Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 8 kwietnia 2011 r. w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli

l

Nr 86 — 5312 — Poz. 478 p 478 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA1) z dnia 8 kwietnia 2011 r. . w sprawie prowadzenia nadzoru nad jakością wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli2) v Na podstawie art. 50 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 1) skażenia mikrobiologicznego w ilościach przekra- 2001 r. — Prawo wodne (Dz. U. z 2005 r. Nr 239, czających wymagania, o których mowa w załączpoz. 2019, z późn. zm.3)) zarządza się, co następuje: niku nr 1 do rozporządzenia, 2) innych organizmów, w tym zakwitu sinic przybie- § 1. Rozporządzenie określa: rająocego postać kożucha, smugi lub piany, a także 1) wymagania, jakim powinna odpowiadać woda rozmnożenia się makroalg lub fitoplanktonu morw kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do ką- skiego, lub pieli; 3) materiałów smolistych powstających wskutek rafinacji, destylacji lub jakiejkolwiek obróbki piroli- 2) zakres badania wody w kąpielisku i miejscu wykogtycznej w szczególności pozostałości podestylacyjrzystywanym do kąpieli; nych, lub szkła, tworzyw sztucznych, gumy oraz 3) metody referencyjne badania wody w kąpielisku innych odpadów i miejscu wykorzystywanym do kąpieli; — stanowiących zagrożenie dla zdrowia lub życia osób kąpiących się. 4) sposób pobierania, przechowywania i transportu przed analizą próbek wody z kąpieliska i mie.jsca § 4. Właściwy państwowy inspektor sanitarny wykorzystywanego do kąpieli; w odniesieniu do każdego kąpieliska wyznacza punkty pobierania próbek wody w obrębie kąpieliska, gdzie: 5) sposób klasyfikacji jakości wody w kąpielilsku; 1) spodziewana jest większość osób kąpiących się 6) sposób oceny jakości wody w kąpielisku i miejscu club wykorzystywanym do kąpieli; 2) spodziewane jest największe ryzyko zanieczyszcze- 7) szczegółowy sposób dokumentowania kontroli nia, zgodnie z profilem wody w kąpielisku. wewnętrznej, o której mowa w art. 163 ust. 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. — Prawo wodne; § 5. 1. Parametry charakteryzujące jakość wody rw kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli są 8) szczegółowy sposób oceny kontroli wewnętrznej, określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w częo której mowa w art. 163 ust. 4 ustawy z dnia ści A w tabeli I. 18 lipca 2001 r. — Prawo wodne. . 2. Sposób pobierania, przechowywania i transpor- § 2. Wymagania, jakim powinna odpowiadać wo- tu przed analizą próbek wody z kąpieliska i miejsca da w kąpieliskuw i miejscu wykorzystywanym do kąpie- wykorzystywanego do kąpieli określa załącznik nr 2 do li, oraz metody referencyjne badań wody w kąpielisku rozporządzenia. i miejscu wykorzystywanym do kąpieli są określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia. § 6. 1. Właściwy państwowy inspektor sanitarny dokonuje oceny jakości wody w kąpielisku: § 3. Woda w kąpielisku i miejscu wykorzystywa- 1) bieżącej — na podstawie sprawozdań z badań janym do kąpieli nie powinna zawierać zanieczyszczeń kości wody wykonywanych, zgodnie z metodami w postaci obecności: w referencyjnymi, w ramach kontroli wewnętrznej i urzędowej, określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części A w celu określenia przydat- 1) Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej ności wody do kąpieli; — zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie 2) s ezonowej — na podstawie sprawozdań z badań szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. jakości wody wykonywanych, zgodnie z metoda- Nr 216, poz. 1607). mi referencyjnymi, w ramach kontroli wewnętrzw2) Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regu- nej i urzędowej w odniesieniu do parametrów lacji częściowego wdrożenia dyrektywy 2006/7/WE Parla- określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia mentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lutego 2006 r. dotyw części B w tabeli I w kolumnie A; czącej zarządzania jakością wody w kąpielisku i uchylającej dyrektywę 76/160/EWG (Dz. Urz. UE L 64 z 04.03.2006, 3) czteroletniej — przeprowadzonej na podstawie co str. 37). najmniej 16 próbek, zgodnie ze sposobem klasyfi- 3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały kacji jakości wody w kąpielisku określonym w zaogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 267, poz. 2255, z 2006 r. łączniku nr 3 do rozporządzenia. Nr 170, poz. 1217 i Nr 227, poz. 1658, z 2007 r. Nr 21,

, Nr 64, poz. 427, Nr 75, poz. 493, Nr 88, poz. 587, 2. Przygotowanie oceny sezonowej polega na krót- Nr 147, poz. 1033, Nr 176, poz. 1238, Nr 181, poz. 1286 kim opisowym podsumowaniu wszelkich środków zai Nr 231, poz. 1704, z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 i Nr 227, rządzania podejmowanych przez organizatora, organy

, z 2009 r. Nr 168, poz. 1323 i Nr 215, poz. 1664, z 2010 r. Nr 44, poz. 253, Nr 96, poz. 620 i Nr 182, poz. 1228 gminy, organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz oraz z 2011 r. Nr 32, poz. 159. inne zainteresowane podmioty.

l

Nr 86 — 5313 — Poz. 478 p 3. Przez środki zarządzania rozumie się następują- okres dłuższy niż 72 godziny od pierwszego naruce działania podjęte w odniesieniu do wód w kąpieli- szenia jakości wody w kąpielisku, oraz w związku skach: z wystąpieniem którego podejmowane są działania, o których mowa w załączniku nr 3 do rozpo- 1) określenie i regularną aktualizację profilu wody rządzenia, oraz w kąpielisku; . 2) w celu potwierdzenia ustąpienia zanieczyszczenia, 2) określenie harmonogramu pobrania próbek; o którym mowa w pkt 1. v 3) kontrolę wody w kąpielisku; 6. Niewzięte pod uwagę próbki, o których mowa w ust. 5, zastępuje się dodatkową próbką pobraną 4) ocenę jakości wody w kąpielisku; 7 dni po ustąpieniu krótkotrwałego zanieczyszczenia. 5) klasyfikację wody w kąpielisku; § 9o. 1. Kontrolę wewnętrzną jakości wody w kąpie- 6) określenie oraz ocenę przyczyn zanieczyszczenia, lisku, prowadzoną przez organizatora kąpieliska, doktóre mogłoby mieć wpływ na wodę w kąpielisku kumentuje się, podając: oraz niekorzystnie wpływać na zdrowie osób ką- 1) imię i nazwisko osoby odpowiedzialnej za systepiących się; matyczne wizualne nadzorowanie wody w kąpieli- 7) informowanie społeczeństwa; gsku i wody zasilającej kąpielisko; 2) datę pobrania planowanych próbek wody w kąpie- 8) podejmowanie czynności mających na celu zapolisku, które nie powinno mieć miejsca później niż bieganie narażeniu osób kąpiących się na działacztery dni po terminie wyznaczonym w harmononie zanieczyszczeń oraz obniżenie ryzyka zaniegramie pobrania próbek; czyszczenia. . 3) datę pobrania dodatkowych próbek wody, o któ- § 7. Właściwy państwowy inspektor sanitarny, na rych mowa w art. 163 ust. 4 pkt 4 ustawy z dnia podstawie sprawozdania z przeprowadzonyclh badań 18 lipca 2001 r. — Prawo wodne; jakości wody i przedstawionych wyników, przekazanych przez organizatora miejsca wykorzystywanego 4) informację o zanieczyszczeniu wody stwierdzoc do kąpieli, i badań przeprowadzonych w ramach kon- nym w wyniku wizualnego nadzorowania lub batroli urzędowej, o której mowa w art. 34d ust. 6 usta- dania wody; wy z dnia 18 lipca 2001 r. — Prawo wodne, oraz wy- 5) informację o wystąpieniu sytuacji wyjątkowej bęmagań określonych w załączniku nr 1 do rozporządzedącej wydarzeniem lub splotem wydarzeń mająnia w części A, przeprowadza bieżącą ocenę jakości rcych wpływ na jakość wody w kąpielisku w danej wody w miejscu wykorzystywanym do kąpieli w celu lokalizacji, którego występowania nie przewiduje określenia przydatności wody do kąpieli. się przeciętnie częściej niż raz na cztery lata, oraz informację o zawieszeniu harmonogramu pobra- . § 8. 1. Sposób klasyfikacji jakości wody w kąpielinia próbek; sku określa załącznik nr 3 do rozporządzenia. 6) datę i godzinę poinformowania właściwego pańw 2. Właściwy państwowy inspektor sanitarny na stwowego inspektora sanitarnego o wystąpieniu podstawie oceny jakości wody w kąpielisku, o której zmian, które mogłyby mieć wpływ na pogorszenie mowa w § 6 ust. 1 pkt 3, klasyfikuje wodę w kąpielisku jakości wody w kąpielisku, oraz o każdym zawiezgodnie z kryteriami określonymi w załączniku nr 3 do szeniu harmonogramu pobrania próbek wody rozporządzenia. z kąpieliska i jego przyczynach; 7) datę i godzinę zamknięcia kąpieliska. 3. Właściwy państwowy inspektor sanitarny może w przeprowadzić klasyfikację jakości wody w kąpielisku 2. Organizator kąpieliska zapewnia podjęcie szybna podstawie zestawu danych obejmującego mniej kich i właściwych środków zarządzania, w przypadku niż wymagane cztery sezony kąpielowe, jeżeli: uzyskania informacji o niespodziewanej sytuacji, która wywarła lub zgodnie z uzasadnionymi przypuszcze- 1) kąpielisko zostało niedawno wyznaczone; niami może wywrzeć niekorzystny wpływ na jakość 2) wystąpiły zmiany, które mogą mieć wpływ na kla- wody w kąpielisku oraz na zdrowie osób kąpiących syfikację wody w kąpielisku. się. w 4. W przypadku, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, 3. Organizator kąpieliska przeprowadza odpowieduwzględnia się wyłącznie wyniki próbek pobranych nie kontrole, w przypadku gdy profil wody w kąpieliod momentu wystąpienia tych zmian. sku wskazuje na możliwość zakwitu sinic, w celu szybkiego wykrycia zagrożenia zdrowia osób kąpiących 5. Przy klasyfikacji wody w kąpielisku nie należy się. brać pod uwagę próbek pobranych: 4. Organizator kąpieliska przeprowadza odpowied- 1) podczas występowania krótkotrwałego zanieczysz- nie kontrole, w przypadku gdy profil wody w kąpieliczenia wywołanego skażeniem mikrobiologicz- sku wskazuje na tendencje do rozmnażania się makronym, którego przyczyny można zidentyfikować alg lub fitoplanktonu morskiego, w celu stwierdzenia i nie przewiduje się, że będzie ono miało nieko- ich obecności na akceptowalnym poziomie oraz zarzystny wpływ na jakość wody w kąpielisku przez grożenia dla zdrowia osób kąpiących się.

l

Nr 86 — 5314 — Poz. 478 p 5. Organizator kąpieliska nadzoruje wizualnie wo- 3) ocenę prowadzonej dokumentacji, wymaganej od dę w kąpielisku pod kątem występowania zanieczysz- organizatora kąpieliska; czeń, takich jak pozostałości smoliste, szkło, tworzywa sztuczne, guma lub inne odpady. 4) o cenę sposobu informowania osób kąpiących się o jakości wody w kąpielisku i zaleceniach Państwo- 6. W sytuacjach, o których mowa w ust. 3—5, wej Inspekcji Sanitar.nej. organizator kąpieliska podejmuje właściwe środki zarządzania w celu zapobieżenia tym niebezpieczeń- § 11. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem stwom, a w przypadku oszacowania potencjalnego ogłoszenia.4) v zagrożenia zdrowotnego podejmuje odpowiednie środki w celu poinformowania ludności. Minister Zdrowia: E. Kopacz § 10. Oceny kontroli wewnętrznej wykonywanej w ramach urzędowej kontroli jakości wody w kąpieli- o sku dokonuje się przez: 4) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2002 r. 1) ocenę realizacji harmonogramu pobrania próbek; w sprawie wymagań, jakim powinna odpowiadać woda w kąpieliskach (Dz. U. Nr 183, poz. 1530), które utraciło 2) ocenę prawidłowości pobierania próbek wody moc z dniem 1 stycznia 2011 r. w związku z wejściem w żyoraz postępowania z próbkami w trakcie badaniag cie ustawy z dnia 4 marca 2010 r. o zmianie ustawy — Prawody z kąpieliska; wo wodne (Dz. U. Nr 44, poz. 253). . l c r . w w w

l

Nr 86 — 5315 — Poz. 478 p Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 kwietnia 2011 r. (poz. 478) Załącznik nr 1 WYMAGANIA, JAKIM POWINNA ODPOWIADAĆ WODA W KĄPIELISKU I MIEJSCU WYKORZYSTYWANYM DO KĄPIELI, ORAZ METODY REFERENCYJNE BADAŃ WODY W KĄPIELISKU I MIEJSCU WYKORZYSTYWANYM DO KĄPIELI A. Ocena bieżąca jakości wody w kąpielisku i miejscu wykorzystywanym do kąpieli Tabela I. Wymagania mikrobiologiczne

Tabela II. Inne wymagania

B. Ocena oraz klasyfikacja wody w kąpielisku Tabela I. Wymagania mikrobiologiczne dla wód powierzchniowych

* — oparte na ocenie 95-percentyla ** — oparte na ocenie 90-percentyla Tabela II. Wymagania mikrobiologiczne dla wód przybrzeżnych i przejściowych

* — oparte na ocenie 95-percentyla ** — oparte na ocenie 90-percentyla

l

Nr 86 — 5316 — Poz. 478 p Załącznik nr 2 SPOSÓB POBIERANIA, PRZECHOWYWANIA I TRANSPORTU PRZED ANALIZĄ PRÓBEK WODY Z KĄPIELISKA I MIEJSCA WYKORZYSTYWANEGO DO KĄPIELI . 1. Miejsce pobierania próbek wody z kąpieliska i miejsca wykorzystywanego do kąpieli Tam gdzie to możliwe, próbki powinny być pobierane 30 centymetrów pod powierzchnią wody oraz w wov dzie o głębokości co najmniej 1 metra. Próbki wody do badania pobiera się: 1) jeżeli długość plaży jest mniejsza lub równa 1,5 km — co najmniej w 2 miejscach, w których występuje największe dzienne zagęszczenie osób kąpiących się; o 2) jeżeli długość plaży wynosi więcej niż 1,5 km — w miejscach określonych w pkt 1 oraz dodatkowo w miejscach odległych nie więcej niż 750 m od miejsc określonych w pkt 1. W razie podejrzeń dotyczących zanieczyszczenia wody, a w szczególności w przypadku awaryjnych zrzutów ścieków lub gwałtownych zmian atmosferycznych, liczba miejsc pobierania próbek wody powinna być zwiękg szona w stosunku do określonych w pkt 1. 2. Sterylizacja butelek (pojemników) na próbki Butelki (pojemniki) na próbki: 1) należy poddawać sterylizacji w autoklawie p.rzez co najmniej 15 minut w temperaturze 121oC lub 2) należy poddawać suchej sterylizacji w temperaturze pomiędzy 160oC a 170oC przez co najmniej 1 godzinę, lub l 3) powinny być one napromieniowanymi pojemnikami na próbki uzyskanymi bezpośrednio od wytwórcy z aktualną datą przydatności do ucżycia. 3. Pobieranie próbek Pojemność butelki (pojemnika) na próbki powinna zależeć od ilości wody potrzebnej do zbadania każdego parametru. Minimalna zawartrość to na ogół 250 ml. Butelki (pojemniki) na próbki powinny być wykonane z przezroczystego, bezbarwnego materiału (szkło, polietylen lub polipropylen). . Aby zapobiec przypadkowemu zanieczyszczeniu próbki, pobierający próbkę powinien wykorzystać aseptyczną technikę w celu utrzymania sterylności butelek (pojemników) na próbki. Nie zachodzi dodatkowa potrzeba posiadania swterylnego wyposażenia (takiego jak sterylne rękawice chirurgiczne, szczypce lub pręt do próbek), jeżeli próbka jest pobierana prawidłowo. Próbkę należy trwale i wyraźnie oznaczyć na butelce (pojemniku) oraz na formularzu pobierania próbki. 4. Przechowywanie oraz transport przed analizą próbek wody Próbki z wodą należy na każdym etapie transportu chronić przed światłem, w szczególności przed bezpośrednwim światłem słonecznym. Próbkę należy zabezpieczyć w temperaturze około 4oC w pojemniku chłodniczym lub lodówce (w zależności od klimatu) aż do jej dostarczenia do laboratorium. Jeżeli przewidywany czas dowozu do laboratorium jest dłuższy niż 4 godziny, wówczas wymagany jest transport w lodówce. Czas pomiędzy pobraniem próbki a jej analizą powinien być możliwie najkrótszy. Zaleca się analizę próbek w tym samym dniu roboczym. Jeżeli nie jest to możliwe ze względów praktycznych, wówczas próbki powinwny zostać przeanalizowane w ciągu nie więcej niż 24 godzin. Próbki do czasu analizy należy przechowywać w zaciemnionym miejscu w temperaturze 4oC ± 3oC.

l

Nr 86 — 5317 — Poz. 478 p Załącznik nr 3 SPOSÓB KLASYFIKACJI JAKOŚCI WODY W KĄPIELISKU 1. Jakość niedostateczna — wody w kąpieliskach należy zaklasyfikować jako „niedostateczne”, jeżeli w zestawie danych o jakości wody w kąpielisku za ostatni okres oceny1) wartości percentyla2) dla wyliczenia mikro- . biologicznego są gorsze3) od wartości dla jakości „dostatecznej”, określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części B w kolumnie D. 2. Jakość dostateczna — wody w kąpielisku należy zaklasyfikować jako „vdostateczne”: 1) jeżeli w zestawie danych o jakości wody w kąpielisku za ostatni okres oceny1) wartości percentyla2) dla wyliczenia mikrobiologicznego są równe lub lepsze4) niż wartości „jakości dostatecznej” określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części B w kolumnie D oraz 2) jeżeli w wodzie mogą wystąpić krótkotrwałe zanieczyszczenia, pod warunkiem że: o a) są podejmowane właściwe środki zarządzania, włączając nadzór, systemy wczesnego ostrzegania oraz kontrole, w celu zapobieżenia narażeniu osób kąpiących się przez ostrzeżenia lub, gdy jest to konieczne, zakaz kąpieli, b) są podejmowane właściwe środki zarządzania w celu zapobieżenia, ograniczenia oraz wyeliminowania przyczyn zanieczyszczenia, g c) liczba próbek niewziętych pod uwagę, zgodnie z § 8 ust. 5, ze względu na występowanie krótkotrwałych zanieczyszczeń podczas ostatniego okresu oceny stanowiła nie więcej niż 15% całkowitej liczby próbek przewidzianych w harmonogramie pobrania próbek ustalonym na ten okres, lub nie więcej niż jedna próbka na okres kąpielowy, w zależności od tego, która z tych liczb jest większa. 3. Jakość dobra — wody w kąpielisku należy zaklasyfikować jako „dobre”: . 1) jeżeli w zestawie danych o jakości wody w kąpielisku za ostatni okres oceny1), wartości percentyla2) dla wyliczenia mikrobiologicznego są równe lub lepsze4) niż wartości „jakości dobrej”, określone w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części B w kolulmnie C; 2) jeżeli w wodzie mogą wystąpić krótkotrwałe zanieczyszczenia, pod warunkiem że: c a) są podejmowane właściwe środki zarządzania, włączając nadzór, systemy wczesnego ostrzegania oraz kontrole, w celu zapobieżenia narażeniu osób kąpiących się przez ostrzeżenia lub, gdy jest to konieczne, zakaz kąpieli, b) są podejmowane właściwe środki zarządzania w celu zapobieżenia, ograniczenia oraz wyeliminowania przyczyn zanieczyszczenia oraz r c) liczba próbek niewziętych pod uwagę, zgodnie z § 8 ust. 5, ze względu na występowanie krótkotrwałych zanieczyszczeń podczas ostatniego okresu oceny stanowiła nie więcej niż 15% całkowitej liczby próbek przewidzianych w harmonogramie pobrania próbek ustalonym na ten okres, lub nie więcej niż jedna . próbka na okres kąpielowy, w zależności od tego, która z tych liczb jest większa. 4. Jakość doskonała — wody w kąpielisku należy zaklasyfikować jako „doskonałe”: 1) jeżeli w ze w stawie danych o jakości wody w kąpielisku za ostatni okres oceny1), wartości percentyla2) dla wyliczenia mikrobiologicznego są równe lub lepsze niż wartości „jakości doskonałej”, określonej w załączniku nr 1 do rozporządzenia w części B w kolumnie B; 2) jeżeli w wodzie mogą wystąpić krótkotrwałe zanieczyszczenia, pod warunkiem, że: a) są podejmowane właściwe środki zarządzania, włączając nadzór, systemy wczesnego ostrzegania oraz kontrole, w celu zapobieżenia narażeniu osób kąpiących się przez ostrzeżenia lub, gdy jest to konieczne, zakaz kąpieli, w b) są podejmowane właściwe środki zarządzania w celu zapobieżenia, ograniczenia oraz wyeliminowania przyczyn zanieczyszczenia, c) l iczba próbek niewziętych pod uwagę, zgodnie z § 8 ust. 5, ze względu na występowanie krótkotrwałych zanieczyszczeń podczas ostatniego okresu oceny stanowiła nie więcej niż 15% całkowitej liczby próbek przewidzianych w harmonogramie pobrania próbek ustalonym na ten okres, lub nie więcej niż jedna próbka na okres kąpielowy, w zależności od tego, która z tych liczb jest większa. w Objaśnienia: 1) „Okres ostatniej oceny” oznacza cztery ostatnie sezony kąpielowe. 2) Na podstawie obliczenia percentyla log funkcji normalnej gęstości prawdopodobieństwa z danych (analiz) mikrobiolo- 10 gicznych uzyskanych z próbek wody w kąpielisku, wartość percentyla oblicza się w następujący sposób: a) obliczyć wartość log z każdego oznaczenia liczby bakterii w sekwencji danych podlegających obliczeniu (dla wartości 10 liczby bakterii równej 0, do obliczenia log należy przyjąć wartość minimalną granicy wykrywalności użytej metody 10 analitycznej), b) dla zbioru danych (obliczonych w lit. a wartości log ) należy obliczyć wartość średnią μ, 10 c) dla zbioru danych (obliczonych w lit. a wartości log ), z wykorzystaniem wartości średniej μ (obliczonej w lit. b) należy 10 obliczyć wartość odchylenia standardowego δ. Górny punkt 90 percentyla należy obliczyć na podstawie równania 90 percentyl = antylogarytm (μ + 1,282 δ). Górny punkt 95 percentyla należy obliczyć na podstawie równania 95 percentyl = antylogarytm (μ + 1,65 δ). 3) „Gorsze” oznacza: o wyższej liczbie wyrażonej w jtk lub NPL/100 ml. 4) „Lepsze” oznacza: o niższej liczbie wyrażonej w jtk lub NPL/100 ml.