Uchwała Rady Polityki Pieniężnej z dnia 29 września 1998 r. w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 1999.

Nr 36 - 825- Poz. 500 i 501

wodowany dążeniem inwestorów zagranicznych do i (lub) utrzymania deficytu obrotów bieżących na bez

walutowej dywersyfikacji portfela ich aktywów w obli piecznym poziomie.

czu ograniczenia liczby walut europejskich. Istotnym wyzwaniem dla osiągnięcia rocznego ce

Liberalizacja obrotu dewizowego oraz rosnący sto lu inflacyjnego w okresie realizacji średniookresowej

pień wymienialności złotego przyczynią się do rozwo strategii polityki pieniężnej mogą być skumulowane

ju rynków finansowych. Procesy te mogą jednak wy w czasie zmiany w systemie podatków pośrednich. woływać zmiany w dotychczasowych tendencjach po Podniesienie stawek VAT i akcyzy w celu dostosowania pytu na pieniądz oraz zwiększać jego niestabilność. ich do standardów UE może przejściowo powodować Rozwojowi rynku kapitałowego sprzyjać będzie rów wzrost wskaźnika CPI, który nie będzie objawem nie nież reforma emerytalno-rentowa, która najprawdopo skuteczności polityki pieniężnej.

dobniej wpłynąć może na wzrost skłonności do oszczę­ dzania, przy możliwym osłabieniu tempa wzrostu de Ważnym czynnikiem, warunkującym skuteczność pozytów terminowych. Rozwój systemów płatniczych polityki pieniężnej w najbliższych latach, będzie istnie będzie zmniejszał z kolei popyt na pieniądz gotówko jąca w polskiej gospodarce inercja inflacyjna. Po dłu­ gim okresie wysokiej inflacji podmioty gospodarcze wy. oraz gospodarstwa domowe formułują swe oczekiwa

W wymiarze wewnętrznym wśród czynników nia inflacyjne przede wszystkim na podstawie prze zwiększających niepewność w warunkach gospodaro szłych doświadczeń. Ich zachowania mogą więc być wania duże znaczenie będzie miała sytuacja sektora fi poważnym czynnikiem utrwalającym wzrost cen. Dla nansów publicznych w związku z projektowanymi re skutecznego przełamywania oczekiwań inflacyjnych formami strukturalnymi i instytucjonalnymi. duże znaczenie będzie miała wiarygodność prowadzo nej polityki pieniężnej. Jednocześnie ta polityka mo Od 1999 r. podstawowym problemem polityki fi głaby być bardziej skuteczna w ograniczaniu inflacji, skalnej państwa staje się finansowanie reform - a jej koszty w sferze realnej gospodarki mniejsze, gdy ustrojowej, ubezpieczeń społecznych, ochrony zdro by ograniczony został zakres systemowych mechani wia i oświaty - przy utrzymaniu niskiego deficytu bu zmów indeksacyjnych, zwłaszcza w sferze płac. dżetowego, jako warunku koniecznego do zachowania

stabilizacji makroekonomicznej. Jednocześnie decen *** tralizacja struktur państwa, jego struktur władzy i w konsekwencji decentralizacja finansów publicz Prezentowana Strategia nie ma charakteru za nych, mająca stworzyć warunki do bardziej efektywne mkniętego. Wraz z okresową oceną stopnia jej realiza go wykorzystywania środków budżetowych, może cji i aktualności, która będzie zawsze miała charakter w początkowym okresie stanowić czynnik dodatkowej publiczny, niektóre jej elementy będą mogły podlegać niepewności dla polityki fiskalnej. modyfikacji, dostosowaniu do bieżącego przebiegu procesów gospodarczych. Tym bardziej, że przedsta

Niezgodna z przewidywaniami rządu realizacja re wiana Strategia prezentuje stanowisko Rady Polityki

form i skumulowanie w czasie kosztów ich wdrażania Pieniężnej, które w pewnych kwestiach (np. decyzje

stanowić będą istotne zagrożenie dla finansów publicz z zakresu systemu kursu walutowego) musi zostać

nych, a w konsekwencji dla realizacji celu inflacyjnego uzgodnione z rządem.

501

UCHWAŁA RADY POLITYKI PIENIĘŻNEJ

z dnia 29 września 1998 r.

w sprawie ustalenia założeń polityki pieniężnej na rok 1999.

Na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierp § 1. Ustala się założenia polityki pieniężnej na rok 1999, stanowiące załącznik do uchwały. nia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. Nr 140, § 2. Uchwała wchodzi w życie z dniem 1 stycznia

) uchwala się, co następuje: 1999 r.

Przewodniczący Rady Polityki Pieniężnej: H. Gronkiewicz-Waltz

Członkowie Rady Polityki Pieniężnej: M. Dąbrowski, B. Grabowski, C. Józefiak, J. Krzyżewski, W Łącz­ kowski, J. Pruski, D. Rosati, G. Wójtowicz, W Zióf

kawska

Nr 36 - 826- Poz. 501

Załącznik do uchwały Rady Polityki Pie

niężnej z dnia 29 września 1998 r. (poz. 501)

ZAŁOŻENIA POLITYKI PIENIĘŻNEJ NA ROK 1999

1. Uwagi wstępne się w warunkach obniżenia tempa wzrostu PKB w 1999 r. do 5,4%. Rok 1999 będzie pierwszym rokiem realizacji Śred­ niookresowej strategii polityki pieniężnej opracowanej Przy takich założeniach szacowany przyrost podaży przez Radę Polityki Pieniężnej na okres 1999-2003. pieniądza, spójny z zakładanym celem ograniczenia in Strategia po raz pierwszy przedstawia najważniejsze flacji w 1999 r., wynosi 34-41 mld zł. zamierzenia w zakresie realizacji celów polityki pienięż­ nej w perspektywie dłuższej niż jeden rok. Tym samym Bardzo ważną decyzją Rady, przedstawioną w Stra zmienia się rola prezentowanych co roku Zatożeń poli tegii, jest przyjęcie zasady realizacji celu inflacyjnego tyki pieniężnej. Wprawdzie jak dotychczas przedsta w sposób bezpośredni. Rada uznała taką strategię za wiane w nich będą bardziej szczegółowo cele i kierun najlepszą wobec coraz ściślejszych powiązań gospo ki polityki pieniężnej projektowanej na dany rok, jed darki polskiej z gospodarką światową, jak również nak zarysowane w Zatożeniach konkretne zamierzenia w obliczu konieczności przełamywania oczekiwań in tej polityki będą podporządkowane wypełnieniu tez flacyjnych, co staje się jednym z podstawowych wa Średniookresowej strategii. runków dalszej dezinflacji. Realizacja tak zdefiniowanej strategii zakłada brak celów pośrednich. Przedstawio 2. Cele ny przedział wzrostu podaży pieniądza ma zatem jedy nie charakter prognozy.

Najważniejszym celem realizowanej przez bank centralny polityki pieniężnej jest obniżenie tempa 3. Instrumenty wzrostu cen, a w dalszej perspektywie ich stabilizacja. Jest to niezbędne dla zbudowania stabilnych funda Zgodnie ze strategią bezpośredniego celu inflacyj mentów długofalowego wzrostu gospodarczego. nego, Narodowy Bank Polski (NBP) będzie wykorzysty Przedstawionym w Strategii średniookresowym ce wał - stosownie do potrzeb - cały dostępny zestaw lem polityki pieniężnej jest obniżenie inflacji poniżej instrumentów polityki pieniężnej. aby osiągnąć założo­ 4% w roku 2003. ny na 1999 r. cel inflacyjny.

Podstawowym celem polityki pieniężnej w 1999 r., 3.1. Stopy procentowe umożliwiającym realizację celu średniookresowego, jest ograniczenie tempa wzrostu cen towarów i usług Zasadniczym instrumentem banku centralnego bę­ konsumpcyjnych, tak aby w końcu 1999 r. nie przekro dą w 1999 r. stopy procentowe. Stopa kredytu lombar czyło ono 8%-8,5% w porównaniu z końcem roku 1998. dowego nadal będzie pełnić funkcję stopy maksymal nej. określającej krańcowy koszt pozyskania pieniądza Stopień realizacji celu inflacyjnego określonego na rynku międzybankowym, a zarazem stopy wyzna wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych czającej ogólny kierunek zmian polityki pieniężnej. Sto (CPI) będzie również weryfikowany przez bank central pa określająca oprocentowanie krótkookresowych ny za pomocą wskaźnika tzw. inflacji bazowej. Tenden operacji otwartego rynku pozostanie natomiast stopą cje do trwałych zmian cen w gospodarce przedstawia referencyjną, informującą o bieżącym kierunku polity inflacja bazowa dzięki eliminowaniu cen tych towarów ki pieniężnej, mogącą podlegać częstszym zmianom i usług, które podlegają istotnym wahaniom sezono niż stopy podstawowe. Będzie ona wyznaczać najniż­ wym, są podatne na wpływ regulacji o charakterze ad szy poziom stóp dla międzybankowego rynku depozy ministracyjnym lub też na wpływ przejściowych szo tów o porównywalnym z danymi operacjami NBP ków podażowych. Przykładem wpływu takich czynni okresie zapadalności. ków może być przejściowy wzrost inflacji mierzonej wskaźnikiem CPI w pierwszych miesiącach 1998 r., któ Reakcja banków na zmiany stóp procentowych ry nie przeszkodził jednak w dalszym, planowym jej ob NBP może być osłabiona w wyniku istnienia znacznej

niżaniu. nadpłynności w sektorze bankowym. W celu ograni

czenia tej nadpłynności, a tym samym zwiększenia Osiąganie celu inflacyjnego będzie w 1999 r. doko skuteczności polityki pieniężnej, konieczne jest podję­ nywać się w zmienionych warunkach makroekono cie, we współpracy z rządem, działań zmierzających do micznych. Restrykcyjna polityka pieniężna przy współ­ ograniczenia przyrostu lub zmniejszenia stanu akty udziale polityki fiskalnej umożliwiła w 1998 r. sprowa wów banku centralnego. dzenie dynamiki popytu wewnętrznego do poziomu

tempa wzrostu PKB. Dzięki temu zahamowane zostało W warunkach rosnącego stopnia powiązań mię­ tempo wzrostu deficytu obrotów bieżących bilansu dzynarodowych rynków finansowych polityka stóp płatniczego. Biorąc pod uwagę tendencje występujące procentowych musi również uwzględniać zmienną róż­ w sektorze realnym gospodarki oraz przewidywane nicę dochodowości między instrumentami złotowymi uwarunkowania zewnętrzne (spadek popytu zewnętrz­ i walutowymi, a także kierunki polityki kursowej, tak nego na produkcję sektora eksportowego) Rada prze aby ograniczać nadmierny wzrost podaży pieniądza, widuje, że realizacja celu inflacyjnego będzie odbywać spowodowany napływem kapitału.

Nr 36 - 827- Poz. 501

3.2. Operacje otwartego rynku stóp procentowych i zapewnić realizację celu inflacyj

nego. NBP nadal będzie wykorzystywał operacje otwarte go rynku jako podstawowy instrument oddziaływania Strategia bezpośredniego celu inflacyjnego zakła­ na system bankowy. Poszczególne instrumenty wyko da, że będzie on realizowany w warunkach wzrostu rzystywane w tych operacjach dobierane będą zależnie stopnia płynności kursu walutowego, co powinno uła­ od konkretnych uwarunkowań rynkowych. Podstawo twić kontrolę podaży pieniądza. Upłynnienie kursu zło­ wym rodzajem stosowanych operacji będzie emisja bonów pieniężnych NBP. Akceptowana przez NBP ren tego będzie dokonywać się poprzez stopniowe rozsze towność bonów pieniężnych będzie miała na celu rzanie pasma jego wahań oraz zmniejszanie tempa peł­ ograniczenie ruchu wybranej stopy od dołu. Bank cen zającej dewaluacji. Służyć temu będzie również dąże­ tralny będzie generalnie koncentrował się na opera nie NBP do ograniczenia roli sesji fixingowej w kształ­ cjach krótkoterminowych, aby umożliwić kształtowa­ towaniu sytuacji na rynku walutowym. nie stóp długoterminowych przez rynek. W związku z wprowadzeniem jednolitej waluty eu W systemie operacji otwartego rynku nie przewi ropejskiej - euro - zmodyfikowany zostanie od duje się zasadniczych zmian formalnoprawnych, nie 1 stycznia 1999 r. skład koszyka walutowego, z którym można jednak w razie potrzeby wykluczyć wprowadze związana jest wartość złotego. Rada uznaje, że nowa nia instrumentów długookresowej absorpcji nadpłyn­ struktura koszyka powinna zostać oparta na euro i do ności sektora bankowego (np. obligacji NBP). Ograni larze USA. czeniu nadpłynności mogłaby także służyć restruktury zacja przez rząd jego zobowiązań w stosunku do banku 4. Uwarunkowania centralnego, tak aby były zbywalne na rynku papierów wartościowych. Pozwoliłoby to zmniejszyć wagę bo Rok 1999 przyniesie wiele istotnych wydarzeń, za nów pieniężnych NBP w operacjach otwartego rynku. równo w gospodarce światowej, jak i polskiej, które

3.3. Refinansowanie banków komercyjnych zwiększają niepewność w warunkach gospodarowa nia, mogąc przyczynić się również do modyfikacji poli

NBP nie przewiduje zasadniczych zmian w syste tyki pieniężnej. mie refinansowania banków. Banki będą miały możli­ wość zaciągania kredytu lombardowego pod zastaw Sytuacja na międzynarodowych rynkach finanso skarbowych papierów wartościowych, dla wyrówna wych w 1999 r. będzie kształtowała się w istotnym nia wahań płynności w krótkim okresie. Inne formy stopniu pod wpływem powstania strefy nowej walu kredytów refinansowych, ze względu na ich przezna ty europejskiej (euro). Może to prowadzić do zwięk­ czenie, nie będą miały większego wpływu na płynność szenia popytu na złotego wskutek ograniczenia liczby systemu bankowego. walut europejskich i w konsekwencji dążenia zagra

nicznych inwestorów do dywersyfikacji walutowej 3.4. Rezerwa obowiązkowa portfela ich aktywów. Trudno także precyzyjnie prze

Funkcjonowanie systemu rezerwy obowiązkowej widzieć, jakie konsekwencje dla gospodarki świato­ zależy w znacznym stopniu od realizacji założonego na wej, w tym również gospodarki polskiej, będą miały 1999 r. celu inflacyjnego przy istniejących uwarunko zaburzenia na międzynarodowych rynkach finanso waniach makroekonomicznych. wych, spowodowane kolejnymi kryzysami walutowy mi. Duża nadpłynność i jej względnie trwały charakter mogą skutkować utrzymaniem stosunkowo wysokich W tej sytuacji planowana na 1999 r. dalsza liberali stóp rezerwy obowiązkowej. Obniżenie tych stóp bę­ zacja przepisów dewizowych, przyczyniając się do roz dzie uwarunkowane trwałym zmniejszeniem inflacji, woju rynków finansowych, zwiększy również wrażli­ przywracaniem równowagi wewnętrznej i zewnętrz­ wość polskiej gospodarki na zjawiska zachodzące na nej, a także możliwą do osiągnięcia skalą redukcji nad międzynarodowych rynkach finansowych. Liberaliza płynności systemu bankowego. cja obrotu dewizowego, szczególnie w obliczu narasta

jących zjawisk kryzysowych na tych rynkach, będzie Jednocześnie bank centralny zakłada zwiększenie wymagać wzmocnienia kontroli nadzoru bankowego skuteczności wymaganej rezerwy obowiązkowej jako nad krajowym systemem bankowym. instrumentu polityki pieniężnej, dzięki wprowadzeniu

od 31 stycznia 1999 r. zmian w zasadach jej naliczania. Bardzo duże znaczenie dla eliminowania we Nie wyklucza się również możliwości ujednolicenia wnętrznych źródeł niepewności w przyszłym roku bę­

stóp rezerwy obowiązkowej od poszczególnych rodza dzie mieć zdolność polityki fiskalnej do zmniejszenia

jów depozytów. Termin wprowadzenia tych zmian bę­ deficytu budżetowego wobec konieczności finanso dzie uwzględniał uwarunkowania techniczne i organi wania reform - ustrojowej, ubezpieczeń społecz­ zacyjne banków oraz NBP. nych, ochrony zdrowia i oświaty. W tych warunkach kontynuowanie przez rząd zwiększania stopnia re

3.5. Kurs walutowy strykcyjności polityki fiskalnej w 1999 r. dawałoby szansę na zmianę nieoptymalnego, z punktu widzenia

Polityka kursu walutowego będzie tak prowadzona realizacji celu inflacyjnego, układu polityki makroeko

w 1999 r., aby tworzyć warunki dla skutecznej polityki nomicznej (restrykcyjna polityka pieniężna przy mniej

Nr 36 - 828- Poz. 501, 502 i 503

restrykcyjnej polityce fiskalnej). Taka struktura polity niższym od planowanych 14 mld zł, projektowany na ki makroekonomicznej była dotychczas przyczyną in 1999 r. deficyt w wysokości 13 mld zł nie będzie praw tensywnego napływu dewiz, któremu towarzyszyła dopodobnie oznaczał zaostrzenia polityki fiskalnej. realna aprecjacja złotego. Bardziej restrykcyjna poli Gdyby faktycznie realizowana polityki fiskalna zmierza tyka fiskalna umożliwiłaby również prowadzenie sku ła do jeszcze wyższego deficytu budżetowego, Rada tecznej polityki pieniężnej w warunkach dalszej libera Polityki Pieniężnej mogłaby zostać zmuszona do za lizacji regulacji dewizowych, wprowadzenia euro ostrzenia polityki monetarnej w celu zminimalizowania i związanego z tym prawdopodobnego wzrostu zagra ryzyka wzrostu popytu wewnętrznego i powiększenia nicznego zainteresowania inwestycjami portfelowy się deficytu obrotów bieżących. Zniweczyłoby to jed mi w Polsce. Lepsza harmonizacja polityki fiskalnej nak szanse na osiągnięcie optymalnego układu polity z polityką pieniężną prowadziłaby do dalszego spad ki makroekonomicznej. ku wciąż bardzo wysokich realnych stóp procento wych, obniżenia kosztów funkcjonowania przedsię­ * * * biorstw oraz zwiększenia ich skłonności do inwestycji. Sprzyjałoby to kontynuowaniu wysokiego tempa Rada Polityki Pieniężnej przedstawia Zatożenia wzrostu gospodarczego w warunkach realizacji celu polityki pieniężnej na 1999 r. w ustawowym terminie, inflacyjnego w 1999 r. mając nadzieję, że upowszechnienie tego dokumentu przed przekazaniem Sejmowi projektu ustawy budże­ Tymczasem sytuacja sektora finansów publicznych towej pozwoli na wykorzystanie go w kształtowaniu w 1999 r. zwiększać może niepewność co do kształtu polityki gospodarczej rządu. Będzie to również sprzy polityki fiskalnej. Wobec prawdopodobnego wykona jać zwiększeniu stopnia przewidywalności polityki nia deficytu budżetowego w roku 1998 na poziomie makroekonomicznej dla podmiotów gospodarczych.

502

ZARZĄDZENIE PREZESA NARODOWEGO BANKU POLSKIEGO

z dnia 30 września 1998 r.

zmieniające zarządzenie w sprawie ustalenia wzorów, stopu, próby, masy i wielkości emisji monet nominal nej wartości 2 zł i 10 zł oraz terminu wprowadzenia ich do obiegu.

Na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierp Nr 6, poz. 138) w pozycji "Wielkość emisji (w tys. szt.)" nia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. Nr 140, liczbę ,,400,0" zastępuje się liczbą ,,420,0", a liczbę

) zarządza się, co następuje: ,,30,0" zastępuje się liczbą ,,31,5".

§ 1. W załączniku do zarządzenia Prezesa Narodo § 2. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszewego Banku Polskiego z dnia 6 lutego 1998 r. w spra nia. wie ustalenia wzorów, stopu, próby, masy i wielkości emisji monet nominalnej wartości 2 zł i 10 zł oraz ter Prezes Narodowego Banku Polskiego: minu wprowadzenia ich do obiegu (Monitor Polski H. Gronkiewicz-Waltz

503

ZARZĄDZENIE PREZESA NARODOWEGO BANKU POLSKIEGO

z dnia 30 września 1998 r.

zmieniające zarządzenie w sprawie ustalenia wzoru, próby, masy i wielkości emisji monety nominalnej war tości 10 zł oraz terminu wprowadzenia jej do obiegu.

Na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierp w pozycji "Wielkość emisji (w tys. sztuk)" liczbę" 17,0" nia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. Nr 140, zastępuje się liczbą" 17,7".

) zarządza się, co następuje: § 2. Zarządzenie wchodzi w życie z dniem ogłosze- § 1. W załączniku do zarządzenia Prezesa Narodo nia. wego Banku Polskiego z dnia 24 marca 1998 r. w spra wie ustalenia wzoru, próby, masy i wielkości emisji monety nominalnej wartości 10 zł oraz terminu wpro Prezes Narodowego Banku Polskiego: wadzenia jej do obiegu (Monitor Polski Nr 10, poz. 187) H. Gronkiewicz-Waltz