Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 27 grudnia 2016 r. w sprawie sposobu określania profilu ryzyka banków i oddziałów banków zagranicznych oraz uwzględniania tego profilu w wyznaczaniu składek na fundusz gwarancyjny banków

Rozporządzenie określa sposób określania profilu ryzyka banków i oddziałów banków zagranicznych objętych obowiązkowym systemem gwarantowania depozytów wnoszących składki na fundusz gwarancyjny banków, o którym mowa w art. 272 ust. 1 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji, zwanej dalej „ustawą”, i sposób uwzględnienia tego profilu w wyznaczaniu składek na ten fundusz:

1) sposób obliczania składek należnych od poszczególnych banków i oddziałów banków zagranicznych zobowiązanych do wniesienia składki;

2) dobór wskaźników określających profil ryzyka banku i oddziału banku zagranicznego oraz sposób ich wykorzystania;

3) metody określania profilu ryzyka banku i oddziału banku zagranicznego;

4) minimalny poziom ulgi przy wyliczaniu składki, w przypadku przynależności banku do systemu ochrony instytucjonalnej;

5) sposób uwzględnienia przynależności banku do sektora niskiego ryzyka przy wyliczaniu składki;

6) zasady stosowania składek minimalnych;

7) zasady oraz tryb dokonywania korekt określonych składek do wysokości łącznej kwoty składek w danym roku.

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

1) banku - należy przez to rozumieć bank krajowy w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz. U. z 2016 r. poz. 1988, 1948, 1997 i 2260);

2) łącznej kwocie składek - należy przez to rozumieć łączną kwotę składek na fundusz gwarancyjny banków na dany rok kalendarzowy, określoną przez Radę Funduszu zgodnie z art. 293 ust. 1 pkt 1 ustawy;

3) łącznej kwocie składek nadzwyczajnych - należy przez to rozumieć łączną kwotę składek nadzwyczajnych na fundusz gwarancyjny banków, określoną przez Radę Funduszu zgodnie z art. 293 ust. 2 ustawy;

4) metodzie wyznaczania składek - należy przez to rozumieć odpowiednio metodę wyznaczania składek, o których mowa w art. 286 ust. 1 oraz art. 291 ust. 1 ustawy, wnoszonych przez banki albo oddziały banków zagranicznych na obowiązkowy system gwarantowania depozytów w bankach i oddziałach banków zagranicznych, opracowaną przez Fundusz zgodnie z przepisami rozporządzenia;

5) oddziale banku zagranicznego - należy przez to rozumieć oddział banku zagranicznego w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 20 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe;

6) podmiocie wnoszącym składki - należy przez to rozumieć bank lub oddział banku zagranicznego;

7) rozporządzeniu (UE) nr 575/2013 - należy przez to rozumieć rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 575/2013 z dnia 26 czerwca 2013 r. w sprawie wymogów ostrożnościowych dla instytucji kredytowych i firm inwestycyjnych, zmieniające rozporządzenie (UE) nr 648/2012 (Dz. Urz. UE L 176 z 27.06.2013, str. 1, z późn. zm.);

8) składce - należy przez to rozumieć środki należne od podmiotów wnoszących składki zgodnie z art. 286 ust. 2 ustawy, w tym środki należne tytułem składek kwartalnych lub tytułem składek nadzwyczajnych, o których mowa w art. 291 ustawy;

9) środkach gwarantowanych - należy przez to rozumieć środki deponenta objęte ochroną gwarancyjną do wysokości, o której mowa w art. 24 ust. 1 ustawy.

Przypis w tekście jednolitym: Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 208 z 02.08.2013, str. 68, Dz. Urz. UE L 321 z 30.11.2013, str. 6, Dz. Urz. UE L 165 z 04.06.2014, str. 31, Dz. Urz. UE L 11 z 17.01.2015, str. 37, Dz. Urz. UE L 143 z 09.06.2015, str. 7, Dz. Urz. UE L 328 z 12.12.2015, str. 108, Dz. Urz. UE L 151 z 08.06.2016, str. 4 i Dz. Urz. UE L 171 z 29.06.2016, str. 153.

1. Bankowy Fundusz Gwarancyjny, zwany dalej „Funduszem”, w zakresie oceny profilu ryzyka podmiotu wnoszącego składki stosuje następujące kategorie ryzyka:

1) kapitał;

2) płynność i finansowanie;

3) jakość aktywów;

4) model prowadzenia działalności i zarządzanie;

5) potencjalne straty Funduszu.

2. Do oceny kategorii ryzyka, o której mowa w ust. 1:

1) pkt 1, wykorzystuje się co najmniej następujące wskaźniki ryzyka:

a) wskaźnik dźwigni,

b) wskaźnik pokrycia kapitałem lub wskaźnik kapitału podstawowego Tier 1, o którym mowa w art. 92 ust. 2 lit. a rozporządzenia (UE) nr 575/2013;

2) pkt 2, wykorzystuje się co najmniej następujące wskaźniki ryzyka:

a) wskaźnik pokrycia wypływów netto,

b) wskaźnik stabilnego finansowania netto;

3) pkt 3, wykorzystuje się co najmniej wskaźnik jakości kredytów;

4) pkt 4, wykorzystuje się co najmniej następujące wskaźniki ryzyka:

a) wskaźnik relacji aktywów ważonych ryzykiem do aktywów ogółem,

b) wskaźnik stopy zwrotu z aktywów;

5) pkt 5, wykorzystuje się co najmniej wskaźnik relacji aktywów nieobciążonych do środków gwarantowanych.

3. Fundusz może wprowadzić dodatkowe wskaźniki ryzyka przypisane do kategorii ryzyka wskazanych w ust. 1.

4. W przypadku oceny profilu ryzyka oddziałów banków zagranicznych Fundusz może wyłączyć jeden lub więcej wskaźników, o których mowa w ust. 2, jeżeli wskaźniki te nie są dostępne w związku z charakterem prawnym oddziałów banków zagranicznych lub wymogami nadzorczymi, którym podlegają.

5. W przypadku, o którym mowa w ust. 4, Fundusz może zastąpić wyłączony wskaźnik najbardziej zbliżonym wskaźnikiem, odpowiednio odzwierciedlającym profil ryzyka oddziałów banków zagranicznych albo podwyższyć wagi pozostałych wskaźników ryzyka o łączną wagę wyłączonego wskaźnika.

1. Suma wag przypisanych wszystkim wskaźnikom ryzyka wynosi 100%.

2. W zakresie oceny profilu ryzyka podmiotów wnoszących składki Fundusz stosuje następujące minimalne wagi w odniesieniu do kategorii ryzyka:

1) kapitał - 18%;

2) płynność i finansowanie - 18%;

3) jakość aktywów - 13%;

4) model prowadzenia działalności i zarządzanie - 13%;

5) potencjalne straty Funduszu - 13%.

3. Minimalna waga wskaźników ryzyka w ramach kategorii, o której mowa w ust. 2:

1) pkt 1, dla wskaźnika:

a) dźwigni wynosi 9%,

b) pokrycia kapitałem lub wskaźnika kapitału podstawowego Tier 1, o którym mowa w art. 92 ust. 2 lit. a rozporządzenia (UE) nr 575/2013, wynosi 9%;

2) pkt 2, dla wskaźnika:

a) pokrycia wypływów netto wynosi 9%,

b) stabilnego finansowania netto wynosi 9%;

3) pkt 3, dla wskaźnika jakości kredytów wynosi 13%;

4) pkt 4, dla wskaźnika:

a) relacji aktywów ważonych ryzykiem do aktywów ogółem wynosi 6,5%,

b) stopy zwrotu z aktywów wynosi 6,5%;

5) pkt 5, dla wskaźnika relacji aktywów nieobciążonych do środków gwarantowanych wynosi 13%.

4. Fundusz może podwyższyć minimalne wagi jednego lub kilku wskaźników ryzyka, o których mowa w ust. 3, nie więcej jednak niż o 15 punktów procentowych.

5. Łączne wagi dodatkowych wskaźników ryzyka, o których mowa w § 3 ust. 3, nie mogą przekraczać 25%, a wagi poszczególnych dodatkowych wskaźników ryzyka - 15%, z wyjątkiem dodatkowych jakościowych wskaźników ryzyka reprezentujących wynik kompleksowej oceny profilu ryzyka i zarządzania podmiotu, których waga może zostać zwiększona do 25%.

6. W przypadku gdy Fundusz nie stosuje dodatkowych wskaźników ryzyka, o których mowa w § 3 ust. 3, waga dla kategorii, o której mowa w § 3 ust. 1:

1) pkt 1, wynosi 24%, w tym dla wskaźnika:

a) dźwigni - 12%,

b) pokrycia kapitałem lub wskaźnika kapitału podstawowego Tier 1, o którym mowa w art. 92 ust. 2 lit. a rozporządzenia (UE) nr 575/2013 - 12%;

2) pkt 2, wynosi 24%, w tym dla wskaźnika:

a) pokrycia wypływów netto - 12%,

b) stabilnego finansowania netto - 12%;

3) pkt 3, wynosi 18%, w tym dla wskaźnika jakości kredytów -18%;

4) pkt 4, wynosi 17%, w tym:

a) dla wskaźnika relacji aktywów ważonych ryzykiem do aktywów ogółem - 8,5%,

b) dla wskaźnika stopy zwrotu z aktywów - 8,5%;

5) pkt 5, wynosi 17%, w tym dla wskaźnika relacji aktywów nieobciążonych do środków gwarantowanych - 17%.

W przypadku gdy Komisja Nadzoru Finansowego odstąpiła od stosowania wymogów, o których mowa w art. 7, art. 8 lub art. 21 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, wartość wskaźników ryzyka z kategorii, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt 1 i 2, dla podmiotu wnoszącego składki jest wyznaczana na poziomie skonsolidowanym lub częściowo skonsolidowanym.

1. Fundusz stosuje mnożnik dodatkowej korekty ryzyka dla każdego podmiotu wnoszącego składki (całkowita waga ryzyka) jako funkcję wskaźników ryzyka, o których mowa w § 4, określoną zgodnie z częścią A pkt 1-4 lub częścią B pkt 1 załącznika do rozporządzenia.

2. Składka dla każdego podmiotu wnoszącego składki jest ustalana według odpowiedniej metody wyznaczania składek opracowanej przez Fundusz, zgodnie z częścią A pkt 5-7 lub częścią B pkt 2-4 załącznika do rozporządzenia.

3. Fundusz określa zakres całkowitej wagi ryzyka jednakowy dla wszystkich podmiotów wnoszących składki, przy czym jej dolny zakres mieści się w przedziale od 50% do 75%, a górny - w przedziale od 150% do 200%.

4. Fundusz może rozszerzyć zakres całkowitej wagi ryzyka, uwzględniając różnice w zakresie modeli prowadzenia działalności i profilu ryzyka między podmiotami wnoszącymi składki.

5. Dla banków, które w pierwszym dniu kwartału, za który jest należna składka, były uczestnikami systemu ochrony instytucjonalnej, o którym mowa w art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających (Dz. U. z 2016 r. poz. 1826), przy wyliczaniu składki zgodnie z ust. 2, jest stosowana ulga polegająca na obniżeniu o 50% całkowitej wagi ryzyka, o której mowa w ust. 1, zgodnie z częścią A pkt 6 lub częścią B pkt 3 załącznika do rozporządzenia.

1. Fundusz może zastosować składki minimalne niezależne od kwoty środków gwarantowanych zgromadzonych w podmiocie wnoszącym składkę.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, składka minimalna ma zastosowanie do wszystkich podmiotów wnoszących składkę i jest uwzględniana przy wyliczaniu składki zgodnie z częścią A pkt 6 ppkt 5 lub pkt 7 ppkt 5 załącznika do rozporządzenia:

1) jako kwota doliczona do kwoty składki kwartalnej uzależnionej od ryzyka albo

2) jako dolny poziom kwoty składki kwartalnej.

Fundusz może dopuścić wnoszenie niższej składki na fundusz gwarancyjny banków przez podmioty wnoszące składki należące do sektorów niskiego ryzyka regulowanych na mocy prawa krajowego, przez wprowadzenie dodatkowego wskaźnika ryzyka zgodnie z § 3 ust. 3, w ramach kategorii ryzyka, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 4.

1. Fundusz określa całkowitą wagę ryzyka podmiotu wnoszącego składkę na podstawie danych pochodzących z jego ostatniego rocznego sprawozdania finansowego, które było dostępne w dniu 31 grudnia roku poprzedzającego rok kalendarzowy, na który są należne składki.

2. Za dane, o których mowa w ust. 1, przyjmuje się dane przekazane zgodnie z właściwą uchwałą Zarządu Narodowego Banku Polskiego dotyczącą przekazywania danych niezbędnych do oceny sytuacji finansowej banków i ryzyka sektora bankowego, wydaną na podstawie art. 23 ust. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o Narodowym Banku Polskim (Dz. U. z 2013 r. poz. 908 i 1036, z 2015 r. poz. 855 i 1513 oraz z 2016 r. poz. 996 i 1997) oraz z rozporządzeniem (UE) nr 575/2013, które były dostępne w dniu 31 grudnia roku poprzedzającego rok kalendarzowy, na który są należne składki.

3. Wskaźniki ryzyka, o których mowa w § 3 ust. 2 pkt 2 oraz w ust. 3, lub dane potrzebne do ich wyznaczenia mogą pochodzić ze źródeł innych niż roczne zatwierdzone sprawozdania finansowe, w szczególności z informacji przekazywanych Funduszowi na podstawie art. 325-327 ustawy.

1. Do czasu pełnego wdrożenia wskaźnika ryzyka, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 1 lit. a, stosuje się zamiennie wskaźnik relacji kapitału Tier 1, o którym mowa w art. 25 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, do aktywów ogółem określonych w załączniku nr 2 do ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2016 r. poz. 1047 i 2255) lub zdefiniowanych zgodnie z międzynarodowymi standardami sprawozdawczości finansowej, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1606/2002 z dnia 19 lipca 2002 r. w sprawie stosowania międzynarodowych standardów rachunkowości (Dz. Urz. UE L 243 z 11.09.2002, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 13, t. 29, str. 609).

2. W przypadku gdy wskaźnik ryzyka, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 2 lit. a, nie został w pełni wprowadzony zgodnie z art. 460 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, Fundusz może zastosować ten wskaźnik, biorąc pod uwagę etapy określone w art. 460 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 575/2013, albo określić zamienny wskaźnik ryzyka z uwzględnieniem przepisów wydanych na podstawie art. 137 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe.

3. Wskaźnik ryzyka, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 2 lit. b, będzie stosowany od momentu objęcia go obowiązkiem sprawozdawczym za rok objęty sprawozdaniem finansowym, o którym mowa w § 9.

4. Do momentu rozpoczęcia stosowania wskaźnika ryzyka, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 2 lit. b, Fundusz podwyższa wagę minimalną wskaźnika ryzyka, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 2 lit. a, albo odpowiedniego wskaźnika zamiennego określonego na podstawie ust. 2, o wagę minimalną wskaźnika ryzyka, o którym mowa w § 3 ust. 2 pkt 2 lit. b.

Przypis w tekście jednolitym: Zmiany wymienionego rozporządzenia zostały ogłoszone w Dz. Urz. UE L 216 z 21.08.2007, str. 32 i Dz. Urz. UE L 97 z 09.04.2008, str. 62.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.