Orzecznik
Wróć do aktu
PRZEPIS

Art. 4.

Ustawa z dnia 17 sierpnia 2023 r. o osłonach socjalnych dla pracowników sektora elektroenergetycznego i branży górnictwa węgla brunatnego · DU 2023 poz. 1737

Treść w tym tekście

1. Pracownikom zatrudnionym w dniu wejścia w życie ustawy w podmiotach, o których mowa w art. 3, niespełniającym warunków do nabycia prawa do emerytury, przysługuje, na warunkach określonych w ustawie, prawo do:

1) urlopu energetycznego albo

2) urlopu górniczego, albo

3) jednorazowej odprawy pieniężnej.

2. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3, przyznaje się w okresie od dnia rozwiązania lub zmiany umowy, o której mowa w art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, w zakresie skutkującym wyłączeniem pierwszej z jednostek wytwórczych w danej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, jednak nie dłużej niż do dnia określonego w art. 23 ust. 1 lub 3, pracownikom:

1) oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, w której w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego wyłączane są jednostki wytwórcze;

2) przedsiębiorstwa energetycznego, w którego skład wchodzi oznaczona część przedsiębiorstwa energetycznego, o której mowa w pkt 1, oraz spółek tego przedsiębiorstwa energetycznego, wykonującym prace pozostające w związku z wytwarzaniem energii elektrycznej w wyłączanych w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego jednostkach wytwórczych w tej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego.

3. Zarząd przedsiębiorstwa energetycznego ustala, które ze spółek przedsiębiorstwa energetycznego spełniają warunek, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, i informuje je o dniu rozwiązania lub zmiany umowy, o którym mowa w ust. 2, w terminie 7 dni od dnia tego rozwiązania lub tej zmiany.

4. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, przyznaje się w okresie od dnia:

1) rozpoczęcia w oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego systemowej redukcji wydobycia węgla brunatnego związanej z wyłączaniem jednostek wytwórczych przedsiębiorstwa energetycznego,

2) ograniczenia lub zakończenia wydobycia węgla brunatnego w oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego

- określonego w uchwale zarządu przedsiębiorstwa górniczego węgla brunatnego, podjętej w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego, jednak nie dłużej niż do dnia określonego w art. 23 ust. 1 lub 3, pracownikom tej oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego oraz pracownikom przedsiębiorstwa górniczego i spółek tego przedsiębiorstwa górniczego, wykonującym prace pozostające w związku z wydobywaniem węgla brunatnego w tej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego.

5. Zarząd przedsiębiorstwa górniczego węgla brunatnego ustala, które ze spółek przedsiębiorstwa górniczego spełniają warunek, o którym mowa w ust. 4, i informuje je o dniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 1 lub 2, i przekazuje im kopię uchwały, o której mowa w ust. 4, w terminie 7 dni od dnia jej podjęcia.

6. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, są przyznawane przez pracodawcę na wniosek pracownika. Pracodawca nie jest związany wnioskiem pracownika. Tryb i sposób składania wniosków ustala pracodawca i przekazuje do wiadomości pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

7. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, mogą być przyznane pracownikowi tylko raz, bez względu na zmiany zatrudnienia.

8. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, nie ograniczają uprawnień pracownika określonych w ustawie z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. z 2018 r. poz. 1969 oraz z 2023 r. poz. 641), zwanej dalej „ustawą o zwolnieniach grupowych”.

Wersje

  1. Brzmienie w najnowszym tekście — w Dz.U. 2026 poz. 89 (ogł. 27 stycznia 2026)

    1. Pracownikom zatrudnionym w dniu wejścia w życie ustawy w podmiotach, o których mowa w art. 3, niespełniającym warunków do nabycia prawa do emerytury, przysługuje, na warunkach określonych w ustawie, prawo do: 1) urlopu energetycznego albo 2) urlopu górniczego, albo 3) jednorazowej odprawy pieniężnej. 2.1) Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3, przyznaje się w okresie od dnia rozwiązania lub zmiany umowy, o której mowa w art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne, w zakresie skutkującym wyłączeniem pierwszej z jednostek wytwórczych w przedsiębiorstwie energetycznym lub w danej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, jednak niedłużej niż do dnia określonego w art. 23 ust. 1 lub 3, pracownikom: 1) oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, w której w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego wyłączane są jednostki wytwórcze; 2) przedsiębiorstwa energetycznego wykonującym prace pozostające w związku z wytwarzaniem energii elektrycznej w wyłączanych w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego jednostkach wytwórczych w tym przedsiębiorstwie energetycznym; 3) spółek przedsiębiorstwa energetycznego wykonującym prace pozostające w związku z wytwarzaniem energii elektrycznej w wyłączanych w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego jednostkach wytwórczych w tym przedsiębiorstwie energetycznym lub w oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, która wchodzi w skład tego przedsiębiorstwa energetycznego. 3.1) Zarząd przedsiębiorstwa energetycznego ustala, które ze spółek przedsiębiorstwa energetycznego spełniają warunek, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, i informuje je o dniu rozwiązania lub zmiany umowy, o którym mowa w ust. 2, w terminie 7 dni od dnia tego rozwiązania lub tej zmiany. 4.1) Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, przyznaje się w okresie od dnia: 1) rozpoczęcia w przedsiębiorstwie górniczym lub oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego systemowej redukcji wydobycia węgla brunatnego związanej z wyłączaniem jednostek wytwórczych przedsiębiorstwa energetycznego, 2) ograniczenia lub zakończenia wydobycia węgla brunatnego w przedsiębiorstwie górniczym lub oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego – określonego w uchwale zarządu przedsiębiorstwa górniczego węgla brunatnego, podjętej w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego, jednak niedłużej niż do dnia określonego w art. 23 ust. 1 lub 3, pracownikom tej oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego oraz pracownikom przedsiębiorstwa górniczego i spółek tego przedsiębiorstwa górniczego, wykonującym prace pozostające w związku z wydobywaniem węgla brunatnego w przedsiębiorstwie górniczym lub oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego. 5. Zarząd przedsiębiorstwa górniczego węgla brunatnego ustala, które ze spółek przedsiębiorstwa górniczego spełniają warunek, o którym mowa w ust. 4, i informuje je o dniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 1 lub 2, i przekazuje im kopię uchwały, o której mowa w ust. 4, w terminie 7 dni od dnia jej podjęcia. 6. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, są przyznawane przez pracodawcę na wniosek pracownika. Pracodawca nie jest związany wnioskiem pracownika. Tryb i sposób składania wniosków ustala pracodawca i przekazuje do wiadomości pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy. 7. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, mogą być przyznane pracownikowi tylko raz, bez względu na zmiany zatrudnienia. 8. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, nie ograniczają uprawnień pracownika określonych w ustawie z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. z 2025 r. poz. 570 i 1661), zwanej dalej „ustawą o zwolnieniach grupowych”. 1) W brzmieniu ustalonym przez art. 9 pkt 1 ustawy z dnia 21 maja 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wprowadzaniem centralnego systemu informacji rynku energii i innych ustaw (Dz. U. poz. 759); wszedł w życie z dniem 25 czerwca 2025 r.

  2. Wcześniejsze brzmienie — w Dz.U. 2023 poz. 1737 (ogł. 30 sierpnia 2023) ten tekst

    1. Pracownikom zatrudnionym w dniu wejścia w życie ustawy w podmiotach, o których mowa w art. 3, niespełniającym warunków do nabycia prawa do emerytury, przysługuje, na warunkach określonych w ustawie, prawo do:

    1) urlopu energetycznego albo

    2) urlopu górniczego, albo

    3) jednorazowej odprawy pieniężnej.

    2. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 3, przyznaje się w okresie od dnia rozwiązania lub zmiany umowy, o której mowa w art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, w zakresie skutkującym wyłączeniem pierwszej z jednostek wytwórczych w danej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, jednak nie dłużej niż do dnia określonego w art. 23 ust. 1 lub 3, pracownikom:

    1) oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego, w której w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego wyłączane są jednostki wytwórcze;

    2) przedsiębiorstwa energetycznego, w którego skład wchodzi oznaczona część przedsiębiorstwa energetycznego, o której mowa w pkt 1, oraz spółek tego przedsiębiorstwa energetycznego, wykonującym prace pozostające w związku z wytwarzaniem energii elektrycznej w wyłączanych w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego jednostkach wytwórczych w tej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego.

    3. Zarząd przedsiębiorstwa energetycznego ustala, które ze spółek przedsiębiorstwa energetycznego spełniają warunek, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, i informuje je o dniu rozwiązania lub zmiany umowy, o którym mowa w ust. 2, w terminie 7 dni od dnia tego rozwiązania lub tej zmiany.

    4. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, przyznaje się w okresie od dnia:

    1) rozpoczęcia w oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego systemowej redukcji wydobycia węgla brunatnego związanej z wyłączaniem jednostek wytwórczych przedsiębiorstwa energetycznego,

    2) ograniczenia lub zakończenia wydobycia węgla brunatnego w oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego

    - określonego w uchwale zarządu przedsiębiorstwa górniczego węgla brunatnego, podjętej w związku z transformacją sektora elektroenergetycznego, jednak nie dłużej niż do dnia określonego w art. 23 ust. 1 lub 3, pracownikom tej oznaczonej części przedsiębiorstwa górniczego oraz pracownikom przedsiębiorstwa górniczego i spółek tego przedsiębiorstwa górniczego, wykonującym prace pozostające w związku z wydobywaniem węgla brunatnego w tej oznaczonej części przedsiębiorstwa energetycznego.

    5. Zarząd przedsiębiorstwa górniczego węgla brunatnego ustala, które ze spółek przedsiębiorstwa górniczego spełniają warunek, o którym mowa w ust. 4, i informuje je o dniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 1 lub 2, i przekazuje im kopię uchwały, o której mowa w ust. 4, w terminie 7 dni od dnia jej podjęcia.

    6. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, są przyznawane przez pracodawcę na wniosek pracownika. Pracodawca nie jest związany wnioskiem pracownika. Tryb i sposób składania wniosków ustala pracodawca i przekazuje do wiadomości pracowników, w sposób przyjęty u danego pracodawcy.

    7. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, mogą być przyznane pracownikowi tylko raz, bez względu na zmiany zatrudnienia.

    8. Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, nie ograniczają uprawnień pracownika określonych w ustawie z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. z 2018 r. poz. 1969 oraz z 2023 r. poz. 641), zwanej dalej „ustawą o zwolnieniach grupowych”.

Źródła: przepis występuje w 2 z 2 tekstów tego aktu w bazie. Polecenia zmian są przypisywane do przepisu automatycznie z tekstu nowelizacji — polecenie, którego nie dało się jednoznacznie przypisać, nie jest tu pokazywane.

Orzeczenia

W bazie nie ma orzeczeń, których podstawa prawna wskazuje ten przepis.