Uchwała Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 17 stycznia 2011 r. w sprawie wytycznych dla komisarzy wyborczych oraz terytorialnych i obwodowych komisji wyborczych, dotyczących przygotowania i przeprowadzenia wyborów do rad gmin, rad powiatów, sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Warszawy oraz wyborów wójtów, burmistrzów i prezydentów miast w toku kadencji w latach 2010-2014

Ustala się wytyczne dla komisarzy wyborczych 1998 r. — Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad po- oraz terytorialnych i obwodowych komisji wyborwiatów i sejmików województw (Dz. U. z 2010 r. czych, dotyczące przygotowania i przeprowadzania Nr 176, poz. 1190), art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 15 marca wyborów do rad gmin, rad powiatów, sejmików woje- 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. wództw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Nr 41, poz. 361, z późn. zm.1)) oraz art. 2 ust. 2 ustawy Warszawy oraz wyborów wójtów, burmistrzów i prez dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpośrednim wyborze zydentów miast w toku kadencji w latach 2010—2014, wójta, burmistrza i prezydenta miasta (Dz. U. z 2010 r. stanowiące załącznik do uchwały. Nr 176, poz. 1191) Państwowa Komisja Wyborcza uchwala, co następuje:

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega ogłoszeniu. 1) Zmiany wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej: z 2002 r. Nr 127, poz. 1087, z 2006 r. Nr 249, poz. 1826 i 1828 S.J. Jaworski oraz z 2009 r. Nr 95, poz. 787. Załącznik do uchwały Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 17 stycznia 2011 r. (poz. 86) WYTYCZNE DLA KOMISARZY WYBORCZYCH ORAZ TERYTORIALNYCH I OBWODOWYCH KOMISJI WYBORCZYCH, DOTYCZĄCE PRZYGOTOWANIA I PRZEPROWADZANIA WYBORÓW DO RAD GMIN, RAD POWIATÓW, SEJMIKÓW WOJEWÓDZTW, RADY M.ST. WARSZAWY I RAD DZIELNIC M.ST. WARSZAWY ORAZ WYBORÓW WÓJTÓW, BURMISTRZÓW I PREZYDENTÓW MIAST W TOKU KADENCJI W LATACH 2010—2014 1. Ilekroć w niniejszych wytycznych jest mowa o: 4) radzie — należy przez to rozumieć radę gminy, radę powiatu, sejmik województwa, Radę m.st. War- 1) Ordynacji wyborczej — należy przez to rozumieć szawy i rady dzielnic m.st. Warszawy; ustawę z dnia 16 lipca 1998 r. — Ordynacja wybor- 5) wójcie — należy przez to rozumieć także burcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików wojemistrza i prezydenta miasta; wództw (Dz. U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1190); 6) wyborach w toku kadencji — należy przez to rozu- 2) ustawie o wyborze wójta — należy przez to rozu- mieć wybory ponowne, wybory uzupełniające, mieć ustawę z dnia 20 czerwca 2002 r. o bezpo- wybory przedterminowe i wybory do nowych rad; średnim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta 7) wyborach ponownych — należy przez to rozumieć miasta (Dz. U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1191); wybory ponowne do rad i wybory ponowne wójtów; 3) ustawie o samorządzie gminnym — należy przez to rozumieć ustawę z dnia 8 marca 1990 r. o samo- 8) wyborach przedterminowych — należy przez to rorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, zumieć wybory przedterminowe do rad i wybory z późn. zm.1)); przedterminowe wójtów. 2. Wybory w toku kadencji przeprowadza się, sto- 1) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały sując: ogłoszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 23, poz. 220, Nr 62,, Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 214, 1) odpowiednio wytyczne Państwowej Komisji Wypoz. 1806, z 2003 r. Nr 80, poz. 717 i Nr 162, poz. 1568, borczej ustalone dla wyborów przeprowadzonych z 2004 r. Nr 102, poz. 1055, Nr 116, poz. 1203 i Nr 167, w związku z upływem kadencji, z wyjątkiem wypoz. 1759, z 2005 r. Nr 172, poz. 1441 i Nr 175, poz. 1457, tycznych dotyczących przekazywania Państwowej z 2006 r. Nr 17, poz. 128 i Nr 181, poz. 1337, z 2007 r. Nr 48, Komisji Wyborczej danych o liczbie osób uprawpoz. 327, Nr 138, poz. 974 i Nr 173, poz. 1218, z 2008 r. Nr 180, poz. 1111 i Nr 223, poz. 1458, z 2009 r. Nr 52, nionych do głosowania oraz o liczbie wyborców, i Nr 157, poz. 1241 oraz z 2010 r. Nr 28, poz. 142 którym wydano karty do głosowania, w trakcie i 146, Nr 40, poz. 230 i Nr 106, poz. 675. głosowania; Nr 9 — 250 — Poz. 86 2) wzory urzędowych formularzy i druków wybor- nych z wygaśnięciem i obsadzeniem mandatów czych ustalone dla wyborów przeprowadzanych radnych, a także w sprawach związanych z wygaśw związku z upływem kadencji, z uwzględnieniem nięciem mandatu wójta; wzorów ustalonych uchwałą Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 17 stycznia 2011 r. w sprawie 2) c zuwają nad prawidłowym wykonywaniem przez ustalenia wzorów urzędowych formularzy oraz właściwe organy — stosownie do rodzaju wybodruków wyborczych stosowanych w wyborach rów — zadań wymienionych w art. 203a Ordynacji ponownych, uzupełniających, przedterminowych, wyborczej (utworzenie obwodów głosowania, powyborach do nowych rad oraz w wyborach przed- wołanie obwodowych komisji wyborczych, spoterminowych i wyborach ponownych wójtów, rządzenie spisów wyborców, podział na okręgi burmistrzów i prezydentów miast (M. P. Nr 9, wyborcze). Jeżeli zadania wyborcze wymienione); w tym artykule nie są wykonywane w terminie, w sposób zgodny z prawem, po bezskutecznym 3) wzory zgłoszenia kandydatów na członków komisji upływie wyznaczonego terminu ich wykonania kowyborczych ustalone uchwałą Państwowej Komi- misarz wyborczy wydaje postanowienie w sprasji Wyborczej z dnia 4 września 2006 r. w sprawie wie wykonania zastępczego; sposobu zgłaszania kandydatów na członków komisji wyborczych, wzoru zgłoszenia oraz zasad po- 3) s prawują nadzór nad przestrzeganiem prawa wywoływania terytorialnych komisji wyborczych borczego, w tym nad zgodnością z prawem czyni obwodowych komisji wyborczych w wyborach ności wykonywanych przez terytorialne i obwododo rad gmin, rad powiatów i sejmików woje- we komisje wyborcze; wództw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Warszawy (M. P. Nr 61, poz. 641, z późn. 4) podają do publicznej wiadomości wyniki wyborów zm.2)). oraz ogłaszają je w wojewódzkim dzienniku urzędowym, a także wykonują inne czynności powie- 3. Druki ustalone dla wyborów w związku z upły- rzone im przepisami prawa; wem kadencji stosuje się po dokonaniu stosownych zmian redakcyjnych oraz zmian związanych z rodza- 5) u czestniczą w postępowaniach w sprawach protejem wyborów. stów wyborczych. Kopie orzeczeń sądów o nieważności wyborów lub nieważności wyboru rad- 4. W wyborach w toku kadencji terytorialne i ob- nego (wraz z uzasadnieniem) komisarze wyborczy wodowe komisje wyborcze oraz komisarze wyborczy przesyłają do Państwowej Komisji Wyborczej. mogą korzystać ze wspomagania informatycznego. Zasady korzystania ze wspomagania informatycznego 2. Przyjmowanie zawiadomień o utworzeniu komitetu określa odrębna uchwała. wyborczego I. Zadania komisarzy wyborczych W wyborach ponownych mogą uczestniczyć wy- 1. Ogólne zadania łącznie komitety wyborcze utworzone dla wyborów, przeciwko ważności których wniesiono zasadny pro- Stosownie do uchwały Państwowej Komisji Wy- test. Udział innych komitetów wyborczych w takich borczej z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie określenia wyborach jest dopuszczalny jedynie wówczas, jeżewłaściwości terytorialnej komisarzy wyborczych, li z orzeczenia sądu wynika, że należy powtórzyć rówwłaściwości rzeczowej w zakresie wykonywania czyn- nież czynności związane z przyjmowaniem zawiadoności o charakterze ogólnowojewódzkim oraz trybu mień o utworzeniu komitetu wyborczego. pracy komisarzy wyborczych (M. P. Nr 13, poz. 225 i Nr 37, poz. 589, z 2004 r. Nr 6, poz. 114 oraz z 2010 r. W wyborach uzupełniających, wyborach przedter- Nr 68, poz. 856) zadania związane z przygotowaniem minowych oraz wyborach do nowych rad mogą i przeprowadzeniem wyborów wykonują komisarze uczestniczyć tylko komitety wyborcze utworzone wyborczy zgodnie z ich właściwością terytorialną. dla zarządzonych wyborów do określonej rady lub wyborów wójta. W wyborach w toku kadencji nie są ustalane zbiorcze wyniki wyborów na obszarze województwa. W związku z tym podanie do publicznej wiadomości Jeżeli wybory przedterminowe w danej gminie są wyników wyborów (do rady lub wyborów wójta) oraz jednocześnie wyborami do rady i wyborami wójta, to ogłoszenie obwieszczenia w wojewódzkim dzienniku utworzone dla udziału w tych wyborach komitety wyurzędowym należy do kompetencji właściwego tery- borcze mogą zgłaszać kandydatów na radnych i kantorialnie komisarza wyborczego. dydatów na wójta. Komisarze wyborczy, zgodnie z właściwością tery- W wyborach uzupełniających, wyborach przedtorialną: terminowych, wyborach do nowych rad wszystkie ko- 1) współdziałają z wojewodą w sprawach związanych mitety wyborcze (w tym również komitety wyborcze z zarządzeniem wyborów oraz w sprawach związa- partii politycznych i koalicyjne komitety wyborcze) zawiadamiają o swoim utworzeniu komisarza wyborcze- 2) Zmiany wymienionej uchwały zostały ogłoszone w M. P. go, którego właściwość terytorialna obejmuje jednostz 2006 r. Nr 68, poz. 701, z 2007 r. Nr 5, poz. 67 oraz z 2010 r. kę samorządu terytorialnego, w której odbywają się Nr 68, poz. 857 i Nr 73, poz. 928. wybory (art. 64j Ordynacji wyborczej). Nr 9 — 251 — Poz. 86 Zawiadomienia o utworzeniu komitetu wyborcze- Komisarze wyborczy przekazują Państwowej Kogo muszą spełniać takie same wymogi jak zawiado- misji Wyborczej kserokopie sprawozdań finansowych mienia składane w wyborach przeprowadzanych złożonych przez komitety wyborcze partii politycznych w związku z upływem kadencji, z tym że: i koalicyjne komitety wyborcze (bez załączonych do sprawozdań dokumentów) oraz postanowienia wyda- 1) zawiadomienia składa się w terminie ustalonym ne w sprawie tych sprawozdań. w kalendarzu wyborczym stanowiącym załącznik odpowiednio do rozporządzenia Prezesa Rady II. Wybory ponowne Ministrów lub zarządzenia wojewody; 1. Wybory przeprowadza się, poczynając od czyn- 2) komitety wyborcze wyborców nie zbierają podpi- ności wskazanej w postanowieniu sądu stwierdzająsów wyborców popierających utworzenie komite- cym nieważność wyborów lub nieważność wyboru tu wyborczego. radnego (art. 61 ust. 2 Ordynacji wyborczej). Jeżeli orzeczenie sądu nie zawiera wskazań co do czynności, Komisarze wyborczy wydają postanowienia od których należy ponowić postępowanie wyborcze, w sprawie zawiadomienia o utworzeniu komitetu wybądź budzi wątpliwości, czy dla przeprowadzenia wyborczego, stosując odpowiednio art. 64i Ordynacji borów powinny zostać powołane nowe komisje wywyborczej. borcze lub sporządzone nowe spisy wyborców, komi- Komisarze wyborczy zwrócą uwagę, aby w kalen- sarz wyborczy występuje do sądu o uzupełnienie podarzu wyborczym stanowiącym załącznik do zarządze- stanowienia lub o rozstrzygnięcie wątpliwości co do nia wojewody o przeprowadzeniu wyborów ujęta była jego treści (art. 351 § 1 i art. 352 Kodeksu postępowaczynność dotycząca zawiadomienia komisarza wybor- nia cywilnego w związku z art. 61 ust. 2 i art. 63 ust. 1 czego o utworzeniu komitetu wyborczego. i 2 Ordynacji wyborczej). 2. Odwołanie się w art. 62 ust. 2 Ordynacji wybor- 3. Przyjmowanie sprawozdań finansowych komiteczej do odpowiedniego stosowania w wyborach potów wyborczych nownych art. 26 tej ustawy oznacza, że wojewoda wydaje zarządzenie o wyborach ponownych po zasięg- Pełnomocnik finansowy każdego komitetu wybornięciu opinii komisarza wyborczego. Wojewoda oboczego uczestniczącego w wyborach uzupełniających, wiązany jest zarządzić wybory w ciągu 7 dni od zakońw wyborach przedterminowych oraz w wyborach noczenia postępowania sądowego (art. 62 ust. 1 Ordynawych rad obowiązany jest do złożenia komisarzowi cji wyborczej). Data tych wyborów musi przypadać wyborczemu sprawozdania finansowego, o którym w okresie 90 dni od dnia zakończenia postępowania mowa w art. 84 ust. 2 Ordynacji wyborczej. sądowego, jednakże kalendarz wyborczy może prze- Komitet wyborczy uczestniczący w wyborach po- widywać skrócone — w rozsądnym wymiarze — ternownych, w których prowadzona jest kampania wy- miny wykonania niektórych czynności wyborczych. borcza (tj. gdy w wyborach ponownych przeprowadza Komisarz wyborczy współdziała i zapewnia stosowną się głosowanie), składa oddzielne sprawozdanie fi- pomoc wojewodzie w sprawach związanych z zarząnansowe z wyborów poprzedzających wybory ponow- dzeniem wyborów i ustaleniem czynności postępowane i oddzielne sprawozdanie finansowe o przycho- nia wyborczego. W kalendarzu wyborczym muszą być dach i wydatkach związanych z udziałem w wyborach uwzględnione nie tylko te czynności, które wskazał ponownych. Sprawozdania finansowe z wyborów po- w postanowieniu sąd, ale także inne, będące następnownych składa się właściwemu komisarzowi wybor- stwem czynności wskazanych przez sąd (np. podanie czemu (art. 84 ust. 2a Ordynacji wyborczej). do wiadomości wyborców informacji o numerze i granicach okręgu, siedzibie komisji, a także danych o kan- W przypadku gdy komitet wyborczy nie pozyski- dydatach). Komisarze wyborczy udzielają potrzebnej wał i nie wydatkował środków, pełnomocnik finanso- pomocy komisjom wyborczym, organizując szkolenia, wy komitetu wyborczego może złożyć komisarzowi udzielając wyjaśnień prawnych oraz pomocy w sprawyborczemu oświadczenie zastępujące sprawozdanie wach organizacyjnych. finansowe. Do postępowania z oświadczeniami stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące sprawozdań 3. Dla przeprowadzenia wyborów ponownych nie finansowych. powołuje się nowych komisji, chyba że podstawą unieważnienia wyborów były zarzuty odnoszące się Komisarze wyborczy przyjmując sprawozdania fi- do komisji wyborczych (art. 63 ust. 1a i 2 Ordynacji nansowe, wykonują czynności, o których mowa wyborczej). W takim przypadku terytorialną komisję w art. 84 ust. 6, art. 84a ust. 1—4a, 7 i 8, art. 84b ust. 2, wyborczą powołuje się spośród kandydatów zgłoszoart. 84c oraz art. 84d ust. 4 i 5 Ordynacji wyborczej. nych przez pełnomocników tych komitetów wyborczych, które miały prawo zgłosić kandydatów w wy- Wydatki komitetu wyborczego uczestniczącego borach unieważnionych, a obwodowe komisje wyborw wyborach uzupełniających, przedterminowych lub cze — spośród kandydatów zgłoszonych przez pełnow wyborach ponownych, w których prowadzona jest mocników tych komitetów wyborczych, które mają kampania wyborcza, są ograniczone limitami wydatzarejestrowane listy kandydatów na radnych lub zareków na kampanię wyborczą, wyliczonymi w sposób jestrowanego kandydata na wójta. Do powoływania określony w art. 83e ust. 2 i 3 Ordynacji wyborczej (lub komisji stosuje się zasady określone w wyżej wymiew art. 24 ust. 5 ustawy o wyborze wójta). Limit wydatnionej uchwale Państwowej Komisji Wyborczej z dnia ków w wyborach uzupełniających i ponownych wyli- 4 września 2006 r. cza się, uwzględniając liczbę mandatów w okręgu, w którym komitet zarejestrował kandydatów, bez W skład nowej komisji wyborczej powołanej na względu na liczbę mandatów podlegających obsadze- wybory ponowne nie mogą wchodzić osoby, które byniu. ły członkami rozwiązanej komisji. Nr 9 — 252 — Poz. 86 4. Głosowanie w wyborach ponownych przepro- 2. Zarządzenie wojewody o wyborach podaje się wadza się na podstawie tych samych spisów wybor- niezwłocznie do publicznej wiadomości i ogłasza ców, które były sporządzone w związku z wyborami w wojewódzkim dzienniku urzędowym najpóźniej unieważnionymi, chyba że podstawą unieważnienia w 60. dniu przed dniem wyborów; w zarządzeniu powyborów były nieprawidłowości w spisie wyborców; daje się także liczbę wybieranych radnych. Ustawowe w takim przypadku sporządza się nowy spis wybor- terminy wykonania czynności wyborczych nie mogą ców. być skracane. Kalendarz wyborczy powinien obejmować wszystkie czynności wyborcze jak w wyborach Z uwagi na zmiany demograficzne spis wyborców związanych z upływem kadencji, z wyjątkiem nieodsporządzony w związku z wyborami unieważnionymi płatnego rozpowszechniania audycji wyborczych musi być aktualizowany przed wyborami ponownymi. (art. 76 ust. 2b Ordynacji wyborczej). W kalendarzu Jednakże aktualizacja ta może obejmować wyłącznie wyborczym należy wskazywać czynności dostosowaosoby, które pomiędzy wyborami unieważnionymi ne do przeprowadzanych wyborów, np. zamiast poa wyborami ponownymi ukończyły 18 lat, oraz osoby, wołania terytorialnych komisji wyborczych — powołaktóre w tym okresie zmarły lub utraciły czynne prawo nie Gminnej Komisji Wyborczej w................ wyborcze. Analogiczne zasady należy stosować w przypadku sporządzania nowych spisów wyborców W wyborach uzupełniających wykonuje się takie na wybory ponowne. same czynności jak w wyborach przeprowadzanych w związku z upływem kadencji, z uwzględnieniem za- 5. Przy czynnościach wykonywanych w wyborach sad zawiadamiania o utworzeniu komitetów wyborponownych mogą być obecni pełnomocnicy komite- czych wskazanych w pkt I.2 oraz zasad nadawania nutów wyborczych, których kandydaci kandydują w okrę- merów zarejestrowanym listom kandydatów wskazagu wyborczym, w którym czynności są powtarzane. nych w pkt III.4. Dotyczy to również mężów zaufania. Dla każdych wyborów uzupełniających są sporzą- 6. Druki, formularze i inne dokumenty (karty do dzane nowe spisy wyborców. Komisje wyborcze pogłosowania, protokoły sporządzane przez komisje wywołuje się zgodnie z zasadami ustalonymi wyżej wskaborcze, obwieszczenia) należy oznaczyć adnotacją inzaną uchwałą Państwowej Komisji Wyborczej z dnia formującą, że dotyczą wyborów ponownych. Treść 4 września 2006 r. dokumentów sporządzanych w związku z wykonywaniem wskazanych przez sąd czynności wyborczych na- 3. Komisja terytorialna sprawdza w czasie zgłoszeleży również dostosować do zakresu czynności wykonia list kandydatów na radnych, czy wykaz podpisów nywanych w konkretnych wyborach, zapewniając ich wyborców popierających zgłoszenie listy wyraźnie spójność z treścią zarządzenia wojewody o wyborach wskazuje, że dotyczy on wyborów uzupełniających do ponownych. Oznacza to m.in., że wypełnia się tylko te danej rady. Bada ponadto, czy na liście zgłoszono wyczęści protokołów i zestawień, które zawierają informaganą liczbę kandydatów. Należy pamiętać, że stomacje i dane dotyczące czynności przeprowadzonych sownie do art. 98 ust. 2 pkt 1 Ordynacji wyborczej w tych wyborach. lista kandydatów może zawierać najwyżej tyle nazwisk, ilu radnych wybiera się w okręgu w konkret- 7. Komisje wyborcze mają obowiązek wywieszenych wyborach; np. jeżeli w wyborach uzupełniająnia jednego egzemplarza odpowiednio protokołu głocych w 4-mandatowym okręgu wybiera się 1 radnego, sowania i protokołu z wyborów w miejscu łatwo dokażda zgłoszona lista może zawierać tylko po 1 kandystępnym dla wyborców (art. 64 Ordynacji wyborczej). dacie. W celu zapewnienia wyborcom zrozumiałej informacji o zakresie wyborów ponownych komisja podaje 4. Komisja terytorialna nadaje, w terminie określow protokole, w rubryce „Uwagi” bądź w dołączonej nym w kalendarzu wyborczym, zarejestrowanym lido protokołu odrębnej notatce, wyjaśnienie o wykostom numery w drodze losowania, poczynając od nunanych czynnościach (dotyczy to np. ponownego lomeru 1, stosując odpowiednio przepisy art. 64o ust. 7 sowania celem ustalenia, któremu kandydatowi przyi 8 Ordynacji wyborczej. pada mandat, przeliczenia głosów itp.). 5. W treści karty do głosowania komisja terytorial- 8. Właściwy terytorialnie komisarz wyborczy spona zamieszcza informację, że jest to karta do głosowarządza obwieszczenie o wynikach przeprowadzonych nia w wyborach uzupełniających do danej rady. wyborów ponownych i ogłasza je w wojewódzkim dzienniku urzędowym oraz podaje do wiadomości wyborców na obszarze działania rady, do której wybo- 6. Jeżeli w wyniku wyborów uzupełniających manry były przeprowadzone. dat nie zostanie obsadzony, wybory uzupełniające powtarza się między 6. a 9. miesiącem od daty wyborów III. Wybory uzupełniające w gminach do uzupełniających, w których mandat został nieobsa- 20 tys. mieszkańców dzony (art. 193 ust. 2 Ordynacji wyborczej). W takiej sytuacji komisarz wyborczy występuje do wojewody 1. Wybory uzupełniające zarządza się i przeprowa- o zarządzenie wyborów. dza w ciągu 3 miesięcy od daty stwierdzenia przez radę wygaśnięcia mandatu, a jeżeli uchwała rady 7. W przypadku gdy w wyborach uzupełniających o stwierdzeniu wygaśnięcia mandatu została zaskar- do rady gminy, mimo upływu terminu zawiadomienia żona do sądu administracyjnego i w wyniku wyroku komisarza wyborczego o utworzeniu komitetów wysądu administracyjnego zachodzi konieczność prze- borczych i zamiarze zgłaszania kandydatów na radneprowadzenia wyborów uzupełniających — w ciągu go, nie zgłosił się żaden komitet wyborczy i w związku 3 miesięcy od dnia uprawomocnienia się wyroku. z tym nie została powołana gminna komisja wybor- Nr 9 — 253 — Poz. 86 cza, komisarz wyborczy na podstawie art. 12 ust. 1 4. Obowiązkiem komisarza wyborczego, zgodnie pkt 1 i 8 Ordynacji wyborczej, w ramach sprawowania z art. 182 i 183 w związku z art. 194 ust. 1 i 2 Ordynacji nadzoru, powinien wydać obwieszczenie o przyczy- wyborczej, jest podanie do publicznej wiadomości nach nieprzeprowadzenia wyborów w okręgu z jedno- i ogłoszenie w wojewódzkim dzienniku urzędowym czesną informacją, że zgodnie z art. 193 ust. 2 Ordyna- zmian w składach rad. Niezbędne jest w związku z tym cji wyborczej wybory takie zostaną powtórzone mię- bieżące współdziałanie komisarzy wyborczych z właśdzy 6. a 9. miesiącem, licząc od daty tych wyborów. ciwymi radami, zapewniające systematyczne przeka- Obwieszczenie takie podlega opublikowaniu w woje- zywanie uchwał dotyczących zmian w składach rad, wódzkim dzienniku urzędowym oraz podaniu do pub- czuwanie nad poprawnością uchwał rad w tych spralicznej wiadomości wyborców poprzez rozplakatowa- wach oraz udzielanie potrzebnej pomocy prawnej. nie na terenie właściwego okręgu wyborczego. 5. Nie uzupełnia się składu rady oraz nie przeprowadza się wyborów uzupełniających, jeżeli do zakoń- 8. Wyborów uzupełniających nie przeprowadza czenia kadencji rady zostało mniej niż 6 miesięcy się, jeżeli ich data przypadałaby w okresie 6 miesięcy (art. 194 ust. 1 zdanie trzecie i ust. 3 Ordynacji wyborprzed zakończeniem kadencji rady (art. 193 ust. 4 Orczej). dynacji wyborczej). V. Wybory przedterminowe IV. Uzupełnianie składów rad gmin w gminach powyżej 20 tys. mieszkańców, 1. Wybory przedterminowe rady rad powiatów, sejmików województw, Rady m.st. Warszawy i rad dzielnic m.st. Przygotowanie i przeprowadzenie wyborów przed- Warszawy terminowych odbywa się, zgodnie z art. 196 Ordynacji wyborczej, na zasadach i w trybie przepisów Ordyna- 1. W razie wygaśnięcia mandatu uzupełnienie skłacji wyborczej, z zastosowaniem art. 26 ust. 1 tej ustadu rady następuje przez wstąpienie na opróżnione wy. miejsce kandydata z tej samej listy, który w wyborach uzyskał kolejno największą liczbę głosów, a nie utracił Wyborów przedterminowych nie przeprowadza prawa wybieralności. Gdyby natomiast dwaj kandy- się, jeżeli ich data przypadałaby w okresie 12 miesięcy daci uzyskali równą liczbę głosów, mandat uzyskuje przed zakończeniem kadencji rady (art. 196 ust. 3 ten kandydat, którego nazwisko jest umieszczone na Ordynacji wyborczej). liście w pierwszej kolejności (art. 194 ust. 1 Ordynacji wyborczej). 2. Wybory przedterminowe wójta 2. Jeżeli uzupełnienie składu rady w trybie art. 194 Przygotowanie i przeprowadzenie wyborów przedust. 1 i 2 Ordynacji wyborczej nie było możliwe, w wy- terminowych wójta odbywa się na zasadach określoniku czego skład rady zmniejszył się o ponad 1/5, wo- nych w ustawie o bezpośrednim wyborze wójta, burjewoda zarządza wybory uzupełniające do tej rady. mistrza i prezydenta miasta oraz w Ordynacji wybor- Informację o wystąpieniu takiej sytuacji komisarz wy- czej (art. 28d ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym). borczy niezwłocznie przekazuje wojewodzie. W wyborach uzupełniających w gminach powyżej 20 tys. Wybory przedterminowe wójta są zarządzane mieszkańców, w powiatach, w województwach, w sposób określony w art. 26 Ordynacji wyborczej. w m.st. Warszawie i w dzielnicach m.st. Warszawy Jeśli w wyborach przedterminowych wybiera się stosuje się odpowiednio tryb postępowania omówiotylko wójta, do zgłoszenia kandydata należy dołączyć ny w pkt III, z tym że numery zarejestrowanym listom wykaz podpisów wyborców popierających zgłoszenie nadają: co najmniej w liczbie wskazanej w art. 7 ust. 4 ustawy 1) terytorialne komisje wyborcze — w wyborach do o wyborze wójta. rad w gminach powyżej 20 tys. mieszkańców, Wzór wykazu osób popierających zgłoszenie kanw wyborach Rady m.st. Warszawy i wyborach do dydata na wójta stanowi załącznik do rozporządzenia rad dzielnic m.st. Warszawy, Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 listopada 2002 r. 2) właściwi terytorialnie komisarze wyborczy — w sprawie wzoru wykazu osób popierających zgłoszew wyborach do rad powiatów, nie kandydata na wójta, burmistrza albo prezydenta miasta w wyborach przedterminowych (Dz. U. Nr 197, 3) komisarze wyborczy wykonujący zadania ogólno- poz. 1664). wojewódzkie — w wyborach do sejmików województw, W wyborach przedterminowych wójta przeprowadzanych łącznie z wyborami przedterminowymi rady stosując odpowiednio przepisy art. 64o Ordynacji lub z wyborami do nowej rady prawo zgłoszenia kanwyborczej. dydatów mają komitety wyborcze, które zarejestrowały listy kandydatów na radnych w co najmniej połowie 3. W podziale mandatów w wyborach uzupełniają- okręgów wyborczych w danej gminie, przy czym cych w gminach powyżej 20 tys. mieszkańców, w po- w każdym z tych okręgów liczba zarejestrowanych wiatach, w województwach, w m.st. Warszawie przez ten komitet kandydatów nie może być mniejsza i w dzielnicach m.st. Warszawy biorą udział listy kan- od liczby radnych wybieranych w tym okręgu (art. 7 dydatów tych komitetów wyborczych, na których listy ust. 2 ustawy o wyborze wójta). Do zgłoszenia kandyoddano w wyborach uzupełniających co najmniej 5 % datów na wójta nie dołącza się wówczas wykazu podważnie oddanych głosów. pisów wyborców popierających zgłoszenie. Nr 9 — 254 — Poz. 86 Wyborów przedterminowych wójta nie przepro- w ciągu 90 dni od dnia utworzenia jednostki samorząwadza się, jeżeli data tych wyborów miałaby przypaść du terytorialnego. w okresie 6 miesięcy przed zakończeniem kadencji 2. Wyborów do nowych rad nie przeprowadza się, wójta, jak również wtedy, gdy data wyborów miałaby jeżeli ich data przypadałaby w okresie 6 miesięcy przypaść w okresie dłuższym niż 6 a krótszym niż przed zakończeniem kadencji rad (art. 197 ust. 8 Ordy- 12 miesięcy przed zakończeniem kadencji wójta i rada nacji wyborczej). gminy w terminie 30 dni od dnia podjęcia uchwały stwierdzającej wygaśnięcie mandatu wójta podejmie 3. Komisarze wyborczy są obowiązani systemauchwałę o nieprzeprowadzaniu wyborów (art. 28d tycznie analizować zmiany w podziale terytorialnym ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym). i podejmować działania związane ze skutkami tych zmian. Współdziałają także z wojewodami w sprawach VI. Wybory do nowych rad związanych z terminowym wykonaniem przez rady obowiązku podejmowania uchwał o wygaśnięciu 1. Do przeprowadzenia wyborów do nowych rad mandatów, a także w sprawach związanych z zarząstosuje się art. 26 Ordynacji wyborczej; wybory zarzą- dzeniem wyborów do rad w związku ze zmianami dza Prezes Rady Ministrów i są one przeprowadzane w podziale terytorialnym państwa.