KIO 618/15

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Sygn. akt: KIO 618/15

Sygn. akt: KIO 625/15

WYROK

z dnia 13 kwietnia 2015 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Renata Tubisz

Piotr Kozłowski

Sylwester Kuchnio

Protokolant: Magdalena Cwyl

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2015 r. w Warszawie odwołań wniesionych

do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 27 marca 2015 r. przez odwołujących:

1. Sygnity Polska S.A. ul. Aleje Jerozolimskie 180; 02-486 Warszawa oznaczone Sygn.

akt KIO 618/15

2. Konsorcjum wykonawców: Bonair S.A. ul. Rzymowskiego 34, 02-697 Warszawa

(Lider) i Arcus S.A. ul. Kolejowa 5/7; 01-217 Warszawa (Członek); Arcus Systemy

Informatyczne Sp. z o.o. ul. Wojciechowska 9A, 20-704 Lublin (Członek) oznaczone

Sygn. akt KIO 625/15

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Poczta Polska S.A. ul. Stawki 2; 00-

940 Warszawa

przy udziale wykonawcy: Sygnity Polska S.A. ul. Aleje Jerozolimskie 180; 02-486 Warszawa

zgłaszającego swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego o sygn. akt: KIO 625/15

po stronie zamawiającego

1

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

orzeka:

1. uwzględnia obydwa odwołania i nakazuje zamawiającemu unieważnienie

obydwu unieważnionego postępowania oraz unieważnienie wykluczenia

odwołujących z postępowania nakazując zamawiającemu ponowne badanie i ocenę

ofert odwołujących.

2. kosztami postępowania obciąża Poczta Polska S.A. ul. Stawki 2; 00-940 Warszawa i

2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 30.000 zł 00 gr

(słownie: trzydzieści tysięcy złotych i zero groszy) uiszczoną przez Sygnity

Polska S.A. ul. Aleje Jerozolimskie 180; 02-486 Warszawa i Konsorcjum

wykonawców: Bonair S.A. ul. Rzymowskiego 34, 02-697 Warszawa (Lider) i

Arcus S.A. ul. Kolejowa 5/7; 01-217 Warszawa (Członek); Arcus Systemy

Informatyczne Sp. z o.o. ul. Wojciechowska 9A, 20-704 Lublin (Członek)

tytułem wpisów od odwołania,

2.2. zasądza od Poczta Polska S.A. ul. Stawki 2; 00-940 Warszawa kwotę 33.600

zł 00 gr (słownie: trzydzieści trzy tysiące sześćset złotych zero groszy),

w tym:

A. kwotę 15.000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych) na rzecz

Sygnity Polska S.A. ul. Aleje Jerozolimskie 180; 02-486 Warszawa

stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu wpisu

od odwołania;

B. kwotę 18.600 zł 00 gr (słownie: osiemnaście tysięcy sześćset złotych ) na

rzecz Konsorcjum wykonawców: Bonair S.A. ul. Rzymowskiego 34, 02-697

Warszawa (Lider) i Arcus S.A. ul. Kolejowa 5/7; 01-217 Warszawa

(Członek); Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o. ul. Wojciechowska 9A,

20-704 Lublin (Członek) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego

poniesione z tytułu wpisu od odwołania i wynagrodzenia pełnomocnika

odwołującego

2

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień

publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 907 ze zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od

dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie.

Przewodniczący: ……………

……………

……………

3

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Odwołania zostały wniesione w związku z prowadzonym przez zamawiającego

postępowania o udzielenie zamówienia publicznego na „Zakup, zaprojektowanie i wdrożenie

Systemu Procesów Własnej Informatycznego Wspierającego Obsługę Gospodarki

Zamawiającego poprzez udostępnienie usług biznesowych.”, znak postępowania PIO

1/32/2014, zwanego dalej „Postępowaniem”

Strona internetowa, na której zostało opublikowane Ogłoszenie i Specyfikacja Istotnych

Warunków Zamówienia: www.twobirds.com/pl.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z

dnia 10.10.20I4r. o numerze 2014/S 195-345582

Zarządzeniem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 1 kwietnia 2015r. połączono do

wspólnego rozpoznania odwołania oznaczone Sygn. akt KIO 618/15 i 625/15 jak powyżej w

sentencji wyroku.

Sygn. akt KIO 618/15

Odwołanie Konsorcjum wykonawców: Sygnity Polska S.A. ul. Aleje Jerozolimskie 180;

02-486 Warszawa

Odwołujący podniósł w odwołaniu następujące zarzuty

1. art. 24 ust. 2 pkt 2 Pzp polegające na wykluczeniu z postępowania odwołującego

mimo, iż nie zaszły przesłanki do jego wykluczenia,

2. art. 24 ust. 2 pkt 2 Pzp w związku z art. 14 Pzp oraz art. 182 ust. 6 Pzp poprzez

uznanie, że termin związania ofertą odwołującego upłynął w dniu 2 marca 2015 roku,

podczas, gdy upływał on w dniu 3 marca 2015, w którym to dniu odwołujący przedłużył

termin związania ofertą o do dnia 18.05.2015 roku,

3. art. 24 ust. 2 pkt 2 Pzp poprzez uznanie, że termin związania ofertą przez

odwołującego nie został przedłużony w czasie jego trwania,

4. art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp poprzez unieważnienie postępowania, mimo iż w

postępowaniu na dzień 17 marca 2015 roku była ważna i nie odrzucona oferta

odwołującego.

Żądanie:

4

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

W związku z powyższym odwołujący wnosi o uwzględnienie odwołania i nakazanie

zamawiającemu:

1. unieważnienia czynności unieważnienia postępowania,

2. unieważnienia czynności wykluczenia odwołującego z postępowania i uznanie, iż

pierwotny termin związania ofertą upływał w dniu 3 marca 2015 roku, a wobec

złożenia w tym dniu oświadczenia o przedłużeniu terminu związania ofertą, termin

związania ofertą nie wygasł w dniu 2 marca 2015 roku,

3. z ostrożności odwołujący wnosi również o unieważnienie uznania oferty za ofertę

odrzuconą jako złożoną przez wykonawcę wykluczonego,

4. wybór oferty odwołującego jako najkorzystniejszej w postępowaniu.

Interes:

Na skutek czynności zamawiającego interes odwołującego w uzyskaniu zamówienia doznał

uszczerbku. Niezgodne z przepisami Ustawy działania zamawiającego powodują, iż

odwołujący, który złożył ofertę ważną i nie podlegająca odrzuceniu nie może uzyskać

niniejszego zamówienia, tym samym może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez

zamawiającego przepisów ustawy. Gdyby zamawiający nie naruszył ww. przepisów ustawy,

oferta odwołującego zostałaby uznana za ofertę najkorzystniejszą w postępowaniu, a tym

samym odwołujący uzyskałby zamówienie. Powyższe niezbicie dowodzi naruszenie interesu

prawnego odwołującego w uzyskaniu zamówienia i stanowi wystarczającą przesłankę do

skorzystania ze środków ochrony prawnej przewidzianych w art. 179 i nast. ustawy.

Informacja o unieważnieniu Postępowania i wykluczeniu odwołującego z postępowania

została do odwołującego przesłana w dniu 17 marca 2015 roku, wobec czego wniesione

odwołanie (w dniu 27 marca 2015 roku) czyni zadość wymaganiom ustawowym wniesienia

odwołania w 10 dniowym terminie.

UZASADNIENIE

W dniu 17 marca 2015 roku zamawiający, działając przez ustanowionego Pełnomocnika,

powiadomił odwołującego o wykonaniu wyroku Izby z dnia 27 lutego 2015 (KIO 287/15,

293/15) w wyniku której to czynności odrzucona została oferta wykonawcy Atos IT Services

Sp. z o.o. Jednocześnie, Zamawiający zawiadomił o wykluczeniu z Postępowania

Odwołującego i wykonawców występujących wspólnie Bonair S.A., Arcus Systemy

Informatyczne Sp. z o.o., Arcus S.A. z uwagi na nieprzedłużenie terminu związania ofertą w

czasie związania oferty, który według zamawiającego upłynął w dniu 2 marca 2015 roku, a w

konsekwencji braku w postępowaniu oferty, która mogłaby być wybrana jako oferta

najkorzystniejsza - o unieważnieniu postępowania na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp.

Odwołujący nie zgadza się z decyzją zamawiającego, w szczególności zaś podnosi, że

termin związania ofertą trwa w sposób ciągły i nieprzerwany, na skutek skutecznie złożonego

5

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

oświadczenia o przedłużeniu związania ofertą, od dnia złożenia oferty do dnia 18.05.2015

roku. Nie zaistniały zatem przesłanki do wykluczania odwołującego z postępowania ani w

dniu 17 marca 2015 roku, ani w żadnym innym dniu, w szczególności zaś przesłanki do

uznania, że oferta złożona przez odwołującego w postępowaniu wygasła lub w inny sposób

nie wiąże odwołującego.

Odwołujący podnosi, że zgodnie z SIWZ termin składania ofert upływał w dniu 19 grudnia

2015 roku. Wykonawcy zobowiązani byli złożyć ofertę, którą związani byli przez okres 60 dni.

Oznacza to, że gdyby termin związania ofertą nie podlegał zawieszeniu na skutek

podejmowanych środków ochrony prawnej, to wykonawcy pozostaliby związani ofertą do

dnia 16 lutego 2015 włącznie. Powyższe ustalenie uwzględnia treść art. 84 ust. 5 Pzp,

zgodnie z którym bieg terminu związania ofertą rozpoczyna się wraz z upływem terminu

składania ofert.

W związku z podjęciem przez odwołującego środków ochrony prawnej w odniesieniu do

decyzji o wyborze oferty najkorzystniejszej i wniesieniem w dniu 13 lutego 2015 roku

odwołania, termin związania ofertą - zgodnie z art. 182 ust. 6 Pzp - uległ zawieszeniu. Przy

czym zawieszenie biegu terminu nastąpiło już w dniu 13 lutego 2015 roku (piątek).

Zawieszenie terminu związania ofertą trwało do czasu ogłoszenia przez Izbę ogłoszenia,

które nastąpiło w dniu 27 lutego 2015 roku (piątek).

Zauważyć należy, że o ile do obliczania terminów związania ofertą, jako terminów

obliczonych w dniach, mają zastosowanie przepisy art. 111 kodeksu cywilnego z modyfikacją

dotyczącą rozpoczęcia biegu terminu związania ofertą (art. 84 ust. 5 Pzp), o tyle okres

zawieszenia, nie jest terminem obliczanym w dniach ale terminem biegnącym od wniesienia

odwołania do czasu ogłoszenia przez Izbę orzeczenia. Do obliczania zawieszenia terminu

związania ofertą nie ma zatem zastosowania art. 111 § 2 kc, a zatem nie stosuje się zasady

nieuwzględniania przy obliczaniu tego terminu dnia, w którym nastąpiło zdarzenie skutkujące

zawieszeniem - wniesienie odwołania, co zdaje się zastosował Zamawiający. Pierwszym

dniem zawieszenia biegu terminu związania ofertą był zatem dzień 13 lutego 2015, a skoro

tak, to nie mógł w tym dniu jednocześnie biec kolejny dzień związania ofertą. Oznacza to, że

do zawieszenia biegu związania ofertą doszło po 56 dniu biegu tego terminu, tj. po dniu 12

lutego 2015-

Niespornym między stronami jest fakt, że ogłoszenie orzeczenia przez Izbę nastąpiło w dniu

27 lutego 2015 roku. Termin związania ofertą - jako termin liczony w dniach - biegł zatem

dalej od dnia 28 lutego 2015 roku (sobota). 60 dzień terminu związania ofertą upływał zatem

w dniu 3 marca 2015 roku (wtorek) o godzinie 24.00. W tym dniu Odwołujący złożył u

Zamawiającego - co wynika z dokumentacji Postępowania - oświadczenie o przedłużeniu

związania ofertą do dnia 18.05.2015 roku.

6

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Odwołujący wskazuje, że taki sposób obliczania okresu w jakim bieg terminu związania

ofertą był zawieszony wynika chociażby z orzeczenia KIO/UZP 1780/09 z dnia 26 stycznia

2010 roku. Zgodnie z tym orzeczeniem „zdarzeniem, które zawiesza termin związania ofertą

jest złożenie protestu, jednak okres tego zawieszenia został oznaczony nie w dniach, ale

jako nieokreślony, nieoznaczony czas do ostatecznego rozstrzygnięcia protestu”, przepis art.

111 § 2 kc. nie będzie miał w tym przypadku zastosowania.” Orzeczenie to pozostaje

aktualne z zastrzeżeniem, iż zdarzeniem, które zawiesza termin związania ofertą, zgodnie z

art. 182 ust. 6 Pzp jest wniesienie odwołania, a dniem kończącym zawieszenie jest

ogłoszenie orzeczenia przez Izbę. Prawidłowość takiego rozumowania potwierdza chociażby

przykład będący podstawą cytowanego orzeczenia, gdy odwołanie wnoszone byłoby w

ostatnim dniu biegu terminu związania ofertą. Gdyby przyjąć, że w dniu wniesienia odwołania

nadal biegnie termin związania ofertą, to termin ten wygasałby z upływem dnia w którym

odwołanie zostało wniesione. Nie dochodziłoby zatem do zawieszenia biegu tego terminu,

tylko jego wygaśnięcia, co nie jest zgodne z intencją ustawodawcy. Ponieważ dla terminów

liczonych w dniach, a takim jest termin związania ofertą, najmniejszą jednostką czasu jest

dzień, skutki czynności prawnej mające wpływ na bieg tak określonego terminu należy

również rozpatrywać i oceniać w dniach, mogą one następować zatem jedynie z początkiem

lub końcem dnia (liczonego jako doby od godziny 00.00 do godziny 23.59). Z powyższego

wynika zatem, że zawieszenie terminu związania ofertą następuje nie z chwilą wniesienia

odwołania i nie w dniu następnym po dniu wniesienia odwołania, ale w dniu w którym

odwołanie zostało wniesione. Potwierdza to stanowisko Izby z powołanego wyżej orzeczenia

„Trzydziestodniowy termin związania ofertą, wskazany przez zamawiającego w pkt 21 SIWZ

upłynąłby 12 listopada 2009 r., gdyby nie to, że uległ on w tym właśnie dniu zawieszeniu w

następstwie wniesienia przez odwołującego w tym dniu protestu. Izba uznała, że przepis art.

111 § 2 Łc. nie będzie miał w tym przypadku zastosowania, ponieważ brak jest w przepisie

art. 181 ust. 1 ustawy p.z.p- oznaczenia terminu zawieszenia w dniach. Oznacza to, iż w

dniu następnym po ostatecznym rozstrzygnięciu protestu oferta odwołującego się będzie

jeszcze w tym dniu ważna.” Reasumując, w dniu wniesienia odwołania termin związania

ofertą ulega zawieszeniu, a zatem dzień ten nie może być jednocześnie uznawany za dzień

w którym termin związania ofertą jeszcze biegnie.

Zauważyć również należy, że z orzeczenia powołanego przez Zamawiającego w decyzji o

wykluczeniu Odwołującego i unieważnieniu Postępowania wydanego przez Izbę w sprawie o

sygnaturze KIO 978/14 - Izba ustalając stan faktyczny, który akurat w tej sprawie pomiędzy

stronami nie był sporny i przez strony przyznany w toku postępowania, również przyjęła, że

dzień w którym ogłoszone zostało orzeczenie Izby nie był dniem biegu terminu związania

ofertą, a jej termin kontynuował bieg po zawieszeniu od dnia następnego po ogłoszeniu.

7

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Takie ustalenie potwierdza dodatkowo zasadność dokonanych przez Odwołującego obliczeń

w zakresie terminu związania ofertą.

Reasumując, Zamawiający błędnie przyjął, iż termin związania ofertą Odwołującego upłynął

w dniu 2 marca 2015 roku, podczas, gdy upłynąłby on w dniu 3 marca 2015 roku, o ile w tym

dniu Odwołujący nie złożyłby skutecznie oświadczenia o jego przedłużeniu do dnia

18.05.2015 roku. Do dnia zawieszenia biegu terminu związania ofertą upłynęło bowiem 56

dni związania ofertą, a pozostałe 4 dni tego terminu biegły począwszy od dnia 28 lutego

2015 roku do 3 marca 2015.

Niezależnie, Odwołujący podnosi również, że wobec przedłużenia terminu związania ofertą

w terminie, nie zaistniała podstawa prawna do unieważnienia Postępowania na podstawie

art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp, a Zamawiający naruszył przepisy Pzp unieważniając w takiej sytuacji

Postępowanie.

Odwołujący podnosi, że unieważnienie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego

na podstawie art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy nie złożono

żadnej oferty niepodlegającej odrzuceniu albo nie wpłynął żaden wniosek o dopuszczenie do

udziału w postępowaniu od wykonawcy niepodlegającego wykluczeniu. Odwołujący

podkreśla, że w Postępowaniu nie zaistniała taka sytuacja i nie zaistniałby nawet gdyby z

jakichś powodów uznać, że słuszną, jest decyzja Zamawiającego o wykluczeniu

Odwołującego i wykonawców występujących wspólnie Bonair S.A., Arcus Systemy

Informatyczne Sp. z o.o., Arcus S.A. Zauważyć należy, że dyspozycja art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp

nie obejmuje sytuacji, w której Zamawiający wyklucza wykonawców składających oferty, a

jedynie sytuację, gdy Zamawiający odrzuca oferty wykonawców. Zamawiający jednak nie

podjął w zakresie odrzucenia oferty Odwołującego żadnych decyzji, a przynajmniej nie

wynikają one z treści Zawiadomienia o unieważnieniu Postępowania z dnia 17 marca 2015

roku. Odwołujący jest świadom przepisu art. 24 ust. 4 Pzp, zgodnie z którym ofertę

wykonawcy wykluczonego uznaje się za odrzuconą, jednak to po stronie Zamawiającego

materializuje się obowiązek dokonania takiego uznania poprzez podanie informacji o

odrzuceniu oferty Odwołującego zgodne z tym artykułem. Działanie takie jest niezbędne,

chociażby w uwagi na sytuację, że oceniając oferty Odwołującego i wykonawców

występujących wspólnie Bonair S.A., Arcus Systemy Informatyczne Sp. z o.o., Arcus S.A.

Zamawiający nie dopatrzył się zaistnienia przesłanek do ich odrzucenia na podstawie art. 89

ust. 1 Pzp co potwierdziła decyzja Zamawiającego z dnia 4 lutego 2015 roku. Oferty te zatem

są ważne i do dnia dzisiejszego nie zostały przez Zamawiającego formalnie odrzucone, czy

też jakąkolwiek decyzją uznane za odrzucone. A mimo to, Zamawiający podejmując decyzję

o unieważnieniu Postępowania powołał się na przepis art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp, który może

być zastosowany nie w sytuacji wykluczenia wszystkich wykonawców w postępowaniu

jednostopniowym, a w przypadku odrzucenia wszystkich ofert.

8

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

W zaistniałym stanie faktycznym i prawnym, mając na uwadze przytoczoną argumentację,

orzecznictwo KIO oraz przepisy Ustawy, należy uznać, że niniejsze odwołanie jest w pełni

uzasadnione i konieczne. Ze względu na powyższe, Odwołujący wnosi jak w petitum.

Sygn. akt KIO 625/15

Odwołanie Konsorcjum wykonawców: Bonair S.A. ul. Rzymowskiego 34, 02-697

Warszawa (Lider); Arcus S.A. ul. Kolejowa 5/7; 01-217 Warszawa (Członek); Arcus

Systemy Informatyczne Sp. z o.o. ul. Wojciechowska 9A, 20-704 Lublin (Członek)

zwany dalej „odwołującym Bonair”.

Odwołaniem zaskarżono czynności zamawiającego to jest wykluczenie z postępowania

odwołującego, zaniechanie czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty

odwołującego, zaniechanie wyboru najkorzystniejszej oferty w postępowaniu, unieważnienie

postępowania.

Odwołujący Bonair zarzucił zamawiającemu naruszenie:

1. art.24 ust.2 pkt 2 ustawy Pzp. w sytuacji gdy odwołujący z własnej inicjatywy wydłużył

okres ważności wniesionego wadium jak również okres związania oferta do czasu

zawarcia umowy. W zaistniałej sytuacji nie nastąpiła żadna z okoliczności

zobowiązujących zamawiającego do wykluczenia odwołującego z postępowania na

podstawie art.24 ust.2 pkt 2 ustawy Pzp. W szczególności brak jest podstaw do

wykluczenie odwołującego z postępowania z powodu niewyrażenia zgody na

przedłużenie terminu związania ofertą. W oparciu o pismo zamawiającego można

jedynie domniemywać, że ta okoliczność miała stanowić podstawę do wykluczenia

odwołującego z postępowania.

2. Art.91 w zw. z art.85 oraz w zw. z art.82 ustawy Pzp. i art.66 i nast. k.c. poprzez

zaniechanie badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty odwołującego oraz

zaniechanie wyboru oferty najkorzystniejszej, a także bezzasadne stwierdzenie, że

oferta odwołującego wygasła.

3. Art.93 ust.1 pkt 1 ustawy Pzp. poprzez unieważnienie postępowania, podczas gdy

brak jest podstaw do uznania, że odwołujący podlega wykluczeniu lub, że złożona

przezeń oferta „wygasła” przez co brak jest oferty, która mogłaby być uznana za

najkorzystniejszą.

9

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Oferta złożoną przez odwołującego Bonair jest ofertą najkorzystniejszą spośród ofert nie

podlegających odrzuceniu. Tym samym odwołujący składa odwołanie powołując się na

interes w uzyskaniu zamówienia, co wyczerpuje przesłanki art.179 ust.1 ustawy Pzp.

W związku z powyższym odwołujący Bonair wnosi o:

1. Unieważnienie czynności unieważnienia postępowania,

2. Unieważnienie czynności wykluczenia odwołującego z postępowania,

3. Powtórzenie czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty odwołującego.

4. Dokonanie wyboru oferty najkorzystniejszej w postępowaniu.

Odwołującego powiadomiono o zaskarżonej czynności w dniu 17 marca 2015r. stąd

odwołujący podnosi, że odwołanie wniesiono w terminie.

Odwołujący przedstawił argumentację formalną i prawną za wniesionym odwołaniem.

W szczególności zwrócił uwagę na następujące okoliczności. Celem postępowania o

udzielenie zamówienia publicznego jest wybór najkorzystniejszej oferty i zawarcie z

wybranym wykonawcą umowy.

Przesłanki wykluczenia z postępowania zawarte w art.24 ust.2 ustawy Pzp jak i

unieważnienia postępowania zawarte w art. 93 ust.1 ustawy pzp powinny być interpretowane

ściśle.

Zamawiający wskazał jako podstawę unieważnienia postępowania brak ważnych ofert , gdyż

uznał, że upłynął termin związania ofertą odwołującego. Należy zwrócić uwagę, że takie

zastosowanie przepisu art.93 ust.1 pkt 1 ustawy Pzp jest niezgodne z przepisami prawa

bowiem upływ terminu związania ofertą nie może stanowić podstawy do jego zastosowania.

Tymczasem zamawiający w zawiadomieniu z dnia 17 marca 2015roku wbrew

jednoznacznemu obowiązkowi wynikającemu z art.92 ust.1 pkt 2 ustawy Pzp nie podjął

nawet próby uzasadnienia przyjętego przez siebie założenia o istnieniu podstaw do

odrzucenia oferty.

Z tego też względu upływ terminu związania ofertą nie decyduje o nieskuteczności oferty,

czy też o jej nieważności czy też o wygaśnięciu, ale wyłącznie o braku istnienia po stronie

wykonawcy obowiązku zawarcia umowy.

Mając powyższe na uwadze stwierdził, że żaden z obowiązujących przepisów prawa nie daje

podstaw do tego, że nie jest możliwe dokonanie badania, oceny oraz wyboru oferty, w

przypadku gdy upłynął termin związania ofertą. Upływ terminu związania ofertą nie uprawnia

zamawiającego do stwierdzenia, że oferta wykonawcy wygasła lub nie istnieje. Upływ

terminu związania ofertą nie skutkuje więc dyskwalifikacją wykonawcy z postępowania, w

szczególności jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że wykonawca dalej jest zainteresowany

udziałem w postępowaniu, w tym przypadku poprzez utrzymanie wabności wadium.

10

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Instytucja związania ofertą służy więc temu, aby wykonawca, który złoży ofertę nie mógł się z

niej wycofać. Nie oznacza to jednak, że po upływie terminu związania oferta złożona przez

wykonawcę oferta traci walor oferty. Upływ terminu związania ofertą ma tylko bowiem taką

konsekwencję, iż brak jest po stronie wykonawcy obowiązku zawarcia umowy z

zamawiającym.

Obecnie upływ terminu związania ofertą nie stanowi przeszkody do zawarcia umowy w

sprawie zamówienia publicznego (postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24

lutego 2010roku SK 22/08).

„Upływ terminu związania ofertą w żadnym wypadku, sam przez się, nie może stanowić

podstawy wykluczenia z postępowania wykonawcy na podstawie art.24 ust. 2 pkt 2 Pzp

bowiem nie stanowi przeszkody do badania oferty, jej wyboru i podpisania Umowy”(wyrok

Sądu Okręgowego w Lublinie z dnia 17 stycznia 2013r. IX Ga 392/13).

Odwołujący wskazał dłuższy okres związania ofertą niż wskazany w SIWZ do dnia 18 marca

2015., ponieważ do tego terminu była ważną gwarancja wadialna, przedłożona przez

odwołującego.

Orzecznictwo wskazuje jednoznacznie na to, że „Złożenie wadium – w postaci gwarancji

bankowej ważnej do określonego dnia jest jednocześnie wyrazem woli per facta concludentia

związania się ofertą do dnia uwidocznionego w gwarancji bankowej” (wyrok Sądu

Okręgowego w Katowicach z dnia 28 maja 2007r. Sygn. akt XIX Ga 194/07). Skoro więc

gwarancja wadialna była ważna do dnia 18.03.2015r. to oznacza, że odwołujący Bonair

uważał się za związanego ofertą do dnia 18.03.2015r. Przepis art.85 ust.1 ustawy Pzp

oznacza tylko tyle, że zamawiający nie może nakazać wykonawcom aby czuli się związani

ofertą dłużej niż terminy w tym przepisie wskazane. Tym samym , w stosunku do oferty

odwołującego Bonair termin związania ofertą mijałby nie dnia 3 marca 2015r. (lub jak błędnie

wskazał zamawiający dnia 2 marca 2015r.) ale 18 marca 2015roku.

Ponadto biorąc pod uwagę wskazany w SIWZ 60-dniowy termin, który w związku z opisanym

zawieszeniem upływałby w dni 3 marca 2015r.,odwołujący w celu uniknięcia jakichkolwiek

wątpliwości w tym zakresie złożył wobec zamawiającego w dniu 4 marca 2015r.

oświadczenie o dalszym związaniu ofertą do czasu zawarcia umowy. Potwierdził on tym

samym, iż w dalszym ciągu jest gotów do zawarcia umowy z zamawiającym.

Następnie w dniu 17 marca 2015r. odwołujący wydłużył okres obowiązywania wniesionego

wadium (z 18 marca do 16 czerwca 2015r.) potwierdzało to wolę odwołującego Bonair

dalszego związania ofertą i wolą zawarcia umowy.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności odwołujący Bonair wskazuje, że jest

nieprzerwanie związany ofertą przez cały okres wskazany w gwarancji wadialnej to jest do

dnia 16 czerwca 2015roku.

11

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Zamawiający dokonując ustaleń dotyczących związania odwołującego ofertą całkowicie

pominął gwarancję wadialną i uznał, że odwołujący był związany krótszym 60 –dniowym

terminem związania ofertą wynikającym z SIWZ.

Biorąc pod uwagę upływ terminu składania ofert to jest 19 grudnia 2014r. okres zawieszenia

upływu terminu związania ofertą od dnia 13 lutego 2015 do dnia 27lutego 2015roku ;60 –

dniowy termin związania ofertą upływałby w dniu 3 marca 2015roku.

Odwołujący podkreśla, że złożył w dniu 4 marca 2015 r. oświadczenie o przedłużeniu

terminu związania ofertą do dnia zawarcia umowy. Liczenie biegu terminu związania ofertą,

jako wyjątek od zasady liczenia terminu wynikający z przepisów KC, liczy się od dnia

złożenia oświadczenia, a nie od dnia następnego, to uznać należy, że oświadczenie o

przedłużeniu terminu związania ofertą obowiązuję od dnia jego złożenia, tj. analogicznie jak

tego typu oświadczenia składane wraz z ofertą. Tym samym Odwołujący był związany ofertą

do dnia 3 marca oraz od 4 marca na skutek oświadczenia złożonego w tym dniu, a zatem nie

doszło do przerwania terminu związania ofertą.

Jednocześnie nawet, gdyby uznać, że przez kilka godzin istniała niepewność co do tego, czy

wykonawca ten jest związany ofertą, to wątpliwość ta została usunięta o godz. 11:42 w dniu

4 marca, tj. z chwilą złożenia oświadczenia o przedłużeniu terminu związania ofertą.

1.28. Nie są zatem prawdziwe twierdzenia zamawiającego jakoby w stosunku do oferty

odwołującego w dniu 3 marca 2015 r. minął termin związania ofertą, ponieważ termin ten, na

skutek złożenia przez odwołującego oświadczenia o przedłużeniu terminu składania ofert w

dniu 4 marca 2015 r. nie został przerwany. Nadto termin ten w przypadku odwołującego mijał

dopiero 18 marca 2015 r. Oświadczenie, jakie odwołujący złożył w dniu 4 marca 2015 r. nie

zostało więc złożone, jak twierdzi Zamawiający, po terminie związania ofertą.

[Brak okoliczności mogących stanowić podstawę wykluczenia Odwołującego na podstawie

art. 24 ust 2 pkt 2 ustawy Pzp]

1.29. Zamawiający wykluczył Odwołującego powołując się na art. 24 ust 2 pkt 2 Pzp.

Zgodnie z art. 24 ust 2 pkt 2 Pzp „Z postępowania o udzielenie zamówienia wyklucza się

wykonawców [...]

a. którzy nie wnieśli wadium do upływu terminu składania ofert,

b. na przedłużony okres związania ofertą

c. lub w terminie, o którym mowa w art. 46 ust. 3,

d. albo nie zgodzili się na przedłużenie okresu związania ofertą."

1.30. Żadna z okoliczności wymienionych w tym przepisie nie wystąpiła, a tym samym brak

jest podstaw do wykluczenia Odwołującego z przedmiotowego postępowania.

12

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

1.31. Po pierwsze, Odwołujący wniósł wadium przed upływem terminu składania ofert,

który był wyznaczony na dzień 19 grudnia 2014 r., a wniesione wadium w formie gwarancji

bankowej z dnia 15 grudnia 2014 r. było ważne od dnia 19 grudnia 2014r. do dnia 18 marca

2015 r. Zamawiający wykluczył w dniu 17 marca 2015 r. Odwołującego dysponując rzeczoną

gwarancją bankową, a wykluczenie to miało miejsce w terminie ważności wadium

wniesionego przez odwołującego wraz z ofertą.

Dowód: gwarancja bankowa odwołującego (s. 73 oferty odwołującego)

1.32. Po drugie, gwarancja bankowa z dnia 15 grudnia była ważna od dnia 19 grudnia do

dnia 18 marca 2015 r., a w dniu 17 marca został doręczony Zamawiającemu aneks

przedłużający ważność wadium do 16 czerwca 2015 r.

Dowód: aneks nr 1 do gwarancji nr D0K6476GWB14JG z dnia 15.12.2014 r.

1.33. Tym samym wniesione przez odwołującego wadium, będące w posiadaniu

zamawiającego, jest ważne nieprzerwanie począwszy od dnia upływu terminu składania

ofert, do dnia dzisiejszego i pozostanie takim przez cały okres przedłużonego przez

odwołującego terminu związania ofertą.

1.34. Po trzecie, zamawiający nie dokonał ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej, a

tym samym nie było wezwania do wniesienia wadium w trybie art 46 ust 3 Pzp, a tym samym

również i ta okoliczność wymieniona w treści art. 24 ust 2 pkt 2 Pzp nie miała miejsca w

niniejszym stanie faktycznym.

1.35. Po czwarte, zamawiający nie wzywał do przedłużenia okresu związania ofertą, a

zatem również nie można mówić o tym, że odwołujący nie zgodził się na przedłużenie okresu

związania ofertą. Pomimo braku wezwania przez zamawiającego do przedłużenia okresu

związania ofertą, odwołujący pismem z dnia 27 lutego, a doręczonym Zamawiającemu w

dniu 4 marca, samodzielnie przedłużył ten termin, aż do dnia zawarcia umowy. Pismem z

dnia 9 marca 2015 r., doręczonym Zamawiającemu 9 marca 2015 r., wykazując należytą

dbałość o zapewnienie ciągłości zabezpieczenia oferty Odwołującego, Odwołujący wyraził

również wolę pozostawienia w dyspozycji Zamawiającego gwarancji bankowej nr

D0K6476GWB14JG z dnia 15 grudnia 2014 r. i pozostawił rzeczoną gwarancję w dyspozycji

zamawiającego. Zamawiający, w dniu podjęcia kwestionowanych czynności dysponował

więc i dysponuje nadal w stosunku do odwołującego ważnym wadium. Reasumując, w dniu

17 marca, tj. w dniu wykluczenia odwołującego z postępowania, zamawiający był

dysponentem oświadczenia odwołującego o pozostawaniu związanym ofertą do dnia

zawarcia umowy oraz ważnego wadium, a tym samym brak było podstaw do wykluczenia

odwołującego z postępowania na podstawie art 24 ust 2 pkt 2 Pzp.

1.36. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 85 ust. 2 Pzp Zamawiający nie ma obowiązku

wzywania wykonawców do przedłużenia terminu związania ofertą, co nie zmienia faktu, że

wykonawca może samodzielnie dokonać czynności przedłużenia terminu związania ofertą,

13

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

nie czekając na wezwanie zamawiającego. Nie może więc w świetle art. 24 ust. 2 pkt 2 Pzp

stanowić podstawy wykluczenia wykonawcy z postępowania nieprzedłużenie terminu

związania ofertą przez wykonawcę w przypadku, gdy zamawiający nie wezwał wykonawcy

do przedłużenia terminu związania ofertą, a wykonawca samodzielnie nie dokonał takiej

czynności. Dodać należy, że z żadnego obowiązującego przepisu ustawy nie wynika

obowiązek zamawiającego wykluczenia wykonawcy z postępowania w takim przypadku (por.

wyrok KIO z dnia 23 lipca 2014 r. KIO 1410/14).

1.37. Jednocześnie jedynie z ostrożności procesowej, na wypadek nie uznania za zasadne

powyżej wyrażonego stanowiska odwołującego (iż w odniesieniu do jego oferty nigdy nie

nastąpił stan braku związania ofertą], należy zwrócić uwagę na stanowisko zaprezentowane

w wydanym w niemalże identycznym do niniejszej sprawy stanie faktycznym, wyroku KIO z

dnia 19 marca 2012 r. (KIO 459/12 Lex Polonica nr 3846382], zgodnie z którym: „W art 85

ust 2 ustawy - Prawo zamówień publicznych zwrotu brak jest wymogu, aby czynność

przedłużenia terminu miała swoje miejsce w okresie związania ofertą. Użycie w powyższym

przepisie zwrotu „przedłużyć termin" jest wynikiem skutków takiej czynności, tj. skutku w

postaci przeciągnięcia związania o kolejny okres - dłuższy niż pierwotny. Wówczas bowiem

dochodzi do związania ofertą przez kolejny okres czasu oznaczony zazwyczaj terminem

końcowym lub pewnym okresem czasu, o który pierwotny okres ulega przedłużeniu.

Wszakże końcowy termin, a więc data do której wykonawca jest związany ofertą, zamyka

określony okres czasu i stanowi ona zamknięcie okresu związania, jak stanowi powyższy

przepis zgoda na przedłużenie tego terminu o oznaczony okres odnosi się do okresu, zaś

zwrot „przedłużenie terminu" stanowi jedynie zwyczajowo przyjęte sformułowanie, którego

użycie przez ustawodawcę nie zmienia faktu, iż czynność ta dotyczy okresu związania ofertą

(obejmującego określoną ilość następujących po sobie jednostek czasu), a nie terminu

związania".

1.38. W związku z powyższym nie ulega wątpliwości, że wobec odwołującego nie zaszły

jakiekolwiek podstawy wykluczenia z niniejszego postępowania. W szczególności, w

stosunku do odwołującego nie zaszła przesłanka wykluczenia z postępowania, o której

mowa w art. 24 ust. 2 pkt 2 Pzp. W konsekwencji powyższego, nie ulega również

wątpliwości, że w niniejszym postępowaniu nie zaszła podstawa unieważnienia

postępowania, o której mowa w art. 93 ust. 1 pkt 1 Pzp, polegająca na braku w

postępowaniu która zostać za Oferta oferty, mogłaby uznana najkorzystniejszą.

Odwołującego jest bowiem ofertą, która może być i powinna zostać uznana za

najkorzystniejszą. Ewentualny brak woli zamawiającego zawarcia umowy z wykonawcą nie

uzasadnia skorzystanie z instytucji unieważnienia postępowania. Sytuacja braku w

postępowaniu oferty, która mogłaby zostać uznana za najkorzystniejszą (art 93 ust. 1 pkt 1

Pzp), oznacza sytuację, w której w postępowaniu brak jest ofert niepodlegających

14

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

odrzuceniu lub ofert złożonych przez wykonawców niepodlegających wykluczeniu z

postępowania, (co nie miało

miejsca w przedmiotowym postępowaniu), nie zaś sytuację braku oferty, którą zamawiający

chciałby wybrać.

W świetle powyższego odwołujący wnosi o uwzględnienie odwołania.

Pismem z dnia 9 kwietnia 2015 roku odwołujący udzielił odpowiedzi na odwołanie zarówno

do sprawy oznaczonej Sygn. akt KIO 618 /15 jak i do sprawy oznaczonej Sygn. akt KIO

625/15 wnosząc o oddalenie obydwu odwołań w całości i zasądzenie od Sygnity oraz od

konsorcjum Bonair na rzecz zamawiającego kosztów postępowania odwoławczego.

W podsumowaniu swojego stanowiska stwierdził, że według zamawiającego termin

związania ofertą upłynął ostatecznie dnia 2 marca 2015roku a nie jak twierdzą odwołujący

dnia 3 marca 2015roku. Na tej podstawie zamawiający uważa, że żaden z oferentów nie

przedłużył skutecznie terminu związania ofertą.

Sygnity przystępujący po stronie zamawiającego w sprawie oznaczonej Sygn. akt KIO

625/15 pismem z dnia 9 kwietnia 2015roku przedstawił stanowisko w sprawie uzupełniając

swoje przystąpienie do postępowania odwoławczego z dnia 1 kwietnia 2015roku.

Skład orzekający Izby ustalił i zważył co następuje

Izba dokonała następujących ustaleń w sprawie

Na podstawie dokumentacji postępowania o udzielenie zamówienia publicznego doręczonej

do akt sprawy przez zamawiającego, na wniosek stron i uczestnika postępowania

przeprowadzono na rozprawie następujące dowody z dokumentów w wyniku, których

ustalono jak poniżej.

Sygn. akt KIO 618/15

Odwołujący Sygnity S.A. składając ofertę tak jak pozostali wykonawcy zgodnie z punktem 10

Formularza ofertowego złożył zobowiązanie o nieodwołalnym związaniu się złożoną ofertą

na okres 60 dni. Zobowiązanie złożone zostało następującej treści ”Niniejsza oferta wiąże

nas nieodwołalnie przez okres wskazany w Specyfikacji to jest przez okres 60 dni. Na

potwierdzenie powyższego wnieśliśmy wadium w wysokości 500.000,00zł. PLN (słownie:

pięćset tysięcy złotych) w formie gwarancji ubezpieczeniowej.

Z powyższego oświadczenia w złożonej ofercie wynika ważność związania ofertą na okres

60 dni. Na potwierdzenie czego składane jest wadium w formie gwarancji ubezpieczeniowej.

15

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Pismem z dnia 02.03.2015r. w dniu 03.03.2015r. odwołujący Sygnity S.A. złożył pisemne do

zamawiającego oświadczenie o przedłużeniu ważności złożonej oferty do dnia 18 maja

2015roku. Jednocześnie z tym oświadczeniem odwołujący Sygnity złożył Aneks nr 1 z dnia

03 marca 2015r. do gwarancji ubezpieczeniowej zapłaty wadium gwaranta Generali

Towarzystwo Ubezpieczeń S.A. Z treści załączonego Aneksu wynika, że ważność wadium

przedłuża się do dnia 18 maja 2015 roku.

Z powyższego wynika jednoczesne oświadczenie co do przedłużenia ważności złożonej

oferty jak i złożonego dokumentu potwierdzającego wniesienie wadium. Zarówno

oświadczenie o przedłużeniu związania ofertą jak i dokument gwarancji ubezpieczeniowej

potwierdzającej wniesienie wadium opiewają na ten sam okres to jest do dnia 18 maja 2015

roku.

Zamawiający przed terminem składania ofert zawiadomił potencjalnych wykonawców o

przedłużeniu terminu składania ofert do dnia 19 grudnia 2014roku a co uczynił pismem z

dnia 10 grudnia 2014roku.

Z powyższego wynika, że termin składania ofert upływa w dniu 19 grudnia 2014roku.

Sygn. akt KIO 625/15

Do oferty Konsorcjum Bonair załączona jest gwarancja bankowa z dnia 15 grudnia 2014r. Nr

DOK 6476GWB14JG jako wadium, wystawiona dla odwołującego konsorcjum Bonair przez

Bank Zachodni WBK. Z treści gwarancji wadialnej wynika, że obejmuje ona zobowiązania

powstałe z tytułu jej wystawienia w okresie od dnia 19 grudnia 2015r. do dnia 18 marca

2015r. („Niniejsza gwarancja jest ważna do dnia 18 marca 2015 roku włącznie”.).

Oferta Konsorcjum Bonair została zabezpieczona wadium na okres od dnia upływu terminu

składania ofert to jest od dnia 19 grudnia 2014r. do dnia 18 marca 2015 roku.

Pismo konsorcjum Bonair do zamawiającego z dnia 27 lutego 2015r. doręczone w dniu 4

marca 2015r. z treści, którego wynika „przedłużamy termin związania ofertą do dnia zawarcia

umowy”. Niniejszym pismo stanowi przedłużenie terminu związania ofertą powyżej terminu

60 dni ze skutkiem od dnia 4 marca 2015roku aż do dnia zawarcia umowy.

16

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Pismo zamawiającego z dnia 6 marca 2015r. przygotowane jako pokwitowanie oryginału

gwarancji bankowej z dnia 14 grudnia 2014r. kierowane do odwołującego konsorcjum Bonair

z adnotacją odwołującego na tym piśmie o treści „W związku ze złożonym pismem z dnia

09.03.2015r. niniejszym potwierdzam pozostawienie oryginału u Zamawiającego podpis

nieczytelny z datą dn. 9.03.2015r.

Na rozprawie pełnomocnik odwołującego konsorcjum Bonair, który złożył podpis w związku z

pozostawieniem gwarancji u zamawiającego, oświadczył do protokołu na powyższą

okoliczność, że nie odebrał od zamawiającego dokumentu gwarancji wadialnej postawionej

do jego dyspozycji przez zamawiającego. Pełnomocnik zamawiającego na rozprawie

potwierdził za zgodność z oryginałem niniejsze pismo wraz z znajdującą się na tym piśmie

adnotacją pełnomocnika odwołującego Bonair. Powyższa okoliczność stanowi dowód

posiadania przez zamawiającego gwarancji wadialnej odwołującego Konsorcjum Bonair z

datą ważności od dnia 19 grudnia 2014 roku do dnia 18 marca 2015 roku nieprzerwanie

przez cały ten okres.

Pismo z dnia 9 marca 2015r. konsorcjum Bonair do zamawiającego złożone na okoliczność

złożonego uprzednio u zamawiającego pisma z dnia 27 lutego 2015r. w sprawie

oświadczenia Konsorcjum Bonair o przedłużeniu terminu związania ofertą. Wyraża się w nim

ponownie wolę pozostawienia w dyspozycji zamawiającego zabezpieczenia oferty w formie

gwarancji bankowej z dnia 15 grudnia 2014r. Konsorcjum Bonair wnosi także do

zamawiającego aby nie dokonywał w oparciu o przepis art.46 ust.1 ustawy Pzp zwrotu

dokumentu gwarancji bankowej. Jednocześnie Konsorcjum Bonair deklaruje, że przed

upływem terminu ważności złożonej gwarancji bankowej przedłuży ważność gwarancji na

kolejny okres w związku z jego pismem z dnia 27 lutego 2015r. w sprawie przedłużenia

terminu związania ofertą.

Pismem tym konsorcjum Bonair potwierdza związanie złożoną ofertą, utrzymywanie

gwarancji wadialnej jak również zapowiada przedłużenie gwarancji wadialnej z jej upływem

jej ważności.

Pismem z dnia 17 marca 2015r. Konsorcjum Bonair skierowanym do zamawiającego z

przywołaniem pism z dnia 27 lutego 2015r. jak i z dnia 9 marca 2015r. przedłuża termin

ważności wadium do dnia 16 czerwca 2015r. Jednocześnie podtrzymuje zadeklarowany

wcześniej termin związania ofertą to jest aż do dnia zawarcia umowy. W załączeniu

przedkłada Aneks nr 1 z dnia 16 marca 2015r. do gwarancji przetargowej z dnia 15 grudnia

2014 roku z przedłużeniem ważności tej gwarancji do dnia 16 czerwca 2015roku.

Kolejne pismo konsorcjum Bonair potwierdza aktualność związania się złożoną ofertą aż do

dnia zawarcia umowy. Jak również stanowi przedłużenie wadium o kolejne trzy miesiące to

17

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

jest do dnia 16 czerwca 2015r. w związku ze złożeniem aneksu nr 1 z dnia 16 marca 2015r

do gwarancji z dnia 15 grudnia 2014roku.

Pismo z dnia 17 marca 2015r. zamawiającego do wykonawców zawiadamiające o

unieważnieniu postępowania.

Zgodnie z wyrokiem KIO z dnia 27 lutego 2015r. Sygn. akt KIO 287/15 i 293/15 zamawiający

unieważnia wybór najkorzystniejszej oferty z dnia 4 lutego 2015r. to jest oferty Atos IT

Services Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie oraz odrzuca ofertę tego wykonawcy wybranego

zgodnie z art.89 ust.1 pkt 2 ustawy Prawo zamówień publicznych. Zamawiający również

wyklucza z postępowania odwołującego konsorcjum Bonair oraz odwołującego Sygnity na

podstawie art.24 ust.2 pkt 2 ustawy Pzp. Według zamawiającego oferty złożone przez

konsorcjum Bonair oraz wykonawcę Sygnity wygasły 2 marca 2015r. przy uwzględnieniu 60

dniowego biegu terminu związania tych ofert, który rozpoczął bieg od dnia 19 grudnia 2014r.

W związku z zawieszeniem biegu terminu związania ofert, po złożeniu odwołań przez

konsorcjum Bonair oraz Sygnity, termin ten upłynął według wyliczeń zamawiającego 2 marca

2015. Termin ten nie został przedłużony przez wykonawców w czasie jego trwania. W tym

stanie rzeczy zamawiający unieważnia postępowanie na podstawie art.93 ust.1 pkt 1 Prawo

zamówień publicznych, tj. z uwagi na brak w tym postępowaniu oferty, która może zostać

wybrana jako oferta najkorzystniejsza. W uzasadnieniu zamawiający stwierdza, że nie miał

możliwości dokonania wyboru oferty najkorzystniejszej w niniejszym postępowaniu, gdyż w

dniu badania ofert w celu dokonania wyboru, tj. 17 marca 2015r. brak było w Postępowaniu

ważnej, wiążącej oferty niepodlegającej odrzuceniu.

Z zawiadomienia wynika przyczyna unieważnienia postępowania to jest art.93 ust.1 pkt 1

ustawy Pzp w związku z art. 24 ust.2 pkt 2 ustawy Pzp to jest z powodu wykluczenia z

postępowania obydwu pozostałych wykonawców jak i unieważnienia postępowania w

związku z brakiem ofert podlegających ocenie w ocenie zamawiającego „ważnych ofert”.

Izba zważyła co następuje w sprawach oznaczonych Sygn. akt KIO 618/15 i Sygn. akt

KIO 625/15.

Obydwa odwołania zasługują na uwzględnienie.

W przedmiotowej sprawie nie wystąpiły przesłanki do unieważnienia przez zamawiającego

postępowania o udzielenie zamówienia publicznego.

18

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Zamawiający po pierwsze w sposób nieprawidłowy ustalił termin związania ofertą w związku

z obowiązującym 60 dniowym terminem związania ofertą oraz przedłużeniem tego terminu z

powodu złożenia odwołania.

Termin składania ofert upływał w dniu 19 grudnia 2014r.

W dniu 13 lutego 2015roku zostały złożone odwołania w sprawach oznaczonych Sygn. akt

KIO 287/15 i Sygn. akt KIO 293/15.

Wyrok w połączonych sprawach został wydany w dniu 27 lutego 2015r.

Licząc 60 dniowy termin związania ofertą to zaczął on biec z upływem terminu do skladania

ofert to jest z dniem 19 grudnia 2015r. W przypadku gdyby nie było wniesione odwołanie to

60 dni upłynęło by w dniu 16 lutego 2015roku (13 dni grudnia 2014r.; 31 dni stycznia 2015r.;

16 dni lutego 2015r.).

W związku z wpływem do Izby odwołania w dniu 13 lutego 2015r. i opublikowaniem wyroku

w dniu 27 lutego termin 60 dni związania ofertą uległ zawieszeniu na okres 15 dni to jest od

dnia 13 lutego do dnia 27 lutego 2015roku a nie jak to liczył zamawiający od następnego

dnia to jest od dnia 14 lutego 2015 roku na okres 14 dni. Powyższe powoduje przedłużenie

terminu 60 dniowego związania oferta, który upływał w dniu 16 lutego o kolejne 15 dni.

Przedłużenie terminu związania ofertą o kolejne 15 dni licząc z upływem 16 lutego 2015roku

czyli od 17 lutego upływa 15 dni z dniem 3 marca 2015r.

Kwestię biegu terminu związania ofertą reguluje art. 85 ust.5 ustawy Pzp. zgodnie z którym

bieg terminu związania ofertą rozpoczyna się wraz z upływem terminu składania ofert.

Termin składania ofert upływa 19 grudnia 2014roku czyli bieg terminu związania oferta

rozpoczyna się z dniem 19 grudnia 2014roku a nie z dniem 20 grudnia 2014roku. Natomiast

koniec terminu związania ofertą następuje z upływem terminu określonego w Specyfikacji w

przedmiotowej sprawie z upływem 60 dni to jest z upływem 16 lutego 2015 roku. Bieg

terminu związania oferta może ulec zawieszeniu. Zawieszenie biegu terminu związania

ofertą następuje w przypadku wniesienia odwołania po upływie terminu składania ofert a co

nastąpiło w przedmiotowej sprawie. Termin składania ofert upływał w dniu 19 grudnia 2014r.

a odwołania na wybór najkorzystniejszej oferty wpłynęły w dniu 13 lutego 2015r. czyli po

upływie terminu składania ofert. Zdarzeniem, które spowodowało zawieszenie biegu terminu

związania ofertą było wniesienie odwołań co nastąpiło 13 lutego 2015roku a zdarzeniem,

które spowodowało odwieszenie zawieszonego terminu był 27 luty 2015r. Licząc od

zdarzenia zawieszającego bieg związania oferta (13 luty 2015r.) do zdarzenia

odwieszającego bieg terminu związania oferta (27 luty 2015r.) upływa 15 dni. Czyli termin

związania oferta, który pierwotnie upływał 16 lutego 2015r. ulega przedłużeniu o 15 dni, które

19

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

upłyną 3 marca 2015r. Liczenie terminu biegu związania ofertą jest uregulowane odmiennie

od regulacji kodeksu cywilnego w art. 111 § 2 w zakresie początku biegu terminu, ponieważ

art.85 ust.5 ustawy Pzp nakazuje rozpoczynać liczenie biegu terminu wraz z upływem

terminu składania ofert a nie od następnego dnia od upływu terminu składania ofert. Przy

czym należy mieć na uwadze, że reguła kodeksu cywilnego zawarta w art. 111 § 2

dotycząca nie liczenia dnia w którym nastąpiło zdarzenie dotyczy terminów oznaczonych w

dniach. W związku z tym reguła ta nie dotyczy liczenia terminów nie oznaczonych w dniach

np.: oznaczonych zdarzeniami. Reguła liczenia terminów oznaczonych w dniach odnosi się

do terminów oznaczonych np.: 3 dni, 7 dni,14 dni. Wówczas nie liczy się do upływu terminu

dni zdarzeń od których biegną terminy wyznaczone w dniach ( 3,7,14 itd.) tylko liczy się od

następnego dnia. Natomiast reguła liczenia terminu od następnego dnia nie dotyczy liczenia

terminów wyznaczonych zdarzeniami tak jak to ma miejsce w regulacji art.182 ust.5 ustawy

Pzp (od wniesienia odwołania do ogłoszenie wyroku.). Wówczas liczy się dni od zdarzenia

do zdarzenia to jest włącznie z dniem w którym nastąpiło zdarzenie zawieszające bieg

związania ofertą jak i dzień w którym nastąpiło zdarzenie odwieszające bieg związania

ofertą. Reasumując kodeks cywilny reguluje liczenie terminów od następnego dnia

zdarzenia tylko i wyłącznie do terminów oznaczonych w dniach a nie wyznaczonych

zdarzeniami ale z zastosowaniem reguły z art.85 ust.5 ustawy w związku z art.14 ustawy

Pzp.

Reasumując Izba uznaje za nieuprawnione stwierdzenie zamawiającego, że termin

związania ofertą upłynął 2 marca 2015r., ponieważ upłynął 3 marca 2015r.

W tym stanie rzeczy zarówno odwołujący Sygnity jak i odwołujący konsorcjum Bonair złożyli

oświadczenia o przedłużeniu terminu związania ofertą w sposób nie przerywający biegu

terminu związania ofertą. Skoro termin upływał w dniu 3 marca 2015r. to oświadczenie

odwołującego Sygnity z dnia 3 marca 2015r. o przedłużeniu terminu związania ofertą

nastąpiło jeszcze w czasie terminu związania ofertą. Natomiast konsorcjum Bonair składając

oświadczenie o terminie związania ofertą w dniu 4 marca 2015roku również zapewniło

ofercie nieprzerwane związanie ofertą. Żaden przepis ani kodeksu cywilnego ani ustawy

Prawo zamówień publicznych nie reguluje o której godzinie w danym dniu należy złożyć

oświadczenie aby mogło być liczone od danego dnia. Reasumując złożenie oświadczenia w

danym dniu zalicza to oświadczenia do złożenia w tym właśnie dniu. Regulacje odnoszą się

tylko do końca terminu (z upływem ostatniego dnia) a nie regulują początku terminu np.: z

rozpoczęciem dnia. Reasumując jeżeli termin związania ofertą upływał 3 marca 2015roku to

oświadczenie z dnia 4 marca 2015r. o przedłużeniu terminu związania oferta powoduje

ciągłość związania ofertą.

20

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

Niemniej dla rozstrzygnięcia zarzutów odwołań te zagadnienia nie decydują, ponieważ

zamawiający odrzucił oferty na podstawie art. 24 ust.2 pkt 2 ustawy Pzp. zgodnie z którym z

postępowania o udzielenie zamówienia wyklucza się wykonawców którzy nie wnieśli wadium

do upływu terminu składania ofert, na przedłużony okres związania ofertą lub w terminie, o

którym mowa w art. 46 ust. 3 albo nie zgodzili się na przedłużenie okresu związania ofertą.

Przepis ten reguluje wszystkie dostępne dla zamawiającego okoliczności, które obligują go

do wykluczenia z postępowania oferenta.

Przepis ten reguluje okoliczności wykluczenia z powodu wadium i tak jeżeli wykonawca nie

wniósł wadium przed upływem terminu składania ofert. W przedmiotowej sprawie

bezspornym jest, że obydwaj wykonawcy wmiesili wadium na wyznaczony termin to jest na

dzień 19 grudnia 2014 r. Przy czym odwołujący konsorcjum Bonair wniósł wadium aż do dnia

18 marca 2015roku. Natomiast odwołujący Sygnity przedłużył termin obowiązywania wadium

wraz z terminem związania oferty w dniu 3 marca 2015r., przedłużając jego obowiązywanie

do dnia 18 maja 2015r. Zresztą zamawiający dokonując wykluczenia odwołujących z

postępowania wobec żadnego z nich nie podniósł okoliczności nie zabezpieczenia ofert

wadium czy to na dzień składania ofert czy to po upływie 60 dniowego terminu związania

ofertami.

Tak więc zamawiający powołując się na podstawę z art.24 ust.2 pkt 2 ustawy Pzp do

wykluczenia odwołujących z postępowania nie miał podstaw do wykluczenia z powodu nie

wniesienia wadium, zresztą takiej okoliczności w uzasadnieniu zamawiający nie podawał.

W związku z powyższym bezspornym pozostaje, że na dzień wykluczenia z postępowania

obydwaj wykonawcy mieli zabezpieczone oferty ważnymi gwarancjami wadialnymi czy to

ubezpieczeniowymi jak odwołujący Sygnity czy to gwarancjami bankowymi jak to odwołujący

konsorcjum Bonair. Reasumując z powodu braku zabezpieczenia ofert wadiami wykluczenie

nie mogło mieć i nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie.

Ponadto na dzień podejmowania czynności wykluczenia obydwóch odwołujących z

postępowania obaj mieli zabezpieczone oferty ważnymi gwarancjami wadialnymi czy to

bankowymi czy to ubezpieczeniowymi.

Ponadto w sprawie nie wystąpiła przesłanka z art. 46 ust.3 ustawy Pzp. w związku z

ponownym wyborem najkorzystniejszej oferty wskutek wniesionego odwołania i wezwaniem

21

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

zamawiającego do ponownego wniesienia wadium w wyznaczonym przez zamawiającego

terminem.

Zasadnicze znaczenie w kontekście argumentacji uzasadnienia czynności zamawiającego o

wykluczeniu odwołujących z postępowania, dla rozstrzygnięcia odwołania, ma zagadnienie

terminu związania ofertą.

Bezspornym w sprawie jest, że zamawiający nie wzywał do przedłużenia okresu związania

ofertą. W związku z tym zamawiający nie miał również podstaw do wykluczenia z

postępowania w związku z odmową odwołujących wyrażenia zgody na przedłużenie okresu

związania ofertą. Wręcz przeciwnie dokonane na rozprawie ustalenia Izby wskazują na

zapobiegliwość w tym zakresie odwołujących, którzy z własnej inicjatywy zabiegali i to

skutecznie do nieprzerwanego związania ofertą poprzez z własnej inicjatywy składane

oświadczenia w dniu 3 i 4 marca 2015r. w związki z upływem terminu związania ofertami w

dniu 3 marca 2015roku.

Podsumowując brak zasadności po stronie zamawiającego wykluczenia z postępowania

obydwu odwołujących na podstawie wskazanego w piśmie z dnia 17 marca 2015 roku art.24

ust.2 pkt 2 ustawy Pzp. należy podkreślić, że zamawiający na dzień zaskarżonej czynności

dysponował od obydwu wykonawców zarówno oświadczeniami o pozostawaniu związanymi

ofertami jak i ważnymi zabezpieczeniami wadialnymi.

W powyższym stanie rzeczy Izba stwierdza po stronie zamawiającego naruszenie art. 24 ust

2 pkt 2 ustawy Pzp w związku z wykluczeniem odwołujących z postępowania o udzielenie

zamówienia publicznego a w konsekwencji odrzucenia ich ofert.

W konsekwencji zamawiający nie miał podstaw do unieważnienia postępowania na

podstawie art.93 ust.1 pkt 1 ustawy Pzp, zgodnie z którym zamawiający unieważnia

postępowanie o udzielenie zamówienia, jeżeli nie złożono żadnej oferty nie podlegającej

odrzuceniu.

W związku z powyższym na podstawie art.192 ust.2 ustawy Pzp. odwołania obydwu

wykonawców zasługują na uwzględnienie, ponieważ wykazali naruszenie wskazanych w

odwołaniu przepisów ustawy, które mają wpływ na wynik postępowania to jest z powodu

braku podstaw do unieważnienia postępowania w związku z nieuprawnionym wykluczeniem

z postępowania odwołujących.

22

Sygn. akt KIO 618/15 i KIO 625/15

O kosztach orzeczono stosownie do wyniku sprawy zgodnie z art. 192 ust. 9 i 10 i § 5 ust.2

pkt 1) Rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010r. w sprawie wysokości i

sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzaju kosztów w postępowaniu odwoławczym i

sposobu ich rozliczania (Dz. U. 2010r. Nr 41 poz. 238) zaliczając w koszty postępowania

odwoławczego kwotę 30.000,00 zł. uiszczoną przez odwołujących tytułem wpisów od odwołań

oraz zasądzając od zamawiającego na rzecz każdego z odwołujących kwotę po 15.000,00

złotych tytułem zwrotu uiszczonych wpisów i 3.600 złotych tytułem wynagrodzenia

pełnomocnika odwołującego Konsorcjum Bonair na podstawie przedłożonego rachunku.

Przewodniczący: ……………

……………

……………

23