Uchwała Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego z dnia 22 października 1997 r. w sprawie regulaminu Trybunału Konstytucyjnego.

Nr 81 - 2238- Poz. 787 i 788

Pana Leszka BALCEROWICZA - Wiceprezesa Rady Ministrów

Ministra Finansów

Pana Janusza TOMASZEWSKIEGO - Wiceprezesa Rady Ministrów

Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji

Pana Bronisława GEREMKA - Ministra Spraw Zagranicznych

Pana Mirosława HANDKE - Ministra Edukacji Narodowej

Pana Jacka JANISZEWSKIEGO - Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej

Panią Teresę KAMIŃSKĄ - Ministra - Członka Rady Ministrów

Pana Longina KOMOŁOWSKIEGO - Ministra Pracy i Polityki Socjalnej

Pana Jerzego KROPIWNICKIEGO - Ministra - Członka Rady Ministrów

Pana Wojciecha MAKSYMOWICZA - Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej

Pana Eugeniusza MORAWSKIEGO - Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej

Pana Janusza ONYSZKIEWICZA - Ministra Obrony Narodowej

Pana Janusza PAŁUBICKIEGO - Ministra - Członka Rady Ministrów

Pana Janusza STEINHOFFA - Ministra Gospodarki

Panią Hannę SUCHOCKĄ - Ministra Sprawiedliwości

Pana Jana SZYSZKO - Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa

Pana Wiesława WALENDZIAKA - Ministra - Członka Rady Ministrów

Pana Emila WĄSACZA - Ministra Skarbu Państwa

Pana Jerzego WIDZYKA - Ministra - Członka Rady Ministrów

Panią Joannę WNUK-NAZAROWĄ - Ministra Kultury i Sztuki

Pana Marka ZDROJEWSKlEGO - Ministra Łączności

Pana Ryszarda CZARNECKIEGO - Przewodniczącego Komitetu Integracji Europejskiej

Pana Andrzeja WISZNIEWSKlEGO - Przewodniczącego Komitetu Badań Naukowych

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: A. Kwaśniewski Prezes Rady Ministrów: J. Buzek

788

UCHWAŁA ZGROMADZENIA OGÓLNEGO SĘDZIÓW TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO

z dnia 22 października 1997 r.

w sprawie regulaminu Trybunału Konstytucyjnego.

Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunału Konsty § 2. Traci moc uchwała Trybunału Konstytucyjne tucyjnego: go w pełnym składzie z dnia 23 czerwca 1993 r. w spra wie Regulaminu czynności Trybunału Konstytucyjne przewodniczący: Andrzej Zoli - Prezes Trybunału go. Konstytucyjnego § 3. Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia sędziowie: Janusz Trzciński - Wiceprezes Trybu i obowiązuje do dnia 31 marca 1998 r. nału Konstytucyjnego, Zdzisław Czeszejko-Sochacki, Tomasz Dybowski, Lech Garlicki, Stefan J. Jaworski, Przewodniczący Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Krzysztof Kolasiński, Wojciech Łączkowski, Ferdynand Trybunału Konstytucyjnego: Andrzej Zoli Rymarz, Jadwiga Skórzewska-Łosiak, Wojciech Soko Prezes Trybunału Konstytucyjnego lewicz

na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 1 i art. 40 ustawy z dnia Sędziowie Trybunału Konstytucyjnego: Janusz Trzciń­ 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. ski, Zdzisław Czeszejko-Sochacki, Tomasz Dybow Nr 102, poz. 643) uchwala, co następuje: ski, Lech Garlicki, Stefan J. Jaworski, Krzysztof Kolasiński, Wojciech Łączkowski, Ferdynand Ry § 1. Ustanawia się regulamin Trybunału Konstytu marz, Jadwiga Skórzewska-Łosiak, Wojciech So cyjnego, stanowiący załącznik do uchwały. kolewicz

Nr 81 - 2239 - Poz. 788

Załącznik do uchwały Zgromadzenia Ogólnego

Sędziów Trybunału Konstytucyjnego z dnia

22 października 1997 r. (poz. 788)

REGULAMIN TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO

Rozdziat I 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643), zwanej dalej "ustawą", a ponadto Organy Trybunału Konstytucyjnego w miarę potrzeby dla rozpatrzenia innych spraw nale żących do kompetencji Trybunału. W tym celu zawia § 1. Zgromadzenie Ogólne Sędziów Trybunatu damia o terminie Zgromadzenia każdego sędziego Try Konstytucyjnego, zwane dalej "Zgromadzeniem Ogól bunąłu pisemnie, chyba że kolejny termin został usta nym", wykonuje czynności przewidziane w ustawie lony podczas obrad w razie ich odroczenia; do zawia i w niniejszym regulaminie, a w szczególności: domienia załącza się proponowany porządek obrad

1) w sprawach finansowo-budżetowych: oraz niezbędne materiały.

a) rozpatruje przedstawione przez prezesa Trybu 2. Zgromadzeniu Ogólnemu przewodniczy prezes, natu sprawozdanie z wykonania budżetu Trybu a w czasie jego nieobecności lub w razie innych prze natu za miniony rok, szkód - wiceprezes Trybunału. b) uchwala na wniosek prezesa Trybunatu projekt dochodów i wydatków Trybunatu na rok następ­ 3. Obrady Zgromadzenia Ogólnego są protokoło­ ny - w terminie do 30 czerwca roku poprzedza wane przez wyznaczoną przez prezesa Trybunału oso jącego rok budżetowy; bę; Zgromadzenie Ogólne może postanowić o za mkniętym charakterze obrad, bez udziału protokolanta 2) w sprawach dyscyplinarnych: i innych osób. a) ustosunkowuje się do wniosku prezesa Trybuna tu o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego § 3. 1. Zgromadzenie Ogólne w sprawie wyboru przeciwko sędziemu Trybunału i ustala w drodze kandydatów na stanowisko prezesa i wiceprezesa Try losowania rzecznika dyscyplinarnego, bunału zwołuje prezes Trybunału z odpowiednim wy przedzeniem terminów, o których mowa wart. 15 ust. 2 b) zaznajamia się z wynikami postępowania dyscy ustawy. plinarnego przeciwko sędziemu Trybunatu i wnioskami rzecznika dyscyplinarnego oraz wy 2. Zgromadzeniu Ogólnemu w sprawie wyboru stuchuje wyjaśnień zainteresowanego sędziego; kandydatów przewodniczy najstarszy wiekiem sędzia odstąpienie od wystuchania wyjaśnień może na Trybunału uczestniczący w Zgromadzeniu. stąpić tylko w razie obiektywnie niemożliwej do pokonania przeszkody (np. nieobecności w kra 3. Zgromadzenie Ogólne w sprawie wyboru kandy ju, poważnej choroby), datów odbywa się z wyłączeniem jawności.

c) ustala w drodze losowania skład orzekający w danej sprawie; 4. Głosowanie odbywa się odrębnie na każde ze stanowisk wymienionych w ust. 1. 3) w sprawach osobowych sędziego Trybunatu stwierdza wygaśnięcie mandatu na skutek orzecze § 4. 1. Zgromadzenie Ogólne może podejmować nia lekarskiego o trwałej niezdolności do petnienia uchwały w sprawach dotyczących projektu dochodów obowiązków sędziego z powodu choroby, ułomno­ i wydatków Trybunału Konstytucyjnego albo wyga ści lub upadku sił. Przed podjęciem uchwały w tej śnięcia mandatu sędziego Trybunału po upływie co sprawie przeprowadza stosowne postępowanie najmniej siedmiodniowego terminu od dnia powiado wyjaśniające, w którym wysłuchuje zainteresowa mienia sędziów Trybunału; termin ten nie może ulec nego; przepis pkt 2 lit. b) stosuje się odpowiednio. skróceniu. Zgromadzenie Ogólne może także postanowić o zwróceniu się do odpowiedniego zakładu opieki 2. W innych sprawach niż wymienione w ust. 1 zdrowotnej o wyrażenie opinii o stanie zdrowia sę­ Zgromadzenie Ogólne może uznać się za zdolne do po dziego Trybunału; dejmowania uchwał bez zachowania co najmniej sied miodniowego terminu, jednakże tylko w tym wypadku, 4) w sprawach organizacyjnych: gdy pilność sprawy lub nieodwracalne następstwa jej a) rozpatruje co najmniej raz w roku informację nierozpatrzenia tego wymagają. prezesa Trybunału o działalności Trybunału i problemach wynikających z jego działalności, § 5. 1. Prezes Trybunału wykonuje czynności prze widziane w ustawie i innych przepisach prawa, b) określa plan prac badawczych zespołu analiz Biura Trybunału na potrzeby orzecznictwa Try a w szczególności: bunału, 1) reprezentuje Trybunał na zewnątrz;

c) może ustalić stałe zespoły orzekające w danym 2) zapewnia organizacyjne i administracyjne warunki roku kalendarzowym i określić sposób kierowa pracy Trybunału przy pomocy podległego mu Biu nia do nich spraw przez prezesa Trybunału, ra Trybunału;

d) określa strój urzędowy dla sędziów Trybunału 3) zarządza ogłaszanie orzeczeń Trybunału w zbiorze podczas rozprawy; urzędowym;

5) w sprawach kontaktów zagranicznych z sądami 4) wykonuje wyroki Trybunału ogłoszone w organie konstytucyjnymi ustala roczny plan wizyt i innych publikacyjnym; form współpracy. 5) a) po zasięgnięciu opinii Zgromadzenia Ogólnego § 2. 1. Prezes Trybunału zwołuje co najmniej raz nawiązuje i rozwiązuje stosunek pracy z osobami w roku Zgromadzenie Ogólne dla rozpatrzenia spraw na kierowniczych lub samodzielnych stanowi wymienionych wart. 14 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia skach, określonych w statucie Biura,

Nr 81 - 2240 - Poz. 788

b) ustala rozkład i wymiar czasu pracy pracowni mi umowami międzynarodowymi lub ustawą, odpo

ków zatrudnionych w nie pełnym wymiarze cza wiadające wymogom określonym w ustawie o Trybu su pracy, nale Konstytucyjnym, prezes Trybunału kieruje,

c) na wniosek lub za zgodą zainteresowanych sę­ z uwzględnieniem kolejności ich wpływu, do właściwe­ dziów Trybunału przydziela im asystentów oraz go składu orzekającego. pracowników zajmujących samodzielne stano 2. Prezes Trybunału kieruje do rozpatrzenia wnioski wiska ds. orzecznictwa; (pytania prawne) pochodzące od podmiotów wymie 6) ustala w drodze zarządzenia: nionych wart. 191 i art. 193 Konstytucji Rzeczypospo a) czynności biurowe i sposób prowadzenia w Try litej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, bunale akt, repertoriów, terminarzy i ksiąg po poz. 483), jeżeli spełniają warunki formalne wynikające mocniczych w sprawach rozpoznawanych przez z art. 32 ustawy.

Trybunał, 3. Jeżeli wniosek (pytanie prawne) zawiera braki b) sposób prowadzenia rejestrów wykonania orze formalne, prezes Trybunału zwraca się o ich usunięcie, czeń Trybunału, wyznaczając w tym celu odpowiedni termin. c) sposób używania i przechowywania pieczęci urzędowych Trybunału. 4. Prezes Trybunału rozstrzyga w formie zarządze­ nia o skierowaniu wniosku (pytania prawnego) do roz 2. Prezes Trybunału może upoważnić osoby zatrud patrzenia; równocześnie wyznacza skład orzekający nione w Trybunale na kierowniczych lub samodziel Trybunału, w tym przewodniczącego i sędziego-spra­ nych stanowiskach do załatwiania z jego upoważnienia wozdawcę· określonych spraw związanych z działalnością Biura. 5. W sprawach rozpatrywanych na rozprawie (po

§ 6. Prezes Trybunału Konstytucyjnego: siedzeniu) w pełnym składzie przewodniczy prezes lub wiceprezes Trybunału. Jeżeli prezes lub wiceprezes 1) informuje Zgromadzenie Ogólne o wszystkich waż­ Trybunału jest sędzią-sprawozdawcą, nie może on łą­ nych wydarzeniach dotyczących Trybunału i sę­ czyć tej funkcji z przewodniczeniem składowi orzekają­ dziów Trybunału; cemu. W sprawach szczególnie zawiłych skierowanych 2) wskazuje trzech sędziów Trybunału do składu Pań­ do rozpatrzenia przez Trybunał w pełnym składzie pre stwowej Komisji Wyborczej; zes Trybunału może wyznaczyć dwóch sędziów-spra­ 3) umożliwia każdemu sędziemu Trybunału zaznajo wozdawców. W rozpoznawaniu sprawy w pełnym skła­ mienie się z aktami postępowania karnego lub dys dzie biorą udział wszyscy sędziowie Trybunału, chyba cyplinarnego sędziego Trybunału. że zachodzi obiektywna przeszkoda w uczestniczeniu sędziego w rozprawie (posiedzeniu).

§ 7. 1. W czasie nieobecności prezesa Trybunału, § 10.1. Wnioski pochodzące od podmiotówwymie w jego zastępstwie, wiceprezes Trybunatu kieruje Try nionych wart. 191 ust. 1 pkt 3-5 Konstytucji oraz bunałem oraz wykonuje zadania i czynności, przewi wart. 32 ust. 2 ustawy, spełniające warunki określone dziane w regulaminie. wart. 32 ust. 1 i 2 ustawy, prezes Trybunału kieruje, 2. Wiceprezes Trybunału wykonuje nadto inne z uwzględnieniem kolejności wpływu spraw, w celu czynności z upoważnienia prezesa Trybunału; czynno wstępnego rozpatrzenia przez wyznaczonego przez ści te mogą wynikać z ustalonego między nimi podzia siebie sędziego Trybunatu. łu i mieć charakter stały lub czasowy. 2. Zażalenie na postanowienie w sprawie nienada

nia wnioskowi dalszego biegu prezes Trybunału, 3. Wiceprezes Trybunału zaznajamia się na bieżąco w drodze zarządzenia, kieruje do rozpatrzenia w skła­ z całością spraw z zakresu kierownictwa Trybunałem. dzie trzech sędziów Trybunału na posiedzeniu niejaw prze 4 z . p W re r z a e z s i a e p i r w z i e c s e z p k r ó e d z e w s a s p Tr ra yb w u o n w ał a u n , i u p r o e b z o e w s i l ą u z b k z ó a w o n r y z m ek . a P ją r c e y z , e s w T t r y y m bu n p a r ł z u e w w o y d z n n i a c c z z ą a c e w g o t e i j s s ę p d r z a i w eg i o e - s s p k r ła a d ­ stępujący go wiceprezes wyznacza na piśmie sędziego wozdawcę· Trybunału do zastępstwa. W razie niewyznaczenia sę­ § 11. 1. Prezes Trybunału Konstytucyjnego zwraca dziego w tym trybie, prezesa i wiceprezesa Trybunału się do Prokuratora Generalnego o zajęcie stanowiska zastępuje najstarszy wiekiem sędzia Trybunału. w kwestiach podniesionych we wniosku (pytaniu praw

używ § a 8 j . ą 1. p i T e r c y z b ę u c n i ał u r K z o ę n d s o t w y y tu c c h y j z n y w i iz p e re ru ze n s k ie Tr m y bu g n o a d ł ł u a p n o ym d ) u i w w a y g z ę n a s c to z p a i w eń ty za m wi c ł e oś lu c i o d or p a o z w p i i e l d n n oś i c t i e r s m pr in aw , b y i . orąc Rzeczypospolitej Polskiej i napisem odpowiadającym 2. Prezes Trybunału lub skład orzekający może tak obowiązującym przepisom. że zwrócić się do innych organów lub organizacji o za

jęcie stanowiska w kwestiach mogących mieć znacze 2. Pieczęcie Trybunału i prezesa Trybunału przecho nie dla rozstrzygnięcia zawisłej sprawy. wuje osoba wyznaczona przez prezesa Trybunału

w drodze zarządzenia. § 12. Do wniosków Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, zgłoszonych w trybie art. 122 ust. 3 i art. 133 Rozdział II ust. 2 Konstytucji, stosuje się odpowiednio przepisy § 9 regulaminu. Nadawanie biegu wnioskom (pytaniom prawnym)

w sprawie zgodności aktów normatywnych z Konsty Rozdział III tucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą Wnioski w sprawie sporów kompetencyjnych

§ 9. 1. Wnioski (pytania prawne) w sprawie zgodno § 13. 1. Do wniosków w sprawach rozstrzygania ści aktów normatywnych z Konstytucją, ratyfikowany- sporów kompetencyjnych, zgłoszonych na podstawie

Nr 81 - 2241 - Poz. 788

art. 192 Konstytucji, stosuje się odpowiednio § 9 regu skich oraz pozostałych uczestników o wszczęciu postę­ laminu. powania.

2. Na korzyść wnioskodawcy albo organu, wobec § 21. 1. Jeżeli sędzia-sprawozdawca oceni, że którego skierowany jest zarzut naruszenia kompeten w sprawie skargi konstytucyjnej zachodzą warunki cji, może przystąpić w każdym stanie sprawy także in przewidziane wart. 59 ust. 2 ustawy, kieruje sprawę do ny podmiot, wymieniony wart. 192 Konstytucji, o ile rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym. orzeczenie Trybunału może mieć znaczenie dla zakresu jego kompetencji. 2. Do rozpatrzenia na posiedzeniu niejawnym sę­

dzia-sprawozdawca kieruje również sprawę, w której § 14. 1. Stawiennictwo wnioskodawcy na rozpra zachodzi potrzeba rozważenia wydania tymczasowego wie przed Trybunałem Konstytucyjnym jest obowiąz­ postanowienia o zawieszeniu lub wstrzymaniu wyko kowe. Nie usprawiedliwione niestawiennictwo wnio nania orzeczenia w sprawie, której dotyczy skarga kon s p k rz o e d d a s w ta c w y ic lu ie b l a n j a e l s e t ż y ró ci w e n o p z rz n e a z c z n n ie e g z o c o u f p n o i w ę a c ż ie n m i o w n n e i g o o s u t s y t. t u 1 c y u j s n t a a , w j y e . ż eli istnieją warunki określone wart. 50 sku. O konsekwencjach niestawiennictwa należy poin

formować wnioskodawcę w zawiadomieniu o terminie § 22. Czynności biurowe w zakresie wymienionym rozprawy. w niniejszym rozdziale oraz wynikające z art. 36 usta 2. W razie niestawienia się na rozprawę przed Try wy wykonuje Zespół ds. Obsługi Skargi Konstytucyj bunałem należycie upoważnionego przedstawiciela nej. W tym celu Zespół prowadzi rejestrację i doku organu, wobec którego skierowany jest zarzut narusze mentację spraw, ustaloną w zarządzeniu prezesa Try nia kompetencji wnioskodawcy, Trybunał może odro bunału, oraz zapewnia obsługę sędziego Trybunału czyć rozprawę. w związku ze wstępnym rozpoznaniem.

§ 15. Postanowienie Trybunału Konstytucyjnego Rozdział V o rozstrzygnięciu sporu kompetencyjnego ustala, czy działanie lub zaniechanie wskazane we wniosku naru Rozprawa i jej przygotowanie szyło zakres kompetencji wnioskodawcy, oraz określa postanowienie Konstytucji lub ustawy, które zostało § 23. 1. Na wniosek przewodniczącego składu orze w ten sposób naruszone. kającego prezes Trybunału wyznacza termin rozprawy w danej sprawie, o czym zawiadamia uczestników po

§ 16. Uchylanie się przez uczestników postępowa­ stępowania. nia od ustosunkowania się w określonym przez Trybu nał terminie do wniosku o tymczasowe uregulowanie 2. W razie odroczenia rozprawy następny termin kwestii spornych, a w szczególności zawieszenie czyn ustala się bezpośrednio na rozprawie. ności egzekucyjnych (art. 54 ust. 2 ustawy), nie stoi na przeszkodzie w podjęciu przez Trybunał stosownego § 24. 1. Przygotowanie rozprawy należy do składu postanowienia. orzekającego Trybunału w danej sprawie. Przewodni czący składu orzekającego wydaje w tym celu niezbęd­

Rozdział IV ne zarządzenia; może także przed rozprawą wyznaczyć naradę składu orzekającego dla omówienia propozycji Nadawanie biegu skargom konstytucyjnym sędziego-sprawozdawcy i występujących zagadnień prawnych.

§ 17. Do skargi konstytucyjnej, wniesionej do Try bunału Konstytucyjnego przez podmiot wymieniony 2. Przewodniczący składu orzekającego Trybunału wart. 79 ust. 1 Konstytucji, stosuje się odpowiednio czuwa nad tym, aby: przepisy § 9 i § 10 regulaminu, jeżeli spełnia ona wy 1) członkowie składu orzekającego mogli zaznajomić magania określone wart. 46 ust. 1, art. 47 i art. 48 ust. 1 się z aktami sprawy przed rozprawą, ustawy. 2) w toku postępowania nie pominięto okoliczności

§ 18. 1. W razie wątpliwości co do charakteru pisma, koniecznych do wyjaśnienia sprawy, upoważniony przez prezesa Trybunału pracownik może 3) podczas narady omówiono wszystkie wyłaniające zwrócić się do nadawcy o stosowne wyjaśnienie. W pi się zagadnienia i wnioski uczestników. śmie wzywającym do wyjaśnienia należy jednocześnie poinformować o wymaganiach, jakie powinna spełniać 3. Skład orzekający Trybunału, w toku przygotowa skarga konstytucyjna. nia rozprawy, może na wniosek przewodniczącego składu orzekającego lub sędziego-sprawozdawcy po 2. Jeżeli nadawca pisma w wyznaczonym mu ter stanowić o zwróceniu się przewodniczącego składu minie wyjaśni, że pismo należy traktować jako skargę orzekającego do: konstytucyjną, zostaje ona skierowana do wstępnego rozpoznania. 1) Sądu Najwyższego oraz Naczelnego Sądu Admini stracyjnego o informację co do sądowej wykładni

3. W wypadku gdy nadawca nie złożył w wyznaczo określonych przepisów, nym mu terminie wyjaśnienia, uważa się, że pismo nie 2) określonych organów bądź instytucji państwo­ miało charakteru skargi konstytucyjnej. wych, organizacji społecznych albo placówek na ukowych o opinię we wskazanych kwestiach doty § 19. Jeżeli skarga konstytucyjna wymaga uzupeł­ czących rozpatrywanej sprawy, nienia, Trybunał wzywa wnoszącego skargę do usunię­ cia braków w terminie 7 dni od doręczenia wezwania. 3) określonych organów bądź instytucji państwowych albo organizacji społecznych o okazanie wtoku po § 20. Po nadaniu skardze konstytucyjnej dalszego stępowania bądź na rozprawie wskazanych akt lub biegu Trybunał informuje Rzecznika Praw Obywatel- innych dokumentów albo aktów normatywnych.

Nr 81 - 2242 - Poz. 788

4. Przewodniczący składu orzekającego Trybunału, czeń Trybunału rozumie się wyroki i postanowienia z inicjatywy sędziego-sprawozdawcy lub w porozumie Trybunału, wydawane w sprawach, o których mowa niu z nim, może zarządzić powołanie biegłego (bie wart. 70 ust. 1 i ust. 2 pkt 1-3 oraz art. 59 ust. 2 usta głych). Postanowienie w tej kwestii może także podjąć wy.

skład orzekający. 2. W naradzie sędziowskiej uczestniczą wyłącznie § 25. 1. Jeżeli przewodniczący składu orzekającego członkowie składu orzekającego Trybunału. Naradzie uzna, że złożenie do rozpatrywanej sprawy okazanego do sędziowskiej przewodniczy przewodniczący składu

kumentu, odpisu lub wyciągu z dokumentu jest zbędne, orzekającego Trybunału; projekt orzeczenia i jego za

dokument ten opisuje się w protokole, wymieniając oso sadniczych motywów oraz pisemnego uzasadnienia bę, która go przedstawiła. przedstawia składowi orzekającemu sędzia-sprawoz­ dawca. 2. Na dokumencie złożonym do akt na rozprawie przewodniczący składu orzekającego zamieszcza 3. Narada sędziowska w celu wydania orzeczenia wzmiankę, przez kogo dokument został złożony. oraz ustalenia jego zasadniczych motywów jest tajna; odbywa się bezpośrednio po przeprowadzeniu rozpra 3. Przewodniczący składu orzekającego, po wyda wy, a w razie odroczenia wydania orzeczenia z przyczyn niu orzeczenia w sprawie, zarządza bezzwłoczny zwrot określonych wart. 67 ust. 4 ustawy - przed wyznaczo akt właściwemu organowi, który udostępnił je Trybu nym terminem wydania orzeczenia. W wypadku zgło­ nałowi w celach dowodowych. szenia przez sędziego-sprawozdawcę zdania odrębne­

go, motywy oraz uzasadnienie pisemne orzeczenia § 26. Przewodniczący składu orzekającego Trybu sporządza sędzia wyznaczony przez przewodniczące­ nału może nie zezwolić przedstawicielom radia, telewi go. Uzasadnienie pisemne sporządza sędzia Trybunału zji oraz prasy na utrwalanie za pomocą aparatury obra wyznaczony przez przewodniczącego także w wypad zu i dźwięku z przebiegu rozprawy, jeżeli dokonywanie ku, gdy jego sporządzenie przez sędziego-sprawoz­ tych czynności będzie utrudniało prowadzenie rozpra dawcę napotyka nieprzewidzianą przeszkodę, której wy. czasu trwania nie można przewidzieć.

§ 27.1. W razie zarządzenia odroczenia lub przerwy 4. Jeżeli skład orzekający Trybunału, o którym mo w rozprawie, przewodniczący składu orzekającego Try wa wart. 25 ust. 1 pkt 2 lub 3 ustawy, zamierza odstą­ bunału informuje o czasie kontynuowania rozprawy, pić od poglądu prawnego wyrażonego w orzeczeniu chyba że niezwłoczne wyznaczenie następnego termi wydanym w pełnym składzie, może przedstawić preze nu nie jest możliwe. sowi Trybunału wniosek o rozpoznanie sprawy w peł­

nym składzie Trybunału. 2. Zamykając rozprawę przewodniczący składu

orzekającego Trybunału informuje o udaniu się na na 5. Narada w celu przyjęcia pisemnego uzasadnie radę oraz o terminie i miejscu ogłoszenia orzeczenia. nia odbywa się w czasie umożliwiającym jego sporzą­

dzenie przed upływem 30 dni od ogłoszenia orzecze § 28. 1. Wszyscy obecni na sali rozpraw, łącznie nia. z uczestnikami postępowania i protokolantem, po

wstają w czasie wchodzenia i wychodzenia składu § 32. Jeżeli na naradzie sędziowskiej w pełnym orzekającego Trybunału Konstytucyjnego. składzie, przy parzystej liczbie sędziów, żadne z propo

nowanych rozstrzygnięć nie uzyska wymaganej art. 68 2. Każda osoba wypowiadająca się na rozprawie ust. 1 ustawy większości głosów, przewodniczący skła­ powstaje z miejsca, również wówczas, gdy zwraca się du wznawia rozprawę i odracza rozpoznanie sprawy, do niej członek składu orzekającego Trybunału. W uza informując o przyczynie niemożności podjęcia orzecze sadnionych wypadkach przewodniczący składu orze nia. kającego Trybunału może zezwolić na pozostanie

w pozycji siedzącej. § 33. 1. Zdanie odrębne sędziego Trybunału do orzeczenia może być zgłoszone bezpośrednio na nara § 29. W czasie rozprawy sędziowie Trybunału Kon dzie sędziowskiej, zaś do pisemnego uzasadnienia stytucyjnego używają togi i biretu jako stroju urzędo­ orzeczenia - w chwili jego podpisywania. Równocze wego, a sędzia Trybunału przewodniczący na rozpra śnie ze zgłoszeniem zdania odrębnego do orzeczenia wie - także łańcucha z godłem Rzeczypospolitej Pol sędzia Trybunału, zgłaszający takie zdanie, przedsta skiej. wia jego zasadnicze motywy.

§ 30. Prezes Trybunału może zarządzić wydanie kart 2. O zgłoszeniu zdania odrębnego czyni się wstępu, a nadto wyznaczyć odpowiednie miejsca dla wzmiankę odpowiednio w orzeczeniu bądź uzasadnie sprawozdawców prasy i innych środków przekazu niu do orzeczenia, przez zamieszczenie przy podpisie w wypadku przewidywania zwiększonego zaintereso sędziego Trybunału, który zgłosił zdanie odrębne, wy wania daną sprawą. razów "zdanie odrębne" lub w skrócie "zd. odr."

Rozdział VI 3. Uzasadnienie pisemne zdania odrębnego do orzeczenia powinno nastąpić najpóźniej przed podpi Narada sędziowska oraz orzekanie saniem pisemnego uzasadnienia orzeczenia, zaś do

uzasadnienia orzeczenia - w ciągu 14 dni od jego § 31. 1. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego podpisania przez skład orzekający Trybunału. oraz ustalanie treści zasadniczych motywów orzecze

nia i jego pisemnego uzasadnienia zapadają na nara 4. Uzasadnienie zdania odrębnego do orzeczenia dach odbywanych po przeprowadzeniu rozprawy albo dołącza się do tego orzeczenia, zaś zdania odrębnego na posiedzeniu niejawnym, o którym mowa wart. 59 do jego pisemnego uzasadnienia - do tego uzasad ust. 2 ustawy (narady sędziowskie). Pod pojęciem orze- nienia.

Nr 81 - 2243 - Poz. 788

§ 34. 1. Orzeczenie i jego zasadnicze motywy ogła­ § 39. Sekretariat Trybunału Konstytucyjnego pro sza się w dniu rozprawy, z zastrzeżeniem ust. 2. W wy wadzi w rejestrze wykonania orzeczeń oddzielne ozna padku zgłoszenia do orzeczenia zdania odrębnego, czenie spraw, w których: przewodniczący składu orzekającego Trybunału infor 1) stosownie do art. 190 ust. 3 Konstytucji - został muje o tym bezpośrednio po ogłoszeniu orzeczenia, określony inny termin utraty mocy obowiązującej wymieniając sędziego Trybunału Konstytucyjnego, aktu normatywnego aniżeli z dniem ogłoszenia, który ustnie zaznajamia uczestników postępowania 2) stosownie do art. 122 ust. 4 Konstytucji - Trybu z jego motywami. nał, orzekając o niezgodności poszczególnych 2. W wypadkach określonych wart. 67 ust. 4 usta przepisów ustawy z Konstytucją, które nie są niero wy ogłoszenie orzeczenia i jego zasadniczych moty zerwalnie związane z całą ustawą - przekazał orze czenie Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej. wów może być odroczone, jednakże na czas nie dłuż­ szy niż 14 dni. O odroczeniu przez Trybunał ogłoszenia § 40. W okresie przejściowym, stosownie do orzeczenia oraz o terminie i miejscu jego ogłoszenia art. 239 ust. 1 Konstytucji i art. 89 ust. 1 ustawy, jako przewodniczący składu orzekającego Trybunału infor datę utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego muje uczestników postępowania w dniu rozprawy. bądź określonego przepisu przyjmuje się dzień ogło­ szenia obwieszczenia prezesa Trybunału, o którym mo § 35. W czasie ogłaszania orzeczenia Trybunału wa wart. 89 ust. 4 ustawy, w Dzienniku Ustaw Rzeczy Konstytucyjnego wszyscy obecni na sali rozpraw wy pospolitej Polskiej. słuchują go stojąc, wyjąwszy członków składu orzeka

jącego Trybunału. W czasie ogłaszania orzeczenia Rozdział VIII członkowie składu orzekającego Trybunału pozostają w biretach. Sygnalizowanie uchybień i luk w prawie

§ 36. 1. W razie usprawiedliwionej dłuższej nie § 41. Istnienie uchybienia bądź luki w prawie, któ obecności sędziego Trybunału - członka składu orze rych usunięcie jest niezbędne dla zapewnienia spójno kającego Trybunału w danej sprawie, uzasadnienie za ści systemu prawnego Rzeczypospolitej Polskiej (art. 4 nieobecnego sędziego podpisuje przewodniczący skła­ ust. 2 ustawy), stwierdza się w postanowieniu, wyda du orzekającego Trybunału, a w razie jego nieobecno nym w składzie orzekającym właściwym dla rozpozna ści - najstarszy wiekiem sędzia spośród członków nia danego aktu normatywnego. składu orzekającego; o fakcie tym czyni się odpowied nią wzmiankę, przez zamieszczenie przy podpisie sę­ § 42. 1. Podjęcie postępowania w sprawie uchybie dziego Trybunału wyrazów "za nieobecnego sędzie­ nia bądź luki w prawie następuje: go. .. ", z podaniem imienia i nazwiska tego ostatniego. 1) w toku postępowania w sprawie - na podstawie postanowienia składu orzekającego Trybunału 2. W przypadku gdy pisemne uzasadnienie orzecze albo nia sporządzone zostało przez członka składu orzekają­ 2) z inicjatywy prezesa Trybunału. cego Trybunału nie będącego sędzią-sprawozdawcą,

czyni się o tym w orzeczeniu wzmiankę, przez dopisek 2. Podstawą inicjatywy prezesa Trybunału o podję­ przy jego imieniu i nazwisku wyrazu "uzasadnienie". ciu postępowania sygnalizacyjnego mogą być:

§ 37. 1. Przepisy niniejszego rozdziału dotyczące 1) wnioski składów orzekających Trybunału, podej trybu przygotowania i podejmowania orzeczeń i ich mowane w związku z rozpoznawanymi sprawami, uzasadnienia oraz zgłaszania do nich zdania odrębne­ 2) sporządzane przez Biuro oceny napływających do go stosuje się odpowiednio do postanowień, z zastrze Trybunału skarg konstytucyjnych i wniosków oraz żeniem ust. 2 i 3. oceny obowiązujących przepisów prawa, podej mowane na zlecenie prezesa Trybunału.

2. Postanowień, wydanych na posiedzeniu niejaw nym, nie ogłasza się ustnie, lecz doręcza uczestnikom § 43. 1. W razie stwierdzenia przez Trybunał Konsty postępowania. Sentencja i uzasadnienie stanowią inte tucyjny w postanowieniu, o którym mowa w § 41, gralną całość postanowienia, podpisywaną przez skład uchybienia bądź luki w prawie - postanowienie to prezes Trybunału kieruje do właściwego organu stano orzekający. wiącego prawo w celu usunięcia stwierdzonego uchy 3. Postanowienia, podejmowane w toku rozprawy, bienia bądź luki w prawie.

ogłaszane są uczestnikom postępowania ustnie na roz 2. Kierując postanowienie do organu, o którym mo prawie, łącznie z zasadniczymi motywami podjętego wa w ust. 1, prezes Trybunału może jednocześnie prze postanowienia, a ich treść jest utrwalana w protokole kazać swoje uwagi co do konieczności i sposobu usu z rozprawy. O zgłoszonym zdaniu odrębnym czyni się nięcia stwierdzonych uchybień bądź luk w prawie oraz wzmiankę w protokole z rozprawy. zwrócić się o poinformowanie Trybunału o zajętym przez adresata sygnalizacji stanowisku w sprawie ich Rozdział VII usunięcia.

Wykonywanie orzeczeń Rozdział IX

§ 38. 1. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wy Wewnętrzny tok postępowania z pismami konuje prezes Trybunału przy pomocy Biura. i aktami spraw

2. Sekretariat Trybunału prowadzi w tym celu re § 44. 1. Pisma dotyczące spraw toczących się przed jestr wykonania orzeczeń Trybunału, przyjmując jako Trybunałem Konstytucyjnym przyjmuje Sekretariat początek terminu do wykonania orzeczenia datę jego Trybunału i przedstawia je prezesowi lub wiceprezeso ogłoszenia lub termin określony w orzeczeniu. wi Trybunału.

Nr 81 - 2244- Poz. 788

2. Prezes Trybunału może zarządzić przedstawienie cego i protokolant. Odpisy orzeczenia wydaje się pism we wszczętej sprawie bezpośrednio przewodni w brzmieniu uwzględniającym sprostowanie.

czącemu składu orzekającego Trybunału. § 47. 1. Akta spraw są dostępne dla uczestników po 3. W sprawach innych niż wymienione w ust. 1 i 2 stępowania w godzinach pracy Sekretariatu Trybunału prezes Trybunału może określić, w drodze zarządzenia, co najmniej na 14 dni przed wyznaczonym terminem rodzaj pism zastrzeżonych do jego osobistego wglądu rozprawy (posiedzenia). Uczestnicy postępowania mo lub podpisu ze względu na osoby lub organ władzy pu gą w sekretariacie przeglądać akta spraw oraz sporzą­ blicznej albo ze względu na charakter wystąpienia. dzać dla swoich potrzeb odpisy lub wyciągi z tych akt, z wyjątkiem dokumentów tajnych ze względu na bez § 45. 1. Pisma dotyczące spraw toczących się przed pieczeństwo państwa lub ochronę tajemnicy państwo­ Trybunałem Konstytucyjnym doręcza się za zwrotnym wej. Na pisemny wniosek mogą otrzymywać odpisy poświadczeniem odbioru, z zaznaczoną datą odbioru. i wyciągi, z wyjątkiem tajnych dokumentów, za po Potwierdzenie odbioru dołącza się do akt sprawy. twierdzeniem zgodności przez sekretarza Trybunału.

2. Zawiadomienia o terminie rozprawy (posiedze 2. Za zezwoleniem prezesa Trybunału albo prze nia) powinny zostać wysłane z takim wyprzedzeniem, wodniczącego składu orzekającego, na zasadach okre aby w razie stwierdzenia przeszkód w ich doręczeniu ślonych w ust. 1, mogą być udostępnione do przejrze można było wysłać je ponownie albo odwołać termin nia akta sprawy także innym osobom (organom) na pi rozprawy (posiedzenia). semny wniosek, gdy uwiarygodnią interes prawny § 46. 1. Orzeczenia i postanowienia oraz zarządze­ oraz gdy nie zostaną przez to naruszone interesy nia wydawane w toku postępowania przed Trybuna uczestników postępowania. łem Konstytucyjnym doręcza się w odpisach uwierzy telnionych przez sekretarza Trybunału. Nie mogą być 3. Po ukończeniu postępowania za zgodą prezesa sporządzane uwierzytelnione odpisy zdania odrębne­ Trybunału uczestnikowi postępowania można wydać go sędziego Trybunału. złożony przez niego do akt dokument. Wydanie doku mentu może być uzależnione od złożenia jego odpisu 2. Wnoszone do Trybunału przez uczestników po lub wyciągu z tego dokumentu. stępowania pisma doręczane są innym uczestnikom postępowania w odpisach (fotokopiach). 4. Akta postępowania przed Trybunałem nie są wy dawane innym sądom, organom władzy lub admini 3. O sprostowaniu orzeczenia, o którym mowa stracji państwowej; w szczególnych wypadkach prezes wart. 73 ustawy, umieszcza się wzmiankę na orzecze Trybunału, w uzgodnieniu ze składem orzekającym niu, którą podpisuje przewodniczący składu orzekają- w danej sprawie, może zezwolić na ich wydanie.

Egzemplarze bieżące i z lat ubiegłych oraz załączniki można nabywać na podstawie nadesłanego zamówienia w Wydziale Wydawnictw i Poligrafii

Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsińska 69(71,02-903 Warszawa

Reklamacje z powodu niedoręczenia poszczególnych numerów zgłaszać należy na piśmie do Wydziału Wydawnictw i Poligrafii

Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsińska 69(71,02-903 Warszawa,

do 15 dni po otrzymaniu następnego kolejnego numeru

o wszelkich zmianach nazwy prenumeratora lub adresu prosimy niezwłocznie informować na piśmie Wydział Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

Redakcja: Departament Legislacyjny Rządu, Al. Ujazdowskie 1/3,00-583 Warszawa, P-29

Skład, druk i kolportaż: Wydział Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

ul. Powsińska 69(71, 02-903 Warszawa, tel. 694-67-50, 694-67-52 i 694-67-03, fax 694-62-06

Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Wydziale Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,

ul. Powsińska 69(71, 02-903 Warszawa

Zam. 1092NV/C/97 ISSN 0209-214X Cena 80 gr