r. Zamawiający, w godzinach popołudniowych, pismem o sygn.

DT-920/2015, przesłanym za pośrednictwem poczty elektronicznej, wystąpił

do Odwołującego z żądaniem przedstawienia wyjaśnień oraz złożenia dowodów

dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny dla Zadania 2. Dalej

wskazano, że cena podana przez Wykonawcę budzi wątpliwości, co do możliwości

wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami sformułowanymi przez

Zamawiającego w SIWZ, jak również jest niższa od średniej arytmetycznej cen na to zadanie

wszystkich złożonych ofert.

Dowód: Pismo Zamawiającego z dnia 10.11.2015 r. w aktach postępowania

Pismem z dnia 12 listopada 2015 r. Odwołujący złożył do Zamawiającego informację

o niezgodnej z przepisami czynności podjętej z jego strony w postępowaniu a także złożył

wyjaśnienia w zakresie podstaw do przyjęcia zaproponowanej wartości dla Zadania 2

4

w przedstawionej ofercie zastrzegając ich treść, jako tajemnicę przedsiębiorstwa

Odwołującego.

Dowód: Pismo Odwołującego z dnia 12.11.2015 r. w aktach postępowania

Pismem z dnia 17 listopada 2015 r. Zamawiający poinformował Odwołującego o odrzuceniu

jego oferty oraz wyborze, jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez GRAJAN sp. z o.o.

Jako podstawę odrzucenia oferty Odwołującego Zamawiający wskazał regulację art. 89 ust.

1 pkt 3 PZP w zw. z art. 3 ust. 1 ustaw z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej

konkurencji (DZ. U. z 2003 r. nr 153, poz. 1503 z późn. zm. oraz art. 90 ust. 3 PZP.

Odwołujący wskazał, odnosząc się do stanu faktycznego sprawy w kontekście zarzutów

sformułowanych przez Zamawiającego względem oferty Odwołującego na następujące

okoliczności stanu faktycznego, które mieć będą znaczenie w sprawie:

1. W myśl postanowień Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, zwanej dalej SIWZ,

przedmiot zamówienia w Postępowaniu obejmuje:

1) Zadanie 1 - Budowę kompostowni odpadów biodegradowalnych, oraz

2) Zadanie 2 - Przebudowę istniejącej linii sortowniczej.

Przy tym powyższy podział nie daje podstawy do przyjęcia, iż mamy do czynienia z

postępowaniem o udzielenie zamówienia publicznego, gdzie przedmiot ma charakter

świadczenia podzielnego, czy też, aby możliwe było zaoferowanie przez wykonawcę

wykonanie jedynie jednego z zadań - podział na części - dla uzyskania zamówienia. Co

więcej, uwzględniając specyfikę umowy o roboty budowlane przedmiot należy rozumieć, jako

niepodzielny ( wskazała wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 maja 2013 r. sygn. akt. V CSK

260/2012). Na sesji otwarcia Zamawiający podał do wiadomości kwotę, jaką zamierza

przeznaczyć na realizację inwestycji bez podziału na zadania 1 i 2.

2.Za tak określony przedmiot Zamawiający oczekiwał od wykonawców określenia ceny, która

mieć będzie charakter ryczałtowy, co wynika tak z postanowień SIWZ jak i też rozwiązań

przyjętych we wzorze umowy opracowanym przez Zamawiającego i jaka zostanie zawarta

pomiędzy Zamawiającym a Wykonawcą wyłonionym w toku Postępowania. Z istoty ceny

ryczałtowej zaś wynika, że kwota taka należna będzie wykonawcy, po wykonaniu całego

przedmiotu określonego w postanowieniach SIWZ i nie jest możliwa jej korekta przez strony

w sytuacji, kiedy całe świadczenie pozostaje spełnione przez wykonawcę. Cena taka nie jest

także zależna od wartości poszczególnych zadań i stanowić będzie sumę ich wartości.

5

3. Opierając się na powyższym, przyjęty przez Zamawiającego podział na Zadanie 1 i 2,

jakkolwiek mógł być podyktowany względami organizacyjnymi oraz - jak wynika z SIWZ

Zamawiający oczekiwał wcześniejszego wykonania Zadania 1 - tak powyższa okoliczność

pozostaje bez większego znaczenia dla przedmiotu umowy, czy też kwoty wynagrodzenia

zastrzeżonego na rzecz wykonawcy. Powyższe mieć będzie wyłącznie znaczenia dla

bieżących rozliczeń prowadzonych pomiędzy stronami przyszłej umowy w trakcie

wykonywania przedmiotu, i takie rozwiązanie ma swoje uzasadnienie w kontekście art. 654

KC. Na gruncie powyższej regulacji w wyroku z 23 stycznia 2007 r., III CSK 275/2006

(LexisNexis nr 1160133), Sąd Najwyższy podkreślił, iż: Odbiór częściowy i zapłata części

wynagrodzenia oznacza jedynie potwierdzenie przez inwestora faktu wykonania pewnej

części robót w celu zapłaty części wynagrodzenia. Nie rozlicza natomiast stron z

odpowiedniej części robót ze skutkiem wygaśnięcia w tej części ich zobowiązań i nie

pozbawia je możliwości całościowego rozliczenia robót po oddaniu całości obiektu przez

wykonawcę i przyjęciu przez inwestora. Końcowe rozliczenie robót może obejmować już

odebrane i rozliczone prace, a inwestor (generalny wykonawca) oraz wykonawca mogą przy

tym rozliczeniu korygować swoje stanowisko, co do już dokonanych rozliczeń częściowych.

Takie też stanowisko zostało ujęte w wyroku Sądu Najwyższego z 26 kwietnia 2007 r., (III

CSK 366/2006): Przyjęcie w umowie określonego w art. 654 k.c. sposobu częściowego

rozliczenia robót nie powoduje zmiany zobowiązań stron tej umowy, przedmiotem

zobowiązania wykonawcy jest nadal oddanie całości obiektu, a nie jego poszczególnych

części. Przedmiotem zobowiązania inwestora (generalnego wykonawcy) jest natomiast

odebranie całego obiektu, jego całościowe rozliczenie i zapłata całego umówionego

wynagrodzenia. Końcowe (po wykonaniu częściowym i etapowym) rozliczenie robót

budowlanych może obejmować już odebrane i rozliczone prace, a inwestor oraz wykonawca

mogą przy tym rozliczeniu korygować swoje stanowisko co do już dokonanych rozliczeń

częściowych.

O ile zatem, podział taki mógł mieć swoje znaczenie organizacyjne dla Zamawiającego,

dla Wykonawcy, przy wskazanych przez Zamawiającego kryteriach oceny sugerował wprost,

iż oczekuje rozwiązań, które pozwolą Zamawiającemu na zminimalizowanie ryzyk

finansowych w toku prowadzonej inwestycji - przed jej ukończeniem. Przyjmując powyższe

oraz mając na uwadze brak ograniczeń w SIWZ dla określenia wartości poszczególnych

zadań, nie sposób się jest zgodzić ze stanowiskiem, iż oferta złożona przez Odwołującego

stanowi czyn nieuczciwej konkurencji, czy też zawiera rażąco niską cenę.

Odniesienie do zarzutów odwołania:

6

Ad. 1 – w zakresie czynu nieuczciwej konkurencji

Odnosząc się do zarzutu dopuszczenia się przez Odwołującego czynu nieuczciwej

konkurencji, Odwołujący wskazał, że kalkulując ofertę w postępowaniu wykonawca winien

działać w granicach wyznaczonych przez Zamawiającego postanowieniami SIWZ.

Zgodnie z SIWZ, Zamawiający wskazał sposób jej obliczenia w pkt 18 SIWZ. Przyjęte

rozwiązania odnoszą się do ceny rozumianej, jako kwota globalna. Nie zawierają

ograniczeń, co do sposobu kalkulowania poszczególnych elementów składowych ceny, tj.

dla poszczególnych zadań. Jedyną zatem granicą dla ich sumy była kwota, jaką

Zamawiający zamierzał przeznaczyć na sfinansowanie zamówienia, a co do której można

było powziąć wiadomość na podstawie wyników postępowania poprzedzającego

postępowanie. Brak zaś ograniczenia dla wartości poszczególnych zadań wskazywał wprost,

iż możliwe jest przedstawienie rozwiązań, w wyniku których w toku realizacji inwestycji

ryzyko po stronie Zamawiającego zostanie maksymalnie zminimalizowane. W innym

wypadku przyjęcie podziału na zdania w kontekście przyjętych kryteriów i sposobu oceny

odrębnie poszczególnych wartości zadania 1 i zadania 2, nie miałoby żadnego racjonalnego

uzasadnienia. Skoro bowiem Zamawiający był zainteresowany ceną łączną, jako

podstawową wartością, przyjęty sposób oceny wprost temu zaprzeczał. Dodatkowo należy

zaznaczyć, iż przyjęty sposób obliczenia ceny dla zamówienia nie mógł być „automatycznie"

przeniesiony dla poszczególnych zadań bowiem Zamawiający nie określił zasad, którymi

należy się kierować przy wycenie poszczególnych zadań.

Z chwilą upływu terminu na zaskarżenie postanowień SIWZ zarówno Zamawiający, jak

Wykonawcy byli związani jej postanowieniami i tylko one mogą stanowić podstawę dla

przyjęcia określonego toku postępowania przez wykonawców jak i też Zamawiającego.

Mając na uwadze, że w żadnym postanowieniu SIWZ Zamawiający nie wymagał wyceny

poszczególnych zadań, tak by zawierały one realne ceny, odpowiadające rzeczywistym

kosztom danego elementu oferty, formułowanie takiego wymogu Odwołującemu dopiero na

etapie badania i oceny ofert, stanowi postawienie nowego, dodatkowego wymagania w

stosunku do postanowień SIWZ. Takie zaś stanowisko Zamawiającego nie znajduje żadnego

racjonalnego uzasadnienia.

Odwołujący kalkulując cenę oraz określając wartość poszczególnych zadań korzystał z

posiadanej wiedzy, uwzględniał posiadane informacje na temat rzeczywistego charakteru i

przedmiotu zamówienia, jak i też mając zapewnione określone warunki w ramach

współpracy z kooperantami dążył do przedstawienia adekwatnych warunków w ramach

postępowania atrakcyjnych dla Zamawiającego i którym dał wyraz przez określoną

konstrukcję kryteriów oceny ofert.

7

Takiemu działaniu nie sposób jednak przypisać znamion czynu nieuczciwej konkurencji.

Przyjmując bowiem tok rozumowania, jaki obecnie został przedstawiony przez

Zamawiającego, należałoby bowiem dalej w konsekwencji przyjąć, że czynu nieuczciwej

konkurencji dopuszcza się każdy wykonawca, który przedstawił ofertę i w tej ofercie

zaproponował wartości, których suma - a więc kiedy ocena formułowana byłaby z poziomu

wartości globalnej - prowadzi do innych wniosków niż, tak przeprowadzona ocena w ramach

kryteriów przyjętych dla poszczególnych zadań.

Niezależnie też od powyższego, nie sposób się jest zgodzić ze stanowiskiem, że

zaproponowana cena, czy też wartość dla zadania 2 jest oderwana od realiów rynkowych.

Jakkolwiek w tym miejscu należy powyższe tylko zasygnalizować, Odwołujący zaproponował

cenę, w tym wartość dla zadania 2 zgodnie z posiadanymi przez siebie warunkami, którymi

dysponuje i wykazał powyższe udzielając wyjaśnień Zamawiającemu.

Z tego też względu Odwołujący nie widzi zasadności odwoływania się przez Zamawiającego

do tez wyroku KIO z dnia 14 czerwca 2013 r. (KIO 1240/13), gdyż przedstawiony tam stan

faktyczny jest odmienny od stanu faktycznego w postępowaniu. Zamawiający pomija

okoliczność, iż w stanie faktycznym przytoczonej sprawy wynagrodzenie miało charakter

kosztorysowy a dodatkowo określenie cena jednostkowych przez poszczególne podmioty

biorące udział w tym postępowaniu nastąpiło w oderwaniu od realiów rynkowych.

Wykonawcy nie byli bowiem w stanie wykazać, że są w stanie zrealizować zamówienia przy

przyjętych przez siebie stawkach zaproponowanych dla kalkulacji wynagrodzenia, zaś z

okoliczności sprawy wynikało nadto, iż zaproponowany sposób kalkulacji nie miał żadnego

odzwierciedlania poza próbą nieformalnego oddziaływania w kontekście przyjętych kryteriów

oceny ofert.

W stanie faktycznym sprawy nie mamy do czynienia z próba uzyskania niedozwolonej

przewagi konkurencyjnej, która wpisywałaby się w przypadek objęty regulacją przepisów o

zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Co więcej, porównanie ofert złożonych w postępowaniu

potwierdza, że każdy z wykonawców przyjął indywidualny model wyceny oferty, z

uwzględnieniem sytuacji swojego przedsiębiorstwa. Jednak praktyka różnicowania cen ofert

przez wykonawców nie zagraża ani nie narusza zarówno interesu innych wykonawców jak i

też Zamawiającego. Zamawiający przyjmując bowiem określone postanowienia SIWZ godził

się bowiem na to, że Wykonawcy mogą przypisać różną wartość poszczególnym zadaniom

w swoich ofertach. Nie można zatem mówić, że działanie Odwołującego zagraża interesom

innych wykonawców, a także interesom Zamawiającego w postępowaniu, skoro przyjmując

określone kryteria - w których za najkorzystniejszą nie jest uznawana oferta najtańsza -

8

zaproponowane przez Odwołującego rozwiązania przedstawiają najkorzystniejszy

dla Zamawiającego bilans w oparciu o przyjęte kryteria - a którym Zamawiający dał wyraźny

priorytet przed samą ceną oferty.

Dowód: Protokół z postępowania prowadzonego pod syng. DT11/2015, Protokół

z postępowania prowadzonego pod syng. DT 12/2015

Nie sposób jest się zatem zgodzić z Zamawiającym, że działaniom podjętym przez

Odwołującego można przypisać znamiona czynu nieuczciwej konkurencji w rozumieniu art. 3

ust. 1 ustawy ZNK. Nie można bowiem uznać za sprzeczne z prawem kalkulowanie ceny

oferty w taki sposób, że wykonawca ma zagwarantowany zysk z tytułu realizacji całej umowy

a jednocześnie zapewnia osiągnięcie zamierzonego przez Zamawiającego celu, przy

ograniczeniu ryzyk spoczywających na Zamawiającym w toku procesu inwestycyjnego,

proponując mu korzystne warunki dla bieżącego finansowania kosztów jej realizacji i

przejmując ciężar tych kosztów w czasie na siebie lub kształtując te warunki w oparciu o

warunki, jakie pozyskał od potencjalnych podwykonawców.

Ad. 2 – w zakresie rażąco niskiej ceny

Mając na uwadze regulację ujętą w art. 90. ust. 3 ustawy, podejmowanie przez

Zamawiającego działań w kontekście powyższej regulacji musi mieć swoje obiektywne

uzasadnienie w stanie faktycznym sprawy. Celem usunięcia wątpliwości, w dalszej części

tego przepisu, ustawodawca wskazał przesłanki, kiedy takie działanie będzie miało swojej

uzasadnienie, tj. w szczególności, gdy cena oferty jest niższa o 30% od wartości zamówienia

lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert. Jakkolwiek powyższe stanowi

tylko przykład, wątpliwości te winny być uzasadnione w stanie faktycznym danej sprawy oraz

mieć obiektywny charakter. Celem właściwej wykładni tego przepisu, a dalej identyfikacji

przypadków, kiedy winien znaleźć zastosowanie w pierwszej kolejności, należy zwrócić

uwagę, iż w jego treści odwołano się do relacji, jaka zachodzi pomiędzy ceną oferty a

przedmiotem zamówienia. Dopiero właściwa identyfikacja tych pojęć i ich znaczenia w

odniesieniu do stanu faktycznego sprawy, daje podstawę do właściwej oceny na dalszym

etapie zachodzących między nimi relacji - w kontekście ekonomicznym.

Pojęcie ceny zostało wprost zdefiniowane w treści ustawy w art. 2 ust. 1 pkt 1 i w tym

zakresie mamy do czynienia z definicją legalną. W myśl tego przepisu przez cenę należy

rozumieć - cenę w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o

informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. poz. 915). Uwzględniając dalsze odwołanie

w tym przepisie, przez cenę należy rozumieć wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych,

9

którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. W cenie

uwzględnia się podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie

odrębnych przepisów sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu podatkiem od towarów i

usług lub podatkiem akcyzowym. Co istotne, w kontekście regulacji ujętej w art. 90 ust. 1

ustawy, cenę należy odnieść do przedmiotu zamówienia. Ten zaś należy interpretować z

perspektywy postanowień ustawy ujętych w szczególności w art. 2 ust. 1 pkt 13, art. 29 - 31

a także art. 36 ust. 1 pkt 3). W tym ostatnim ustawodawca przyjął, iż obowiązek jego

opisania spoczywa na Zamawiającym i opis ten ujęty jest w SIWZ, która jest dokumentem

rozstrzygającym dla jego określenia.

Uwzględniając powyższe oraz przenosząc na grunt regulacji art. 90 ust. 1 ustawy wskazać

należy, że procedura obejmująca wystąpienie do Wykonawcy o udzielenie wyjaśnień i

przedstawienie dowodów może mieć miejsce i zostać zastosowana tylko w sytuacji, gdy

wątpliwości odnoszą się do ceny w kontekście przedmiotu zamówienia. Tyko w takich

przypadkach powyższe znajdzie zastosowanie i mieć będzie swoje uzasadnienie z

perspektywy podstaw przyjęcia do systemu prawnego instytucji rażąco niskiej ceny oraz jej

konsekwencji. Powyższa procedura nie może mieć miejsca w sytuacji, kiedy wątpliwość

odnosi się do wybranych elementów składowych ceny. Te bowiem nie będą mieć żadnego

znaczenia, zwłaszcza w sytuacji, kiedy cena ma charakter ryczałtowy. W istocie bowiem

elementy, które przyjął Wykonawca do jej konstrukcji rozpatrywane w oderwaniu od samej

ceny nie mają większego znaczenia. W konsekwencji rozwiązań przyjętych przez

ustawodawcę w art. 90 ust. 1 ustawy, formułowanie względem Wykonawcy zarzutu rażąco

niskiej ceny względnie nieudzielenie wyjaśnień może mieć miejsce, (1) gdy wątpliwości budzi

cena oferty Wykonawcy, zaś na dalszym etapie, (2) gdy wykonawca nie wyjaśnił w sposób

racjonalny przyjętych przez siebie założeń i nie przedstawił dowodów potwierdzających

poczynione założenia, pozwalające mu, z uwzględnieniem jego warunków, na zaoferowanie

określonej ceny.

W stanie faktycznym sprawy formułowanie zarzutu rażąco niskiej ceny w ofercie

Odwołującego, względnie nieudzielenie racjonalnych wyjaśnień pozwalających na przyjęcie

w ofercie wartości dla Zadania 2 na wskazanym w ofercie poziomie, jest obarczone błędem.

Podkreślić bowiem należy, że w stanie faktycznym sprawy:

przedmiot zamówienia obejmuje kompleksowe wykonanie zarówno budowę −

kompostowni odpadów biodegradowalnych jak i też przebudowę istniejącej linii

sortowniczej i tak określony przedmiot powinien być rozpatrywany łącznie, nie zaś

każdy z elementów z osobna. Podział na zadania przyjęty przez Zamawiającego i

10

wyróżnienie Zadania 1 - Budowa kompostowni odpadów biodegradowalnych oraz

Zadania 2 - Przebudowa istniejącej linii sortowniczej ma nie ma znaczenia w sprawie.

O powyższym decyduje wprost opis ujęty w SIWZ: a) w rozdziale 2 - Opis przedmiotu

zamówienia, b) rozdziale 3 - Oferty częściowe - gdzie Zamawiający wyłączył

możliwość składania ofert częściowych, c) wzorze umowy-załącznik 8 do SIWZ, d)

dokumentacji projektowej,

ceną oferty, jest łączna cena za wykonanie przedmiotu zamówienia, tak jak stanowią −

o tym postanowienia ujęte w rozdziale 18 SIWZ a dalej mające rozwinięcie we

wzorze formularza oferty, który stanowił załącznik 1 do SIWZ w postępowaniu oraz

postanowienia wzoru umowy, ujęte w załączniku 8. Ceną w rozumieniu ustawy

będzie zaś wartość odrębnie oceniana dla zadania 1 i dla zadania 2.

Dowód: SIWZ w aktach postępowania

W tym stanie rzeczy formułowanie przez Zamawiającego poglądów o rażąco niskiej cenie

w ofercie Wykonawcy tylko w oparciu o składową ceny, nie znajduje odzwierciedlenia

w regulacji art. 90 ustawy a także wbrew twierdzeniom Zamawiającego, także w

orzecznictwie Krajowej Izby Odwoławczej. Z daleko posuniętej ostrożności podniósł

Odwołujący, że nie zachodzą jakiekolwiek przesłanki pozwalające w ogóle powziąć

wątpliwość, iż cena zaoferowana przez Odwołującego może stanowić cenę rażąco niską.

Jak wynika bowiem z informacji przekazanych przez Zamawiającego przy otwarciu ofert,

cena zaproponowana przez Wykonawcę stanowi blisko 93 % kwoty, jaką Zamawiający

zamierzał przeznaczyć na realizacje zamówienia oraz przeszło 97% średniej arytmetycznej

cen wszystkich złożonych ofert Postępowaniu.

Dowód: Oferta Wykonawcy, Protokół z postępowania w aktach postępowania

Nie sposób się też zgodzić, że Odwołujący nie przedstawił Zamawiającemu wyjaśnień, które

pozwoliły na zaoferowanie przyjętej wartości dla zadania 2 lub też, aby przedstawione w tym

zakresie wyjaśnienia były ogólnikowe i niekonkretne. W tym miejscu podnieść należy, że

przy piśmie z dnia 12 listopada 2015 r. Odwołujący złożył Zamawiającemu stosowne

wyjaśnienia a także poparł je dowodami.

Dowód: Pismo Odwołującego z dnia 12 listopada 2015 r. w aktach postępowania

Odwołujący wskazał, że z uwagi na powyższe wyjaśnienia jak i też ich treść, brak jest

podstaw do odwoływania się do tez wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 21 maja

11

2008 r. (X GA 127/08). Abstrahując od stanu prawnego, w jakim zapadł powyższy wyrok,

wskazać należy, że podmiot, względem którego formułowany był taki zarzut, poprzestał na

ogólnikowych twierdzeniach w zakresie pomocy publicznej, z jakiej miał korzystać, nie

wykazując przy tym jej skali jak i też znaczenia dla realizacji zamówienia, o jakie się ubiegał.

Przez to też w żaden sposób nie można było zidentyfikować oraz określić znaczenia tego

czynnika dla ceny zaproponowanej w ofercie tego Wykonawcy. Taki też tok rozumowania

przyjęty przez wykonawcę, względem którego został sformułowany ten zarzut, przesądził o

wyniku sprawy.

W swoim stanowisku Zamawiający nie dostrzega jednak, że Odwołujący nie tylko powołał się

na szczególne okoliczności dla przyjętej przez siebie wartości zadania 2, ale także poparł

swojej stanowisko stosownymi dowodami.

Uwzględniając fakt iż złożone przez Odwołującego w postępowaniu wyjaśnienia zostały

zastrzeżone, jako tajemnica przedsiębiorstwa Odwołującego jak i też fakt, że Odwołujący nie

posiada podstaw do przyjęcia, aby powyższe dokumenty zostały ujawnione i były znane

innym podmiotom niż Zamawiającemu, podtrzymuje swoje stanowisko w tym zakresie.

Formułowaną w tym zakresie dalszą argumentację Odwołujący przedstawił w załączeniu do

Odwołania. Jednocześnie wskazuję, że powyższe stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa

Odwołującego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu

nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503 z późn. zm.) i nie wyraził

zgody na jej ujawnienie także w toku postępowania odwoławczego.

Ad. 3 – w zakresie naruszenia uczciwej konkurencji

Naruszenia, o których mowa powyżej potwierdzają także, iż w postępowaniu została

naruszona naczelna zasada ustawy, w myśl której Zamawiający winien przeprowadzić

postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób zapewniający zachowanie uczciwej

konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców. Jak wynika z Protokołu postępowania,

Zamawiający nie występował do żadnego z pozostałych Wykonawców biorących udział w

postępowaniu z wnioskiem o wyjaśnienie ceny, czy też składników ceny poprzestając, tylko

na podjęciu takich działań względem Odwołującego. Tymczasem przyjmując istnienie

ograniczeń w kształtowaniu wartości zadania 2, Zamawiający winien żądać złożenia

stosownych wyjaśnień i dowodów także w stosunku do pozostałych wykonawców. Brak

takiego działania ze strony Zamawiającego potwierdza, że powyższa okoliczność nie ma

znaczenia w sprawie i przyjęty sposób postępowania znalazł zastosowanie tylko względem

Odwołującego.

12

Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron postępowania na podstawie

zebranego materiału w sprawie oraz oświadczeń i stanowisk Stron Krajowa Izba

Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:

Izba ustaliła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek, o których stanowi

art. 189 ust. 2 ustawy Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2013 roku, poz. 907 ze zm.;

dalej: „Pzp” lub „ustawa”), skutkujących odrzuceniem odwołania. Odwołanie zostało złożone

do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 23 listopada 2015 roku oraz została przekazana

w ustawowym terminie kopia odwołania Zamawiającemu, co Strony potwierdziły na

posiedzeniu z ich udziałem.

Izba ustaliła, że zostały wypełnione łącznie przesłanki z art. 179 ust 1 ustawy Prawo

zamówień publicznych – Środki ochrony prawnej określone w niniejszym dziale przysługują

wykonawcy, uczestnikowi konkursu, a także innemu podmiotowi jeżeli ma lub miał interes

w uzyskaniu danego zamówienia oraz poniósł lub może ponieść szkodę w wyniku

naruszenia przez zamawiającego przepisów niniejszej ustawy - to jest posiadania interesu

w uzyskaniu danego zamówienia oraz możliwości poniesienia szkody.

Przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy skład orzekający Izby wziął pod uwagę

dokumentację postępowania o udzielenie zamówienia w przedmiotowej sprawie a także

stanowiska i oświadczenia Stron złożone ustnie do protokołu.

Izba dopuściła dowody złożone na rozprawie przez Odwołującego LIMBA Sp. z o.o.

z siedzibą w Warszawie:

dowód nr 1 (29 kart) dokumenty z unieważnionego postępowania o udzielenie −

zamówienia,

dowód nr 2 (2 karty) oferty (dokument z 3 listopada 2015 rokuLUXOR - Maszyny −

do odpadów z Lublina oraz dokument z 5 listopada 2015 roku Technika

Środowiskowa Sp. z o.o. z siedzibą w Zielonej Górze) realizacji przedmiotu

zamówienia dla zadania 2,

dowód nr 3 (1 karta) opracowanie własne Odwołującego (1 karta), −

dowód nr 4 (1 karta) opracowanie własne Odwołującego zawierające symulację −

wyliczeń,

dowód nr 5 (2 karty) pismo Kompost sp. z o.o. z 16 listopada 2015 roku (jawne). −

13

Zamawiający przesłał do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 30 listopada

2015 roku pismo z dnia 27 listopada 2015 roku Odpowiedź na odwołanie wnosząc

o oddalenie odwołania oraz obciążenie odwołującego kosztami postępoania, w tym kosztami

zastępstwa prawnego.

Odwołujący złożył na posiedzeniu pismo z dnia 1 grudnia 2015 roku Pismo

procesowe Odwołującego wnosząc zgodnie z wnioskami zawartymi w odwołaniu.

Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 192 ust 2 ustawy Izba uwzględnia odwołanie,

jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub może mieć istotny wpływ

na wynik postępowania o udzielenie zamówienia.

Izba dokonawszy oceny podniesionych w odwołaniu zarzutów biorąc pod uwagę stanowiska

Stron przedstawione na rozprawie stwierdziła, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Izba ustaliła i zważyła, co następuje:

Na wstępie Izba działając zgodnie z art. 196 ust. 4 ustawy, podaje podstawy prawne

z przytoczeniem przepisów prawa odnośnie rozstrzygnięcia zarzutów odwołania

podnoszonych przez Odwołującego:

Zgodnie z art. 90 ustawy czytamy:

1. Jeżeli cena oferty wydaje się rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia i budzi

wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie

z wymaganiami określonymi przez zamawiającego lub wynikającymi z odrębnych przepisów,

w szczególności jest niższa o 30% od wartości zamówienia lub średniej arytmetycznej cen

wszystkich złożonych ofert, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, w tym złożenie

dowodów, dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny,

w szczególności w zakresie:

1) oszczędności metody wykonania zamówienia, wybranych rozwiązań technicznych,

wyjątkowo sprzyjających warunków wykonywania zamówienia dostępnych dla wykonawcy,

oryginalności projektu wykonawcy, kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia

ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego na podstawie

art. 2 ust. 3-5 ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

(Dz. U. Nr 200, poz. 1679, z 2004 r. Nr 240, poz. 2407 oraz z 2005 r. Nr 157, poz. 1314);

14

2) pomocy publicznej udzielonej na podstawie odrębnych przepisów.

2. Obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, spoczywa na

wykonawcy.

3. Zamawiający odrzuca ofertę wykonawcy, który nie złożył wyjaśnień lub jeżeli dokonana

ocena wyjaśnień wraz z dostarczonymi dowodami potwierdza, że oferta zawiera rażąco

niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia.

Art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy Ilekroć w ustawie jest mowa o: cenie – należy przez to rozumieć

cenę w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy 9 maja 2014 o informowaniu o cenach

towarów i usług (Dz. U.. poz. 915)

Zgodnie z ustawą z dnia 9 maja 2014 o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U.

z 2014r. poz. 915): art. 3 ust.1 pkt 1 - Użyte w ustawie określenia oznaczają: cena – wartość

wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić

przedsiębiorcy za towar lub usługę oraz art. 1 ust. 2 - W cenie uwzględnia się podatek

od towarów i usług oraz podatek akcyzowy, jeżeli na podstawie odrębnych przepisów

sprzedaż towaru (usługi) podlega obciążeniu podatkiem od towarów i usług lub podatkiem

akcyzowym. Przez cenę rozumie się również stawkę taryfową.

W art. 89 ust. 1 pkt 3 ustawy czytamy: Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli: (…) jej złożenie

stanowi czyn nieuczciwej konkurencji w rozumieniu przepisów o zwalczaniu nieuczciwej

konkurencji.

W ustawie z dnia 16 kwietnia 1993 roku o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003

roku nr 153 poz. 1503 ze zm.) w art. 3 ust. 1 - Czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie

sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego

przedsiębiorcy lub klienta.

Izba wskazuje, że na podstawie art. 191 ust. 2 ustawy wydając wyrok, Izba bierze

za podstawę stan rzeczy ustalony w toku postępowania. Na podstawie art. 190 ust. 1 ustawy

– Strony i uczestnicy postępowania odwoławczego są obowiązani wskazywać dowody

do stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Dowody na poparcie swych

twierdzeń lub odparcie twierdzeń strony przeciwnej strony i uczestnicy postępowania

odwoławczego mogą przedstawiać aż do zamknięcia rozprawy. Przepis ten nakłada na

Strony postępowania obowiązek, który zarazem jest uprawnieniem Stron, wykazywania

dowodów na stwierdzenie faktów, z których wywodzą skutki prawne. Postępowanie przez

15

Izbą stanowi postępowanie kontradyktoryjne, czyli sporne a z istoty tego postępowania

wynika, iż spór toczą Strony postępowania i to one mają obowiązek wykazywania dowodów,

z których wywodzą określone skutki prawne. Powołując w tym miejscu regulację art. 14

ustawy do czynności podejmowanych przez zamawiającego i wykonawców w postępowaniu

o udzielenie zamówienia publicznego stosuje się przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964

roku – Kodeks cywilny, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej przechodząc

do art. 6 Kodeksu cywilnego ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu

tego wywodzi skutki prawne należy wskazać, iż właśnie z tej zasady wynika reguła art. 190

ust 1 ustawy. Przepis art. 6 Kodeksu cywilnego wyraża dwie ogólne reguły, a mianowicie

wymaganie udowodnienia powoływanego przez stronę faktu, powodującego powstanie

określonych skutków prawnych oraz usytuowanie ciężaru dowodu danego faktu po stronie

osoby, która z faktu tego wywodzi skutki prawne; ei incubit probatio qui dicit non qui negat

(na tym ciąży dowód kto twierdzi a nie na tym kto zaprzecza).

Ponadto zgodnie z przepisem art. 190 ust 1a Pzp dotyczącym postępowania odwoławczego,

wprowadzającym szczególną regulację dotyczącą spraw o cenę rażąco niską - ciężar

dowodu, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, spoczywa na: 1) wykonawcy, który ją

złożył, jeżeli jest stroną albo uczestnikiem postępowania odwoławczego; 2) zamawiającym,

jeżeli wykonawca, który złożył ofertę, nie jest uczestnikiem postępowania.

W rozpoznawanej sprawie Zamawiający pismem z dnia 10 listopada 2015 roku wezwał

Odwołującego do złożenia wyjaśnień oraz złożenia dowodów, dotyczących elementów oferty

mających wpływ na wysokość ceny dla Zadania 2 – Przebudowa istniejącej linii sortowniczej.

W opinii Zamawiającego oferta wykonawcy w wysokości 1,23 zł na wykonanie Zadania 2

budzi wątpliwości co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie

z wymaganiami sformułowanymi przez Zamawiającego w SIWZ, jak również jest niższa

o ponad 30% od średniej arytmetycznej cen na to zadanie wszystkich złożonych ofert (…).

Odwołujący pismem z 11 listopada 2015 roku złożył do Zamawiającego wyjaśnienia, pismo

wraz z załącznikiem, dokumenty te stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa.

Zaznaczyć również należy, że zgodnie z rozdziałem 1 Specyfikacji Istotnych Warunków

Zamówienia (dalej: SIWZ) – Opis przedmiotu zamówienia Zamawiający wskazał:

Realizacja przedmiotu zamówienia będzie przebiegała z podziałem na zamówienia:

Zadanie 1- Budowa kompostowni odpadów biodegradowalnych

16

(…)

Zadanie nr 2 – Przebudowa istniejącej linii sortowniczej

(…)

W przypadku obu zadań Zamawiający w SWIZ zawarł opis oraz w dalszej części wskazał

między innymi, że wykonawca zobowiązany jest zrealizować oba zadania a szczegółowy

opis przedmiotu zamówienia zawiera: dokumentacja projektowa, szczegółowe specyfikacje

techniczne. Wskazał również, że zakres rzeczowy i jakościowy przedmiotu zamówienia

określa odpowiednio SWIZ i dokumentacja projektowa wymieniona w załącznikach nr 14A,

14B, 14C do SWIZ obejmująca rysunki i część opisową określającą standardy użytych

materiałów.

Zgodnie z rozdziałem 6 SWIZ – Termin realizacji przedmiotu zamówienia Zamawiający

wskazał:

Wymagany termin wykonania zamówienia:

Zadanie nr I – Wykonawca jest zobowiązany wykonać przedmiot zamówienia do dnia

31.05.2016r.

Zadanie nr II - Wykonawca jest zobowiązany wykonać przedmiot zamówienia w ciągu trzech

miesięcy od zawarcia umowy.

W rozdziale 18 SIWZ – Opis sposobu obliczenia ceny Zamawiający wskazał między innymi:

2.Wykonawca określi cenę oferty netto z określeniem stawki VAT oraz cenę brutto łącznie z

podatkiem. Cenę należy podać w złotych polskich w zapisie liczbowym i słownie z

dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.

3. Podana cena oferty będzie stanowiła wynagrodzenie ryczałtowe wykonawcy.

Rozdział 19 SWIZ – Opis kryterium jakim Zamawiający będzie się kierował przy wyborze

oferty oraz sposób obliczenia ceny Zamawiający podał:

Kryterium oceny oferty:

Zadanie 1 – cena (C) 95%, okres gwarancji (G) 5%,

Przy obliczeniu liczby punktów w kryterium okres gwarancji i rękojmi (G) Zamawiający

zastosuje następujące wyliczenie:

- okres gwarancji i rękojmi 36 miesięcy od odbioru robót – 0 pkt;

- okres gwarancji i rękojmi 48 miesięcy od odbioru robót – 2 pkt;

- okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy od odbioru robót – 5 pkt;

17

Ocena oferty dla zadania oznaczona literą W1 stanowi sumę uzyskanych punktów w

poszczególnych kryteriach jej oceny.

W1=C+G

Zadanie 2 – cena (C) 95%, okres gwarancji (G) 5%.

Ocena oferty dla zadania oznaczona literą W1 stanowi sumę uzyskanych punktów w

poszczególnych kryteriach jej oceny.

Przy obliczeniu liczby punktów w kryterium okres gwarancji i rękojmi (G) Zamawiający

zastosuje następujące wyliczenie:

- okres gwarancji i rękojmi 36 miesięcy od odbioru robót – 0 pkt;

- okres gwarancji i rękojmi 48 miesięcy od odbioru robót – 2 pkt;

- okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy od odbioru robót – 5 pkt;

Ocena oferty dla zadania oznaczona literą W2 stanowi sumę uzyskanych punktów w

poszczególnych kryteriach jej oceny.

W2=C+G

Ocena oferty- suma punktów z Zadania I i II:

O= W1 + W2

Za najkorzystniejszą uważać się będzie ofertę, która uzyska najwyższą ilość punktów.

Wszystkie obliczenia będą dokonywane z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku.

Ocena w zakresie tego kryterium zostanie dokonana na podstawie wypełnionego

„Formularza oferty” i złożonej w nim deklaracji Wykonawcy.

W załączniku nr 1 do SWIZ – Formularz ofertowy Zamawiający wymagał podania:

1. Łączna cena ofertowa brutto ……. w tym:

Lp. Opis Wartość brutto

1 Zadanie 1 – Budowa instalacji do stabilizacji tlenowej dla

odpadów ulegających biodegradacji

2 Zadanie 2 – Przebudowa istniejącej linii sortowniczej

3 Ogółem 1 + 2

(…)

4.Udzielam …….miesięcy gwarancji i rękojmi na wykonane roboty i urządzenia składające

się na przedmiot zamówienia (co najmniej 36 miesięcy)

18

W załączniku nr 1A do SWIZ – Formularz cenowy Zamawiający wymagał podania wartości

netto w wyszczególnionych tam pozycjach z podziałem na Zadania 1 i 2, w wierszach tabeli

opatrzonych numerami (pozycjami) od 1 do 6 (w tym dla Zadania nr 1 wiersz z numerem 1 –

Instalacja stabilizacji tlenowej – roboty budowlane określono dodatkowo podpozycje od 1.1

do 1.9; wiersz z numerem 2 – instalacja kanalizacji technologicznej; wiersz z numerem 3 –

instalacja wodociągowa; wiersz z numerem 4 – instalacja stabilizacji tlenowej – technologia

określono dodatkowo podpozycje od 4.1 do 4.4; wiersz z numerem 5 – linie i instalacje

elektryczne i teletechniczne w tym instalacja CCTV; dla Zadania nr 2 Przebudowa istniejącej

linii sortowniczej wiersz z numerem 6 – Przebudowa linii technologicznej). Natomiast w

wierszu z numerem (pozycją) 7 tej tabeli Zamawiający wymagała podania – suma pozycji 1,

2, 3, 4, 5, 6; w wierszu z numerem (pozycją) 8 tabeli wymagał podania podatek VAT 23% od

sumy z poz.7; a w wierszu z numerem (pozycją) 9 wymagał: Ogółem brutto – suma poz. 7 i

8.

Zgodnie z Załącznikiem nr 8 do SWIZ – Umowa (projekt), § 5:

1. Za wykonanie przedmiotu Umowy, określonego w § 1 strony ustalają wynagrodzenie

ryczałtowe w wysokości:

Zadanie 1

Cena netto…….zł

Plus należny podatek VAT ………….zł

Wartość brutto oferty ………………..zł

Słowenie złotych……………………….

Zadanie 2

Cena netto…….zł

Plus należny podatek VAT ………….zł

Wartość brutto oferty ………………..zł

Słowenie złotych……………………….

(…)

4. Zapłata wynagrodzenia za przedmiot umowy nastąpi na podstawie faktur

częściowych do 90 % zaawansowania robót. Pozostała część kwoty ryczałtowej

zostanie opłacona na podstawie faktury końcowej wystawionej po odbiorze

końcowym robót i uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie.

19

Zgodne z Protokołem ZP – PN w postępowaniu zostało złożonych sześć ofert:

1. ZPUH GRAJAN J. G.:

Zadanie nr 1 - 3 402 180,00 zł brutto,

Zadanie nr 2 – 142 680,00 zł brutto

okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy

2. LIMBA Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie:

Zadanie nr 1 – 3 989 998,78 zł brutto,

Zadanie nr 2 – 1,23 zł brutto

okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy

3. AK NOVA Sp. z o.o. z siedzibą w Poznaniu

Zadanie nr 1 – 4 009 800,00 zł brutto,

Zadanie nr 2 – 173 563,11 zł brutto

okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy

4. Zakład Techniki Ochrony Środowiska FOLEKO Sp. z o.o. z siedzibą w Świdnicy

Zadanie nr 1 - 3 905 611,62 zł brutto,

Zadanie nr 2 – 139 179,42 zł brutto

okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy

5. Przedsiębiorstwo J.A.T. Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku

Zadanie nr 1 – 4 253 340,00 zł brutto,

Zadanie nr 2 – 174 660,00 zł brutto

okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy

6. AWBUD S.A. z siedzibą Fugasówka

Zadanie nr 1 – 4 388 763,49 zł brutto,

Zadanie nr 2 – 225 756,40 zł brutto

okres gwarancji i rękojmi 60 miesięcy

Izba na wstępie wskazuje, że zasadniczy problem będący podstawą orzeczenia

w tej sprawie stanowi o dopuszczalności dokonania badania i oceny oferty w zakresie

zaoferowanej ceny w jednym Zadaniu (tu w Zadaniu nr 2). W orzecznictwie Izby jak również

sądów powszechnych przyjmuje się, że co do zasady pojęcie ceny rażąco niskiej należy

odnosić do całości przedmiotu zamówienia, jednakże należy uznać za prawidłowe również

stanowisko, że w uzasadnionych przypadkach obowiązek badania dotyczy poszczególnych

elementów – cen składowych stanowiących składniki ceny ofertowej jeżeli jest to

20

uzasadnione specyfiką przedmiotu zamówienia, sposobem ukształtowanych wymagań

i ukształtowanego sposobu wynagradzania wykonawcy (porównaj: wyrok KIO z dnia

18 stycznia 2013 roku sygn. akt KIO 7/13; wyrok KIO z dnia 22 stycznia 2015 roku sygn. akt

KIO 53/15). Izba nie podziela stanowiska Odwołującego, że w każdym przypadku,

niezależnie od uwarunkowań konkretnego postępowania, wymagane jest wzywanie

do wyjaśnienia ceny całej oferty. Wręcz przeciwnie, zamawiający powinni wyjaśniać te

elementy oferty, które wydają się im rażąco niskie i budzące wątpliwości co do możliwości

wykonania przedmiotu zamówienia.

W rozpoznawanej sprawie wbrew twierdzeniom Odwołującego postanowienia SWIZ

w zakresie sposobu obliczenia ceny odnosiły się do sposobu obliczenia tzn. wskazywały w

jaki sposób wykonawca ma obliczyć cenę oferty, co jednocześnie nie przesądza o tym, że

wyartykułowany przez Zamawiającego sposób obliczenia nie ma zastosowania

do dokonanego wyliczenia dla poszczególnych zadań. Wynika to z treści formularza oferty

gdzie Zamawiający w sposób jednoznaczny wymagał podania łącznej ceny ofertowej brutto

z rozbiciem na cenę brutto dla każdego z dwóch zadań stanowiących przedmiot zamówienia.

Również w formularzu cenowym Zamawiający wymagał podania wartości netto

dla poszczególnych pozycji wchodzących w skład poszczególnych zadań. W ocenie Izby

wywodzenie w odwołaniu jak również na rozprawie przez Odwołującego, że postanowienia

SWIZ odnosiły się do ceny ofertowej jako całości (czyli łączenie) i dlatego tylko cena łączna

może podlegać ocenie pod kątem rażąco niskiej ceny są z gruntu chybione. Izba wskazuje,

że cena łączna w tym postępowaniu stanowiła sumę dwóch składników, w cenie łącznej

zawierały się ceny realizacji dwóch zadań tj. zadania nr 1 i zadania nr 2. Sposób obliczenia

ceny (czy to łącznej, czy też składowej) z punktu widzenia obowiązujących przepisów,

wartość netto, VAT i brutto jest taki sam. Zawarty w SWIZ formularz cenowy wprost

wskazuje, że wykonawcy obowiązani byli podać wartości netto dla poszczególnych pozycji,

w tym dla zadania nr 2. Jednocześnie w projekcie umowy Zamawiający również zaznaczył

odrębne wynagrodzenie dla każdego z zadań oraz odrębne sposób wynagradzania dla

każdego z zadań.

Nie znajduje w ocenie Izby uzasadnienia argumentacja Odwołującego, że przyjęty przez

odwołującego sposób wyliczenia wynikający z dokonanego podziału na zadania przy

wskazanych przez Zamawiającego kryteriach oceny sugerował wprost, że oczekuje

rozwiązań Zamawiający, które pozwolą Zamawiającemu na zminimalizowanie ryzyk

finansowych w toku realizacji inwestycji przed jej zakończeniem. W ocenie Izby niczego

takiego nie sposób wyczytać z postanowień SWIZ, jest to jedynie interpretacja Odwołującego

21

poczyniona jedynie na okoliczność uzasadnienia podnoszonych w odwołaniu zarzutów. Izba

wskazuje, że wszyscy wykonawcy z wyłączeniem Odwołującego w sposób prawidłowy i

zgodny z treścią odczytali postanowienia SIWZ. Wskazywana przez Odwołującego

minimalizacja ryzyk finansowych w zasadzie stanowi swoistą „inżynierię cenową”, która ma

na celu sztuczne wskazanie nieadekwatnej do realiów ceny realizacji danego zadania, aby

przy uwzględnieniu kryteriów oceny oferty stosowanych w postępowaniu doprowadzić do

wyboru oferty najkorzystniejszej. Każde z zadań oceniane było w ramach dwóch kryteriów:

ceny i okresu gwarancji i rękojmi, i zgodnie z SIWZ suma punktów uzyskanych w ramach tej

oceny stanowiły podstawę wyboru oferty najkorzystniejszej. W piśmie procesowym

przedstawionym przez Odwołującego sam Odwołujący wyjaśniał na podstawie przykładu,

hipotetycznie prowadzonych obliczeń, że najkorzystniejsza będzie oferta, która dla zadania

nr 2 zaproponuje najkorzystniejsze warunki finansowe. Taki też mechanizm zastosował

w swojej ofercie oferując realizację zadania nr 2 w kwocie 1,23 zł brutto. Drugi z przykładów

odnosi się do różnych zaoferowanych cen i na tej podstawie Odwołujący wywodzi, że oferta

najtańsza nie jest równoznaczna z ofertą przedstawiającą najkorzystniejszy bilans ceny

i warunków handlowych, przy czym najkorzystniejsza zgodnie z kryteriami ponownie jest ta,

która przewiduje najniższą kwotę dla zadania nr 2. W obu przypadkach jednakże pomija

Odwołujący oferowane warunki gwarancji i rękojmi. Nie sposób również zgodzić się z

Odwołującym, że rozkład ciężaru finansowania – czyli w ocenie Izby manewrowaniem

kwotami pomiędzy zadaniami nr 1 i 2 w sposób nieodnoszący się do ich realnej wartości –

stanowił przedmiot konkurencji pomiędzy wykonawcami. Można zgodzić się z tym, że

Zamawiający oczekiwał konkurencji w postępowaniu, jednakże nie można jej utożsamiać ze

sztucznym manewrowaniem cenami za realizację poszczególnych zadań, sprowadzającą się

do zaoferowania realizacji zadania nr 2 za 1,23 zł brutto. Nie można zgodzić się również z

twierdzeniem Odwołującego, który wskazując na rozdział 18 SWIZ i wzory dokumentów,

podniósł że Zamawiający nie wprowadził żadnych ograniczeń dla dokonywanego rozkładu

ciężaru finansowego pomiędzy zadaniami, bowiem tak interpretacja Odwołującego wypacza

w sposób oczywisty realność wysokości kosztów jakie miały być ponoszone przez

wykonawców za realizację poszczególnych zadań, a jakich podania wymagał Zamawiający.

Argument Odwołującego wskazany w odwołaniu, że Zamawiający nie wymagał wyceny

poszczególnych zadań, tak by zawierały one realne ceny, odpowiadające danym kosztom

danego zamówienia i tworzenie takiego wymagania na etapie oceny ofert jest spóźnione w

ocenie Izby nie znajduje żadnego uzasadnienia. Obowiązkiem każdego z wykonawców

składających oferty w postępowaniu jest rzeczywista i realna wycena danego zamówienia,

22

jego części, bądź poszczególnych pozycji. Sam sposób argumentacji Odwołującego

prowadzi do wniosku, że Zamawiający miał wpisać do SWIZ, że wykonawcy są obowiązani

rzetelnie wycenić każde zadanie i podać jego realne koszty wykonawca, jednakże takie

wnioskowaniu nie można przyznać słuszności, tym samym nie można uznać za słuszny

argumentu podnoszonego przez Odwołującego. Zaznaczyć należy, że wykonawcy

zobowiązani są do rzetelności w swoim działaniu i jako podmioty profesjonalne zobowiązani

są do należytej staranności. Izba wskazuje odnosząc się do złożonych przez Odwołującego

dokumentów (dowód nr 1), że już z treści dokumentów dotyczących wskazywanego przez

Odwołującego a unieważnionego postępowania w tym samym przedmiocie wykonawca

GRAJAN Sp. z o.o. z siedzibą w Margoninie już w tamtym postępowaniu dokonał wyceny dla

zadania nr 2 na poziomie 110,700,00 zł brutto, jednakże oferta została odrzucona z powodu

niezgodności z treścią SWIZ. Odwołujący złożył również ofertę w postępowaniu, jednakże po

upływie czasu na jej złożenie w związku z czym nieznana była jej treść. Izba wskazuje, że

Odwołujący miał możliwość w przedmiotowym postępowaniu o udzielnie zamówienia, o ile

miał takie wątpliwości jako profesjonalista, do złożenia pytania odnośnie sposób wyceny i

tego czy Zamawiający wymaga wyceny rzetelnej i realnej dla każdego z wyszczególnionych

przez siebie zadań, czy też wymaga manewrowania cenami w obrębie tych zadań w celu, jak

twierdzi Odwołujący, rozkładu ciężaru finansowego. Dokumenty (kserokopie) przedstawione

przez Odwołującego jako dowód nr 1 na okoliczność wykazania, że nie istnieje czyn

nieuczciwej konkurencji w ofercie złożonej przez Odwołującego w ocenie Izby w żaden

sposób nie potwierdzają tego. Dokumenty te, w zakresie dokumentów dotyczących

przedmiotowego postępoania o udzielenie zamówienia publicznego stanowią dokumentację

postępoania (protokół ZP), natomiast kserokopia formularza oferty i formularza cenowego

oferty GRAJAN Sp. z o.o. z siedzibą w Margoninie potwierdza jedynie dane zawarte

w protokole. Natomiast dokumenty, kserokopie z dokumentacji dotyczącej postępoania

unieważnionego a prowadzonego uprzednio przed obecnie prowadzonym postępowaniem

w części formularza oferty i formularza cenowego oferty GRAJAN Sp. z o.o. z siedzibą

w Margoninie wskazują na sposób wyceny poszczególnych zadań, odmienny od twierdzeń

Odwołującego na co wskazano już powyżej; w pozostałej części kserokopii dokumentów

w ocenie Izby nie sposób przypisać mocy dowodowej z uwagi na to, że nie odnoszą się

one ani do oferty Odwołującego, ani nie wynikają z nich jakiekolwiek okoliczności mające

znaczenie dla oceny w bieżącym postępowaniu o udzielnie zamówienia publicznego oferty

Odwołującego.

23

Niezmiennie, jedną z naczelnych zasad prowadzenia postępowań o udzielnie

zamówienia publicznego jest zasada uczciwej konkurencji. Celem te zasady jest chronienie

sprawnie funkcjonującego rynku, „ma ona na celu zapobieżenie ograniczeniu swobody

dostępu do rynku i przeciwdziałania wykorzystywaniu pozycji monopolistycznej na rynku,

sprzyjające efektywnemu wydatkowaniu środków publicznych. Konkurencja realnie sprzyja

tworzeniu warunków do wyboru przez zamawiającego najkorzystniejszej oferty i pobudza

uczestników do wzajemnego konkurowania. Gwarantuje podmiotom działającym na rynku

zamówień publicznych najszerszą z możliwych swobodę działania i dokonywania wyboru”.

(Przemysław Szustakiewicz Zasady prawa zamówień publicznych str. 135).

Zaznaczyć należy w tym miejscu, że Uznanie konkretnego czynu za czyn nieuczciwej

konkurencji wymaga bowiem ustalenia na czym określone działanie polegało oraz

zakwalifikowania go jako konkretnego deliktu ujętego w rozdziale 2 ustawy o zwalczaniu

nieuczciwej konkurencji albo deliktu nieujętego w tym rozdziale, lecz odpowiadającego

hipotezie art. 3 ust. 1 tejże ustawy (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22.10.2002 r., II CKN

271/01, OSNC 2004, nr 2, poz. 26). W rozpoznawanej sprawie słusznie dokonał oceny

Zamawiający wskazując, że oferowana przez wykonawcę LIMBA Sp. z o.o. cena za

realizację zadania nr 2 w kwocie 1,23 zł brutto znajduje się całkowicie w oderwaniu od

realiów rynku a takie oszacowanie wysokości ceny ma na celu doprowadzenie do sytuacji, w

której ze względu na rażąco niską cenę w którymś z kryteriów wykonawca uzyskuje

maksymalną liczbę punktów. Izba wskazuje, że w piśmie procesowym złożonym przez

Zamawiającego przedstawił on tabelę z wyliczeniami poszczególnych ilości punktowych dla

poszczególnych ofert w obu zadaniach, z czego wynika, że przy zaoferowanej kwocie 1,23 zł

brutto za zadanie 2 wykonawca Odwołujący otrzymałby w sumie 186 pkt, przy czym w

zadaniu nr 2 w kryterium cena – 95 pkt a wszyscy pozostali wykonawcy otrzymaliby 0 pkt w

tym kryterium dla zadania nr 2. To prowadzi do zaoferowania ceny realizacji zamówienia w

zadaniu nr 2 o około 11500% niższą od następnej najniższej zaoferowanej ceny w

postępowaniu. W ocenie Izby działanie Odwołującego - profesjonalisty obowiązanego do

należytego działania - polegające na przyjęciu wartości dla poszczególnych zadań, z

pominięciem realności ponoszonych kosztów stanowiło działanie sprzeczne z dobrymi

obyczajami. Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji - czynem

nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli

zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta. Przepis art. 3 ust. 1 ustawy o

zwalczaniu nieuczciwej konkurencji odróżnia sprzeczność z prawem (bezprawność w sensie

ścisłym) od sprzeczności z dobrymi obyczajami. (…). Bezprawnymi w sensie szerszym są

24

więc jedne i drugie czyny. Dla uznania konkretnego działania lub zaniechania za czyn

nieuczciwej konkurencji wystarczy, jeżeli narusza on prawo lub dobre obyczaje (…), jeżeli

jednocześnie jest szkodliwy, tzn. zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub

przedsiębiorców albo klienta lub klientów (Szwaja J., Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej

konkurencji. Komentarz, 2006). Pojęcie „dobre obyczaje” jest, jak podkreślają komentatorzy,

pojęciem nieostrym i dopiero w konkretnych sytuacjach można mu przypisać określone

treści. W literaturze przedmiotu podkreśla się, że dobre obyczaje nie są normami prawnymi,

lecz normami postępowania, podobnie jak zasady współżycia społecznego (…) oraz

ustalone zwyczaje(…) które powinny być przestrzegane zarówno przez osoby fizyczne jak i

podmioty (jednostki organizacyjne) prowadzące działalność gospodarczą (Ewa Nowińska,

Michał du Vall, Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz, 2010).

Prawidłowość oceny oferty przez Zamawiającego potwierdzają przedstawiane na rozprawie

przez Odwołującego dowody (dowód nr 2) tj. oferty (dokument z 3 listopada 2015

rokuLUXOR - Maszyny do odpadów z Lublina oraz dokument z 5 listopada 2015 roku

Technika Środowiskowa Sp. z o.o. z siedzibą w Zielonej Górze) realizacji przedmiotu

zamówienia dla zadania 2, które potwierdzają, że koszt realizacji zadania jest wielokrotnie

wyższy niż podany w ofercie. Wskazane oferty obejmują koszt 21 000,00 zł netto i 19 500,00

zł netto co w sposób zasadniczy odbiega od zaoferowanej kwoty 1,00 zł netto za realizację

zadania 2 przez Odwołującego. Odnosząc się do symulacji (dowód nr 4) przedstawionej

przez Odwołującego Izba wskazuje, że przyjęta tam kwota za realizację zadania nr 2 jest

hipotetyczna i nie wynika z żadnych obliczeń poza twierdzeniem Odwołującego, tym samym

fakt, że w obliczu oceny kryteriów w postępowaniu nadal oferta Odwołującego miałaby

najkorzystniejszą ilość punktów również jest tylko hipotetyczny i zarazem niewiarygodny,

bowiem kwota za realizację zadania nr 2 przyjęta w tym dokumencie na poziomie

126 000,00 zł brutto, została przyjęta przez Odwołującego na etapie postępowania

odwoławczego, w sytuacji gdy zna on już wszystkie inne kwoty w poszczególnych ofertach i

jest w stanie tak obliczyć kwotę, która pozwoli mu nadal uzyskiwać największą ilości

punktów. Izba zaznacza, że skoro jak wskazywał na rozprawie Odwołujący – a czego nie

udowodnił, nawet nie uprawdopodobnił – jest to maksymalna kwota za realizację tego

zadania to nie stało na przeszkodzie nic, aby taką kwotę realną zawarł w ofercie, czego nie

uczynił, a co w ocenie Izby ponownie potwierdza świadome działanie Odwołującego

(potwierdza to również argumentacja z pisma procesowego Odwołującego, odnosząca się

do zminimalizowania kosztów za zadanie nr 2, o czym była już mowa). Dodatkowo Izba

zaznacza, że skoro 126 000,00 zł brutto za realizację zadania nr 2 stanowiło wartość

25

maksymalną, to niewątpliwie realizacja zadania za 1,23 zł brutto zaoferowana przez

Odwołującego nie mogła być realna. Izba wskazuje, że zestawienie złożone jako dowód nr 3

przygotowane przez Odwołującego odnoszące się do zaoferowanych w postępowaniu cen

przez poszczególnych wykonawców dla określonych przez zamawiającego zadań stanowi

jedynie zbiorcze zestawienie i nie sposób mu przypisać jakąkolwiek moc dowodową.

Zaznaczając, że Zamawiający dokonywał oceny poszczególnych zadań w zakresie

określonych przez siebie kryteriów oceny ofert, czyli każda z cen w poszczególnych

zadaniach, odrębnie podlegała ocenie punktowej to argumentowanie i odwoływanie się przez

Odwołującego do złożenia oferty w postępowaniu z takimi cenami z uwagi na pozyskaną

ofertę od podwykonawcy (dowód nr 5) jest co najmniej nieprofesjonalne. To wykonawca

składający ofertę w postępowaniu odpowiada za jej wycenę, skalkulowanie i złożenie jej

Zamawiającemu. W obliczu wymagań Zamawiającego dokonania wyceny poszczególnych

zadań w żaden sposób nie sanuje działania Odwołującego powołanie się na ofertę

podwykonawcy. Oferta podwykonawcy wskazuje jedynie na warunki jakie ten zaproponował

wykonawcy – w zakresie zadania nr 2 to realizację za kwotę 1,00 zł netto – jednakże nie

odnosi się ona ani do wymagań SWIZ ani do kryteriów ani tym bardziej nie jest ofertą dla

Zamawiającego.

W ramach postępowania odwoławczego oceniana jest prawidłowość czynności

Zamawiającego. Zamawiający dokonuje czynności oceny zaoferowanej w postępowaniu

przez wykonawcę ceny w oparciu o dostępne mu informacje, które uzyskuje w wyniku

przedstawienia przez wezwanego wykonawcę wyjaśnień – temu służy procedura wyjaśnienia

opisana w art. 90 ustawy. Wykonawca winien podać Zamawiającemu wszystkie informacje

dotyczące kalkulacji zaoferowanej ceny, w tym informacje dotyczące sposobu kalkulacji ceny

oferty, uwarunkowania w jakich dokonywał tej kalkulacji, szczególne przesłanki warunkujące

przyjęty sposób kalkulacji i inne istotne elementy mające wpływ na wysokość zaoferowanej

ceny a dowodzące możliwości zaoferowania cen obniżonej w stosunku do wartości

zamówienia. Wyjaśnienia wykonawcy – informacje jakie przedstawił wykonawca - powinny

umożliwienie Zamawiającemu podjęcie decyzji, co do przyjęcia bądź odrzucenia oferty.

Podkreślenia wymaga, że Zamawiający informacje dotyczące indywidualnych elementów

kalkulacji danej ceny jak również okoliczności, które wpływają na daną kalkulację uzyskuje

od danego wykonawcy w wyniku wezwania do złożenia wyjaśnień w określonym przez

Zamawiającego terminie. Tym samym wykonawca składający wyjaśnienia Zamawiającemu,

już w ramach swoich wyjaśnień winien wskazać na te okoliczności, które stanowiły podstawę

26

dokonanej wyceny, bowiem na wykonawcy ciąży obowiązek (art. 90 ust. 2 ustawy)

wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny. Izba podziela stanowisko wyrażone w

wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 26 marca 2015 roku, sygn. akt 499/15 gdzie

wskazano: „Izba natomiast może ocenić i stwierdzić w takim przypadku jedynie czy

wyjaśnienia w tym przedmiocie były wystarczające, a ich ocena dokonana przez

zamawiającego prawidłowa. Przynajmniej na takim założeniu opiera się dominujące w

orzecznictwie sądów okręgowych i KIO, słuszne stanowisko w sprawie konieczności

odrzucenia oferty, w przypadku gdy złożone wyjaśnienia cenowe były zbyt niekonkretne,

lakoniczne i generalnie nie wykazywały możliwości zaoferowania przez danego wykonawcę

ceny tak niskiej. Z tego względu pomijano uzupełnienia wyjaśnień dokonywane w

postępowaniu odwoławczym. Jak bowiem wskazał Sąd Okręgowy w Poznaniu w

uzasadnieniu wyroku z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. X Ga 127/08: "Wobec wykształconej w

orzecznictwie zasady odrzucania ofert wykonawców, którzy złożyli niepełne albo

niedostateczne wyjaśnienia w trybie art. 90 ust. 1 p.z.p. powtórne umożliwianie jednemu z

wykonawców dokonywania tej czynności z pewnością naruszyłoby zasadę uczciwej

konkurencji". Również w wyroku Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 3 czerwca 2014 r. (sygn.

akt KIO 893/14) wskazano: "iż kwestia, czy w danej ofercie mamy do czynienia z ceną

rażąco niską, czy też nie, powinna być rozstrzygnięta w postępowaniu o udzielenie

zamówienia publicznego, które stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy pzp prowadzone jest przez

zamawiającego. Jednocześnie warunkiem koniecznym jest dokonanie przez zamawiającego

prawidłowej oceny wyjaśnień wykonawcy w toku prowadzonej procedury, o której mowa w

art. 90 ustawy pzp." Natomiast w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 30 lipca

2014 r. (sygn. akt XXIII Ga 1293/14), wydanym w wyniku skargi na ww. wyrok Izby,

pokreślono znaczenie staranności wykonawcy w składaniu wyjaśnień, o których mowa w art.

90 ustawy, a także wskazano na konieczność uznania, iż cena ofertowa jest ceną rażąco

niską, w przypadku braku przedstawienia przez wykonawcę takich wyjaśnień, które wykażą,

że oferowana przezeń cena rażąco niska nie jest. Powyższe tezy dotyczące wymaganej

zawartości i "jakości" wyjaśnień składanych Zamawiającemu zostały sformułowane przez

orzecznictwo jeszcze na gruncie uprzednio obowiązujących przepisów. W obecnym stanie

prawnym ustawodawca właściwie przesądził ich słuszność, wprost wskazując w art. 90 ust.

2, że to wykonawca powinien udowodnić Zamawiającemu, iż jego cena nie jest rażąco niska,

i udowodnić to na etapie postępowania o udzielenie zamówienia. Tym samym jak najbardziej

aktualna i wymagająca podkreślenia, jest wyrażona w powoływanym wyżej orzecznictwie

teza o wymaganej staranności wykonawcy w składaniu wyjaśnień, o których mowa w art. 90

27

ustawy, a tym samym ryzyku jakie ponosi w przypadku uznania, iż są to wyjaśnienia

niewystarczające do wykazania legalnego charakteru jego ceny. Na marginesie można

jeszcze dodać, iż trudno generalnie dekretować optymalny i powinny kształt czy sposób

dowodzenia okoliczności związanych z kalkulacją ceny dokonanej przez wykonawcę i

sposobu prezentowania okoliczności umożliwiających mu jej zaoferowanie. W szczególności

w zależności od indywidualnych okoliczności sprawy, zwłaszcza w związku z rodzajem

podawanych informacji, będzie można ocenić i przyjąć konieczny sposób i stopień

uwiarygodnienia podawanych danych. Nie można więc z góry przesądzić czy w danym

przypadku konieczne było przedstawianie wraz z wyjaśnieniami stosownych dowodów czy

też wystarczające było tylko podanie i powołanie określonych informacji. Można natomiast

sformułować jeden generalny postulat, który przy ocenie wyjaśnień wykonawców powinien

być bezwzględnie egzekwowany - wyjaśnienia powinny być konkretne, jasne, spójne

i adekwatne do danego przedmiotu zamówienia.

Izba, mając na uwadze wstępną część uzasadnienia wyroku odnoszącą się do możliwości

żądania wyjaśnień nie tylko całkowitej (łącznej) ceny oferty ale jak w tym przypadku ceny

za realizację konkretnego zadania, podziela stanowisko Zamawiającego przedstawione

w piśmie procesowym jak również wskazane w piśmie z dnia 17 listopada 2015 roku

Zawiadomienie o wyborze najkorzystniejszej oferty / wykonawcy, którego oferta została

odrzucona. Charakter prowadzonego postępowania, ocena w zakresie kryteriów oceny ofert

w poszczególnych zadaniach prowadzi do wniosku, ze Zamawiający nie tylko mógł ale był

obowiązany w tym przypadku do wezwania wykonawcy do złożenia wyjaśnień. Odwołujący

nie wykazał realności realizacji zamówienia za kwotę 1,23 zł brutto w zadaniu nr 2 -

przebudowa instalacji linii sortowniczej, w które to zadanie wchodzi uzupełnienie linii

sortowniczej o dwa przenośników w celu możliwości wyodrębnienia frakcji

biodegradowalnych zgodnie z wymaganiami dokumentacji. Wyjaśnienia Odwołującego były

ogólnikowe, odnoszące się między innymi nie do zaoferowanej ceny ale innych argumentów

leżących u podstaw takiego skalkulowania ceny w zakresie zadania 2, jednocześnie

Odwołujący zastrzegł niejawność tych dokumentów. Odwołujący wskazując na ofertę

podwykonawcy (dowód nr 5) w żaden sposób nie wykazał, że Zamawiający dokonał

nieprawidłowej oceny poczynionych przez niego wyjaśnień; dowód ten jedynie potwierdza,

że Odwołujący uzyskał od podwykonawcy daną ofertę.

Reasumując, w ocenie Izby nie doszło do naruszeń wskazanych przez Odwołującego

jak również nie zostały naruszone zasady określone w art. 7 ust. 1 ustawy, Zamawiający

28

w sposób prawidłowy, zgodnie z SWIZ oraz ustawą dokonał czynności badania oferty

Odwołującego.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku na podstawie art. 192 ust.

9 oraz art. 192 ust. 10 Prawa zamówień publicznych oraz w oparciu o przepisy § 3 i § 5 ust.

3 pkt. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie

wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu

odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238 ze zmianami).

Przewodniczący: ………………………………………………….

29