Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych

27 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1) z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagaƒ dla przyrzàdów pomiarowych2)

8) sprzeda˝y konsumenckiej — nale˝y przez to rozu- nienia poprawnego pomiaru lub u∏atwiajàcych mieç sprzeda˝, o której mowa w ustawie z dnia przeprowadzanie czynnoÊci pomiarowych; 27 lipca 2002 r. o szczególnych warunkach sprze- 19) wadze automatycznej — nale˝y przez to rozumieç da˝y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cyprzyrzàd pomiarowy przeznaczony do pomiaru wilnego (Dz. U. Nr 141, poz. 1176 oraz z 2004 r. masy produktu bez udzia∏u operatora, dzia∏ajàcy Nr 96, poz. 959), przy której podstawà do ustalewed∏ug za∏o˝onego automatycznego cyklu okreÊnia ceny jest wynik pomiaru dokonanego przyrzàlonego dla danej wagi; dem pomiarowym; 20) taksometrze — nale˝y przez to rozumieç przyrzàd 9) warunkach Êrodowiskowych — nale˝y przez to ropomiarowy przeznaczony do pomiaru czasu trwazumieç warunki, w których przyrzàd pomiarowy nia kursu pojazdu i obliczania d∏ugoÊci przebytej mo˝e byç u˝ytkowany; drogi na podstawie sygna∏u dostarczanego przez 10) b∏´dzie granicznym dopuszczalnym (MPE) — nale- nadajnik sygna∏u d∏ugoÊci drogi oraz obliczania ˝y przez to rozumieç wartoÊci skrajne b∏´du, okreÊ- i wyÊwietlania op∏aty nale˝nej za kurs na podstalone w zasadniczych wymaganiach dla danego wie obliczonej d∏ugoÊci drogi lub zmierzonego przyrzàdu pomiarowego; czasu trwania kursu; 11) klasie dok∏adnoÊci — nale˝y przez to rozumieç klas´ 21) materialnej mierze — nale˝y przez to rozumieç danego rodzaju przyrzàdów pomiarowych, które urzàdzenie przeznaczone do odtwarzania lub dospe∏niajà okreÊlone w∏aÊciwoÊci metrologiczne iktó- starczania jednej lub wielu znanych wartoÊci danej rych b∏´dy zawarte sà wokreÊlonych granicach; kla- wielkoÊci w sposób niezmienny podczas jego stos´ dok∏adnoÊci oznacza si´ liczbà lub znakiem przy- sowania; j´tym umownie, nazywanym oznaczeniem klasy; 22) materialnej mierze d∏ugoÊci — nale˝y przez to ro- 12) cechach zabezpieczajàcych — nale˝y przez to rozu- zumieç materialnà miar´ zawierajàcà wskazy pomieç cechy nak∏adane w okreÊlonych miejscach dzia∏ki, których odleg∏oÊci podane sà w legalnych na przyrzàdzie pomiarowym przeznaczone do jego jednostkach miary d∏ugoÊci; zabezpieczenia, je˝eli jest to niezb´dne, przed nie- 23) naczyniu wyszynkowym — nale˝y przez to rozudozwolonà modyfikacjà, ponownà regulacjà lub mieç pojemnik pomiarowy przeznaczony do okreÊusuni´ciem cz´Êci sk∏adowych przez osoby nielania obj´toÊci cieczy sprzedawanej do natychmiauprawnione; stowej konsumpcji, z wy∏àczeniem produktów 13) wodomierzu — nale˝y przez to rozumieç przyrzàd leczniczych; pomiarowy przeznaczony do pomiaru, zapami´ty- 24) przyrzàdzie do pomiaru d∏ugoÊci — nale˝y przez to wania iwskazywania obj´toÊci wody przep∏ywajàrozumieç przyrzàd pomiarowy s∏u˝àcy do wyznacej przez przetwornik pomiarowy w warunkach czania d∏ugoÊci materia∏ów typu lina, w szczególpomiarowych; noÊci materia∏ów w∏ókienniczych, taÊm, kabli, pod- 14) gazomierzu — nale˝y przez to rozumieç przyrzàd czas ruchu posuwowego materia∏u mierzonego; pomiarowy przeznaczony do pomiaru, zapami´ty- 25) przyrzàdzie do pomiaru pola powierzchni — nale˝y wania i wyÊwietlania iloÊci (obj´toÊci lub masy) przez to rozumieç przyrzàd pomiarowy przeznaczogazu, która przez niego przep∏yn´∏a; ny do wyznaczania pola powierzchni materia∏ów 15) przeliczniku do gazomierza — nale˝y przez to rozu- onieregularnych kszta∏tach, wszczególnoÊci skór; mieç podzespó∏ wspó∏pracujàcy z gazomierzem, 26) przyrzàdzie do pomiaru wielu wymiarów — nale˝y automatycznie przeliczajàcy iloÊç gazu zmierzonà przez to rozumieç przyrzàd pomiarowy przeznaw warunkach pomiarowych na iloÊç gazu w waczony do wyznaczania d∏ugoÊci, wysokoÊci iszerorunkach bazowych; koÊci najmniejszego prostokàtnego równoleg∏o- 16) liczniku energii elektrycznej czynnej — nale˝y Êcianu zawierajàcego produkt; przez to rozumieç przyrzàd pomiarowy przezna- 27) analizatorze spalin samochodowych — nale˝y przez czony do pomiaru energii elektrycznej czynnej poto rozumieç przyrzàd pomiarowy przeznaczony do bieranej w obwodzie elektrycznym; oznaczania, przy zawartoÊci wilgoci w∏aÊciwej dla 17) ciep∏omierzu — nale˝y przez to rozumieç przyrzàd badanej próbki, u∏amków obj´toÊciowych nast´pupomiarowy przeznaczony do pomiaru ciep∏a, odda- jàcych sk∏adników gazów spalinowych: wanego przez ciecz b´dàcà ciek∏ym noÊnikiem ciea) tlenku w´gla (CO), p∏a wobiegu wymiany ciep∏a, wykonany jako przyrzàd zespolony albo przyrzàd sk∏adany z∏o˝ony zna- b) dwutlenku w´gla (CO ), 2 st´pujàcych podzespo∏ów: przetwornika przep∏ywu, pary czujników temperatury iprzelicznika, albo jako c) tlenu (O ), 2 kombinacja tych dwóch rodzajów konstrukcji; d) w´glowodorów (HC) 18) instalacji pomiarowej — nale˝y przez to rozumieç — emitowanych przez silniki pojazdów mechaniczprzyrzàd pomiarowy przeznaczony do ciàg∏ego nych o zap∏onie iskrowym; i dynamicznego pomiaru iloÊci (obj´toÊci lub masy) cieczy innych ni˝ woda, sk∏adajàcy si´ z liczni- 28) certyfikacie badania typu WE icertyfikacie badania ka oraz innych urzàdzeƒ niezb´dnych do zapew- projektu WE — nale˝y przez to rozumieç certyfikat

zgodnoÊci, o którym mowa w art. 5 pkt 9 ustawy § 7. 1. B∏àd pomiaru wykonanego przyrzàdem poz dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgod- miarowym wwarunkach znamionowych u˝ytkowania, noÊci; przy niewyst´powaniu zaburzeƒ, nie powinien przekraczaç b∏´dów granicznych dopuszczalnych (MPE) okreÊ- 29) jednostce notyfikowanej — nale˝y przez to rozu- lonych wza∏àcznikach nr 1—10 do rozporzàdzenia. mieç notyfikowanà jednostk´ certyfikujàcà, kontrolujàcà lub laboratorium, które spe∏ni∏y wyma- 2. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) przyrzàdu gania zawarte w rozdziale 3 ustawy z dnia pomiarowego wyra˝a si´ jako dwustronnà (dodatnià 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodnoÊci i ujemnà) wartoÊç odchylenia od wartoÊci poprawnej i okreÊlone w niniejszym rozporzàdzeniu. pomiaru, o ile w za∏àcznikach nr 1—10 do rozporzàdzenia nie okreÊlono inaczej. § 4. Je˝eli do przyrzàdu pomiarowego majà zastosowanie odr´bne przepisy, które przewidujà umiesz- § 8. 1. Zasadnicze wymagania dotyczàce dzia∏ania czenie oznakowania CE, oznakowanie to mo˝e byç poszczególnych rodzajów przyrzàdów pomiarowych umieszczone pod warunkiem, ˝e przyrzàd ten spe∏nia w warunkach znamionowych ich u˝ytkowania i przy równie˝ wymagania okreÊlone w tych przepisach. wyst´powaniu zaburzeƒ okreÊlajà za∏àczniki nr 1—10 do rozporzàdzenia. § 5. Dopuszcza si´ mo˝liwoÊç prezentacji na targach, wystawach i innych pokazach przyrzàdów po- 2. Wprzypadku gdy przyrzàd pomiarowy jest przemiarowych lub ich podzespo∏ów, które nie spe∏niajà znaczony do stosowania wciàg∏ym iniezmiennym powymagaƒ okreÊlonych wrozporzàdzeniu, je˝eli wspo- lu elektromagnetycznym, wynik badania przeprowasób widoczny i wyraêny b´dzie umieszczona informa- dzonego wmodulowanym amplitudowo polu elektrocja, ˝e sà niezgodne z zasadniczymi wymaganiami magnetycznym powinien mieÊciç si´ wzakresie b∏´du i nie b´dà wprowadzane do obrotu lub u˝ytkowania, granicznego dopuszczalnego (MPE). dopóki producent nie doprowadzi ich do zgodnoÊci § 9. Producent, uwzgl´dniajàc zasadnicze wymaz zasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi w rozpogania okreÊlone w za∏àcznikach nr 1—10 do rozporzàrzàdzeniu. dzenia, okreÊla dla przyrzàdu pomiarowego: Rozdzia∏ 2 1) warunki Êrodowiskowe: Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów a) klimatyczne, pomiarowych b) mechaniczne, § 6. 1. Przyrzàdy pomiarowe powinny byç zaprojek- c) elektromagnetyczne towane oraz wytwarzane wtaki sposób, aby zapewnia- ∏y wysoki poziom: — w których ten przyrzàd mo˝e byç u˝ytkowany; 2) warunki zasilania oraz 1) ochrony metrologicznej istrony pomiaru mia∏y zaufanie do otrzymywanych wyników; 3) inne wielkoÊci wp∏ywajàce, które mogà mieç wp∏yw na dok∏adnoÊç przyrzàdu pomiarowego. 2) jakoÊci, przy uwzgl´dnieniu techniki pomiarowej i bezpieczeƒstwa danych pomiarowych. § 10. W zakresie warunków Êrodowiskowych klimatycznych producent przyrzàdu pomiarowego: 2. Rozwiàzania przyj´te w konstrukcji przyrzàdu pomiarowego w celu spe∏nienia zasadniczych wyma- 1) okreÊla górnà i dolnà granic´ temperatury, spogaƒ powinny uwzgl´dniaç przewidywany zakres za- Êród zakresów wymienionych w poni˝szej tabeli, stosowaƒ przyrzàdu i dajàcà si´ przewidzieç mo˝li- o ile w za∏àcznikach nr 1—10 do rozporzàdzenia woÊç jego niew∏aÊciwego u˝ycia. nie okreÊlono inaczej:

2) wskazuje, czy przyrzàd pomiarowy jest przezna- wych stosowanych wmiejscach nara˝onych na wibraczony do pracy: cje i wstrzàsy mechaniczne o: a) przy kondensujàcej lub niekondensujàcej si´ 1) niskim poziomie — klasa M1; parze wodnej, 2) znacznym lub wysokim poziomie — klasa M2; b) w miejscach o charakterze zamkni´tym lub otwartym. 3) wysokim lub bardzo wysokim poziomie — klasa M3. § 11. 1. Rozró˝nia si´ trzy klasy warunków Êrodo- 2. Rozró˝nia si´ trzy klasy warunków Êrodowiskowiskowych mechanicznych dla przyrzàdów pomiaro- wych elektromagnetycznych dla przyrzàdów pomiaro-

wych, oile wza∏àcznikach nr 1—10 do rozporzàdzenia kach nr 1—10 do rozporzàdzenia nie okreÊlono nie okreÊlono inaczej: inaczej; 1) stosowanych wmiejscach nara˝onych na zaburze- 3) badania charakterystyk metrologicznych powinny nia odpowiadajàce budynkom mieszkalnym, us∏u- byç przeprowadzone podczas lub po oddzia∏ywaniu gowym i handlowym oraz zabudowaniom prze- wielkoÊci wp∏ywajàcych, w zale˝noÊci od tego, któmys∏u drobnego — klasa E1; ry z tych stanów odpowiada normalnej pracy przyrzàdu, przy której te wielkoÊci mogà wyst´powaç; 2) stosowanych wmiejscach nara˝onych na zaburzenia odpowiadajàce pozosta∏ym zabudowaniom 4) w zale˝noÊci od przewidywanych warunków Êroprzemys∏owym — klasa E2; dowiskowych klimatycznych, w których przyrzàd 3) zasilanych z akumulatora pojazdu — klasa E3. b´dzie u˝ytkowany, nale˝y zastosowaç odpowiednio badanie w stanie wilgotnego goràca: 3. Ustalajàc klas´ warunków Êrodowiskowych a) sta∏ego (bez kondensacji), gdy kondensacja nie elektromagnetycznych, nale˝y braç pod uwag´ nast´- wyst´puje albo pujàce wielkoÊci wp∏ywajàce: b) cyklicznego (z kondensacjà), gdy kondensacja 1) przerwy w napi´ciu; jest istotna lub gdy penetracja pary wodnej b´- 2) krótkotrwa∏e spadki napi´cia; dzie przyÊpieszona przez respiracj´. 3) stany nieustalone wliniach zasilajàcych lub sygna- § 14. Pomiary tej samej wielkoÊci mierzonej wyko- ∏owych; nywane: 4) wy∏adowania elektrostatyczne; 1) wró˝nych miejscach lub przez ró˝nych u˝ytkowni- 5) pola elektromagnetyczne ocz´stotliwoÊci radiowej; ków albo 6) pola elektromagnetyczne przewodzone ocz´stotli- 2) w takich samych miejscach i przez tych samych woÊci radiowej, wyst´pujàce w liniach zasilajàu˝ytkowników cych lub sygna∏owych; — przy takich samych pozosta∏ych warunkach, po- 7) skoki napi´cia w liniach zasilajàcych lub sygna∏owinny dawaç zbli˝one wyniki, przy czym ró˝nice powych. mi´dzy wynikami poszczególnych pomiarów powin- 4. Przyrzàdy pomiarowe zaliczane do klasy E3 wa- ny byç ma∏e w stosunku do b∏´dów granicznych dorunków Êrodowiskowych elektromagnetycznych po- puszczalnych (MPE) danego przyrzàdu pomiarowego. winny spe∏niaç zasadnicze wymagania jak dla przyrzàdów pomiarowych zaliczonych do klasy E2 oraz wy- § 15. 1. Przyrzàd pomiarowy powinien byç tak zamagania w zakresie: projektowany, aby: 1) spadków napi´cia spowodowanych rozruchem sil- 1) by∏ wystarczajàco czu∏y, a jego próg pobudliwoÊci ników spalinowych; wystarczajàco niski dla zamierzonego zadania pomiarowego, z zastrze˝eniem ust. 2; 2) stanów nieustalonych, spowodowanych od∏àczeniem roz∏adowanego akumulatora w czasie pracy 2) zachowywa∏ odpowiednià sta∏oÊç charakterystyk silnika. metrologicznych w czasie okreÊlonym przez producenta, po prawid∏owym zainstalowaniu, utrzy- § 12. Producent powinien okreÊliç inne wielkoÊci maniu i stosowaniu zgodnie z instrukcjà produwp∏ywajàce ni˝ wymienione w § 10 i 11, które nale˝y centa w przewidzianych dla niego warunkach Êrobraç pod uwag´, w szczególnoÊci: dowiskowych; 1) wahania napi´cia; 3) by∏ zminimalizowany wp∏yw uszkodzenia mogàcego spowodowaç niedok∏adny pomiar, o ile wystà- 2) zmiany cz´stotliwoÊci sieci zasilajàcej; pienie tego uszkodzenia nie jest oczywiste. 3) pola magnetyczne o cz´stotliwoÊci zasilania. 2. Przyrzàd pomiarowy przeznaczony do pomiarów wielkoÊci sta∏ych w czasie powinien byç nieczu∏y § 13. Przeprowadzajàc badania i wyznaczajàc b∏´- na ich niewielkie wahania albo odpowiednio na nie dy przyrzàdów pomiarowych podczas dokonywania reagowaç. oceny zgodnoÊci, nale˝y mieç na wzgl´dzie, ˝e: § 16. 1. Przyrzàd pomiarowy nie powinien mieç 1) zasadnicze wymagania, o których mowa w § 7 i 8, powinny byç sprawdzone dla ka˝dej odpowiedniej w∏aÊciwoÊci umo˝liwiajàcych fa∏szowanie wyników wielkoÊci wp∏ywajàcej; pomiarów, a mo˝liwoÊç jego niew∏aÊciwego u˝ycia powinna byç zminimalizowana. 2) zasadnicze wymagania stosuje si´ i ocenia oddzielnie dla ka˝dej wielkoÊci wp∏ywajàcej, przy 2. Przyrzàd pomiarowy powinien byç przydatny do wzgl´dnie sta∏ych wartoÊciach odniesienia pozo- u˝ytkowania wprzewidywanym zakresie jego zastososta∏ych wielkoÊci wp∏ywajàcych, o ile w za∏àczni- wania, z uwagi na praktyczne warunki pracy, bez sta-

wiania jego u˝ytkownikowi nieuzasadnionych wyma- 2. Wskazania przyrzàdu pomiarowego wyra˝a si´ gaƒ, które musia∏by spe∏niç wcelu uzyskania popraw- w legalnych jednostkach miary. nych wyników pomiarów. 3. Jednostk´ miary lub jej symbol umieszcza si´ 3. B∏´dy wskazaƒ wodomierzy, ciep∏omierzy, gazo- obok wartoÊci liczbowej. mierzy i liczników energii elektrycznej, stanowiàcych podstaw´ do rozliczeƒ mi´dzy stronami pomiaru, przy 4. Materialne miary oznacza si´ wartoÊcià nomiwartoÊci przep∏ywu albo pràdu elektrycznego przekra- nalnà lub podzia∏kà z jednostkà miary. czajàcej zakresy okreÊlone w za∏àcznikach nr 1—4 do rozporzàdzenia, nie powinny byç ustawione wsposób § 19. 1. Wskazanie wyniku pomiaru przez przyrzàd nadmiernie preferujàcy jednà ze stron pomiaru. pomiarowy powinno byç: 1) przedstawiane na urzàdzeniu wskazujàcym lub § 17. 1. Przyrzàd pomiarowy powinien byç: w formie czytelnego i trwa∏ego wydruku; 1) tak zaprojektowany, aby mo˝liwa by∏a kontrola je- 2) wyraêne i jednoznaczne; go pracy podczas u˝ytkowania, w szczególnoÊci poprzez zastosowanie odpowiednich urzàdzeƒ do- 3) ∏atwe do odczytania w warunkach znamionowych datkowych lub programów umo˝liwiajàcych takà u˝ytkowania przyrzàdu pomiarowego. kontrol´; procedura kontroli powinna byç opisana w instrukcji obs∏ugi przyrzàdu pomiarowego; 2. Wskazaniu wyniku pomiaru przez przyrzàd pomiarowy powinny towarzyszyç oznaczenia i opisy in- 2) trwa∏y podczas u˝ytkowania; formujàce u˝ytkownika o wa˝noÊci tego wyniku. 3) wykonany z materia∏ów dostosowanych do przewidywanych warunków pracy, w których mo˝e 3. Dodatkowe wskazania wyniku pomiaru, które byç u˝ytkowany. mogà wyst´powaç, nie powinny utrudniaç odczytu wskazaƒ podstawowych. 2. Urzàdzenia dodatkowe, pod∏àczone bezpoÊrednio albo zdalnie do przyrzàdu pomiarowego, nie mo- 4. Przyrzàd pomiarowy przeznaczony do stosowagà wp∏ywaç w sposób niedozwolony na jego charak- nia podczas sprzeda˝y konsumenckiej powinien terystyki metrologiczne. przedstawiaç wyniki pomiaru obu stronom transakcji. 3. Cz´Êci sk∏adowe przyrzàdu pomiarowego, istot- § 20. 1. Przyrzàd pomiarowy, z zastrze˝eniem § 21 ne dla charakterystyk metrologicznych, powinny byç ust. 1, powinien zapisywaç w sposób trwa∏y wyniki tak zaprojektowane, aby mo˝liwe by∏o ich zabezpie- pomiaru wraz z informacjà identyfikujàcà ka˝dà transczenie przed dost´pem osób nieuprawnionych, akcj´ w przypadku, gdy: a przewidziane Êrodki zabezpieczajàce zapewnia∏y po- 1) pomiar nie jest mo˝liwy do powtórzenia; zostawienie dowodu ingerencji; dowód ten powinien byç dost´pny w uzasadnionym okresie. 2) przyrzàd pomiarowy jest zwykle stosowany podczas nieobecnoÊci jednej ze stron transakcji. 4. Oprogramowanie przyrzàdu pomiarowego istotne dla charakterystyk metrologicznych powinno 2. Po zakoƒczeniu pomiaru powinien byç dost´pny byç: trwa∏y dowód zawierajàcy wyniki pomiaru oraz informacje identyfikujàce transakcj´. 1) identyfikowalne, przy czym jego identyfikacja powinna byç zapewniona przez sam przyrzàd pomia- § 21. 1. Wodomierze, ciep∏omierze, gazomierze rowy; iliczniki energii elektrycznej powinny byç wyposa˝one 2) zabezpieczone przed przypadkowym lub celowym w urzàdzenia wskazujàce, dost´pne dla konsumenta zafa∏szowaniem; bez koniecznoÊci u˝ycia dodatkowych narz´dzi, których wskazanie jest podstawà do ustalenia wysokoÊci 3) odporne na niedozwolony wp∏yw oprogramowa- op∏aty, niezale˝nie od tego, czy wynik pomiaru wykonia dodatkowego realizujàcego funkcje niezwiàza- nany za ich pomocà mo˝e byç odczytany zdalnie czy ne zpomiarem, je˝eli przyrzàd pomiarowy jest wy- te˝ nie. posa˝ony w takie oprogramowanie. 2. Urzàdzenia wskazujàce przyrzàdów pomiaro- 5. Dane pomiarowe oraz istotne parametry metro- wych, o których mowa w ust. 1, pokazujàce ca∏kowità logiczne przechowywane lub transmitowane przez iloÊç dostarczonej wody, ciep∏a, gazu albo energii przyrzàd pomiarowy powinny byç zabezpieczone elektrycznej lub wartoÊci, z których taka iloÊç mo˝e przed przypadkowym lub celowym zafa∏szowaniem. byç wyznaczona, stanowiàcà w ca∏oÊci lub cz´Êciowo podstaw´ do obliczania wysokoÊci op∏at, powinny byç § 18. 1. WartoÊç dzia∏ki elementarnej przyrzàdu po- skonstruowane w sposób uniemo˝liwiajàcy skasowamiarowego wyra˝a si´ w postaci: 1x10n, 2x10n albo nie ich wskazaƒ podczas u˝ytkowania tych urzàdzeƒ. 5x10n, gdzie n jest liczbà ca∏kowità lub zerem, chyba ˝e w za∏àcznikach nr 1—10 do rozporzàdzenia okreÊ- § 22. 1. Do przyrzàdu pomiarowego powinna byç lono inaczej. do∏àczona, sporzàdzona w j´zyku polskim, instrukcja

obs∏ugi zawierajàca informacje, sformu∏owane wspo- 2) wewn´trznej kontroli produkcji z badaniem wyrosób zrozumia∏y, o zasadach jego dzia∏ania, chyba ˝e bu przez jednostk´ notyfikowanà — modu∏ A1; nie wymaga tego prostota przyrzàdu. 3) zapewnienia jakoÊci produkcji — modu∏ D1; 2. Instrukcja obs∏ugi powinna zawieraç, w zakre- 4) zapewnienia jakoÊci wyrobu — modu∏ E1; sie, w jakim ma to zastosowanie dla danego rodzaju przyrzàdu pomiarowego: 5) weryfikacji wyrobu — modu∏ F1; 1) okreÊlenie warunków znamionowych u˝ytkowania 6) weryfikacji jednostkowej — modu∏ G; przyrzàdu pomiarowego; 7) pe∏nego zapewnienia jakoÊci — modu∏ H; 2) wskazanie: 8) pe∏nego zapewnienia jakoÊci z badaniem projektu a) klasy warunków Êrodowiskowych mechanicz- — modu∏ H1; nych i elektromagnetycznych, b) górnej i dolnej granicy temperatury, 9) badania typu — modu∏ B — oraz: c) mo˝liwoÊci pracy przy wyst´powaniu konden- a) zgodnoÊci z typem na podstawie wewn´trznej sacji pary wodnej, kontroli produkcji — modu∏ C, d) mo˝liwoÊci stosowania przyrzàdu pomiarowe- b) zgodnoÊci z typem na podstawie wewn´trznej go w miejscach zamkni´tych lub otwartych; kontroli produkcji i badania wyrobu przez jednostk´ notyfikowanà — modu∏ C1, 3) instrukcj´ instalacji, konserwacji, napraw i dozwoc) zapewnienia jakoÊci produkcji — modu∏ D, lonych regulacji przyrzàdu pomiarowego; d) zapewnienia jakoÊci kontroli i badania wyrobu 4) opis w∏aÊciwego dzia∏ania i innych specjalnych — modu∏ E albo warunków stosowania przyrzàdu pomiarowego; e) weryfikacji wyrobu — modu∏ F. 5) okreÊlenie warunków kompatybilnoÊci zinterfejsami, podzespo∏ami lub innymi przyrzàdami pomia- § 26. 1. Poszczególne rodzaje przyrzàdów pomiarowymi. rowych poddaje si´, zgodnie z wyborem producenta, nast´pujàcym procedurom oceny zgodnoÊci okreÊlo- 3. Grupy identycznych przyrzàdów pomiarowych nym w za∏àczniku nr 11 do rozporzàdzenia: stosowanych w tym samym miejscu oraz wodomierzy, ciep∏omierzy, gazomierzy albo liczników energii 1) wodomierze: elektrycznej nie muszà mieç indywidualnych instrukcji a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zaobs∏ugi. pewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, § 23. Specyficzne zasadnicze wymagania dla po- b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zweszczególnych rodzajów przyrzàdów pomiarowych i, ryfikacjà wyrobu — modu∏ F albo o ile ma to zastosowanie, ich podzespo∏ów okreÊlajà za∏àczniki nr 1—10 do rozporzàdzenia. c) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem projektu — modu∏ H1; Rozdzia∏ 3 2) gazomierze i przeliczniki do gazomierzy: Procedury oceny zgodnoÊci a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, § 24. 1. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel przed wprowadzeniem do obrotu przyrzàdu po- b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zwemiarowego i, o ile ma to zastosowanie, jego podze- ryfikacjà wyrobu — modu∏ F albo spo∏u powinien poddaç ten przyrzàd lub podzespó∏ c) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem proodpowiedniej procedurze oceny zgodnoÊci, o której jektu — modu∏ H1; mowa w za∏àczniku nr 11 do rozporzàdzenia. 3) liczniki energii elektrycznej czynnej: 2. Ocena zgodnoÊci mo˝e byç przeprowadzona oddzielnie dla przyrzàdu pomiarowego i dla jego podze- a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zaspo∏u. pewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zwe- § 25. Ocena zgodnoÊci przyrzàdu pomiarowego ryfikacjà wyrobu — modu∏ F albo i,o ile ma to zastosowanie, jego podzespo∏u z zasadniczymi wymaganiami mo˝e byç przeprowadzana c) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem proz zastosowaniem nast´pujàcych procedur okreÊlo- jektu — modu∏ H1; nych w za∏àczniku nr 11 do rozporzàdzenia: 4) ciep∏omierze, przetworniki przep∏ywu, pary czujni- 1) wewn´trznej kontroli produkcji — modu∏ A; ków temperatury i przeliczniki:

a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z za- b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zwepewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, ryfikacjà wyrobu — modu∏ F albo b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zwe- c) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem proryfikacjà wyrobu — modu∏ F albo jektu — modu∏ H1; c) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem pro- 8) materialne miary d∏ugoÊci: jektu — modu∏ H1; a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z za- 5) instalacje pomiarowe: pewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z za- b) zapewnieniu jakoÊci produkcji — modu∏ D1, pewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, c) weryfikacji wyrobu — modu∏ F1, b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zwed) weryfikacji jednostkowej — modu∏ G albo ryfikacjà wyrobu — modu∏ F, e) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci — modu∏ H; c) weryfikacji jednostkowej — modu∏ G albo d) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem pro- 9) naczynia wyszynkowe: jektu — modu∏ H1; a) wewn´trznej kontroli produkcji z badaniem wyrobu przez jednostk´ notyfikowanà — modu∏ A1, 6) wagi automatyczne: b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zaa) mechaniczne: pewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zzapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, c) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zapewnieniem jakoÊci kontroli i badania wyrobu — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu — modu∏ E, z zapewnieniem jakoÊci kontroli i badania wyrobu — modu∏ E, d) zapewnieniu jakoÊci produkcji — modu∏ D1, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu e) zapewnieniu jakoÊci wyrobu — modu∏ E1, z weryfikacjà wyrobu — modu∏ F, f) weryfikacji wyrobu — modu∏ F1 albo — zapewnieniu jakoÊci produkcji — modu∏ D1, g) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci — modu∏ H; — weryfikacji wyrobu — modu∏ F1, — weryfikacji jednostkowej — modu∏ G albo 10) przyrzàdy do pomiaru d∏ugoÊci, przyrzàdy do pomiaru pola powierzchni skór iprzyrzàdy do pomia- — pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem ru wielu wymiarów: projektu — modu∏ H1, a) mechaniczne lub elektromechaniczne: b) elektromechaniczne: — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zzapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, zzapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zapewnieniem jakoÊci wyrobu — modu∏ E, z zapewnieniem jakoÊci kontroli i badania wyrobu — modu∏ E, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z weryfikacjà wyrobu — modu∏ F, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z weryfikacjà wyrobu — modu∏ F, — zapewnieniu jakoÊci produkcji — modu∏ D1, — weryfikacji jednostkowej — modu∏ G albo — zapewnieniu jakoÊci wyrobu — modu∏ E1, — pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem — weryfikacji wyrobu — modu∏ F1, projektu — modu∏ H1, — weryfikacji jednostkowej — modu∏ G, c) elektroniczne lub zawierajàce oprogramowanie: — pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci — modu∏ H albo — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu — pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem zzapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, projektu — modu∏ H1, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu b) elektroniczne lub zawierajàce oprogramowanie: z weryfikacjà wyrobu — modu∏ F, — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu — weryfikacji jednostkowej — modu∏ G albo zzapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, — pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem — badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu projektu — modu∏ H1; z weryfikacjà wyrobu — modu∏ F, 7) taksometry: — weryfikacji jednostkowej — modu∏ G albo a) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z za- — pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem pewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, projektu — modu∏ H1;

11) analizatory spalin samochodowych: 6) wykaz norm zharmonizowanych zastosowanych cz´Êciowo lub w ca∏oÊci, a w przypadku niezastoa) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu z zasowania tych norm opis przyj´tych rozwiàzaƒ zapewnieniem jakoÊci produkcji — modu∏ D, pewniajàcych spe∏nianie zasadniczych wymagaƒ b) badaniu typu — modu∏ B — po∏àczonemu zwe- okreÊlonych w rozporzàdzeniu; ryfikacjà wyrobu — modu∏ F albo 7) wyniki wykonanych obliczeƒ konstrukcyjnych oraz c) pe∏nemu zapewnieniu jakoÊci z badaniem pro- sprawdzeƒ; jektu — modu∏ H1. 8) wyniki odpowiednich badaƒ, je˝eli sà niezb´dne 2. Dokumentacj´ odnoszàcà si´ do procedur oceny do wykazania, ˝e wzorzec przyrzàdu pomiarowego zgodnoÊci sporzàdza si´ w j´zyku polskim lub w j´zy- reprezentatywny dla przewidywanej produkcji lub ku zaakceptowanym przez jednostk´ notyfikowanà. przyrzàd pomiarowy spe∏niajà: a) zasadnicze wymagania okreÊlone w rozporzà- 3. Informacje dotyczàce u˝ytkowania przyrzàdów dzeniu, w deklarowanych warunkach znamiopomiarowych powinny byç sporzàdzone wj´zyku polnowych u˝ytkowania i przy wskazanych zabuskim. rzeniach spowodowanych warunkami Êrodowi- § 27. Producent dostarcza jednostce notyfikowa- skowymi, nej, oile ma to zastosowanie, dokumentacj´ techniczb) specyfikacje trwa∏oÊci, w przypadku gazomienà sporzàdzonà dla przyrzàdu pomiarowego lub jego rzy, wodomierzy, ciep∏omierzy oraz instalacji grupy, zwanà dalej „dokumentacjà technicznà”. pomiarowych; § 28. 1. Dokumentacja techniczna powinna przed- 9) je˝eli ma to zastosowanie, certyfikaty badania tystawiaç w sposób zrozumia∏y konstrukcj´, wykonanie puWE lub certyfikaty badania projektu WE przyrzàoraz dzia∏anie przyrzàdu pomiarowego i umo˝liwiaç dów pomiarowych, zawierajàcych cz´Êci identyczne dokonanie oceny zgodnoÊci z zasadniczymi wymagaz zastosowanymi w konstrukcji przyrzàdu pomiaroniami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu. wego b´dàcego przedmiotem oceny zgodnoÊci. 2. Dokumentacja techniczna powinna byç na tyle 4. Je˝eli odpowiedni program badaƒ zosta∏ przeszczegó∏owa, aby umo˝liwia∏a: prowadzony zgodnie z w∏aÊciwymi normami zharmonizowanymi, uznaje si´, ˝e wyniki badaƒ, o których 1) zdefiniowanie charakterystyk metrologicznych mowa w ust. 3 pkt 8, wykazujà zgodnoÊç przyrzàdu przyrzàdu pomiarowego; pomiarowego z zasadniczymi wymaganiami. 2) odtwarzalnoÊç w∏aÊciwoÊci metrologicznych wyprodukowanych przyrzàdów pomiarowych, prawi- 5. W dokumentacji technicznej producent powid∏owo wyregulowanych z zastosowaniem odpo- nien równie˝ wskazaç miejsca umieszczania na przywiednich, przewidzianych przez producenta spo- rzàdzie pomiarowym oznakowaƒ icech zabezpieczajàsobów regulacji; cych oraz okreÊliç warunki jego kompatybilnoÊci z interfejsami i podzespo∏ami, je˝eli b´dà stosowane. 3) wykazanie integralnoÊci przyrzàdu pomiarowego; § 29. 1. Jednostka notyfikowana, jej kierownik 4) ocen´ oraz identyfikacj´ typu lub przyrzàdu po- ipracownicy odpowiedzialni za przeprowadzanie ocemiarowego. ny zgodnoÊci nie powinni byç projektantami, producentami, dostawcami ani instalatorami przyrzàdów 3. W dokumentacji technicznej zamieszcza si´: pomiarowych b´dàcych przedmiotem oceny, ani ich upowa˝nionymi przedstawicielami. Nie powinni byç 1) ogólny opis przyrzàdu pomiarowego; bezpoÊrednio zaanga˝owani wprojektowanie, wytwarzanie, promowanie i sprzeda˝ oraz napraw´ lub kon- 2) schemat koncepcyjny, rysunki wykonawcze oraz serwacj´ przyrzàdów pomiarowych ani byç przedstaplany, w szczególnoÊci cz´Êci sk∏adowych, podzewicielami stron przeprowadzajàcych takie czynnoÊci. spo∏ów i obwodów przyrzàdu pomiarowego; 3) opis procedur produkcyjnych, zapewniajàcych 2. Przepis ust. 1 nie wy∏àcza mo˝liwoÊci wymiany informacji technicznych, s∏u˝àcych ocenie zgodnoÊci, produkcj´ przyrzàdów pomiarowych zgodnà z zami´dzy producentem a jednostkà notyfikowanà. ∏o˝eniami; 4) jeÊli ma to zastosowanie, opis urzàdzeƒ elektro- § 30. 1. Jednostka notyfikowana, jej kierownik oraz nicznych z rysunkami, wykresami, schematami pracownicy powinni przeprowadzaç ocen´ zgodnoÊci, przep∏ywowymi oraz ogólnymi informacjami oza- wykazujàc najwy˝szy stopieƒ rzetelnoÊci zawodowej stosowanym oprogramowaniu, objaÊniajàcym ich i kompetencji w dziedzinie metrologii. Nie mogà podcharakterystyki i dzia∏anie; legaç jakimkolwiek naciskom i wp∏ywom, w szczególnoÊci materialnym, które mog∏yby mieç wp∏yw na ich 5) wyjaÊnienia do zagadnieƒ, októrych mowa wpkt 2 opinie lub wyniki ich prac, szczególnie ze strony osób i3, wraz zopisem dzia∏ania przyrzàdu pomiarowe- lub grup osób zainteresowanych wynikami oceny go; zgodnoÊci.

2. Jednostka notyfikowana powinna mieç do dys- powinny byç umieszczone na g∏ównym urzàdzeniu pozycji niezb´dnych pracowników oraz odpowiednie przyrzàdu. wyposa˝enie umo˝liwiajàce w∏aÊciwe wykonywanie zadaƒ administracyjnych oraz technicznych zwiàza- 4. Na przyrzàdzie pomiarowym, o ile ma to zastonych zocenà zgodnoÊci, atak˝e mieç dost´p do sprz´- sowanie, powinny byç umieszczone dodatkowo: tu wymaganego do badaƒ specjalistycznych. 1) informacje dotyczàce warunków u˝ytkowania przyrzàdu pomiarowego; 3. Pracownicy jednostki notyfikowanej odpowiedzialni za dokonywanie oceny zgodnoÊci powinni od- 2) dane dotyczàce zdolnoÊci pomiarowej przyrzàdu byç odpowiednie przeszkolenie w tym zakresie, a takpomiarowego; ˝e posiadaç: 3) zakres pomiarowy przyrzàdu pomiarowego; 1) wiedz´ niezb´dnà do przeprowadzania badaƒ oraz odpowiednie doÊwiadczenie w ich przeprowadza- 4) oznaczenie identyfikacyjne przyrzàdu pomiarowego; niu; 5) numer certyfikatu badania typu WE lub certyfikatu 2) umiej´tnoÊç sporzàdzania certyfikatów, protokobadania projektu WE; ∏ów i sprawozdaƒ potwierdzajàcych przeprowadzenie badaƒ. 6) informacje o spe∏nianiu lub niespe∏nianiu przez urzàdzenia dodatkowe, dostarczajàce dane metrolo- § 31. Jednostka notyfikowana powinna: giczne, zasadniczych wymagaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu. 1) zapewniaç bezstronnoÊç kierownika i pracowników przeprowadzajàcych ocen´ zgodnoÊci; 5. Na przyrzàdzie pomiarowym mogà byç umiesz- 2) nie dopuszczaç do stosowania rozwiàzaƒ, w któ- czane inne oznaczenia pod warunkiem, ˝e nie pogorrych dochody jednostki zale˝a∏yby od wyników szà widocznoÊci iczytelnoÊci oznakowania CE oraz dobadaƒ, które wykonuje, a wynagrodzenie kierow- datkowego oznakowania metrologicznego. nika i pracowników by∏oby uzale˝nione od iloÊci przeprowadzonych badaƒ lub ich wyników; 6. W przypadku gdy przyrzàd pomiarowy jest zbyt ma∏y lub zbyt delikatny, aby umieÊciç na nim oznako- 3) zapewniaç ochron´ informacji zawodowych uzywanie CE i dodatkowe oznakowanie metrologiczne skanych przez pracowników podczas wykonywalub informacje i dane, o których mowa w ust. 4, ponia zadaƒ okreÊlonych w rozporzàdzeniu; nie wywinny byç one umieszczone na opakowaniu, je˝eli jest ∏àcza to mo˝liwoÊci wspó∏pracy z w∏aÊciwymi or- przewidziane, i w do∏àczanej do przyrzàdu pomiaroganami administracji publicznej. wego instrukcji obs∏ugi. Rozdzia∏ 4 7. Wzór znaku CE okreÊla za∏àcznik nr 12 do rozporzàdzenia. Sposób oznakowania przyrzàdów pomiarowych § 33. 1. Oznakowanie CE idodatkowe oznakowanie § 32. 1. Na przyrzàdzie pomiarowym, co do które- metrologiczne powinny byç nieusuwalne. Numer go stwierdzono zgodnoÊç zzasadniczymi wymagania- identyfikacyjny jednostki notyfikowanej powinien byç mi okreÊlonymi w rozporzàdzeniu na podstawie jed- nieusuwalny i nie ulegaç zniszczeniu przy próbie jego nej zprocedur wymienionych w§ 26 ust. 1, umieszcza usuni´cia. si´: 2. Dodatkowe oznakowanie metrologiczne sk∏ada 1) nazw´ lub znak producenta; si´ zdu˝ej litery M idwóch ostatnich cyfr roku, wktórym zosta∏o umieszczone na przyrzàdzie pomiaro- 2) znak CE, a zaraz za nim dodatkowe oznakowanie wym, otoczonych prostokàtem, którego wysokoÊç pometrologiczne oraz, je˝eli wynika to z procedury winna byç równa wysokoÊci oznakowania CE. oceny zgodnoÊci, numer jednostki notyfikowanej; 3. Oznakowania i napisy umieszczone na przyrzà- 3) oznaczenie dok∏adnoÊci, w szczególnoÊci poprzez dzie pomiarowym powinny byç wyraênie widoczne wskazanie klasy dok∏adnoÊci, je˝eli wynika to zzalub ∏atwo dost´pne, trwa∏e, jednoznaczne i niemo˝lisadniczych wymagaƒ. we do przeniesienia na inny przyrzàd. 2. Oznakowanie CE oraz dodatkowe oznakowanie Rozdzia∏ 5 metrologiczne powinny byç umieszczone na przyrzàdzie pomiarowym przez producenta lub na jego odpo- Przepis koƒcowy wiedzialnoÊç. W uzasadnionych przypadkach oznakowania te mogà byç umieszczane w trakcie cyklu pro- § 34. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie dukcyjnego przyrzàdów pomiarowych. 14 dni od dnia og∏oszenia. 3. Je˝eli przyrzàd pomiarowy sk∏ada si´ z zestawu dzia∏ajàcych wspólnie urzàdzeƒ, które nie sà podzespo∏ami, oznakowania, októrych mowa wust. 1 pkt 2, Minister Gospodarki: P. G. Woêniak

Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki zdnia 18 grudnia 2006 r. (poz. 27) Za∏àcznik nr 1 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA WODOMIERZY 1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- 2.1. Dla wodomierzy wprowadzanych do obrotu lub wych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadni- u˝ytkowania do dnia 29 paêdziernika 2011 r. stoczymi wymaganiami okreÊlonymi w niniejszym sunek strumieni obj´toÊci wody Q /Q mo˝e wy- 2 1 za∏àczniku stosuje si´ do wodomierzy przeznaczo- nosiç: 1,5; 2,5; 4 lub 6,3. nych do pomiaru obj´toÊci wody czystej, zimnej 3. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE), dla obj´tolub podgrzanej, zu˝ywanej w gospodarstwach Êci wody uzyskiwanej ze strumieni obj´toÊci podomowych, us∏ugach i handlu oraz w przemyÊle mi´dzy poÊrednim strumieniem obj´toÊci (Q ) drobnym. 2 w∏àcznie a przecià˝eniowym strumieniem obj´- 1.1. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia oznaczajà: toÊci (Q ) wynosi: 4 1) minimalny strumieƒ obj´toÊci (Q ) — naj- 1) 2 % — dla wodomierzy przeznaczonych do 1 mniejszy strumieƒ obj´toÊci wody, przy któ- pomiaru wody otemperaturze nie wy˝szej ni˝ rym wskazania wodomierza mieszczà si´ 30 °C; w granicach b∏´du granicznego dopuszczal- 2) 3 % — dla wodomierzy przeznaczonych do ponego (MPE); miaru wody otemperaturze wy˝szej ni˝ 30°C. 2) poÊredni strumieƒ obj´toÊci (Q ) — strumieƒ 2 obj´toÊci wody mi´dzy ciàg∏ym a minimal- 3.1. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE), dla obj´tonym strumieniem obj´toÊci, dzielàcy zakres Êci wody uzyskiwanej ze strumieni obj´toÊci strumienia obj´toÊci na dwa przedzia∏y: gór- mi´dzy minimalnym strumieniem obj´toÊci (Q ) 1 ny i dolny, z których ka˝dy posiada charakte- a poÊrednim strumieniem obj´toÊci (Q ) (wy- 2 rystyczny b∏àd graniczny dopuszczalny ∏àcznie) wynosi 5 %, niezale˝nie od temperatu- (MPE); ry wody. 3) ciàg∏y strumieƒ obj´toÊci (Q ) — najwi´kszy 4. Skutek oddzia∏ywania zaburzenia elektroma- 3 strumieƒ obj´toÊci wody, przy którym wodo- gnetycznego na wodomierz powinien byç taki, mierz dzia∏a prawid∏owo w warunkach zna- aby: mionowych u˝ytkowania (przy przep∏ywie 1) zmiana wyniku pomiaru nie by∏a wi´ksza ni˝ ciàg∏ym lub przerywanym); wartoÊç zmiany krytycznej, o której mowa 4) przecià˝eniowy strumieƒ obj´toÊci (Q ) — naj- w pkt 4.2, albo 4 wi´kszy strumieƒ obj´toÊci wody, przy którym 2) wskazanie wyniku pomiaru nie by∏o interprewodomierz mo˝e dzia∏aç w sposób prawid∏otowane jako prawid∏owy wynik, w szczególwy wkrótkim okresie, bez uszkodzenia. noÊci chwilowe wahania nie mogà byç inter- 2. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝ytko- pretowane, zapami´tywane lub przekazywawania wodomierzy, w szczególnoÊci: ne jako wynik pomiaru. 1) zakres strumieni obj´toÊci wody, przy czym 4.1. Po ustàpieniu zaburzenia elektromagnetycznewartoÊci strumieni obj´toÊci wody, z zastrze- go wodomierz powinien: ˝eniem pkt 3.1, powinny spe∏niaç nast´pujàce warunki: 1) powróciç do dzia∏ania w granicach b∏´dów granicznych dopuszczalnych (MPE); a) Q /Q ≥ 10, 3 1 2) zachowaç wszystkie funkcje pomiarowe oraz b) Q /Q = 1,6, 2 1 3) umo˝liwiç odzyskanie danych pomiarowych c) Q /Q = 1,25; 4 3 zgromadzonych bezpoÊrednio przed wystà- 2) zakres temperatury wody, przy czym granice pieniem zaburzenia. tego zakresu powinny wynosiç: 4.2. WartoÊç zmiany krytycznej jest wartoÊcià mnieja) od 0,1 °C do co najmniej 30 °C, szà z dwóch nast´pujàcych wartoÊci obj´toÊci b) od 30 °C do co najmniej 90 °C odpowiadajàcej: — wodomierz mo˝e byç przeznaczony do 1) po∏owie wartoÊci bezwzgl´dnej b∏´du gradzia∏ania w obu tych zakresach; nicznego dopuszczalnego (MPE) dla górnego 3) zakres ciÊnienia wody, który powinien wy- przedzia∏u strumieni obj´toÊci, odniesionej nosiç od 0,3 bara do co najmniej 10 barów do obj´toÊci zmierzonej; przy Q ; 3 2) b∏´dowi granicznemu dopuszczalnemu (MPE), 4) êród∏o zasilania, przy czym nale˝y okreÊliç war- odniesionej do obj´toÊci odpowiadajàcej przetoÊç nominalnà êród∏a pràdu przemiennego p∏ywowi ciàg∏ego strumienia obj´toÊci (Q ) 3 lub wartoÊci graniczne êród∏a pràdu sta∏ego. wczasie jednej minuty.

5. Po przeprowadzeniu badania trwa∏oÊci z uwzgl´d- c) ±3,5 % mierzonej obj´toÊci mi´dzy poÊrednieniem czasu wskazanego przez producenta nim strumieniem obj´toÊci (Q ) w∏àcznie 2 wodomierz powinien spe∏niaç nast´pujàce kry- a przecià˝eniowym strumieniem obj´toÊci teria: (Q ) w∏àcznie — dla wodomierzy przezna- 4 czonych do pomiaru wody o temperaturze 1) zmiana wyniku pomiaru, w porównaniu z jemi´dzy 30 °C a 90 °C. go poczàtkowym wynikiem, nie powinna przekroczyç: 6.1. Wodomierz powinien byç skonstruowany a) 3 % mierzonej obj´toÊci mi´dzy minimal- w sposób umo˝liwiajàcy dzia∏anie w ka˝dym nym strumieniem obj´toÊci (Q ) w∏àcznie po∏o˝eniu, o ile producent nie okreÊli∏ inaczej 1 a poÊrednim strumieniem obj´toÊci (Q ) i nie zosta∏o to wyraênie oznaczone na wodo- 2 wy∏àcznie, mierzu. b) 1,5 % mierzonej obj´toÊci mi´dzy poÊred- 6.2. Producent powinien okreÊliç, czy wodomierz nim strumieniem obj´toÊci (Q ) w∏àcznie 2 jest zaprojektowany do pomiaru przep∏ywu a przecià˝eniowym strumieniem obj´toÊci wstecznego. W takim wypadku obj´toÊç prze- (Q ) w∏àcznie; 4 p∏ywu wstecznego powinna byç odejmowana 2) b∏àd wskazania obj´toÊci mierzonej nie powi- od ca∏kowitej obj´toÊci lub zapisywana oddzielnien przekraczaç: nie. Do przep∏ywu normalnego iwstecznego powinien byç stosowany taki sam b∏àd graniczny a) ±6 % mierzonej obj´toÊci mi´dzy minimalnym strumieniem obj´toÊci (Q ) w∏àcznie dopuszczalny (MPE). 1 a poÊrednim strumieniem obj´toÊci (Q ) 2 6.2.1. Wodomierz niezaprojektowany do pomiaru przewy∏àcznie oraz p∏ywu wstecznego powinien zapobiegaç przep∏yb) ±2,5 % mierzonej obj´toÊci mi´dzy po- wowi wstecznemu albo wytrzymaç przypadkowy Êrednim strumieniem obj´toÊci (Q ) w∏àcz- przep∏yw wsteczny, bez uszkodzenia lub zmiany 2 nie a przecià˝eniowym strumieniem obj´- w∏aÊciwoÊci metrologicznych. toÊci (Q ) w∏àcznie — dla wodomierzy 4 przeznaczonych do pomiaru wody o tem- 7. Obj´toÊç wody mierzona przez wodomierz poperaturze pomi´dzy 0,1 °C a 30 °C albo winna byç wyra˝ana w metrach szeÊciennych. Za∏àcznik nr 2 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA GAZOMIERZY I PRZELICZNIKÓW DO GAZOMIERZY 1. Przepisy ogólne 4) przejÊciowy strumieƒ obj´toÊci (Q) — strut mieƒ obj´toÊci, pomi´dzy maksymalnym 1.1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaroaminimalnym strumieniem obj´toÊci, dzielàwych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadnicy zakres strumienia obj´toÊci na dwa przeczymi wymaganiami okreÊlonymi w niniejszym dzia∏y: górny idolny, zktórych ka˝dy posiada za∏àczniku stosuje si´ do gazomierzy i przelicznicharakterystyczny b∏àd graniczny dopuszczalków do gazomierzy, przeznaczonych do stosowany (MPE); nia w gospodarstwach domowych, us∏ugach ihandlu oraz wprzemyÊle drobnym. 5) przecià˝eniowy strumieƒ obj´toÊci (Q) — r najwi´kszy strumieƒ obj´toÊci, przy którym 1.2. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia oznaczajà: gazomierz mo˝e dzia∏aç w sposób prawid∏o- 1) strumieƒ obj´toÊci — obj´toÊç gazu, która wy w krótkim okresie bez uszkodzenia; przep∏yn´∏a przez gazomierz wjednostce cza- 6) warunki bazowe — warunki, w których przesu; licza si´ iloÊç gazu zmierzonà w warunkach 2) minimalny strumieƒ obj´toÊci (Q ) — naj- pomiarowych. min mniejszy strumieƒ obj´toÊci, przy którym 2. Zasadnicze wymagania dla gazomierzy wskazania gazomierza mieszczà si´ w grani- 2.1. Gazomierze dzielà si´ na 2 klasy dok∏adnoÊci cach b∏´du granicznego dopuszczalnego oznaczane jako: 1,0 i 1,5. (MPE); 2.2. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝ytko- 3) maksymalny strumieƒ obj´toÊci (Q ) — max wania gazomierzy, w szczególnoÊci: najwi´kszy strumieƒ obj´toÊci, przy którym wskazania gazomierza mieszczà si´ w grani- 1) zakres strumieni obj´toÊci gazu, przy czym cach b∏´du granicznego dopuszczalnego wartoÊci tych strumieni powinny spe∏niaç, co (MPE); najmniej warunki okreÊlone w tabeli nr 1:

Tabela nr 1 2) zakres temperatury gazu, przy czym minimal- 4) zakres temperatury pracy dla warunków Êrony zakres wynosi 40 °C; dowiskowych klimatycznych, przy czym minimalny zakres powinien wynosiç 50 °C; 3) bioràc pod uwag´, ˝e gazomierz powinien byç zaprojektowany dla ró˝nych rodzajów gazów 5) wartoÊç nominalnà napi´cia zasilania pràoraz wartoÊci ciÊnieƒ wyst´pujàcych w kraju dem zmiennym lub wartoÊci graniczne napi´- przeznaczenia: cia zasilania pràdem sta∏ym. a) rodzin´ gazów lub ich grup´, 2.3. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) gazomierza b) maksymalne ciÊnienie robocze, rozumiane wskazujàcego obj´toÊç gazu w warunkach pojako ró˝nica mi´dzy ciÊnieniem absolut- miarowych lub mas´, w zale˝noÊci od klasy donym gazu na wlocie do gazomierza a ciÊ- k∏adnoÊci, okreÊla tabela nr 2: nieniem atmosferycznym; Tabela nr 2 2.3.1. W przypadku gdy wszystkie b∏´dy obj´toÊci ga- byç interpretowane, zapami´tywane lub przezu lub masy z zakresu mi´dzy przejÊciowym kazywane jako wynik pomiaru. strumieniem obj´toÊci (Q) a maksymalnym t 2.4.1. Gazomierz po ustàpieniu zaburzenia elektromastrumieniem obj´toÊci (Q ) majà ten sam max gnetycznego powinien: znak, b∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) nie powinien przekroczyç 1 % dla klasy 1,5 i0,5 % dla 1) powróciç do dzia∏ania wgranicach b∏´du graklasy 1,0. nicznego dopuszczalnego (MPE); 2) zachowaç wszystkie funkcje pomiarowe; 2.3.2. Dla gazomierza z korekcjà temperatury, który wskazuje jedynie przeliczonà obj´toÊç gazu, 3) umo˝liwiç odzyskanie danych pomiarowych w zakresie temperatur wynoszàcym 30 °C i sy- zgromadzonych przed wystàpieniem zabumetrycznie roz∏o˝onym wokó∏ temperatury okre- rzenia. Êlonej przez producenta, mieszczàcej si´ wprze- 2.4.2. WartoÊç zmiany krytycznej jest wartoÊcià mniejdziale mi´dzy 15 °C a 25 °C, b∏àd graniczny doszà z dwóch nast´pujàcych wartoÊci odpowiapuszczalny (MPE) wzrasta o0,5 %. Poza tym zadajàcych: kresem dopuszcza si´ dodatkowy wzrost b∏´du granicznego dopuszczalnego (MPE) o 0,5 % na 1) po∏owie wartoÊci bezwzgl´dnej b∏´du graka˝de 10°C. nicznego dopuszczalnego (MPE) w górnym przedziale mierzonej obj´toÊci; 2.4. Skutek oddzia∏ywania zaburzenia elektromagnetycznego na gazomierz powinien byç taki, 2) b∏´dowi granicznemu dopuszczalnemu (MPE) aby: zastosowanemu do iloÊci gazu przep∏ywajàcego przez gazomierz w ciàgu jednej minuty 1) zmiana wyniku pomiaru nie by∏a wi´ksza ni˝ przy maksymalnym strumieniu obj´toÊci. wartoÊç zmiany krytycznej, o której mowa 2.4.3. Wwarunkach instalacyjnych, okreÊlonych przez w pkt 2.4.2, albo producenta, wp∏yw zaburzeƒ przep∏ywu na wlo- 2) wskazanie wyniku pomiaru nie mog∏o byç in- cie iwylocie (przed iza gazomierzem) nie powiterpretowane jako prawid∏owy wynik, wszcze- nien przekraczaç jednej trzeciej b∏´du granicznególnoÊci jego chwilowe wahania nie mogà go dopuszczalnego (MPE).

2.5. Po przeprowadzeniu badaƒ trwa∏oÊci, zuwzgl´d- 2) wyposa˝ony welement kontrolny umo˝liwianieniem czasu okreÊlonego przez producenta, jàcy przeprowadzenie badaƒ. powinny byç spe∏nione nast´pujàce kryteria: 2.8. Gazomierz powinien pracowaç wzakresie b∏´du 1) dla gazomierzy klasy 1,5: granicznego dopuszczalnego (MPE) dla ka˝dego kierunku przep∏ywu gazu lub dla jednego wyraêa) zmiana wyniku pomiaru, w porównaniu nie oznaczonego kierunku. zwynikiem poczàtkowym, dla strumieni obj´toÊci z zakresu od przejÊciowego stru- 2.9. IloÊç gazu mierzona przez gazomierz powinna mienia obj´toÊci (Q) do maksymalnego byç wyra˝ana w metrach szeÊciennych lub kilot strumienia obj´toÊci (Q ), nie powinna gramach. max przekraczaç 2 %, 3. Zasadnicze wymagania dla przeliczników do b) b∏àd wskazaƒ nie powinien przekraczaç gazomierzy wartoÊci podwojonego b∏´du granicznego 3.1. Producent okreÊla warunki bazowe dla przelidopuszczalnego (MPE); czanych iloÊci gazu. 2) dla gazomierzy klasy 1,0: 3.2. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) przelicznia) zmiana wyniku pomiaru, w porównaniu ków do gazomierzy wynosi: zwynikiem poczàtkowym, nie powinna przekraczaç jednej trzeciej wartoÊci b∏´du 1) 0,5% — wtemperaturze otoczenia 20 °C ±3°C, granicznego dopuszczalnego (MPE), przy wilgotnoÊci otoczenia 60 % ±15 % i przy nominalnych wartoÊciach napi´cia zasilania, b) b∏àd wskazaƒ nie powinien przekraczaç b∏´du granicznego dopuszczalnego (MPE). 2) 1 % — w warunkach znamionowych u˝ytkowania, z zastrze˝eniem pkt 3, 2.6.1. Gazomierz zasilany z sieci elektrycznej (pràdu przemiennego lub sta∏ego), w celu zabezpiecze- 3) 0,7 % — dla przeliczników temperaturowych nia funkcji pomiarowych w przypadku uszko- w warunkach znamionowych u˝ytkowania dzenia g∏ównego êród∏a zasilania, powinien byç — przy czym nie uwzgl´dnia si´ b∏´du gazomiewyposa˝ony w êród∏o awaryjnego zasilania lub rza. mieç zapewnionà mo˝liwoÊç pod∏àczenia do dodatkowej sieci zasilajàcej. 3.3. Przelicznik do gazomierzy elektroniczny powinien wykrywaç prac´ poza zakresem u˝ytkowa- 2.6.2. èród∏o zasilania gazomierza powinno gwarantonia okreÊlonym przez producenta dla paramewaç przynajmniej pi´cioletni okres jego dzia∏atrów, które majà wp∏yw na dok∏adnoÊç pomiaru. nia. Up∏yw 90 % tego okresu powinien byç sy- W takim przypadku przelicznik powinien zatrzygnalizowany odpowiednim ostrze˝eniem. maç ca∏kowanie przeliczanej iloÊci gazu i mo˝e 2.6.3. Urzàdzenie wskazujàce gazomierza powinno sumowaç oddzielnie przeliczanà jego iloÊç mieç odpowiednià liczb´ cyfr zapewniajàcà, ˝e w czasie pracy poza zakresem pomiarowym. iloÊç gazu, która przep∏yn´∏a w czasie 8000 go- 3.4. Przelicznik do gazomierzy elektroniczny powidzin przy maksymalnym strumieniu obj´toÊci nien umo˝liwiaç wyÊwietlanie wszystkich da- (Q ), nie spowoduje powrotu wskazania do max nych zwiàzanych z pomiarem, bez koniecznoÊci wartoÊci poczàtkowej. stosowania dodatkowego wyposa˝enia. 2.7. Gazomierz powinien byç: 3.5. Do przeliczników do gazomierzy, w zakresie 1) tak skonstruowany, aby dzia∏a∏ wka˝dej pozy- nieuregulowanym w pkt 3.1—3.4, stosuje si´ cji zadeklarowanej przez producenta w in- odpowiednio zasadnicze wymagania dla gazostrukcji instalacji; mierzy. Za∏àcznik nr 3 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA LICZNIKÓW ENERGII ELEKTRYCZNEJ CZYNNEJ 1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- 1.2. U˝yte w za∏àczniku symbole oznaczajà: wych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadni- 1) I — pràd elektryczny p∏ynàcy przez licznik; czymi wymaganiami okreÊlonymi w niniejszym za∏àczniku stosuje si´ do liczników energii elek- 2) I — pràd nominalny, dla którego zaprojektrycznej czynnej, zwanych dalej „licznikami”, n towano licznik przek∏adnikowy; przeznaczonych do stosowania w gospodarstwach domowych, us∏ugach i handlu oraz 3) I — najni˝sza deklarowana wartoÊç pràdu st wprzemyÊle drobnym. I, przy której licznik wielofazowy przy 1.1. W zale˝noÊci od zastosowanej techniki pomia- obcià˝eniu symetrycznym rejestruje rowej liczniki mogà byç stosowane w po∏àcze- energi´ elektrycznà czynnà przy jedniu z zewn´trznymi przek∏adnikami. nostkowym wspó∏czynniku mocy;

4) I — wartoÊç pràdu I, powy˝ej której b∏àd 9) f — cz´stotliwoÊç napi´cia doprowadzomin licznika wielofazowego przy obcià˝e- nego do licznika; niu symetrycznym nie przekracza b∏´- 10) f — wyspecyfikowana cz´stotliwoÊç nodów granicznych dopuszczalnych n minalna licznika; (MPE); 11) PF — wspó∏czynnik mocy (cos ϕ), cosinus 5) I — wartoÊç pràdu I, powy˝ej której b∏àd tr przesuni´cia fazowego ϕ pomi´dzy licznika nie przekracza najmniejszych pràdem I a napi´ciem U. b∏´dów granicznych dopuszczalnych (MPE) odpowiadajàcych wskaênikowi 2.1. Liczniki dzieli si´ na trzy klasy dok∏adnoÊci, klasy dok∏adnoÊci licznika; oznaczane jako: A, B i C, które okreÊla produ- 6) I — najwy˝sza wartoÊç pràdu I, przy której cent. max b∏àd licznika nie przekracza b∏´dów 2.2. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝ytkogranicznych dopuszczalnych (MPE); wania liczników, w szczególnoÊci: 7) U — napi´cie sieci elektrycznej doprowa- 1) wartoÊci f , U , I , I , I , I oraz I , odnodzane do licznika; n n n st min tr max szàce si´ do licznika, przy czym, przy poszcze- 8) U — wyspecyfikowane napi´cie nominal- gólnych wartoÊciach pràdu, licznik powinien n ne licznika; spe∏niaç wymagania okreÊlone w tabeli nr 1: Tabela nr 1 2) zakresy napi´cia, cz´stotliwoÊci oraz wspó∏- nymi jako a, b, c..., ocenia si´ oddzielnie, przy czynnika mocy, przy których licznik powinien wartoÊciach nominalnych pozosta∏ych wielkoÊci spe∏niaç wymagania dotyczàce b∏´du gra- mierzonych i wp∏ywajàcych, utrzymywanych nicznego dopuszczalnego (MPE), o których w sposób stabilny. mowa wtabeli nr 2 — zakresy te powinny pokrywaç si´ z typowymi parametrami sieci za- 4. B∏àd pomiaru, który nie powinien przekraczaç silajàcej oraz: b∏´dów granicznych dopuszczalnych (MPE) licznika okreÊlonych w tabeli nr 2, oblicza si´ na a) zakresy napi´ç i cz´stotliwoÊci powinny podstawie danych, o których mowa w ust. 3, wynosiç co najmniej: wed∏ug wzoru: B∏àd pomiaru = √a — 2 — + b — 2 — + — c2. — .. . — 0,9 · U ≤ U ≤ 1,1 · U , n n — 0,98 · f ≤ f ≤ 1,02 · f , 5. Je˝eli licznik pracuje przy zmieniajàcym si´ pràn n dzie obcià˝enia, b∏´dy graniczne dopuszczalne b) zakres wspó∏czynnika mocy powinien wy- (MPE), wyra˝one wprocentach, wzale˝noÊci od nosiç co najmniej od cos ϕ= 0,5 indukcyjzakresu temperatur pracy, wktórych licznik pranego do cos ϕ= 0,8 pojemnoÊciowego. cuje, w warunkach znamionowych u˝ytkowania 3. Skutki powodowane ró˝nymi wielkoÊciami mie- nie powinny przekraczaç wartoÊci okreÊlonych rzonymi iwielkoÊciami wp∏ywajàcymi, oznaczo- w tabeli nr 2:

Tabela nr 2 6. Licznik powinien: ryzyko ich wystàpienia lub gdy przewa˝ajàce sà napowietrzne linie zasilajàce. 1) spe∏niaç wymagania dla klasy E2 warunków Êrodowiskowych elektromagnetycznych 6.1. Skutki oddzia∏ywania d∏ugotrwa∏ych zaburzeƒ oraz dodatkowe wymagania okreÊlone elektromagnetycznych nie powinny powodow pkt6.1—6.2.1; waç zmiany dok∏adnoÊci licznika ponad wartoÊç 2) byç zabezpieczony przed zmianà charaktery- zmiany krytycznej. WartoÊci zmiany krytycznej styk metrologicznych z powodu wystàpienia w zale˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci licznika okrewy∏adowaƒ atmosferycznych, je˝eli istnieje Êla tabela nr 3: Tabela nr 3

6.2. Skutek oddzia∏ywania przejÊciowego zaburzenia 6.2.1. Dla przet´˝eƒ wartoÊç zmiany krytycznej wynoelektromagnetycznego na licznik, mogàcego si 1,5 %. spowodowaç chwilowe pogorszenie lub utrat´ 7. Dodatni b∏àd licznika poni˝ej znamionowego najego funkcji lub dzia∏ania, powinien byç taki, aby pi´cia u˝ytkowania nie powinien przekraczaç 10%. podczas i bezpoÊrednio po wystàpieniu zaburzenia ˝adne z wyjÊç przeznaczonych do spraw- 8. Urzàdzenie wskazujàce ca∏kowità energi´ podzania dok∏adnoÊci licznika nie wytwarza∏o im- winno mieç odpowiednià liczb´ cyfr, która zapulsów ani sygna∏ów odpowiadajàcych energii pewni wskazanie, bez powrotu wartoÊci poczàtw liczbie wi´kszej ni˝ wartoÊç zmiany krytycz- kowej, wartoÊci odpowiadajàcej pe∏nemu obciànej, alicznik ten wodpowiednim czasie po ustà- ˝eniu licznika (I = I , U = U , PF = 1) w czasie max n pieniu zaburzenia: 4000 godzin i nie spowoduje powrotu do warto- Êci poczàtkowej, i nie powinno byç mo˝liwe 1) powróci∏ do dzia∏ania w granicach b∏´dów jego skasowanie w trakcie u˝ytkowania. granicznych dopuszczalnych (MPE); 8.1. Wprzypadku zaniku napi´cia wsieci elektrycznej 2) zachowa∏ funkcje pomiarowe; zmierzona iloÊç energii powinna byç mo˝liwa do 3) umo˝liwi∏ odzyskanie danych pomiarowych odczytu przez okres co najmniej 4 miesi´cy. zgromadzonych przed wystàpieniem zabu- 9.1. Przy biegu ja∏owym, je˝eli przez licznik pod∏àrzenia; czony do napi´cia nie przep∏ywa pràd elektrycz- 4) nie wykazywa∏ zmian wzarejestrowanej ener- ny (tory pràdowe licznika sà otwarte), nie powigii wi´kszych ni˝ wartoÊç zmiany krytycznej, nien on rejestrowaç energii przy dowolnym naktóra, wyra˝ona w kWh, wynosi: pi´ciu w zakresie od 0,8 U do 1,1 U . n n m · U · I · 10-6 9.2. Licznik powinien rozpoczàç i kontynuowaç rejen max stracj´ energii przy PF = 1 (licznik wielofazowy gdzie:m — oznacza liczb´ systemów po- przy obcià˝eniu symetrycznym) i I = I st . miarowych licznika, 10. IloÊç energii mierzona przez licznik powinna byç U n — wyra˝one w woltach, wyra˝ana wkilowatogodzinach (kWh) lub wme- I max — wyra˝one w amperach. gawatogodzinach (MWh). Za∏àcznik nr 4 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA CIEP¸OMIERZY 1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- 4) θθ — temperatur´ ciek∏ego noÊnika ciewych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadni- p∏a; czymi wymaganiami okreÊlonymi w niniejszym 5) θθ — wartoÊç temperatury θ na wejÊciu za∏àczniku stosuje si´ do ciep∏omierzy iich podze- in obiegu wymiany ciep∏a; spo∏ów przeznaczonych do stosowania wgospodarstwach domowych, us∏ugach i handlu oraz 6) θθ out — wartoÊç temperatury θ na wyjÊciu wprzemyÊle drobnym. obiegu wymiany ciep∏a; 7) ΔΔ θθ — ró˝nic´ temperatury θ – θ , θΔ ≥ 0; 1.1. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia i symbole ozna- in out czajà: 8) θθ — górnà granic´ θ, przy której ciep∏omax mierz dzia∏a poprawnie, bez prze- 1) przelicznik — podzespó∏ ciep∏omierza odbiekroczenia b∏´dów granicznych dorajàcy sygna∏y pary czujników temperatury puszczalnych (MPE); i przetwornika przep∏ywu, przetwarzajàcy je oraz obliczajàcy iwskazujàcy wartoÊç liczbo- 9) θθ — dolnà granic´ θ, przy której ciep∏omin wà ciep∏a przekazanego w obiegu wymiany mierz dzia∏a poprawnie, bez przeciep∏a; kroczenia b∏´dów granicznych dopuszczalnych (MPE); 2) par´ czujników temperatury — podzespó∏ ciep∏omierza wytwarzajàcy sygna∏y wyjÊcio- 10) ΔΔ θθ max — górnà granic´ θΔ , przy której ciewe b´dàce funkcjà temperatury noÊnika cie- p∏omierz dzia∏a poprawnie, bez p∏a na wejÊciu ina wyjÊciu obiegu wymiany przekroczenia b∏´dów granicznych ciep∏a; dopuszczalnych (MPE); 11) ΔΔ θθ — dolnà granic´ θΔ , przy której cie- 3) przetwornik przep∏ywu — podzespó∏ ciep∏o- min p∏omierz dzia∏a poprawnie, bez mierza wytwarzajàcy sygna∏ wyjÊciowy b´- przekroczenia b∏´dów granicznych dàcy funkcjà obj´toÊci, masy, strumienia obdopuszczalnych (MPE); j´toÊci lub strumienia masy noÊnika ciep∏a, mierzonych na wejÊciu albo na wyjÊciu obie- 12) q — strumieƒ obj´toÊci lub strumieƒ gu wymiany ciep∏a; masy ciek∏ego noÊnika ciep∏a;

13) q — najwi´kszà wartoÊç q dopuszczalnà 1) przetworniki przep∏ywu — zmiana wyniku pos wkrótkich okresach, przy której cie- miaru, w porównaniu z poczàtkowym jego p∏omierz dzia∏a poprawnie; wynikiem, nie powinna przekraczaç wartoÊci zmiany krytycznej; 14) q — najwi´kszà wartoÊç q dopuszczalp nà podczas dzia∏ania ciàg∏ego, przy 2) czujniki temperatury — zmiana wyniku pomiaktórej ciep∏omierz dzia∏a popraw- ru, w porównaniu z poczàtkowym wynikiem nie; pomiaru, nie powinna przekraczaç 0,1°C. 15) q — najmniejszà wartoÊç q dopuszczali 7. Niezale˝nie od oznaczeƒ, danych i informacji, nà dla ciep∏omierza, przy której októrych mowa w§ 32 ust. 1 i4 rozporzàdzenia, dzia∏a on poprawnie; na ciep∏omierzu powinny byç umieszczone in- 16) P — moc cieplnà wymiany ciep∏a; formacje dotyczàce: 17) P — najwi´kszà wartoÊç mocy cieplnej 1) klasy dok∏adnoÊci; s dopuszczalnà dla ciep∏omierza, 2) granic strumienia obj´toÊci lub strumienia przy której dzia∏a on poprawnie. masy; 2. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝ytko- 3) granic temperatury; wania ciep∏omierzy, w szczególnoÊci wartoÊci: 1) temperatury cieczy — θ , θ ; 4) granic ró˝nicy temperatury; max min 2) ró˝nicy temperatury — θΔ , θΔ — przy 5) miejsca monta˝u przetwornika przep∏ywu — max min czym θΔ /θΔ ≥ 10; θΔ = 3 K, 5 K albo zasilanie albo powrót; max min min 10 K; 6) oznaczenia kierunku przep∏ywu. 3) ciÊnienia cieczy b´dàcego najwi´kszym nad- 8.1. Wymagania dla podzespo∏ów okreÊlone ciÊnieniem wewn´trznym, przy którym ciewpkt 8.2—8.7 mogà dotyczyç podzespo∏ów ciep∏omierz mo˝e dzia∏aç w sposób ciàg∏y przy p∏omierza produkowanych przez tego samego górnej granicy temperatury; lub ró˝nych producentów. 4) strumieni obj´toÊci lub strumieni masy cieczy 8.2. B∏àd graniczny dopuszczalny wzgl´dny (MPE) — q , q , q — przy czym q /q ≥ 10; s p i p i przetwornika przep∏ywu odnoszàcy si´ do rela- 5) mocy cieplnej P . cji mi´dzy wartoÊcià wskazanà a wartoÊcià pos prawnà zale˝noÊci mi´dzy sygna∏em wyjÊcio- 3. Ciep∏omierze dzielà si´ na 3 klasy dok∏adnoÊci wym przetwornika przep∏ywu a masà lub obj´- oznaczane jako: 1, 2 i 3. toÊcià w zale˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci wyno- 4. B∏´dy graniczne dopuszczalne wzgl´dne (MPE) si dla: ciep∏omierza zespolonego, wyra˝one w procen- 1) klasy 1: E = (1 + 0,01 q /q) %, ale nie wi´cej tach wartoÊci poprawnej, w zale˝noÊci od klasy f p ni˝ 5 %; dok∏adnoÊci, oblicza si´ wed∏ug wzoru: 2) klasy 2: E = (2 + 0,02 q /q) %, ale nie wi´cej E = E + E + E f p f t c ni˝ 5 %; — gdzie b∏´dy E, E, E okreÊla si´ zgodnie 3) klasy 3: E = (3 + 0,05 q /q) %, ale nie wi´cej f t c f p z pkt 8.2—8.4. ni˝ 5 %. 5. Ciep∏omierz powinien byç odporny na wp∏yw 8.3. B∏àd graniczny dopuszczalny wzgl´dny (MPE) statycznego pola magnetycznego ipola elektro- pary czujników temperatury odnoszàcy si´ do magnetycznego o cz´stotliwoÊci sieci. relacji mi´dzy wartoÊcià wskazanà a wartoÊcià 5.1. Skutek oddzia∏ywania przejÊciowego zaburzenia poprawnà zale˝noÊci mi´dzy sygna∏em wyjÊcioelektromagnetycznego na ciep∏omierz powinien wym pary czujników temperatury aró˝nicà tembyç taki, aby: peratury wynosi: 1) zmiana wyniku pomiaru nie by∏a wi´ksza ni˝ E = (0,5 + 3 · θΔ /θΔ ) % wartoÊç zmiany krytycznej okreÊlona wpkt 5.2 t min albo 8.4. B∏àd graniczny dopuszczalny wzgl´dny (MPE) 2) wskazanie wyniku pomiaru nie mog∏o byç in- przelicznika odnoszàcy si´ do relacji mi´dzy terpretowane jako prawid∏owy wynik. wartoÊcià wskazanà a wartoÊcià poprawnà ciep∏a wynosi: 5.2. WartoÊç zmiany krytycznej dla ciep∏omierza zespolonego jest równa wartoÊci bezwzgl´dnej E = (0,5 + θΔ /θΔ ) % b∏´du granicznego dopuszczalnego (MPE) tego c min ciep∏omierza. 8.5. WartoÊç zmiany krytycznej dla podzespo∏u cie- 6. Po przeprowadzeniu badania trwa∏oÊci, p∏omierza jest równa odpowiedniej wartoÊci zuwzgl´dnieniem okresu ustalonego przez pro- bezwzgl´dnej b∏´du granicznego dopuszczalneducenta, nast´pujàce podzespo∏y ciep∏omierza go (MPE) tego podzespo∏u, o którym mowa odpowinny spe∏niaç poni˝sze kryteria: powiednio w pkt 8.2—8.4.

8.6. Je˝eli ciep∏omierz sk∏ada si´ z podzespo∏ów, 2) na parze czujników temperatury: w zakresie nieuregulowanym w pkt 8.2—8.5 a) identyfikacji rodzaju czujników, wszczególstosuje si´ do nich odpowiednio zasadnicze wynoÊci Pt 100, magania dla ciep∏omierzy. b) granic temperatury, 8.7. Na podzespo∏ach ciep∏omierza powinny byç c) granic ró˝nicy temperatury; umieszczone informacje dotyczàce: 3) na przeliczniku: 1) na przetworniku przep∏ywu: a) rodzaju czujników temperatury, a) klasy dok∏adnoÊci, b) granic temperatury, b) granic strumienia obj´toÊci lub strumienia masy, c) granic ró˝nicy temperatury, d) wymaganej sta∏ej przetwarzania, w szczec) granic temperatury, gólnoÊci wyra˝onej w litr/impuls, lub odd) sta∏ej przetwarzania, w szczególnoÊci wy- powiedniego sygna∏u wejÊciowego pochora˝onej w litr/impuls, lub odpowiedniego dzàcego z przetwornika przep∏ywu, sygna∏u wyjÊciowego, e) miejsca monta˝u przetwornika przep∏ywu e) oznaczenia kierunku przep∏ywu; — zasilanie albo powrót. Za∏àcznik nr 5 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA INSTALACJI POMIAROWYCH 1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- 6) odmierzacz paliwa — instalacj´ pomiarowà wych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadni- przeznaczonà do tankowania pojazdów silniczymi wymaganiami okreÊlonymi w niniejszym kowych, ma∏ych ∏odzi i ma∏ych samolotów; za∏àczniku stosuje si´ do instalacji pomiarowych. 7) uk∏ad samoobs∏ugowy — uk∏ad umo˝liwiajà- 1.1. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia oznaczajà: cy samodzielne u˝ywanie instalacji pomiarowej w celu nabywania cieczy na w∏asny u˝y- 1) licznik — przyrzàd pomiarowy przeznaczony tek; do ciàg∏ego pomiaru, zapami´tywania i przedstawiania iloÊci cieczy przep∏ywajàcej 8) urzàdzenie samoobs∏ugowe — urzàdzenie, w warunkach pomiaru przez przetwornik po- które jest cz´Êcià uk∏adu samoobs∏ugowego miarowy w zamkni´tym, ca∏kowicie wype∏- i które pozwala jednej lub kilku instalacjom nionym rurociàgu; pomiarowym dzia∏aç w tym uk∏adzie; 2) liczyd∏o — cz´Êç licznika otrzymujàcà sygna∏y 9) dawka minimalna (V ) — najmniejszà iloÊç min wyjÊciowe z przetworników pomiarowych cieczy, której pomiar jest metrologicznie aklub od wspó∏pracujàcych przyrzàdów pomia- ceptowany dla instalacji pomiarowej; rowych i przedstawiajàcà wyniki pomiaru; 10) wskazanie bezpoÊrednie — wskazanie obj´- 3) wspó∏pracujàcy przyrzàd pomiarowy — przy- toÊci lub masy cieczy odpowiadajàce wynirzàd s∏u˝àcy do pomiaru okreÊlonych wielko- kowi pomiaru potwierdzajàce, ˝e licznik jest Êci charakteryzujàcych ciecz, pod∏àczony do faktycznie przygotowany do pomiaru; wskaliczyd∏a w celu dokonywania poprawek lub zanie bezpoÊrednie mo˝e byç przeliczone na przeliczeƒ; innà wielkoÊç zzastosowaniem przelicznika; 4) przelicznik — cz´Êç liczyd∏a, która uwzgl´d- 11) instalacja pomiarowa przerywalna — instalaniajàc wielkoÊci charakteryzujàce ciecz, cj´ pomiarowà, w której strumieƒ obj´toÊci wszczególnoÊci temperatur´ ig´stoÊç, zmie- cieczy mo˝e byç ∏atwo iszybko zatrzymany; rzone za pomocà wchodzàcych w jego sk∏ad 12) instalacja pomiarowa nieprzerywalna — inwspó∏pracujàcych przyrzàdów pomiarowych stalacj´ pomiarowà, wktórej strumieƒ obj´- lub przechowywane w pami´ci, automatycztoÊci cieczy nie mo˝e byç ∏atwo i szybko zanie przelicza: trzymany; a) obj´toÊç cieczy zmierzonà wwarunkach pomiaru na obj´toÊç cieczy zmierzonà w wa- 13) zakres strumienia obj´toÊci — zakres pomi´- runkach bazowych lub na jej mas´ lub dzy strumieniem minimalnym (Q min ) a strumieniem maksymalnym (Q ). b) mas´ cieczy zmierzonà w warunkach po- max miaru na obj´toÊç cieczy zmierzonà w wa- 1.2. W zale˝noÊci od zastosowania instalacji pomiarunkach pomiaru lub na jej obj´toÊç wwa- rowej przez okreÊlenie „obj´toÊç iL” u˝yte wnirunkach bazowych; niejszym za∏àczniku nale˝y odpowiednio rozumieç „mas´ i kg”. 5) warunki bazowe — warunki, w których przelicza si´ iloÊç cieczy zmierzonà w warunkach 2. Instalacje pomiarowe dzieli si´ na 5 klas dok∏adpomiaru; noÊci, które okreÊla tabela nr 1:

Tabela nr 1 3. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝yt- a) powinien byç on zawarty w zakresie strukowania instalacji pomiarowej, w szczególno- mienia ka˝dego elementu tej instalacji, Êci: w tym licznika, b) licznik iinstalacja pomiarowa powinny spe∏- 1) zakres strumienia obj´toÊci, przy czym: niaç wymagania okreÊlone wtabeli nr 2: Tabela nr 2

2) w∏aÊciwoÊci cieczy mierzonej, z okreÊleniem 4) warunki bazowe przeliczanych wartoÊci. nazwy, rodzaju lub jej odpowiednich charakterystyk, w tym w zakresie: temperatury, ci- 4.1. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) instalacji Ênienia, g´stoÊci i lepkoÊci; pomiarowej oraz licznika dla wskazaƒ obj´toÊci 3) nominalnà wartoÊç napi´cia zasilajàcego prà- cieczy równych lub wi´kszych od 2 litrów, w zadu przemiennego lub granice napi´cia zasila- le˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci, okreÊla tabela jàcego pràdu sta∏ego; nr 3: Tabela nr 3 4.2. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) instalacji cieczy mniejszych od 2 litrów okreÊla tabela pomiarowej oraz licznika dla wskazaƒ obj´toÊci nr 4: Tabela nr 4 4.3. WielkoÊç b∏´du granicznego dopuszczalnego dwukrotnoÊci wartoÊci okreÊlonej w tabeli nr 4, (MPE) instalacji pomiarowej oraz licznika, bez wyznaczonej zzastosowaniem wartoÊci okreÊlowzgl´du na to, jaka mo˝e byç mierzona iloÊç nych w wierszu A w tabeli nr 3. cieczy, okreÊla si´ jako wi´kszà z dwóch nast´- 4.4. W przypadku wskazania przeliczonego b∏´dy pujàcych wartoÊci: graniczne dopuszczalne (MPE) instalacji pomia- 1) bezwzgl´dnej wartoÊci b∏´du granicznego rowej sà równe wartoÊciom okreÊlonym wwierdopuszczalnego (MPE) okreÊlonej w tabeli szu A w tabeli nr 3. nr 3 lub 4; 4.5. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) przeliczo- 2) bezwzgl´dnej wartoÊci b∏´du granicznego nych wskazaƒ spowodowane przez przelicznik dopuszczalnego (MPE) okreÊlonej dla dawki wynoszà ±(A–B), gdzie A i B sà wartoÊciami minimalnej (V ), oznaczanej jako E . min min okreÊlonymi w wierszach A i B w tabeli nr 3. 4.3.1. Dla dawki minimalnej (V ) równej lub wi´kszej min 4.6. Dla cz´Êci przelicznika, które mogà byç sprawod 2 litrów: dzane oddzielnie: 1) E powinna spe∏niaç warunek: E ≥ 2R, min min gdzie R jest dzia∏kà elementarnà urzàdzenia 1) b∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wskazaƒ wskazujàcego; iloÊci cieczy stosowanych do wszystkich obliczeƒ, dodatnie lub ujemne, dla liczyd∏a, sà 2) E oblicza si´ wed∏ug wzoru: min równe jednej dziesiàtej b∏´dów granicznych E min = 2V min • A/100, gdzie A jest wartoÊcià dopuszczalnych (MPE) okreÊlonych w wierliczbowà okreÊlonà wwierszu Awtabeli nr 3. szu A w tabeli nr 3; 4.3.2. Dla dawki minimalnej (V min ) mniejszej od 2 li- 2) b∏´dy wskazaƒ wspó∏pracujàcych przyrzàdów trów stosuje si´ warunek, o którym mowa pomiarowych nie mogà byç wi´ksze od warw pkt 4.3.1 ppkt 1, natomiast E min jest równe toÊci okreÊlonych w tabeli nr 5:

Tabela nr 5 3) wartoÊci okreÊlone w tabeli nr 5 stosuje si´ 7.1.1. W przypadku uk∏adu samoobs∏ugowego dzia∏ki do wskazania wielkoÊci charakteryzujàcych elementarne g∏ównego urzàdzenia wskazujàceciecz, wyÊwietlanego przez przelicznik; go instalacji pomiarowej i urzàdzenia samoobs∏ugowego powinny byç takie same, a wyniki 4) w zakresie dok∏adnoÊci funkcji obliczeniopomiaru wskazane przez te urzàdzenia nie mogà wych — b∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) si´ mi´dzy sobà ró˝niç. dla obliczenia ka˝dej wielkoÊci charakteryzujàcej ciecz, dodatni lub ujemny, jest równy 2/5 7.2. Zmiana iloÊci mierzonej w normalnych warunwartoÊci okreÊlonych w tabeli nr 5. kach u˝ytkowania instalacji pomiarowej nie powinna byç mo˝liwa, chyba ˝e jest ona ∏atwo wi- 5. Skutek oddzia∏ywania zaburzenia elektromadoczna. gnetycznego na instalacj´ pomiarowà powinien byç taki, aby: 7.3. Dowolna iloÊç powietrza lub gazu, która nie jest ∏atwo wykrywalna w cieczy, nie powinna powo- 1) zmiana wyniku pomiaru nie by∏a wi´ksza ni˝ dowaç, z zastrze˝eniem pkt 7.3.1, zmiany b∏´du wartoÊç zmiany krytycznej, o której mowa wskazania o wi´cej ni˝: w pkt 5.1; 1) 0,5% dla cieczy innych ni˝ ciecze spo˝ywcze 2) wskazanie wyniku pomiaru przedstawiajàce idla cieczy olepkoÊci nie wi´kszej ni˝ 1 mPa · s; chwilowà zmian´ nie mog∏o byç interpreto- 2) 1% dla cieczy spo˝ywczych idla cieczy olepwane, zapami´tywane lub przekazywane jako koÊci wi´kszej ni˝ 1 mPa · s. prawid∏owy wynik, w przypadku instalacji przerywalnej mo˝e to oznaczaç brak mo˝liwo- 7.3.1. Dopuszczalna zmiana b∏´du wskazania nie mo˝e Êci dokonania jakiegokolwiek pomiaru, albo byç mniejsza ni˝ 1 % dawki minimalnej. 3) przy zmianie wyniku pomiaru wi´kszej ni˝ 7.3.2. WartoÊç, októrej mowa wpkt 7.3.1, ma zastosowartoÊç zmiany krytycznej mo˝liwe by∏o wanie tak˝e w przypadku wyst´powania kieszeprzywrócenie wyniku pomiaru tu˝ sprzed wy- ni powietrznych lub gazowych. stàpienia wartoÊci zmiany krytycznej, a insta- 8. Instalacja pomiarowa przeznaczona do stosolacja pomiarowa zamkn´∏a przep∏yw. wania przy sprzeda˝y konsumenckiej powinna 5.1. WartoÊç zmiany krytycznej jest wartoÊcià wi´k- spe∏niaç nast´pujàce warunki: szà spoÊród dwóch nast´pujàcych: 1) powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenie do 1) jednej piàtej b∏´du granicznego dopuszczal- kasowania wskazaƒ; nego (MPE) odniesionej do iloÊci mierzonej; 2) nie mo˝e byç mo˝liwa zmiana iloÊci mierzonej; 2) E . 3) przedstawienie iloÊci mierzonej b´dàcej podmin stawà transakcji powinno trwaç do momentu 6. Po przeprowadzeniu badaƒ trwa∏oÊci, z uwzgl´dakceptacji wyniku pomiaru przez strony bionieniem okresu ustalonego przez producenta, ràce udzia∏ w transakcji; zmiana wyniku pomiaru wporównaniu zpoczàtkowym wynikiem pomiaru nie powinna przekra- 4) powinna byç instalacjà przerywalnà; czaç wartoÊci okreÊlonych w wierszu B w tabeli 5) dowolna iloÊç powietrza lub gazu wcieczy nie nr 3. powinna powodowaç zmiany b∏´du wskaza- 7.1. Wskazania ró˝nych urzàdzeƒ wchodzàcych nia wi´kszej ni˝ wartoÊci okreÊlone wpkt 7.3. w sk∏ad instalacji pomiarowej, dla ka˝dej iloÊci 9. Odmierzacz paliw powinien spe∏niaç nast´pujàzmierzonej wramach tego samego pomiaru, nie ce warunki: powinny ró˝niç si´ wi´cej ni˝ o: 1) jego wskazania nie powinny byç mo˝liwe do 1) jednà dzia∏k´ elementarnà, gdy urzàdzenia te skasowania podczas pomiaru; majà takie same dzia∏ki; 2) rozpocz´cie nowego pomiaru powinno byç 2) najwi´kszà dzia∏k´ elementarnà, gdy urzàdze- wstrzymane do czasu skasowania ostatniego nia te majà ró˝ne dzia∏ki. wskazania;

3) je˝eli instalacja pomiarowa wyposa˝ona jest 1) awaryjne êród∏o zasilania, które zabezpieczy w liczyd∏o nale˝noÊci, to ró˝nica mi´dzy na- wszystkie jej funkcje pomiarowe, albo le˝noÊcià wskazanà a nale˝noÊcià obliczonà 2) urzàdzenia do zapisywania i przedstawiania na podstawie ceny jednostkowej i wskazanej istniejàcych danych w celu umo˝liwienia zailoÊci nie powinna byç wi´ksza ni˝ nale˝noÊç koƒczenia trwajàcej transakcji oraz w urzàodpowiadajàca E min ; ró˝nica ta nie mo˝e byç dzenia zatrzymujàce przep∏yw w momencie jednak mniejsza ni˝ wartoÊç najmniejszej jed- wystàpienia awarii. nostki monetarnej u˝ywanej do rozliczeƒ. 11. IloÊç cieczy mierzona przez instalacje pomiaro- 10. Instalacja pomiarowa powinna byç wyposa˝o- we mo˝e byç wyra˝ana w mililitrach, centymena, w przypadku awarii g∏ównego êród∏a zasila- trach szeÊciennych, litrach, metrach szeÊciennia, w: nych, gramach, kilogramach lub tonach. Za∏àcznik nr 6 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA WAG AUTOMATYCZNYCH 1. Przepisy ogólne w przypadku zasilania pràdem przemiennym, 1.1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiarowych okreÊlone w rozporzàdzeniu wraz z za- b) nominalnà i minimalnà wartoÊç napi´cia sadniczymi wymaganiami okreÊlonymi w ni- pràdu sta∏ego lub graniczne wartoÊci naniejszym za∏àczniku stosuje si´ do wag automa- pi´cia pràdu sta∏ego, w przypadku zasilatycznych, zwanych dalej „wagami”, przeznaczo- nia pràdem sta∏ym; nych do wyznaczania masy cia∏a poprzez wyko- 3) zakres temperatury u˝ytkowania, przy czym rzystanie dzia∏ania grawitacji na to cia∏o. minimalny zakres wynosi 30 °C, o ile w ni- 1.2. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia oznaczajà: niejszym za∏àczniku nie okreÊlono inaczej; 1) waga dla pojedynczych ∏adunków — wag´ 4) warunki u˝ytkowania wprzypadku wyst´powyznaczajàcà mas´ produktu luzem wpostawania oddzia∏ywaƒ mechanicznych, dla ci uformowanych oddzielnych ∏adunków lub wag przewidzianych do stosowania w wapojedynczych ∏adunków; runkach szczególnych przecià˝eƒ mecha- 2) waga kontrolujàca — wag´ dla pojedynczych nicznych; ∏adunków, która rozdziela produkty o ró˝nej 5) wydajnoÊç wa˝enia, je˝eli ma zastosowanie; masie na dwie lub wi´cej grup wed∏ug warto- Êci ró˝nicy ich masy i wartoÊci nastawy; 6) cechy produktu wa˝onego, je˝eli majà zastosowanie. 3) waga porcjujàca — wag´ nape∏niajàcà pojemnik przewidzianà i potencjalnie sta∏à ma- 1.3.1. Do wag nie stosuje si´ podzia∏u na klasy warunsà produktu pozostajàcego luzem; ków Êrodowiskowych mechanicznych, októrym 4) waga odwa˝ajàca — wag´ wyznaczajàcà ma- mowa w § 11 ust. 1 rozporzàdzenia. s´ produktu luzem przez rozdzielenie go na 1.4. Zakres pochylenia, obcià˝enia i wydajnoÊç waosobne ∏adunki, wyznaczenie i zsumowanie ˝enia powinien byç tak ograniczony, aby w wamasy poszczególnych ∏adunków, a nast´pnie runkach znamionowych u˝ytkowania wagi jej po∏àczenie wszystkich ∏adunków ponownie b∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) nie zosta∏y w mas´ produktu luzem; przekroczone. 5) waga przenoÊnikowa — wag´, która wyzna- 1.5. Waga powinna byç wyposa˝ona w odpowiedcza mas´ przenoszonego produktu luzem, nie urzàdzenia podajàce materia∏, aby umo˝liumieszczonego na przenoÊniku taÊmowym, wiç wa˝enie z dok∏adnoÊcià nieprzekraczajàcà bez rozdzielania go i przerywania ruchu tab∏´dów granicznych dopuszczalnych (MPE) Êmy, przez ciàg∏e sumowanie tej masy; podczas normalnego ich dzia∏ania. 6) waga wagonowa — wag´ wyposa˝onà wno- 1.6. Panel sterowniczy wagi powinien byç zrozumia- Êni´ ∏adunku zawierajàcà szyny, po których ∏y i ∏atwy w obs∏udze. sà przetaczane pojazdy szynowe. 1.7. PoprawnoÊç dzia∏ania wyÊwietlacza wagi po- 1.3. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝ytkowinna byç mo˝liwa do sprawdzenia przez obs∏uwania wagi, w szczególnoÊci: gujàcego wag´. 1) zakres wartoÊci wielkoÊci mierzonej, podajàc obcià˝enie minimalne i maksymalne wagi; 1.8. Waga powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenie zerujàce umo˝liwiajàce jej dzia∏anie zdok∏adno- 2) w zakresie êród∏a zasilania: Êcià nieprzekraczajàcà b∏´dów granicznych a) nominalnà wartoÊç napi´cia pràdu prze- dopuszczalnych (MPE) podczas jej normalnej miennego lub granice zmiennoÊci napi´cia, pracy.

1.9. Gdy waga zapewnia mo˝liwoÊç wydruku, ka˝dy 1) XI, XII, XIII i XIIII; wynik pomiaru przekraczajàcy zakres pomiaro- 2) Y(I), Y(II), Y(a) i Y(b). wy powinien byç zidentyfikowany. 2.2.1. Podklasy dok∏adnoÊci, o których mowa 2. Zasadnicze wymagania dla wag dla pojedynwpkt 2.2 ppkt 1, uzupe∏nia si´ wspó∏czynnikiem czych ∏adunków (x), okreÊlajàcym mno˝nik granicznej dopusz- 2.1. Wagi dla pojedynczych ∏adunków dzielà si´ na czalnej wartoÊci odchylenia standardowego 2 klasy dok∏adnoÊci, okreÊlane przez produceneksperymentalnego b∏´du (s), przy czym warta i oznaczane jako X lub Y. toÊç wspó∏czynnika (x) nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 2.1.1. Klas´ dok∏adnoÊci X stosuje si´ do wag kontro- 2. WartoÊç wspó∏czynnika (x) wyra˝a si´ w polujàcych przeznaczonych do kontrolowania to- staci 1 x 10k, 2 x 10klub 5 x 10k, gdzie k jest liczwarów paczkowanych. bà ca∏kowità ujemnà lub zerem. 2.1.2. Klas´ dok∏adnoÊci Y stosuje si´ do wszystkich 2.3. Graniczne dopuszczalne wartoÊci b∏´du Êredniepozosta∏ych wag automatycznych dla pojedyngo dla wag klasy X oraz b∏´dy graniczne doczych ∏adunków. puszczalne dla wag klasy Y, przy automatycz- 2.2. Klasy dok∏adnoÊci wag XiY dzielà si´ na nast´- nym wa˝eniu ∏adunku omasie mzawartej wzapujàce podklasy: kresie wa˝enia wagi, okreÊla tabela nr 1: Tabela nr 1 — gdzie dzia∏ka legalizacyjna (e) oznacza war- przy automatycznym wa˝eniu okreÊlonej liczby toÊç wyra˝onà w jednostkach miary masy i sto- ∏adunków omasie m, dla wag klasy X(x) stanosowanà do badaƒ, kontroli i klasyfikacji wag. wi iloczyn wspó∏czynnika (x) i wartoÊci okreÊlonej w tabeli nr 2: 2.4. Graniczna dopuszczalna wartoÊç odchylenia standardowego eksperymentalnego b∏´du (s), Tabela nr 2 2.5. WartoÊci dzia∏ek legalizacyjnych (e) iliczb´ dzia∏ek legalizacyjnych wag dla pojedynczych ∏adunków, wzale˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci, dla: 1) wag jednodzia∏kowych — okreÊla tabela nr 3:

Tabela nr 3 2) wag wielodzia∏kowych — okreÊla tabela nr 4: Tabela nr 4 — przy czym: i = 1, 2, ... r, gdzie: i — podza- 2) dla wag klasy dok∏adnoÊci Y wartoÊciom kres, r — ca∏kowita liczba zakresów. okreÊlonym: 2.6. Dla wag dla pojedynczych ∏adunków klasy do- a) w tabeli nr 1 — przy wa˝eniu automatyczk∏adnoÊci Y obcià˝enie minimalne nie powinno nym, byç mniejsze ni˝: b) w tabeli nr 1 dla wag klasy dok∏adnoÊci X 1) 100 e — dla wag klasy Y(I); — przy wa˝eniu statycznym (nieautoma- 2) 20 e przy 0,001 g ≤ e ≤ 0,05 g — dla wag kla- tycznym). sy Y(II); 2.9. WartoÊç zmiany krytycznej, przy wystàpieniu za- 3) 50 e przy e ≥ 0,1 g — dla wag klasy Y(II); burzenia, jest równa jednej dzia∏ce legalizacyjnej. 4) 20 e — dla wag klasy Y(a); 2.10. Minimalny zakres temperatury u˝ytkowania 5) 10 e — dla wag klasy Y(b); wag dla pojedynczych ∏adunków w zale˝noÊci 6) 5 e — dla wag dowolnej klasy stosowanych od podklasy dok∏adnoÊci wynosi: do sortowania. 1) 5 °C — dla podklasy XI i Y(I); 2.7. Nastawy dynamiczne powinny dzia∏aç w zakre- 2) 15 °C — dla podklasy XII i Y(II). sie obcià˝eƒ okreÊlonych przez producenta. 3. Zasadnicze wymagania dla wag porcjujàcych 2.7.1. Je˝eli waga dla pojedynczych ∏adunków jest 3.1. Wyró˝nia si´ 2 klasy dok∏adnoÊci wag porcjujàwyposa˝ona w korektory dynamiki, które komcych, okreÊlane przez producenta: pensujà dynamiczne oddzia∏ywania ∏adunku w ruchu, nie powinny one dzia∏aç poza zakre- 1) klas´ odniesienia Ref (x), b´dàcà klasà odposem pomiarowym wagi i powinno byç mo˝liwe wiadajàcà mo˝liwie najlepszej klasie dok∏adich zabezpieczenie. noÊci dla danego typu wagi, przy wa˝eniu statycznym; 2.8. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag dla pojedynczych ∏adunków spowodowane oddzia- 2) u˝ytkowà klas´ dok∏adnoÊci X(x), b´dàcà kla- ∏ywaniem czynników wp∏ywajàcych sà równe: sà uwzgl´dniajàcà specyfik´ porcjowanych 1) dla wag klasy dok∏adnoÊci X wartoÊciom materia∏ów, sposób instalacji, mas´ porcji okreÊlonym w: iwydajnoÊç porcjowania, uzupe∏nianà wspó∏- czynnikiem (x), okreÊlajàcym mno˝nik graa) tabelach nr 1 i 2 — przy wa˝eniu automanicznej dopuszczalnej wartoÊci odchylenia tycznym, standardowego eksperymentalnego b∏´du (s), b) tabeli nr 1 — przy wa˝eniu statycznym przy czym wartoÊç wspó∏czynnika (x) nie (nieautomatycznym); mo˝e byç wi´ksza ni˝ 2. WartoÊç wspó∏czyn-

nika (x) wyra˝a si´ w postaci 1 x 10k, 2 x 10k, rym mowa w tabeli nr 5, pomno˝onej przez 5 x 10k — gdzie k jest ujemnà liczbà ca∏kowi- wspó∏czynnik (x). tà lub zerem. 3.3. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag por- 3.1.1. Ka˝demu egzemplarzowi wagi po zainstalowa- cjujàcych, w których porcja mo˝e byç utworzoniu jest przypisywana jedna lub kilka klas do- na zwi´cej ni˝ jednego ∏adunku (wagi sumujàce k∏adnoÊci X(x), z uwzgl´dnieniem rodzajów wa- lub selektywne), przy wa˝eniu statycznym po- ˝onych materia∏ów. winny odpowiadaç dok∏adnoÊci wymaganej dla porcji, zgodnie z pkt 3.4 (nie powinny byç sumà 3.2. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag pormaksymalnych dopuszczalnych odchyleƒ pocjujàcych przy wa˝eniu statycznym dla klasy odszczególnych ∏adunków). niesienia Ref (x), w warunkach znamionowych u˝ytkowania, wynoszà 0,312 wartoÊci maksy- 3.4. Maksymalne dopuszczalne odchylenie ka˝dej malnego dopuszczalnego odchylenia ka˝dej porcji od wartoÊci Êredniej ztych porcji dla wag porcji od wartoÊci Êredniej z tych porcji, o któ- klasy X(1) okreÊla tabela nr 5: Tabela nr 5 3.5. Dla wag porcjujàcych, w których mo˝liwe jest ∏adunków. Obliczonà wartoÊç zmiany krytycznastawianie masy porcji, maksymalna ró˝nica nej zaokràgla si´ do najbli˝szej wy˝szej wartopomi´dzy wartoÊcià nastawionà aÊrednià masà Êci b´dàcej wielokrotnoÊcià dzia∏ki elementarporcji nie powinna przekroczyç 0,312 wartoÊci nej (d). maksymalnego dopuszczalnego odchylenia ka˝- 3.8. Producent okreÊla wartoÊç nominalnej porcji dej porcji od wartoÊci Êredniej z tych porcji, minimalnej, rozumianej jako wartoÊç masy poro którym mowa w tabeli nr 5. cji sk∏adajàcej si´ z co najmniej dwóch ∏adun- 3.6. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag por- ków, poni˝ej której b∏àd wa˝enia mo˝e przekrocjujàcych spowodowane oddzia∏ywaniem czyn- czyç okreÊlone b∏´dy graniczne dopuszczalne ników wp∏ywajàcych sà równe b∏´dom, o któ- (MPE); dla porcji sk∏adajàcej si´ z jednego ∏arych mowa w pkt 3.2 i 3.3. dunku wartoÊç ta jest równa obcià˝eniu minimalnemu. 3.7. WartoÊç zmiany krytycznej przy wystàpieniu zaburzenia jest równa b∏´dom granicznym do- 4. Zasadnicze wymagania dla wag odwa˝ajàcych puszczalnym (MPE) przy wa˝eniu statycznym, 4.1. Wagi odwa˝ajàce dzielà si´ na 4 klasy dok∏adnooktórych mowa wpkt 3.2 i3.3, obliczonym dla Êci oznaczane jako: 0,2; 0,5; 1 i 2. nominalnej porcji minimalnej lub wartoÊci zmiany, która da∏aby równowa˝ny wynik dla 4.2. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag odporcji w przypadku, gdy sk∏ada si´ ona z wielu wa˝ajàcych okreÊla tabela nr 6: Tabela nr 6

4.3. WartoÊç dzia∏ki sumowania (d) powinna byç za- 1) 1 d — dla wag z automatycznym urzàdzet t warta w przedziale: niem zerujàcym; 0,01 % Max ≤ d ≤ 0,2 % Max 2) 0,5 d t — dla wag z pó∏automatycznym lub t nieautomatycznym urzàdzeniem zerujàcym. — gdzie Max oznacza obcià˝enie maksymalne 4.7. Podczas cyklu automatycznego wa˝enia zmiana wagi. nastawienia masy porcji i uruchamianie funkcji 4.4. Minimalna masa sumowania (Σ ) nie powinna zerujàcych przez operatora powinny byç zablomin byç mniejsza ni˝ ∏adunek, dla którego b∏´dy gra- kowane. niczne dopuszczalne (MPE) sà równe dzia∏ce su- 4.8. W wagach odwa˝ajàcych wyposa˝onych mowania (d), inie mniejsza ni˝ minimalny ∏adut w urzàdzenie drukujàce zerowanie urzàdzenia nek okreÊlony przez producenta. sumujàcego powinno byç zablokowane do 4.5. Wagi odwa˝ajàce, które nie sà tarowane po ka˝- chwili wydruku wyniku sumowania. Wydruk dym usuni´ciu ∏adunku, powinny byç wyposa- wyniku sumowania powinien nastàpiç, gdy au- ˝one w urzàdzenie zerujàce. tomatyczny cykl wa˝enia zostanie przerwany. 4.6. Wagi odwa˝ajàce powinny byç wyposa˝one 4.9. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag odwawblokad´ automatycznego dzia∏ania, gdy zmia- ˝ajàcych spowodowane oddzia∏ywaniem czynna wskazania zerowego osiàgnie wartoÊç: ników wp∏ywajàcych okreÊla tabela nr 7: Tabela nr 7 4.10. WartoÊç zmiany krytycznej przy wystàpieniu za- wu taÊmy nastawianej r´cznie pr´dkoÊç ta burzenia wynosi jednà dzia∏k´ sumowania (d) nie powinna zmieniaç si´ wi´cej ni˝ o 5 % t dla dowolnego wskazania wyniku wa˝enia i do- wartoÊci nominalnej; ∏adunek nie powinien wolnego zapami´tanego wyniku sumowania. mieç innej pr´dkoÊci przesuwu ni˝ taÊma. 5. Zasadnicze wymagania dla wag przenoÊniko- 5.3. Minimalna masa sumowania (Σ ) wagi przemin wych noÊnikowej, w zale˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci, nie powinna byç mniejsza ni˝: 5.1. Wagi przenoÊnikowe dzielà si´ na 3 klasy dok∏adnoÊci oznaczane jako: 0,5; 1 i 2. 1) 800 d dla klasy 0,5, 5.2. Producent okreÊla dla wagi przenoÊnikowej: 2) 400 d dla klasy 1, 1) zakres pomiarowy — jako stosunek mi´dzy 3) 200 d dla klasy 2 minimalnym ∏adunkiem netto na pomoÊcie — gdzie doznacza wartoÊç dzia∏ki elementarnej wagi a obcià˝eniem maksymalnym oraz mig∏ównego urzàdzenia wskazujàcego sumowanimalnà masà sumowania; nie. 2) pr´dkoÊç przesuwu taÊmy, przy czym dla wag 5.4. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag przeprzenoÊnikowych o sta∏ej pr´dkoÊci przesunoÊnikowych, w zale˝noÊci od klasy dok∏adnowu taÊmy iwag ozmiennej pr´dkoÊci przesu- Êci, okreÊla tabela nr 8: Tabela nr 8 5.5. Wyzerowanie g∏ównego urzàdzenia sumujàce- czynników wp∏ywajàcych, dla ∏adunku nie mniejgo wagi przenoÊnikowej nie powinno byç mo˝- szego ni˝ masa sumowania Σ , wynoszà min liwe. 0,7 odpowiedniej wartoÊci okreÊlonej w tabeli 5.6. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag prze- nr 8, zaokràglonej do najbli˝szej wy˝szej wartoÊci noÊnikowych spowodowane oddzia∏ywaniem dzia∏ki sumowania (d).

5.7. WartoÊç zmiany krytycznej przy wystàpieniu 6. Zasadnicze wymagania dla wag wagonowych zaburzenia jest równa 0,7 odpowiedniej warto- 6.1. Wagi wagonowe dzielà si´ na 4 klasy dok∏adno- Êci okreÊlonej w tabeli nr 8, przy ∏adunku rów- Êci oznaczane jako: 0,2; 0,5; 1 i 2. nym masie sumowania Σ , dla wyznaczonej min klasy wagi przenoÊnikowej, zaokràglonej wgó- 6.2. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag wagor´ do najbli˝szej wartoÊci dzia∏ki sumowa- nowych przy wa˝eniu wruchu pojedynczego wania (d). gonu lub sk∏adu wagonów okreÊla tabela nr 9: Tabela nr 9 6.3. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag wa- 2) obliczonej wed∏ug tabeli nr 9, dla obcià˝enia gonowych przy wa˝eniu w ruchu wagonu spi´- pojedynczego wagonu równego 35 % maksytego lub rozpi´tego sà równe najwi´kszej z na- malnej masy wagonu, podanej w oznaczest´pujàcych wartoÊci: niach naniesionych na wadze, pomno˝onego przez liczb´ wagonów kontrolnych (nieprzekra- 1) obliczonej wed∏ug tabeli nr 9 i zaokràglonej czajàcà 10) w sk∏adzie wagonu i zaokràglonej do wartoÊci najbli˝szej dzia∏ki elementarnej; do najbli˝szej wartoÊci dzia∏ki elementarnej; 2) obliczonej wed∏ug tabeli nr 9 i zaokràglonej 3) jednej dzia∏ki elementarnej (d) dla ka˝dego do najbli˝szej wartoÊci dzia∏ki elementarnej, wagonu w sk∏adzie, lecz nieprzekraczajàcej dla obcià˝enia równego 35 % maksymalnej wartoÊci 10 d. masy wagonu, podanej w oznaczeniach naniesionych na wadze; 6.5. Podczas wa˝enia w ruchu wagonów spi´tych b∏´dy nie wi´ksze ni˝ 10 % wyników wa˝enia, 3) jednej dzia∏ki elementarnej (d). uzyskanych na podstawie jednego lub wi´cej 6.4. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag wa- przejazdów sk∏adu, mogà przekraczaç b∏´dy gonowych przy wa˝eniu w ruchu sk∏adu wago- graniczne dopuszczalne (MPE), októrych mowa nów sà równe najwi´kszej znast´pujàcych war- w pkt 6.3, ale nie wi´cej ni˝ dwukrotnie. toÊci: 6.6. WartoÊci dzia∏ki elementarnej w zale˝noÊci od 1) obliczonej wed∏ug tabeli nr 9 i zaokràglonej klasy dok∏adnoÊci wag wagonowych okreÊla tado najbli˝szej wartoÊci dzia∏ki elementarnej; bela nr 10: Tabela nr 10 6.7. Obcià˝enie minimalne nie powinno byç mniej- 6.8. Minimalna masa wagonu nie powinna byç sze ni˝ 1 tona inie wi´ksze ni˝ minimalna masa mniejsza ni˝ wartoÊç 50 dzia∏ek elementarnych. wagonu podzielona przez liczb´ wa˝eƒ czàstko- 6.9. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) wag wawych. gonowych okreÊla tabela nr 11: Tabela nr 11 6.10. WartoÊç zmiany krytycznej przy wystàpieniu zaburzenia jest równa wartoÊci dzia∏ki elementarnej.

Za∏àcznik nr 7 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA TAKSOMETRÓW 1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- 3.2. Taksometr powinien: wych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadni- 1) umo˝liwiaç stosowanie zwyk∏ych trybów obczymi wymaganiami okreÊlonymi w niniejszym liczania S i D, przy czym jeden z tych trybów za∏àczniku stosuje si´ do taksometrów. powinien byç mo˝liwy do wybrania poprzez 2. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia oznaczajà: odpowiednie ustawienie podlegajàce zabezpieczeniu; 1) op∏ata — ca∏kowità wartoÊç kwoty nale˝noÊci 2) zapewniaç przekazywanie przez w∏aÊciwie zaza kurs taksówki wynikajàcà z ustalonej op∏abezpieczony interfejs (lub interfejsy): ty poczàtkowej za wynaj´cie taksówki id∏ugo- Êci przebytej drogi lub czasu trwania kursu, a) informacji o po∏o˝eniu pracy WOLNY, TAnieobejmujàcà dop∏aty; RYFA lub KASA, 2) pr´dkoÊç graniczna — wartoÊç pr´dkoÊci b) danych liczników sumujàcych, o których mowa w pkt 11.1, przejazdu uzyskanà w wyniku podzielenia wartoÊci taryfy za czas trwania kursu przez c) informacji ogólnych: sta∏ej nadajnika sygnawartoÊç taryfy za d∏ugoÊç przebytej drogi; ∏u d∏ugoÊci drogi, daty zabezpieczenia, symbolu identyfikujàcego taksówk´, czasu rze- 3) zwyk∏y tryb obliczania S (pojedyncze zastosoczywistego, danych identyfikujàcych taryf´, wanie taryfy) — obliczanie op∏aty na podstawie taryfy za czas trwania kursu poni˝ej pr´d- d) informacji oop∏atach za kurs: op∏acie ca∏kokoÊci granicznej oraz na podstawie taryfy za witej, op∏acie, obliczeniu op∏aty, dop∏acie, a tak˝e o dacie, czasie poczàtkowym i koƒd∏ugoÊç przebytej drogi zpr´dkoÊcià powy˝ej cowym kursu oraz d∏ugoÊci przebytej drogi, pr´dkoÊci granicznej; e) informacji o parametrach taryfy lub taryf. 4) zwyk∏y tryb obliczania D (podwójne zastosowanie taryfy) — obliczanie op∏aty na podsta- 4.1. Do interfejsu (lub interfejsów) taksometru mogà wie jednoczesnego stosowania taryfy za czas byç pod∏àczone inne urzàdzenia niezak∏ócajàce trwania kursu i taryfy za d∏ugoÊç przebytej jego dzia∏ania. W przypadku pod∏àczenia takiedrogi w ciàgu ca∏ego kursu; go urzàdzenia powinna istnieç mo˝liwoÊç, aby za pomocà zabezpieczonego ustawienia dzia∏a- 5) dop∏ata — op∏at´ za dodatkowe us∏ugi wykonie taksometru by∏o automatycznie blokowane, nywane przez kierowc´ taksówki na rzecz pagdy urzàdzenie to zosta∏o od∏àczone lub dzia∏a sa˝era; nieprawid∏owo. 6) po∏o˝enie pracy — tryb pracy, w którym tak- 4.2. Je˝eli do taksometru ma byç pod∏àczony nadajsometr realizuje ró˝ne funkcje zzakresu swo- nik sygna∏u d∏ugoÊci drogi, taksometr powinien ich mo˝liwych dzia∏aƒ. Po∏o˝enia pracy sà umo˝liwiaç dopasowanie go do sta∏ej nadajnika rozró˝niane za pomocà nast´pujàcych wska- i zabezpieczenie tego dopasowania. zaƒ: 4.2.1. Producent taksometru powinien okreÊliç waruna) WOLNY — po∏o˝enie pracy, przy którym ki kompatybilnoÊci taksometru i nadajnika d∏uwy∏àczone jest obliczanie op∏aty, goÊci drogi. b) TARYFA — po∏o˝enie pracy, przy którym 5. Do taksometrów ma zastosowanie klasa warunnast´puje obliczenie op∏aty na podstawie ków Êrodowiskowych mechanicznych M3 iklasa ewentualnej op∏aty poczàtkowej oraz tary- warunków Êrodowiskowych elektromagnetyczfy za d∏ugoÊç przebytej drogi lub czas nych E3, októrych mowa w§ 11 rozporzàdzenia. trwania kursu, 6. Producent powinien okreÊliç warunki znamionoc) KASA — po∏o˝enie pracy, przy którym jest we u˝ytkowania taksometrów, wszczególnoÊci: wskazywana op∏ata nale˝na za kurs i co 1) zakres temperatur dla warunków Êrodowiskonajmniej jest wy∏àczone obliczanie op∏aty wych klimatycznych, przy czym minimalny na podstawie czasu trwania kursu. zakres powinien wynosiç 80°C; 3.1. Taksometr powinien byç tak zaprojektowany, 2) wartoÊci graniczne napi´cia zasilania pràdem aby: sta∏ym. 1) oblicza∏ d∏ugoÊç przebytej drogi imierzy∏ czas 7.1. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) taksometru trwania kursu; niezainstalowanego wtaksówce wynoszà dla: 1) przedzia∏u czasu: ±0,1 %, lecz nie mniej ni˝ 2) wpo∏o˝eniu pracy TARYFA oblicza∏ iwyÊwie- 0,2 s; tla∏ op∏at´ wzrastajàcà skokowo o wartoÊç nie mniejszà ni˝ 0,01 z∏, a w po∏o˝eniu pracy 2) d∏ugoÊci przebytej drogi: ±0,2 %, lecz nie KASA wyÊwietla∏ ostatecznà wartoÊç op∏aty. mniej ni˝ ±4 m;

3) obliczania op∏aty: ±0,1 %, lecz nie mniej ni˝ 3) liczby wszystkich wynaj´ç, wartoÊç minimalna, z uwzgl´dnieniem za- 4) sumy wszystkich dop∏at, okràglenia, odpowiadajàca najmniej znaczàcej cyfrze wskazania op∏aty. 5) sumy op∏at za kursy 7.2. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) nie powin- — przy czym wartoÊci zsumowane powinny zany byç przekroczone w przypadku wystàpienia wieraç wartoÊci zarejestrowane w warunkach zaburzenia elektromagnetycznego. utraty zasilania, o których mowa w pkt 8. 7.3. Taksometr powinien byç tak zaprojektowany, 11.2. Wprzypadku od∏àczenia zasilania taksometr poaby wymagania w zakresie b∏´dów granicznych winien zapewniç przechowanie zsumowanych dopuszczalnych (MPE) by∏y spe∏nione przez rok wartoÊci przez rok oraz umo˝liwiaç ich odczyt normalnego u˝ytkowania, bez koniecznoÊci i przeniesienie na inny noÊnik. przeprowadzania regulacji. 12. Dopuszcza si´ automatycznà zmian´ taryfy, któ- 8. W przypadku spadku napi´cia zasilania poni˝ej ra mo˝e nast´powaç w zale˝noÊci od: dolnej granicy zakresu roboczego, okreÊlonego przez producenta, taksometr powinien: 1) d∏ugoÊci przebytej drogi; 1) dzia∏aç prawid∏owo albo wznowiç poprawnà 2) czasu trwania kursu; prac´ bez utraty danych dost´pnych przed 3) godziny; spadkiem napi´cia, je˝eli spadek ten mia∏ 4) daty; charakter chwilowy, w szczególnoÊci z powodu ponownego uruchomienia silnika, lub 5) dnia tygodnia. 2) przerwaç bie˝àcy pomiar i powróciç do po∏o- 13. Je˝eli w∏aÊciwoÊci taksówki sà istotne dla po- ˝enia pracy WOLNY, je˝eli spadek napi´cia prawnego dzia∏ania taksometru, powinien on wystàpi∏ przez d∏u˝szy okres. byç wyposa˝ony w Êrodki umo˝liwiajàce zabez- 9.1. Je˝eli stosowana jest dop∏ata wprowadzana pieczenie pod∏àczenia taksometru do taksówki, r´cznie przez kierowc´, to powinna byç ona wy- w której b´dzie zainstalowany. ∏àczona zwyÊwietlanej op∏aty; wtakim przypad- 14.1. Taksometr po zainstalowaniu powinien zapewku taksometr mo˝e chwilowo wyÊwietlaç op∏at´ niaç podczas wykonywania sprawdzeƒ mo˝li- ∏àcznie z wartoÊcià dop∏aty. woÊç oddzielnego sprawdzenia dok∏adnoÊci po- 9.2. Je˝eli op∏ata jest obliczana wed∏ug zwyk∏ego miaru czasu, d∏ugoÊci przebytej drogi oraz dotrybu obliczania D, taksometr mo˝e mieç dodat- k∏adnoÊci wykonywanych obliczeƒ. kowy tryb wyÊwietlania, w którym b´dà wy- 14.2. Konstrukcja taksometru powinna byç taka, aby Êwietlane w czasie rzeczywistym tylko dane po jego zainstalowaniu wyeliminowana by∏a oca∏kowitej d∏ugoÊci przebytej drogi oraz czasie mo˝liwoÊç wprowadzenia zmiany sygna∏u odtrwania kursu. powiadajàcego d∏ugoÊci przebytej drogi w celu 9.3. Taksometr powinien umo˝liwiaç pasa˝erowi dokonania fa∏szerstwa. w∏aÊciwà identyfikacj´ wszystkich wyÊwietlanych wartoÊci. Odczyt tych wartoÊci oraz ich 15. Taksometr powinien byç wyposa˝ony w zegar identyfikacja powinny byç ∏atwe zarówno wwa- czasu rzeczywistego umo˝liwiajàcy utrzymywarunkach jazdy w dzieƒ, jak i w nocy. nie godziny i daty, przy czym jeden lub oba te parametry mogà byç wykorzystywane do auto- 10.1. Je˝eli wybór funkcji u˝ytkowej ze wst´pnie zamatycznej zmiany taryfy. Zegar powinien spe∏- programowanego zestawu funkcji lub swobodniaç nast´pujàce wymagania: ne ustawianie danych mogà mieç wp∏yw na wartoÊç op∏aty lub na Êrodki, które majà za za- 1) dok∏adnoÊç utrzymywania czasu 0,02 %; danie zapobiegaç nadu˝yciom, to powinna ist- 2) mo˝liwoÊç korekcji zegara nie wi´cej ni˝ 2 minieç mo˝liwoÊç zabezpieczenia ustawieƒ taksonuty na tydzieƒ, przy czym zmiana czasu zletmetru oraz wprowadzonych danych. niego na zimowy i odwrotnie powinna byç 10.2. Dost´pne w taksometrze mo˝liwoÊci zabezpie- przeprowadzana automatycznie; czenia powinny umo˝liwiaç oddzielne zabezpie- 3) podczas kursu nie powinna byç mo˝liwa r´czczanie jego ustawieƒ. na lub automatyczna korekcja czasu. 10.3. Przepisy § 17 ust. 3 i 4 rozporzàdzenia stosuje 16. WartoÊci d∏ugoÊci przebytej drogi oraz czasu si´ odpowiednio do taryf. trwania kursu, wyÊwietlane lub drukowane, po- 11.1. Taksometr powinien byç wyposa˝ony w nieda- winny byç wyra˝one w przypadku: jàce si´ wyzerowaç liczniki sumujàce dla nast´- 1) d∏ugoÊci przebytej drogi — w kilometrach; pujàcych wartoÊci: 2) czasu trwania kursu — w sekundach, minu- 1) ca∏kowitej d∏ugoÊci drogi przebytej przez taktach lub godzinach w zale˝noÊci od potrzeb, sówk´, przy czym nale˝y mieç na uwadze zachowa- 2) ca∏kowitej d∏ugoÊci drogi przebytej podczas nie niezb´dnej rozdzielczoÊci ipotrzeb´ zapowynaj´cia taksówki, bie˝enia nieporozumieniom.

Za∏àcznik nr 8 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA MATERIALNYCH MIAR D¸UGOÂCI I NACZY¡ WYSZYNKOWYCH 1. Zasadnicze wymagania dla materialnych miar 1) z obcià˝nikiem — klasa D; d∏ugoÊci 2) ∏àczonych przeznaczonych do zbiorników — 1.1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- klasa S. wych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadni- 1.4.1. Przymiary wst´gowe z obcià˝nikiem mogà byç czymi wymaganiami okreÊlonymi w pkt 1.1—1.7 niniejszego za∏àcznika stosuje si´ do material- wykonywane tak˝e jako przymiary klasy dok∏adnych miar d∏ugoÊci, zwanych dalej „przymia- noÊci I albo II. rami”. 1.5.1. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE), dodatni lub 1.2. Dla przymiarów o d∏ugoÊci równej lub wi´kszej ujemny, d∏ugoÊci pomi´dzy dwoma niesàsiaduni˝ 5 m, z wy∏àczeniem przymiarów sztywnych jàcymi ze sobà wskazami podzia∏ki przymiaru, i pó∏sztywnych, b∏´dy graniczne dopuszczalne wyra˝ony w mm, oblicza si´ wed∏ug wzoru: (MPE) nie mogà byç przekroczone, gdy taÊma przymiaru jest rozciàgana si∏à 50 N albo si∏à (a + bL) o innej wartoÊci okreÊlonej przez producenta i oznaczonej na taÊmie. — gdzie L oznacza wartoÊç d∏ugoÊci zaokràglonà wgór´ do nast´pnej ca∏kowitej liczby me- 1.3. Temperatura odniesienia wynosi 20°C, oile protrów, aib— wartoÊci okreÊlone wtabeli nr 1. ducent nie okreÊli∏ inaczej inie oznaczy∏ jej wartoÊci na przymiarze. 1.5.2. Je˝eli koƒcowà dzia∏k´ podzia∏ki przymiaru ogra- 1.4. Przymiary dzieli si´ na 5 klas dok∏adnoÊci ozna- nicza powierzchnia, b∏àd graniczny dopuszczalczanych jako: I, II, III, D, S, przy czym klasyD ny (MPE) dla ka˝dej d∏ugoÊci rozpoczynajàcej iSsà to klasy specjalne stosowane do przymia- si´ od tego punktu powi´ksza si´ o wartoÊç c rów wst´gowych: okreÊlonà wtabeli nr 1: Tabela nr 1 1) Je˝eli nominalna d∏ugoÊç przymiaru przekracza 30 m, dopuszcza si´ dodatkowy b∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) owartoÊci 0,75mm dla ka˝dych kolejnych 30md∏ugoÊci. 1.5.3. W przypadku, o którym mowa w pkt 1.4.1, dla 1.5.4. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) dzia∏ki ka˝dej d∏ugoÊci mi´dzy dwoma wskazami po- elementarnej „i” oraz maksymalne ró˝nice dzia∏ki, zktórych jeden znajduje si´ na obcià˝ni- mi´dzy dwoma kolejnymi dzia∏kami przymiaru, ku, drugi na taÊmie, a zastosowanie wzoru, w zale˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci, okreÊla taoktórym mowa wpkt 1.5.1, daje wartoÊç mniej- bela nr 2: szà ni˝ 0,6 mm, b∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) wynosi ±0,6 mm. Tabela nr 2

1.5.5. Je˝eli przymiar jest przymiarem sk∏adanym, to 2. Zasadnicze wymagania dla naczyƒ wyszynkob∏´dy dodatkowe wyst´pujàce na po∏àczeniu wych dwóch cz∏onów nie powinny przekraczaç warto- 2.1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów pomiaro- Êci: wych okreÊlone wrozporzàdzeniu wraz zzasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi w pkt 2.2—2.8 1) 0,3 mm — dla przymiarów klasy dok∏adnoniniejszego za∏àcznika stosuje si´ do naczyƒ wy- Êci II; szynkowych. 2) 0,5 mm — dla przymiarów klasy dok∏adno- 2.2. Do naczyƒ wyszynkowych nie stosuje si´ wymo- Êci III. gu umieszczania informacji oich dok∏adnoÊci. 1.6. Do wytwarzania przymiarów powinny byç u˝y- 2.3. U˝yte okreÊlenia oznaczajà: wane materia∏y, które zapewnià, ˝e w tempera- 1) naczynie z kresà — naczynie wyszynkowe turze otoczenia zawartej w granicach ±8 °C od z naniesionà kresà oznaczajàcà pojemnoÊç temperatury odniesienia zmiany d∏ugoÊci przy- nominalnà; miaru nie b´dà przekracza∏y wartoÊci b∏´dów 2) naczynie kraw´dziowe — naczynie wyszynkogranicznych dopuszczalnych (MPE). we, którego obj´toÊç wewn´trzna jest równa pojemnoÊci nominalnej; 1.6.1. Wymagania, októrym mowa wpkt 1.6., nie sto- 3) naczynie przenoszone — naczynie zkresà lub suje si´ do przymiarów klas dok∏adnoÊci S i D, kraw´dziowe, z którego ciecz przelewana jest dla których producent przewiduje, ˝e je˝eli b´- do innych naczyƒ bezpoÊrednio przed kondzie to niezb´dne, poprawki na rozszerzalnoÊç sumpcjà; termicznà b´dà dodawane do dokonywanych 4) pojemnoÊç nominalna — wewn´trznà obj´- odczytów wyników pomiaru. toÊç naczynia kraw´dziowego lub wewn´trz- 1.6.2. Przymiary wytwarzane z materia∏ów, których nà obj´toÊç do znaku nape∏nienia naczynia wymiary mogà zmieniaç si´ istotnie pod wp∏y- z kresà. wem szerokiego zakresu zmian wilgotnoÊci 2.4.1. Temperatura odniesienia pomiaru obj´toÊci jest wzgl´dnej, mogà nale˝eç wy∏àcznie do klasy do- równa 20°C. k∏adnoÊci II albo III. 2.4.2. W pozycji poprawnego wskazania przyjmuje 1.7. Na przymiarze powinna byç oznaczona wartoÊç si´, ˝e naczynie wyszynkowe powinno swobodd∏ugoÊci nominalnej. Podzia∏ka milimetrowa nie staç na poziomej powierzchni. powinna byç ocyfrowana co centymetr, a dla 2.5. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) naczyƒ przymiarów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej wyszynkowych w temperaturze odniesienia wi´kszej od 2cm wszystkie wskazy podzia∏ki po- iwpozycji poprawnego wskazania nie powinny winny byç ocyfrowane. przekraczaç wartoÊci okreÊlonych w tabeli nr 3: Tabela nr 3

2.6. Naczynia wyszynkowe powinny byç wytwarza- 2.8. Na naczyniu wyszynkowym: ne z materia∏ów wystarczajàco sztywnych i stabilnych wymiarowo, w sposób zapewniajàcy 1) powinna byç oznaczona, w sposób wyraêny wskazanie obj´toÊci w granicach b∏´du granicz- i trwa∏y, deklarowana pojemnoÊç nominalna; nego dopuszczalnego (MPE). 2) mogà byç umieszczone, wyraênie widoczne, 2.7. Naczynia przenoszone powinny byç wytworzo- oznaczenia maksymalnie trzech obj´toÊci ne w sposób zapewniajàcy: w taki sposób, aby nie zas∏ania∏y innych oznaczeƒ; 1) zmian´ poziomu, oco najmniej 2mm od kraw´dzi lub od znaku nape∏nienia przy zmianie 3) znaki wskazujàce poziom nape∏nienia powinnape∏nienia równej b∏´dowi granicznemu dony byç wystarczajàco wyraêne i trwa∏e, aby puszczalnemu (MPE); zapewniç, ˝e b∏´dy graniczne dopuszczalne 2) brak utrudnieƒ podczas wylewania mierzonej (MPE) nie b´dà przekraczane podczas u˝ytkocieczy. wania. Za∏àcznik nr 9 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA PRZYRZÑDÓW DO POMIARU D¸UGOÂCI, POLA POWIERZCHNI ORAZ WIELU WYMIARÓW 1. Przepisy ogólne 2) nie by∏o mo˝liwe wykonanie jakiegokolwiek pomiaru; 1.1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów po- 3) chwilowa zmiana wyniku pomiaru nie by∏a miarowych okreÊlone w rozporzàdzeniu wraz mo˝liwa do interpretowania, zapami´tania z zasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi lub przes∏ania jako prawid∏owy wynik albo wniniejszym za∏àczniku stosuje si´ do przyrzàdów do pomiaru d∏ugoÊci iprzyrzàdów do po- 4) zmiana wyniku pomiaru by∏a na tyle du˝a, ˝e miaru pola powierzchni oraz przyrzàdów do zostanie zauwa˝ona przez strony pomiaru. pomiaru wielu wymiarów. 1.3. WartoÊç zmiany krytycznej jest równa warto- Êci jednej dzia∏ki elementarnej. 1.2. Skutek oddzia∏ywania zaburzenia elektromagnetycznego na przyrzàdy do pomiaru d∏ugo- 2. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów do Êci i przyrzàdy do pomiaru pola powierzchni pomiaru d∏ugoÊci oraz przyrzàdy do pomiaru wielu wymiarów 2.1. Przyrzàdy do pomiaru d∏ugoÊci dzieli si´ na 3 klapowinien byç taki, aby: sy dok∏adnoÊci oznaczane jako: I, II iIII. 1) zmiana wyniku pomiaru nie by∏a wi´ksza od 2.2. B∏´dy graniczne dopuszczalne (MPE) przyrzàwartoÊci zmiany krytycznej, o której mowa dów do pomiaru d∏ugoÊci nie powinny przew pkt 1.3; kraczaç wartoÊci okreÊlonych w tabeli nr 1: Tabela nr 1 — gdzie L oznacza najmniejszà dajàcà si´ Êciwy wspó∏czynnik K, uwzgl´dniajàcy rozciàm zmierzyç d∏ugoÊç, okreÊlonà przez produ- gliwoÊç materia∏u isi∏´ obcià˝enia na jednostcenta, dla której przyrzàd zosta∏ przewidzia- k´ powierzchni materia∏u mierzonego, obliczany do u˝ytku. ny wed∏ug nast´pujàcego wzoru: 2.3.1. Przyrzàdy do pomiaru d∏ugoÊci muszà zapewniaç pomiar materia∏u roz∏o˝onego prosto na K = ε · (G + 2,2 N/m2) A odpowiednim pod∏o˝u, w stanie nierozciàgni´tym, zgodnie z jego przewidzianà rozcià- — gdzie εoznacza wyd∏u˝enie wzgl´dne próbgliwoÊcià, dla której przyrzàdy te zosta∏y za- ki materia∏u o szerokoÊci 1 m pod dzia∏aprojektowane. niem si∏y rozciàgajàcej 10 N, G — si∏´ ob- A 2.3.2. Dla materia∏ów w∏ókienniczych, b´dàcych cià˝enia na jednostk´ powierzchni próbki przedmiotem pomiarów, nale˝y okreÊliç w∏a- materia∏u w N/m2.

2.3.2.1.Wymiary mierzone i wspó∏czynnik K, je˝eli ma 2.3.2.2.Zakresy wspó∏czynnika K w zale˝noÊci od rozon zastosowanie, powinny zawieraç si´ wzakre- ciàgliwoÊci materia∏u w∏ókienniczego okreÊla sie pomiarowym okreÊlonym dla danego przy- tabela nr 2: rzàdu do pomiaru d∏ugoÊci przez producenta. Tabela nr 2 2.4. Producent powinien okreÊliç dla przyrzàdu do 1,0% wartoÊci mierzonej, ale nie mniej ni˝ pomiaru d∏ugoÊci: 1dm2. 1) zakres jego pr´dkoÊci, w którym musi mie- 3.2.1. W przypadku pociàgni´cia do ty∏u lub zatrzy- Êciç si´ pr´dkoÊç mierzonego materia∏u, mania mierzonego materia∏u nie powinien gdy nie jest on transportowany przez przy- wystàpiç b∏àd pomiaru albo wyÊwietlacz przyrzàd; rzàdu do pomiaru pola powierzchni nie powinien wskazywaç wyniku pomiaru. 2) ograniczenia ze wzgl´du na gruboÊç, stan 3.3. WartoÊç dzia∏ki elementarnej przyrzàdów do powierzchni i sposób podawania mierzonepomiaru pola powierzchni powinna wynosiç go materia∏u, je˝eli jest to istotne dla wyko- 1dm2. nywania pomiarów. 3.3.1. Przyrzàdy do pomiaru pola powierzchni, wce- 3. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów do lu umo˝liwienia sprawdzenia wskazaƒ, powinpomiaru pola powierzchni ny byç wyposa˝one w dodatkowà dzia∏k´ ele- 3.1. Zakres wymiarów mierzonych dla przyrzàdów mentarnà o wartoÊci 0,1 dm2. do pomiaru pola powierzchni powinien zawie- 4. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów do raç si´ w zakresie pomiarowym okreÊlonym pomiaru wielu wymiarów przez producenta. 4.1. Zakres wymiarów mierzonych dla przyrzàdów 3.1.1. Producent okreÊla ograniczenia dla przyrzà- do pomiaru wielu wymiarów powinien zawiedów do pomiaru pola powierzchni ze wzgl´du raç si´ w zakresie pomiarowym okreÊlonym na pr´dkoÊç przesuwu mierzonego materia∏u, przez producenta. jego gruboÊç i stan powierzchni, je˝eli jest to 4.2. Dolnà granic´ minimalnego wymiaru dla istotne dla wykonywania pomiarów. wszystkich wartoÊci dzia∏ek elementarnych 3.2. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) przyrzà- przyrzàdu do pomiaru wielu wymiarów okredów do pomiaru pola powierzchni wynosi Êla tabela nr 3. Tabela nr 3 4.3. Pr´dkoÊç przesuwu mierzonego materia∏u dla 4.4. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) przyrzàprzyrzàdu do pomiaru wielu wymiarów po- dów do pomiaru wielu wymiarów wynosi winna zawieraç si´ w granicach okreÊlonych ±1,0d. przez producenta.

Za∏àcznik nr 10 ZASADNICZE WYMAGANIA DLA ANALIZATORÓW SPALIN SAMOCHODOWYCH 1. Zasadnicze wymagania dla przyrzàdów po- padku CO, CO i O , i jako milionowe cz´Êci 2 2 miarowych okreÊlone w rozporzàdzeniu wraz jednoÊci (ppm obj.). z zasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi 2. Analizator na podstawie wartoÊci u∏amków wniniejszym za∏àczniku stosuje si´ do analizaobj´toÊciowych sk∏adników gazów spalinotorów spalin samochodowych, zwanych dalej wych oblicza dodatkowo wartoÊç lambda λ, „analizatorami”, stosowanych podczas konb´dàcà wielkoÊcià bezwymiarowà przedstatroli i konserwacji u˝ytkowanych pojazdów wiajàcà sprawnoÊç spalania silnika w zale˝nomechanicznych. Êci od stosunku zawartoÊci powietrza do za- 1.1. ZawartoÊç w´glowodorów (HC) wyra˝a si´ ja- wartoÊci paliwa w gazach spalinowych. ko st´˝enie n-heksanu (C H ) zmierzone za 6 14 3. Analizatory dzielà si´ na dwie klasy dok∏adnopomocà technik pomiarowych wykorzystujà- Êci oznaczane jako: 0 iI. Minimalne zakresy pocych absorpcj´ w bliskiej podczerwieni. miarowe, w zale˝noÊci od mierzonego para- 1.2. U∏amki obj´toÊciowe sk∏adników gazowych metru, dla klas dok∏adnoÊci okreÊla tabela wyra˝a si´ jako procentowe (% obj.), w przy- nr1: Tabela nr 1 4.1. Producent okreÊla warunki znamionowe u˝yt- 4.2. Do analizatorów ma zastosowanie klasa wakowania analizatorów, w szczególnoÊci: runków Êrodowiskowych mechanicznych M1, októrej mowa w§ 11 ust. 1 rozporzàdze- 1) zakres temperatury dla warunków Êrodowinia. skowych klimatycznych, przy czym minimalny zakres powinien wynosiç 35 °C; 5.1. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) analizatora oraz rodzaje b∏´dów (bezwzgl´dne iwzgl´d- 2) wartoÊç nominalnà napi´cia i cz´stotliwoÊci ne) w warunkach znamionowych u˝ytkowania zasilania pràdem zmiennym lub wartoÊci okreÊla tabela nr 2, przy czym ustalenie wartograniczne napi´cia zasilania pràdem sta∏ym; Êci b∏´du granicznego dopuszczalnego jako 3) minimalnà (p min ) i maksymalnà (p max ) war- wartoÊci wi´kszej lub równej nast´puje na toÊç ciÊnienia atmosferycznego w zale˝no- podstawie porównania wartoÊci b∏´du bez- Êci od klasy dok∏adnoÊci, przy czym wzgl´dnego z wartoÊcià b∏´du wzgl´dnego p min ≤ 860 hPa, p max ≥ 1 060 hPa. odniesionego do wartoÊci wzorcowej:

Tabela nr 2 5.2. B∏àd graniczny dopuszczalny (MPE) obliczenia prawdziwà lambda oblicza si´ na podstawie lambda λ wynosi 0,3 %. Umownà wartoÊç nast´pujàcego równania: — gdzie poszczególne symbole oznaczajà: 6.1. Skutek oddzia∏ywania zaburzeƒ elektromagnetycznych na analizator powinien byç taki, aby: [CO], [CO ], [O ], [HC] — wartoÊci u∏amków ob- 2 2 j´toÊciowych sk∏adników gazowych (% obj.), 1) zmiana wyniku pomiaru nie by∏a wi´ksza ni˝ wartoÊç zmiany krytycznej, o której mo- K1 — wspó∏czynnik konwersji wyniku pomiawa w pkt 6.2, albo ru wykonanego metodà NDIR na wynik pomiaru wykonanego metodà FID war- 2) wskazanie wyniku pomiaru nie mog∏o byç toÊç wspó∏czynnika okreÊla producent interpretowane jako prawid∏owy wynik. analizatora, 6.2. Dla ka˝dego z u∏amków obj´toÊciowych mie- H — stosunek liczby atomów wodoru do CV rzonych przez analizator wartoÊç zmiany kryliczby atomów w´gla w paliwie tycznej jest równa b∏´dowi granicznemu do- [1,7261], puszczalnemu (MPE) danego parametru. O — stosunek liczby atomów tlenu do liczby CV 7. RozdzielczoÊç wskazaƒ analizatora wyra˝ona atomów w´gla w paliwie [0,0175]. u∏amkiem obj´toÊciowym powinna byç co naj- 5.2.1. Do obliczeƒ lambda λwykorzystuje si´ warto- mniej równa wartoÊciom okreÊlonym w tabeli Êci wskazane przez analizator. nr 3:

Tabela nr 3 7.1. WartoÊç lambda λ powinna byç podawana 4) 5 % obj. H ; 2 z rozdzielczoÊcià 0,001. 5) 0,3 % obj. NO; 8. PowtarzalnoÊç analizatora powinna byç taka, 6) 2 000 ppm obj. HC w przeliczeniu na n-hekaby odchylenie standardowe eksperymentalsan; ne obliczone na podstawie wyników serii 20 pomiarów nie przekracza∏o jednej trzeciej 7) para wodna do stanu nasycenia. wartoÊci bezwzgl´dnej b∏´du granicznego do- 11. Analizator powinien byç wyposa˝ony w urzàpuszczalnego (MPE) okreÊlonego odpowieddzenia do regulacji: nio dla ka˝dego w∏aÊciwego u∏amka obj´to- Êciowego gazu. 1) punktu zerowego oraz wewn´trznej — dzia- ∏ajàce automatycznie; 9. Czas odpowiedzi analizatora powinien byç taki, aby w przypadku pomiaru: 2) wskazaƒ przy u˝yciu gazu wzorcowego. 1) CO, CO i HC — analizator wskaza∏ 95 % 11.1. W przypadku urzàdzeƒ do regulacji dzia∏ajà- 2 wartoÊci koƒcowej w czasie nie d∏u˝szym cych automatycznie lub pó∏automatycznie wyni˝ 15 s po zmianie z gazu zerowego na konanie pomiaru powinno byç niemo˝liwe wzorcowy; przed przeprowadzeniem regulacji. 2) O — analizator wskaza∏ wartoÊç mniejszà 12. Analizator powinien: 2 ni˝ 0,1 % obj. nie póêniej ni˝ po up∏ywie 1) wykrywaç pozosta∏oÊci w´glowodorów 60 s po zmianie z powietrza na mieszanin´ w uk∏adzie przet∏aczania gazów; wykonanie gazowà niezawierajàcà tlenu. pomiaru nie powinno byç mo˝liwe, je˝eli 10. Sk∏adniki spalin inne ni˝ sk∏adniki, których pozosta∏oÊç w´glowodorów przekracza przed wartoÊci mogà byç mierzone za pomocà anali- pomiarem 20 ppm obj.; zatora, nie powinny powodowaç zmiany wyni- 2) byç wyposa˝ony w urzàdzenie s∏u˝àce do ków pomiarów wi´kszej ni˝ po∏owa wartoÊci automatycznego rozpoznawania nieprawibezwzgl´dnej odpowiednich b∏´dów granicz- d∏owego dzia∏ania czujnika kana∏u tlenu, nych dopuszczalnych (MPE), gdy wyst´pujà spowodowanego jego zu˝yciem lub przewnast´pujàcych maksymalnych u∏amkach ob- rwà w obwodzie elektrycznym; j´toÊciowych: 3) zapewniaç mo˝liwoÊç wyboru odpowied- 1) 6 % obj. CO; nich wspó∏czynników do obliczania lambda λ, 2) 16 % obj. CO ; bez wàtpliwoÊci co do w∏aÊciwego wzoru, 2 je˝eli jest przystosowany do pracy z ró˝ny- 3) 10 % obj. O 2 ; mi paliwami. Za∏àcznik nr 11 PROCEDURY OCENY ZGODNOÂCI 1. Wewn´trzna kontrola produkcji — modu∏ A nia zasadnicze wymagania okreÊlone w rozporzàdzeniu, które dotyczà tego przyrzàdu. 1.1. Wewn´trzna kontrola produkcji jest proce- 1.2. Producent sporzàdza dokumentacj´ techdurà, poprzez którà producent lub jego upo- nicznà. wa˝niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobo- 1.3. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiàzania okreÊlone w pkt 1.2—1.5.1 zapew- wiciel przechowuje dokumentacj´ technicznia i deklaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy spe∏- nà do celów kontroli.

1.4. Producent powinien podjàç wszelkie nie- maganiami okreÊlonymi w rozporzàdzezb´dne dzia∏ania w celu zapewnienia zgod- niu, które dotyczà tego przyrzàdu, przed noÊci produkowanych przyrzàdów pomiaro- wprowadzeniem go do obrotu; wych z wymaganiami okreÊlonymi w rozpo- 3) w przypadku braku odpowiednich dokurzàdzeniu, które dotyczà tych przyrzàdów. mentów decyduje, jakie próby nale˝y 1.5. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla przeprowadziç; modelu przyrzàdu pomiarowego. Powinna 4) podejmuje odpowiednie dzia∏ania wprzyona identyfikowaç przyrzàd pomiarowy, dla padku, gdy okreÊlona liczba egzemplarzy którego zosta∏a wydana. przyrzàdu pomiarowego w próbce nie 1.5.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do osiàgnie wymaganego poziomu jakoÊci. przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego 2.5. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów pomodelu przyrzàdu pomiarowego. Powinna miarowych jest dostarczana jednemu u˝ytona identyfikowaç model przyrzàdu pomiakownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci rowego, dla którego zosta∏a wydana. mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przyrzàdów pomiarowych. 2.5.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego 2. Wewn´trzna kontrola produkcji z badaniem do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów powyrobu przez jednostk´ notyfikowanà — miarowych jest dostarczana jednemu u˝ytmodu∏ A1 kownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci 2.1. Wewn´trzna kontrola produkcji z badaniem mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przywyrobu przez jednostk´ notyfikowanà jest pro- rzàdów pomiarowych. cedurà, poprzez którà producent lub jego upo- 3. Badanie typu — modu∏ B wa˝niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobowiàzania, o których mowa w pkt 2.1.1—2.5.1, 3.1. Badanie typu jest procedurà, poprzez którà zapewnia i deklaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy jednostka notyfikowana bada projekt techspe∏nia zasadnicze wymagania okreÊlone niczny przyrzàdu pomiarowego oraz zapeww rozporzàdzeniu, które dotyczà tego przy- nia i deklaruje, ˝e jego konstrukcja spe∏nia rzàdu. wymagania okreÊlone w rozporzàdzeniu, które dotyczà tego przyrzàdu. 2.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym egzemplarzu przyrzàdu pomiarowego numer identyfi- 3.2. Badanie typu mo˝e byç przeprowadzone kacyjny jednostki notyfikowanej, o której w jeden z poni˝szych sposobów: mowa w pkt 2.4, na jej odpowiedzialnoÊç. 1) badanie wzoru typu — kompletnego eg- 2.2. Producent sporzàdza dokumentacj´ technicz- zemplarza przyrzàdu pomiarowego reprenà. zentatywnego dla przewidywanej produkcji przyrzàdu pomiarowego; 2.2.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 2) badanie wzorów typu, reprezentatywnych wiciel przechowuje dokumentacj´ technicznà do celów kontroli. dla przewidywanej produkcji, jednego lub wi´kszej liczby istotnych elementów przy- 2.3. Producent powinien podjàç wszelkie nie- rzàdu pomiarowego wraz zocenà w∏aÊciwozb´dne dzia∏ania w celu zapewnienia zgod- Êci konstrukcji technicznej innych elemennoÊci produkowanych przyrzàdów pomiaro- tów przyrzàdu pomiarowego poprzez analiwych z wymaganiami okreÊlonymi w rozpoz´ dokumentacji technicznej i danych uzurzàdzeniu, które dotyczà tych przyrzàdów. pe∏niajàcych, o których mowa w pkt3.3.2 2.4. Jednostka notyfikowana, wybrana przez pro- i 3.3.3; ducenta: 3) ocen´ w∏aÊciwoÊci projektu technicznego przyrzàdu pomiarowego poprzez analiz´ 1) przeprowadza lub zleca przeprowadzenie dokumentacji technicznej i danych uzuw∏aÊciwych sprawdzeƒ w odpowiednich, pe∏niajàcych, o których mowa w pkt 3.3.2 okreÊlonych przez siebie przedzia∏ach czai 3.3.3, bez badania wzorów typu. su, w celu weryfikacji jakoÊci kontroli wewn´trznej, bioràc pod uwag´ mi´dzy in- 3.2.1. Jednostka notyfikowana decyduje o sposonymi technicznà z∏o˝onoÊç przyrzàdu oraz bie przeprowadzenia badaƒ iliczbie niezb´dwielkoÊç produkcji; nych egzemplarzy wzorów typu. 2) pobiera próbki przyrzàdów pomiarowych 3.3. Producent lub jego upowa˝niony przedstaw celu poddania ich badaniom i próbom wiciel, zwany dalej „wnioskodawcà”, sk∏ada okreÊlonym w normach zharmonizowa- w wybranej przez siebie jednostce notyfikonych albo próbom równowa˝nym, nie- wanej wniosek o przeprowadzenie badania zb´dnym do sprawdzenia zgodnoÊci przy- wzoru typu przyrzàdu pomiarowego lub jerzàdu pomiarowego z zasadniczymi wy- go istotnego elementu.

3.3.1. Wniosek powinien zawieraç: 3) procesu produkcji — analizuje dokumentacj´ technicznà w celu oceny, czy produ- 1) nazw´ i adres producenta oraz, je˝eli cent zabezpieczy∏ wystarczajàce Êrodki do wniosek jest z∏o˝ony przez upowa˝nionezapewnienia powtarzalnej produkcji. go przedstawiciela, jego nazw´ albo imi´ i nazwisko oraz adres; 3.5. Jednostka notyfikowana sporzàdza raport oceniajàcy, który zawiera opis dzia∏aƒ podj´- 2) pisemnà deklaracj´, ˝e taki sam wniosek tych zgodnie zpkt 3.4 iich wyniki. Jednostka nie zosta∏ z∏o˝ony w innej jednostce notynotyfikowana mo˝e udost´pniaç zawartoÊç fikowanej; tego raportu, w ca∏oÊci lub cz´Êci, tylko za 3) dokumentacj´ technicznà. zgodà producenta; jednostka przechowuje 3.3.2. Wnioskodawca do∏àcza do wniosku: raport do celów kontrolnych. 1) niezb´dne wzory typu przyrzàdu pomiaro- 3.6. Je˝eli typ spe∏nia zasadnicze wymagania okreÊlone wrozporzàdzeniu, jednostka notywego lub jego istotnych elementów, wyfikowana sporzàdza certyfikat badania typu magane przez jednostk´ notyfikowanà; WE i przekazuje go wnioskodawcy. Certyfi- 2) dane uzupe∏niajàce w zakresie projektu kat badania typu WE musi zawieraç: technicznego, dla tych elementów przy- 1) nazw´ i adres producenta oraz, je˝eli rzàdu pomiarowego, których egzemplarze wniosek zosta∏ z∏o˝ony przez upowa˝nionie zosta∏y do∏àczone. nego przedstawiciela, jego nazw´ albo 3.3.3. Dane uzupe∏niajàce muszà wymieniaç ka˝dy imi´ i nazwisko oraz adres; istotny dokument, który zosta∏ zastosowany 2) wnioski z badaƒ; przez producenta, wszczególnoÊci je˝eli normy zharmonizowane nie zosta∏y zastosowa- 3) warunki jego wa˝noÊci, je˝eli jest to niene w ca∏oÊci, oraz powinny zawieraç, je˝eli zb´dne; jest to niezb´dne, wyniki badaƒ przeprowa- 4) dane niezb´dne do identyfikacji zatwierdzonych przez w∏aÊciwe laboratorium prodzonego typu; ducenta lub inne laboratorium badawcze w jego imieniu i na jego odpowiedzialnoÊç. 5) wykaz za∏àczników. 3.4. Jednostka notyfikowana w przypadku: 3.6.1. Certyfikat badania typu WE i jego za∏àczniki powinny zawieraç wszystkie istotne informa- 1) wzorów typu przyrzàdu pomiarowego alcje pozwalajàce na przeprowadzenie oceny bo jego istotnych elementów: zgodnoÊci wyprodukowanych przyrzàdów a) bada dokumentacj´ technicznà, spraw- pomiarowych ze zbadanym typem, dza, czy przedstawione egzemplarze sà z uwzgl´dnieniem powtarzalnoÊci ich w∏az nià zgodne, oraz okreÊla elementy, ÊciwoÊci metrologicznych, gdy przyrzàdy te które zosta∏y zaprojektowane zgodnie sà w∏aÊciwie wyregulowane przy u˝yciu odz wymaganiami norm zharmonizowa- powiednich Êrodków, i ich kontrol´ podczas nych, atak˝e bada elementy zaprojekto- u˝ytkowania, w szczególnoÊci: wane bez stosowania tych norm, 1) charakterystyki metrologiczne typu przyb) przeprowadza lub zleca przeprowadze- rzàdu pomiarowego; nie odpowiednich badaƒ i prób w celu 2) Êrodki wymagane do zapewnienia intesprawdzenia, czy producent prawid∏ogralnoÊci przyrzàdu (zabezpieczenia, idenwo zastosowa∏ normy zharmonizowatyfikacja oprogramowania itp.); ne, 3) informacje o innych elementach niezb´dc) przeprowadza lub zleca przeprowadzene do identyfikacji przyrzàdu i do sprawnie odpowiednich badaƒ i prób w celu dzenia na podstawie ogl´dzin zewn´trzsprawdzenia, czy rozwiàzania przyj´te nych jego zgodnoÊci z typem; przez producenta spe∏niajà zasadnicze wymagania okreÊlone w rozporzàdze- 4) je˝eli ma to zastosowanie, inne szczególniu, które dotyczà tego przyrzàdu, ne informacje niezb´dne do weryfikacji w przypadku gdy normy zharmonizo- charakterystyk wyprodukowanych przywane nie zosta∏y zastosowane, rzàdów; d) uzgadnia z wnioskodawcà miejsce 5) w przypadku podzespo∏u — informacje przeprowadzenia badaƒ i niezb´dnych potrzebne do stwierdzenia kompatybilnoprób; Êci z innymi podzespo∏ami lub przyrzàdami pomiarowymi. 2) innych elementów przyrzàdu pomiarowego — analizuje dokumentacj´ technicznà 3.6.2. Certyfikat badania typu WE jest wa˝ny przez oraz dane uzupe∏niajàce w celu oceny okres 10 lat od daty wydania, przy czym wa˝- w∏aÊciwoÊci konstrukcji technicznej tych noÊç ta mo˝e byç przed∏u˝ana o kolejne elementów; okresy dziesi´cioletnie.

3.7. Wnioskodawca informuje jednostk´ notyfi- rzàdów pomiarowych jest dostarczana jedkowanà, która wyda∏a certyfikat badania ty- nemu u˝ytkownikowi, to kopia deklaracji pu WE, owszelkich modyfikacjach przyrzàdu zgodnoÊci mo˝e byç do∏àczana do grupy lub pomiarowego, które mogà wp∏ynàç na jego partii przyrzàdów pomiarowych. zgodnoÊç z zasadniczymi wymaganiami lub 5. ZgodnoÊç ztypem na podstawie wewn´trzwarunkami wa˝noÊci certyfikatu. nej kontroli produkcji i badania wyrobu 3.7.1. Wprowadzenie modyfikacji do zatwierdzo- przez jednostk´ notyfikowanà — modu∏ C1 nego typu wymaga dodatkowego zatwier- 5.1. ZgodnoÊç z typem na podstawie wewn´trzdzenia sporzàdzanego jako uzupe∏nienie do nej kontroli produkcji i badania wyrobu wydanego certyfikatu badania typu WE. przez jednostk´ notyfikowanà jest procedu- 3.8. Jednostka notyfikowana niezw∏ocznie zawia- rà, poprzez którà producent lub jego upodamia organy sprawujàce nadzór nad przy- wa˝niony przedstawiciel wype∏niajàcy zoborzàdami pomiarowymi wprowadzanymi do wiàzania, o których mowa w pkt 5.1.1 i 5.2, obrotu o: zapewnia ideklaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy jest zgodny ztypem opisanym wcertyfikacie 1) wydanych certyfikatach badania typu WE badania typu WE ispe∏nia zasadnicze wymai za∏àcznikach; gania okreÊlone w rozporzàdzeniu, które do- 2) uzupe∏nieniach ipoprawkach do certyfika- tyczà tego przyrzàdu. tów ju˝ wydanych; 5.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym egzempla- 3) cofni´tych certyfikatach badania typu WE. rzu przyrzàdu pomiarowego numer identyfi- 3.9. Jednostka notyfikowana przechowuje doku- kacyjny jednostki notyfikowanej, o której mentacj´ technicznà, ∏àcznie zdokumentacjà mowa w pkt 5.3, na jej odpowiedzialnoÊç. przed∏o˝onà przez producenta, przez okres 5.2. Producent powinien podjàç wszelkie niewa˝noÊci certyfikatu badania typu WE. zb´dne dzia∏ania w celu zapewnienia zgod- 3.10. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- noÊci produkowanych przyrzàdów pomiarowiciel przechowuje kopi´ certyfikatu badania wych ztypem opisanym wcertyfikacie badatypu WE, za∏àczniki i uzupe∏nienia do niego nia typu WE i z zasadniczymi wymaganiami wraz z dokumentacjà technicznà przez okres okreÊlonymi w rozporzàdzeniu. co najmniej 10 lat od dnia wyprodukowania 5.3. Jednostka notyfikowana wybrana przez proostatniego egzemplarza przyrzàdu pomiaroducenta: wego. 1) przeprowadza lub zleca przeprowadzenie 4. ZgodnoÊç ztypem na podstawie wewn´trzsprawdzeƒ wyrobu w odpowiednich, nej kontroli produkcji — modu∏ C okreÊlonych przez siebie przedzia∏ach cza- 4.1. ZgodnoÊç z typem na podstawie wewn´trz- su, w celu weryfikacji jakoÊci kontroli wenej kontroli produkcji jest procedurà, po- wn´trznej, bioràc pod uwag´ mi´dzy inprzez którà producent wype∏niajàcy zobo- nymi technicznà z∏o˝onoÊç przyrzàdu powiàzania, o których mowa w pkt 4.2, zapew- miarowego oraz wielkoÊç produkcji; nia i deklaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy jest 2) w celu sprawdzenia zgodnoÊci przyrzàdu zgodny ztypem opisanym wcertyfikacie bapomiarowego z typem opisanym w certydania typu WE ispe∏nia zasadnicze wymagafikacie badania typu WE i zasadniczymi nia okreÊlone w rozporzàdzeniu, które dotywymaganiami okreÊlonymi w rozporzàczà tego przyrzàdu. dzeniu, przed wprowadzeniem go do ob- 4.2. Producent powinien podjàç wszelkie nie- rotu, pobiera próbk´ wyrobów finalnych zb´dne dzia∏ania, aby proces wytwarzania w celu poddania ich badaniom i próbom zapewnia∏ zgodnoÊç produkowanych przyokreÊlonym w normach zharmonizowarzàdów pomiarowych z typem opisanym nych albo próbom równowa˝nym; w certyfikacie badania typu WE i z zasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi w rozpo- 3) w przypadku braku odpowiednich norm rzàdzeniu. zharmonizowanych decyduje, jakie próby nale˝y przeprowadziç; 4.3. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla ka˝dego modelu przyrzàdu i powinna byç 4) podejmuje odpowiednie dzia∏ania wprzyprzechowywana przez producenta lub jego padku, gdy okreÊlona liczba egzemplarzy upowa˝nionego przedstawiciela do celów przyrzàdu pomiarowego w próbce nie kontroli. Powinna ona identyfikowaç model osiàgnie wymaganego poziomu jakoÊci. przyrzàdu pomiarowego, dla którego zosta∏a 5.4. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla wydana. modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna 4.3.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do byç przechowywana przez producenta lub ka˝dego przyrzàdu pomiarowego wprowa- jego upowa˝nionego przedstawiciela do cedzanego do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przy- lów kontroli. Powinna ona identyfikowaç

model przyrzàdu pomiarowego, dla którego i uprawnieƒ kierownictwa w odniesieniu zosta∏a wydana. do jakoÊci przyrzàdów pomiarowych; 5.4.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do 2) procesów wytwarzania, kontroli jakoÊci przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego i technik zapewnienia jakoÊci oraz systedo obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów po- matycznych dzia∏aƒ, które b´dà stosowamiarowych jest dostarczana jednemu u˝yt- ne; kownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci 3) badaƒ i prób, które b´dà przeprowadzane mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przyprzed wytworzeniem przyrzàdu pomiarorzàdów pomiarowych. wego, w trakcie oraz po zakoƒczeniu wy- 6. Zapewnienie jakoÊci produkcji — modu∏ D twarzania, oraz cz´stoÊç ich przeprowadzania; 6.1. Zapewnienie jakoÊci produkcji jest procedurà, poprzez którà producent lub jego upo- 4) zapisów dotyczàcych jakoÊci, takich jak: wa˝niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobo- protoko∏y zkontroli, wyniki badaƒ, danych wiàzania, o których mowa w pkt 6.2, zapew- dotyczàcych wzorcowaƒ, protoko∏ów donia i deklaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy jest tyczàcych kwalifikacji odpowiednich prazgodny ztypem opisanym wcertyfikacie ba- cowników; dania typu WE ispe∏nia zasadnicze wymaga- 5) metod monitorowania osiàgania wymania okreÊlone w rozporzàdzeniu. ganej jakoÊci przyrzàdu pomiarowego 6.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym przyrzàdzie oraz skutecznoÊci funkcjonowania systepomiarowym, który jest zgodny ztypem opi- mu jakoÊci. sanym w certyfikacie badania typu WE, nu- 6.3.3. Jednostka notyfikowana ocenia system jakomer identyfikacyjny jednostki notyfikowanej, Êci wcelu stwierdzenia, czy spe∏nia on wymao której mowa w pkt 6.3.1, na jej odpowiegania, o których mowa w pkt 6.3.2—6.3.2.2. dzialnoÊç. Jednostka notyfikowana uznaje, ˝e oceniany 6.2. Producent musi stosowaç zatwierdzony sys- system jakoÊci jest zgodny w zakresie tych tem jakoÊci, októrym mowa wpkt 6.3., wod- wymagaƒ, które spe∏niono z zastosowaniem niesieniu do produkcji, kontroli koƒcowej odpowiednich norm zharmonizowanych. ibadaƒ przyrzàdu pomiarowego, oraz podle- 6.3.3.1. W sk∏ad zespo∏u oceniajàcego system jakogaç nadzorowi, októrym mowa wpkt 6.4. Êci muszà wchodziç osoby, które posiadajà 6.3. System jakoÊci wiedz´ ztego zakresu, oraz osoby posiadajàce doÊwiadczenie wodpowiedniej dziedzinie 6.3.1. Producent lub jego upowa˝niony przedstametrologii i technologii zwiàzanej z przyrzàwiciel sk∏ada wwybranej przez siebie jednodami pomiarowymi i znajomoÊç wymagaƒ stce notyfikowanej wniosek o ocen´ systeokreÊlonych w rozporzàdzeniu. mu jakoÊci. Wniosek powinien zawieraç: 1) informacje dotyczàce przewidywanych ka- 6.3.3.2. Procedura oceny systemu jakoÊci obejmuje tegorii przyrzàdów pomiarowych; wizytacj´ w siedzibie producenta. 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci; 6.3.3.3. Po zakoƒczeniu oceny systemu jakoÊci jednostka notyfikowana zawiadamia producen- 3) dokumentacj´ technicznà dotyczàcà zata o podj´tej decyzji dotyczàcej dokonanej twierdzonego typu i kopi´ certyfikatu baoceny. W zawiadomieniu zamieszcza wniodania typu WE. ski z badania wraz z uzasadnieniem decyzji. 6.3.2. System jakoÊci powinien zapewniaç zgod- 6.3.4. Producent musi wywiàzywaç si´ z zobowiànoÊç przyrzàdów pomiarowych z typem opizaƒ wynikajàcych zzatwierdzonego systemu sanym w certyfikacie badania typu WE oraz jakoÊci i zapewniaç jego prawid∏owe funkz zasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi cjonowanie. w rozporzàdzeniu. 6.3.2.1. Wszystkie elementy systemu, wymagania 6.3.5. Producent lub jego upowa˝niony przedstai postanowienia przyj´te przez producenta wiciel powinien poinformowaç jednostk´ powinny byç udokumentowane w sposób notyfikowanà, która zatwierdzi∏a system jasystematyczny i uporzàdkowany, w formie koÊci, o wszelkich zamierzonych zmianach pisemnych polityk, procedur i instrukcji. tego systemu. 6.3.2.2. Dokumentacja systemu jakoÊci musi umo˝li- 6.3.5.1. Jednostka notyfikowana ocenia proponowawiaç spójnà interpretacj´ programów i pla- ne zmiany idecyduje, czy zmieniony system nów jakoÊci, ksiàg jakoÊci izapisów dotyczà- jakoÊci nadal spe∏nia wymagania, o których cych jakoÊci. Dokumentacja systemu jakoÊci mowa wpkt 6.3.2, czy te˝ jest wymagana jemusi w szczególnoÊci zawieraç opisy: go ponowna ocena. 1) celów dotyczàcych jakoÊci, struktury orga- 6.3.5.2. Jednostka notyfikowana zawiadamia produnizacyjnej oraz zakresu odpowiedzialnoÊci centa o podj´tej decyzji. W zawiadomieniu

zamieszcza si´ wnioski z dokonanej oceny 2) dokumentacj´ zatwierdzonych zmian syswraz z uzasadnieniem decyzji. temu jakoÊci; 6.4. Nadzór wykonywany przez jednostk´ notyfi- 3) decyzje, raporty i protoko∏y jednostki nokowanà tyfikowanej, októrych mowa wpkt6.3.3.3, 6.3.5.2, 6.4.3 i 6.4.4.2. 6.4.1. Celem nadzoru jest sprawdzenie, czy producent odpowiednio wype∏nia zobowiàzania 6.7. Jednostka notyfikowana przekazuje okresowynikajàce z zatwierdzonego systemu jako- wo organowi sprawujàcemu nadzór nad Êci. przyrzàdami pomiarowymi wprowadzanymi do obrotu informacj´ o wydanych zatwier- 6.4.2. Producent powinien umo˝liwiç jednostce dzeniach systemów jakoÊci i odmowach ich notyfikowanej dost´p do stanowisk wytwawydania oraz niezw∏ocznie informuje o cofrzania, kontroli, badania i przechowywania ni´tych zatwierdzeniach systemów jakoÊci. przyrzàdów pomiarowych, wcelu dokonania kontroli, oraz dostarczyç wszelkie niezb´dne 7. Zapewnienie jakoÊci produkcji — modu∏ D1 informacje, a w szczególnoÊci: 7.1. Zapewnienie jakoÊci produkcji jest procedurà, poprzez którà producent lub jego upo- 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; wa˝niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobo- 2) zapisy dotyczàce jakoÊci, takie jak: proto- wiàzania, o których mowa w pkt 7.3, zapewko∏y kontroli i wyniki badaƒ, dane doty- nia i deklaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy spe∏- czàce wzorcowaƒ oraz protoko∏y dotyczà- nia zasadnicze wymagania okreÊlone w rozce kwalifikacji odpowiednich pracowni- porzàdzeniu. ków. 7.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym egzempla- 6.4.3. Jednostka notyfikowana przeprowadza rzu przyrzàdu pomiarowego numer identyfiu producenta okresowo audyty w celu kacyjny jednostki notyfikowanej, o której sprawdzenia, czy utrzymuje on istosuje sys- mowa w pkt 7.4.1, na jej odpowiedzialnoÊç. tem jakoÊci. Jednostka notyfikowana przeka- 7.2. Producent sporzàdza dokumentacj´ techzuje producentowi raporty z przeprowadzo- nicznà. nych audytów. 7.3. Producent musi stosowaç zatwierdzony sys- 6.4.4. Jednostka notyfikowana mo˝e przeprowa- tem jakoÊci, o którym mowa w pkt 7.4, dzaç u producenta niezapowiedziane wizy- w odniesieniu do produkcji, kontroli koƒcotacje. wej i badaƒ przyrzàdu pomiarowego, oraz podlegaç nadzorowi, o którym mowa 6.4.4.1. Podczas wizytacji jednostka notyfikowana w pkt7.5. mo˝e, je˝eli jest to konieczne, przeprowadzaç badania i próby przyrzàdu pomiarowe- 7.4. System jakoÊci go lub zlecaç ich przeprowadzenie, w celu 7.4.1. Producent lub jego upowa˝niony przedstasprawdzenia, czy producent utrzymuje i sto- wiciel sk∏ada wwybranej przez siebie jednosuje system jakoÊci. stce notyfikowanej wniosek o ocen´ syste- 6.4.4.2. Jednostka notyfikowana przekazuje produ- mu jakoÊci. Wniosek powinien zawieraç: centowi protoko∏y wizytacji i przeprowadzo- 1) informacje dotyczàce przewidywanych kanych badaƒ. tegorii przyrzàdów pomiarowych; 6.5. Deklaracja zgodnoÊci 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci; 6.5.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla 3) dokumentacj´ technicznà. modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna 7.4.2. System jakoÊci powinien zapewniaç zgodbyç przechowywana przez producenta lub noÊç przyrzàdu pomiarowego z zasadniczyjego upowa˝nionego przedstawiciela do ce- mi wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàlów kontroli. Powinna ona identyfikowaç dzeniu. model przyrzàdu pomiarowego, dla którego 7.4.2.1. Wszystkie elementy systemu, wymagania zosta∏a wydana. i postanowienia przyj´te przez producenta 6.5.1.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do powinny byç udokumentowane w sposób przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego systematyczny i uporzàdkowany, w formie do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów po- pisemnych polityk, procedur i instrukcji. miarowych jest dostarczana jednemu u˝yt- 7.4.2.2. Dokumentacja systemu jakoÊci musi umo˝likownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci wiaç spójnà interpretacj´ programów i plamo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przynów jakoÊci, ksiàg jakoÊci izapisów dotyczàrzàdów pomiarowych. cych jakoÊci. Dokumentacja systemu jakoÊci 6.6. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- musi w szczególnoÊci zawieraç opisy: wiciel przechowuje do celów kontroli: 1) celów dotyczàcych jakoÊci, struktury orga- 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; nizacyjnej oraz zakresu odpowiedzialnoÊci

i uprawnieƒ kierownictwa w odniesieniu 7.5. Nadzór wykonywany przez jednostk´ notyfido jakoÊci przyrzàdów pomiarowych; kowanà 2) procesów wytwarzania, kontroli jakoÊci 7.5.1. Celem nadzoru jest sprawdzenie, czy produi technik zapewnienia jakoÊci oraz syste- cent odpowiednio wype∏nia zobowiàzania matycznych dzia∏aƒ, które b´dà stoso- wynikajàce z zatwierdzonego systemu jawane; koÊci. 3) badaƒ i prób, które b´dà przeprowadzane 7.5.2. Producent powinien umo˝liwiç jednostce przed wytworzeniem przyrzàdu pomiaro- notyfikowanej dost´p do stanowisk wytwawego, w trakcie oraz po zakoƒczeniu wy- rzania, kontroli, badania i przechowywania twarzania, oraz cz´stoÊç ich przeprowa- przyrzàdów pomiarowych, wcelu dokonania dzania; kontroli, oraz dostarczyç wszelkie niezb´dne 4) zapisów dotyczàcych jakoÊci, takich jak: informacje, a w szczególnoÊci: protoko∏y kontroli, wyniki badaƒ, danych 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; dotyczàcych wzorcowaƒ, protoko∏ów dotyczàcych kwalifikacji odpowiednich pra- 2) dokumentacj´ technicznà; cowników; 3) zapisy dotyczàce jakoÊci, takie jak: proto- 5) metod monitorowania osiàgania wyma- ko∏y kontroli, wyniki badaƒ, dane dotyczàganej jakoÊci przyrzàdu pomiarowego ce wzorcowaƒ, protoko∏y dotyczàce kwalioraz skutecznoÊci funkcjonowania syste- fikacji odpowiednich pracowników. mu jakoÊci. 7.5.3. Jednostka notyfikowana przeprowadza 7.4.3. Jednostka notyfikowana ocenia system jako- u producenta okresowo audyty w celu Êci w celu stwierdzenia, czy spe∏nia on wy- sprawdzenia, czy utrzymuje on istosuje sysmagania, o których mowa w pkt 7.4.2. Jed- tem jakoÊci. Jednostka notyfikowana przekanostka notyfikowana uznaje, ˝e oceniany zuje producentowi raporty z przeprowadzosystem jakoÊci jest zgodny w zakresie tych nych audytów. wymagaƒ, które spe∏niono z zastosowaniem 7.5.4. Jednostka notyfikowana mo˝e przeprowaodpowiednich norm zharmonizowanych. dzaç uproducenta niezapowiedziane wizyta- 7.4.3.1. W sk∏ad zespo∏u oceniajàcego system jako- cje. Êci muszà wchodziç osoby, które posiadajà wiedz´ ztego zakresu, oraz osoby posiadajà- 7.5.4.1. Podczas wizytacji jednostka notyfikowana ce doÊwiadczenie wodpowiedniej dziedzinie mo˝e, je˝eli jest to konieczne, przeprowadzaç metrologii i technologii zwiàzanej z przyrzà- badania i próby przyrzàdu pomiarowego lub dami pomiarowymi i znajomoÊç wymagaƒ zlecaç ich przeprowadzenie, wcelu sprawdzeokreÊlonych w rozporzàdzeniu. nia, czy producent utrzymuje istosuje system jakoÊci. 7.4.3.2. Procedura oceny systemu jakoÊci obejmuje wizytacj´ w siedzibie producenta. 7.5.4.2. Jednostka notyfikowana przekazuje producentowi protoko∏y z wizytacji i przeprowa- 7.4.3.3. Po zakoƒczeniu oceny systemu jakoÊci jeddzonych badaƒ. nostka notyfikowana zawiadamia producenta o podj´tej decyzji dotyczàcej dokonanej 7.6. Deklaracja zgodnoÊci oceny. W zawiadomieniu zamieszcza wnio- 7.6.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla ski z badania wraz z uzasadnieniem decyzji. modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna 7.4.4. Producent musi wywiàzywaç si´ z zobowià- byç przechowywana przez producenta lub zaƒ wynikajàcych z zatwierdzonego systemu jego upowa˝nionego przedstawiciela do cejakoÊci izapewniaç jego prawid∏owe funkcjo- lów kontroli. Powinna ona identyfikowaç nowanie. model przyrzàdu, dla którego zosta∏a wydana. 7.4.5. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel zawiadamia jednostk´ notyfikowanà, 7.6.1.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do która zatwierdzi∏a system jakoÊci, o wszel- przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego kich zamierzonych zmianach tego systemu. do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów po- 7.4.5.1. Jednostka notyfikowana ocenia proponowa- miarowych jest dostarczana jednemu u˝ytne zmiany idecyduje, czy zmieniony system kownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci jakoÊci nadal spe∏nia wymagania, o których mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przymowa wpkt 7.4.2, czy te˝ jest wymagana je- rzàdów pomiarowych. go ponowna ocena. 7.7. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 7.4.5.2. Jednostka notyfikowana zawiadamia produ- wiciel przechowuje do celów kontroli: centa o podj´tej decyzji. W zawiadomieniu 1) dokumentacj´ technicznà; zamieszcza si´ wnioski z dokonanej oceny wraz z uzasadnieniem decyzji. 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci;

3) dokumentacj´ zatwierdzonych zmian sys- systematyczny i uporzàdkowany, w formie temu jakoÊci; pisemnych polityk, procedur i instrukcji. 4) decyzje, raporty i protoko∏y jednostki no- 8.3.2.2. Dokumentacja systemu jakoÊci musi umo˝lityfikowanej, o których mowa w pkt wiaç spójnà interpretacj´ programów i pla- 7.4.3.3, 7.4.5.2, 7.5.3 i 7.5.4.2. nów jakoÊci, ksiàg jakoÊci izapisów dotyczàcych jakoÊci. Dokumentacja systemu jakoÊci 7.8. Jednostka notyfikowana przekazuje okresomusi w szczególnoÊci zawieraç opis: wo organowi sprawujàcemu nadzór nad przyrzàdami pomiarowymi wprowadzony- 1) celów dotyczàcych jakoÊci i struktury ormi do obrotu informacj´ o wydanych za- ganizacyjnej oraz zakresu odpowiedzialtwierdzeniach systemów jakoÊci i odmo- noÊci i uprawnieƒ kierownictwa w odniewach ich wydania oraz niezw∏ocznie infor- sieniu do jakoÊci przyrzàdów pomiaromuje o cofni´tych zatwierdzeniach syste- wych; mów jakoÊci. 2) badaƒ i prób, które b´dà przeprowadzane 8. Zapewnienie jakoÊci kontroli i badania wy- po wytworzeniu przyrzàdu pomiarowego; robu — modu∏ E 3) zapisów dotyczàcych jakoÊci, takich jak: 8.1. Zapewnienie jakoÊci wyrobu jest procedurà, protoko∏y kontroli, wyniki badaƒ, danych poprzez którà producent lub jego upowa˝- dotyczàcych wzorcowaƒ oraz protoko∏y niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobowià- dotyczàce kwalifikacji odpowiednich prazania, o których mowa w pkt 8.2, zapewnia cowników; i deklaruje, ˝e egzemplarz przyrzàdu pomiarowego jest zgodny z typem opisanym 4) metod monitorowania skutecznoÊci funkw certyfikacie badania typu WE i spe∏nia za- cjonowania systemu jakoÊci. sadnicze wymagania okreÊlone w rozporzà- 8.3.3. Jednostka notyfikowana ocenia system jakodzeniu, które dotyczà tego przyrzàdu. Êci w celu stwierdzenia, czy spe∏nia on wy- 8.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym przyrzàdzie magania, o których mowa w pkt 8.3.2. Jedpomiarowym, który jest zgodny ztypem opi- nostka notyfikowana uznaje, ˝e oceniany sanym w certyfikacie badania typu WE system jakoÊci jest zgodny w zakresie tych i spe∏nia zasadnicze wymagania okreÊlone wymagaƒ, które spe∏niono z zastosowaniem w rozporzàdzeniu, które dotyczà tego przy- odpowiednich norm zharmonizowanych. rzàdu, numer identyfikacyjny jednostki noty- 8.3.3.1. W sk∏ad zespo∏u oceniajàcego system jakofikowanej, o której mowa w pkt 8.3.1, na jej Êci muszà wchodziç osoby, które posiadajà odpowiedzialnoÊç. wiedz´ ztego zakresu, oraz osoby posiadajà- 8.2. Producent musi stosowaç zatwierdzony sys- ce doÊwiadczenie wodpowiedniej dziedzinie tem jakoÊci, októrym mowa wpkt 8.3, wod- metrologii i technologii zwiàzanej z przyrzàniesieniu do produkcji, kontroli koƒcowej dami pomiarowymi i znajomoÊç wymagaƒ ibadaƒ przyrzàdu pomiarowego, oraz podle- okreÊlonych w rozporzàdzeniu. gaç nadzorowi, októrym mowa wpkt 8.4. 8.3.3.2. Procedura oceny systemu jakoÊci obejmuje 8.3. System jakoÊci wizytacj´ w siedzibie producenta. 8.3.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 8.3.3.3. Po zakoƒczeniu oceny systemu jakoÊci jedwiciel sk∏ada wwybranej przez siebie jedno- nostka notyfikowana zawiadamia producenstce notyfikowanej wniosek o ocen´ syste- ta o podj´tej decyzji dotyczàcej dokonanej mu jakoÊci. Wniosek powinien zawieraç: oceny. W zawiadomieniu zamieszcza si´ wnioski z badania wraz z uzasadnieniem de- 1) informacje dotyczàce przewidywanych kacyzji. tegorii przyrzàdów pomiarowych; 8.3.4. Producent musi wywiàzywaç si´ z zobowià- 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci; zaƒ wynikajàcych zzatwierdzonego systemu 3) dokumentacj´ technicznà zatwierdzo- jakoÊci i zapewniaç jego prawid∏owe funknego typu oraz kopie certyfikatu badania cjonowanie. typu WE. 8.3.5. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 8.3.2. System jakoÊci powinien zapewniaç zgod- wiciel powiadamia jednostk´ notyfikowanà, noÊç przyrzàdu pomiarowego z typem opi- która zatwierdzi∏a system jakoÊci, o wszelsanym w certyfikacie badania typu WE oraz kich zamierzonych zmianach tego systemu. z zasadniczymi wymaganiami okreÊlonymi 8.3.5.1. Jednostka notyfikowana ocenia proponowaw rozporzàdzeniu. ne zmiany idecyduje, czy zmieniony system 8.3.2.1. Wszystkie elementy systemu, wymagania jakoÊci nadal spe∏nia wymagania, o których i postanowienia przyj´te przez producenta mowa wpkt 8.3.2, czy te˝ jest wymagana jepowinny byç udokumentowane w sposób go ponowna ocena.

8.3.5.2. Jednostka notyfikowana zawiadamia produ- 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; centa o podj´tej decyzji. W zawiadomieniu 2) dokumentacj´ zatwierdzonych zmian syszamieszcza si´ wnioski z dokonanej oceny temu jakoÊci; wraz z uzasadnieniem decyzji. 3) decyzje, raporty iprotoko∏y jednostki noty- 8.4. Nadzór wykonywany przez jednostk´ notyfifikowanej, o których mowa w pkt 8.3.3.3, kowanà 8.3.5.2, 8.4.3 i 8.4.4.2. 8.4.1. Celem nadzoru jest sprawdzenie, czy produ- 8.7. Jednostka notyfikowana przekazuje okresocent odpowiednio wype∏nia zobowiàzania wo organowi sprawujàcemu nadzór nad wynikajàce z zatwierdzonego systemu ja- przyrzàdami pomiarowymi wprowadzonymi koÊci. do obrotu informacj´ o wydanych zatwierdzeniach systemów jakoÊci i odmowach ich 8.4.2. Producent powinien umo˝liwiç jednostce wydania oraz niezw∏ocznie informuje o cofnotyfikowanej dost´p do stanowisk wytwani´tych zatwierdzeniach systemów jakoÊci. rzania, kontroli, badania i przechowywania przyrzàdów pomiarowych, wcelu dokonania 9. Zapewnienie jakoÊci wyrobu — modu∏ E1 kontroli, oraz dostarczyç wszelkie niezb´dne 9.1. Zapewnienie jakoÊci wyrobu jest procedurà, informacje, a w szczególnoÊci: poprzez którà producent lub jego upowa˝- 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobowiàzania, o których mowa w pkt 9.3, zapewnia 2) zapisy dotyczàce jakoÊci, takie jak: protoi deklaruje, ˝e egzemplarz przyrzàdu pomiako∏y kontroli, wyniki badaƒ, dane dotyczàrowego spe∏nia zasadnicze wymagania okrece wzorcowaƒ oraz protoko∏y dotyczàce Êlone w rozporzàdzeniu. kwalifikacji odpowiednich pracowników. 9.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym przyrzàdzie 8.4.3. Jednostka notyfikowana przeprowadza pomiarowym, który spe∏nia zasadnicze wyu producenta okresowo audyty w celu magania okreÊlone w rozporzàdzeniu, które sprawdzenia, czy utrzymuje on istosuje sysdotyczà tego przyrzàdu, numer identyfikacyjtem jakoÊci. Jednostka notyfikowana przekany jednostki notyfikowanej, o której mowa zuje producentowi raporty z przeprowadzow pkt 9.4.1, na jej odpowiedzialnoÊç. nych audytów. 9.2. Producent sporzàdza dokumentacj´ tech- 8.4.4. Jednostka notyfikowana mo˝e przeprowanicznà. dzaç u producenta niezapowiedziane wizytacje. 9.3. Producent musi stosowaç zatwierdzony system jakoÊci, o którym mowa w pkt 9.4, 8.4.4.1. Podczas wizytacji jednostka notyfikowana w odniesieniu do kontroli koƒcowej i badaƒ mo˝e, je˝eli jest to konieczne, przeprowaprzyrzàdu pomiarowego, oraz podlegaç naddzaç badania i próby przyrzàdu pomiarowezorowi, o którym mowa w pkt 9.5. go lub zlecaç ich przeprowadzenie, w celu sprawdzenia, czy producent utrzymuje i sto- 9.4. System jakoÊci suje system jakoÊci. 9.4.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 8.4.4.2. Jednostka notyfikowana przekazuje produ- wiciel sk∏ada wwybranej przez siebie jednocentowi protoko∏y wizytacji i przeprowadzo- stce notyfikowanej wniosek o ocen´ systenych badaƒ. mu jakoÊci. Wniosek powinien zawieraç: 8.5. Deklaracja zgodnoÊci 1) informacje dotyczàce przewidywanych kategorii przyrzàdów pomiarowych; 8.5.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci; byç przechowywana przez producenta lub 3) dokumentacj´ technicznà. jego upowa˝nionego przedstawiciela do celów kontroli. Powinna ona identyfikowaç 9.4.2. System jakoÊci powinien zapewniaç zgodmodel przyrzàdu pomiarowego, dla którego noÊç przyrzàdu pomiarowego z zasadniczyzosta∏a wydana. mi wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu. 8.5.1.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego 9.4.2.1. Wszystkie elementy systemu, wymagania do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów po- i postanowienia przyj´te przez producenta miarowych jest dostarczana jednemu u˝yt- powinny byç udokumentowane w sposób kownikowi, to kopia deklaracji mo˝e byç do- systematyczny i uporzàdkowany, w formie ∏àczana do grupy lub partii przyrzàdów po- pisemnych polityk, procedur i instrukcji. miarowych. 9.4.2.2. Dokumentacja systemu jakoÊci musi umo˝li- 8.6. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- wiaç spójnà interpretacj´ programów i plawiciel przechowuje do celów kontroli: nów jakoÊci, ksiàg jakoÊci izapisów dotyczà-

cych jakoÊci. Dokumentacja systemu jakoÊci 9.5.1. Celem nadzoru jest sprawdzenie, czy produmusi w szczególnoÊci zawieraç opisy: cent odpowiednio wype∏nia zobowiàzania wynikajàce z zatwierdzonego systemu ja- 1) celów dotyczàcych jakoÊci i struktury orkoÊci. ganizacyjnej oraz zakresu odpowiedzialnoÊci i uprawnieƒ kierownictwa w odnie- 9.5.2. Producent powinien umo˝liwiç jednostce sieniu do jakoÊci przyrzàdu pomiarowego; notyfikowanej dost´p do stanowisk wytwarzania, kontroli, badania i przechowywania 2) badaƒ i prób, które b´dà przeprowadzane przyrzàdów pomiarowych, wcelu dokonania po wytworzeniu przyrzàdu pomiarowego; kontroli, oraz dostarczyç wszelkie niezb´dne 3) zapisów dotyczàcych jakoÊci, takich jak: informacje, a w szczególnoÊci: protoko∏y kontroli, wyniki badaƒ, dane do- 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; tyczàce wzorcowaƒ oraz protoko∏y doty- 2) dokumentacj´ technicznà; czàce kwalifikacji odpowiednich pracowników; 3) zapisy dotyczàce jakoÊci, takie jak: protoko∏y kontroli, wyniki badaƒ, dane dotyczà- 4) metod monitorowania skutecznoÊci funkce wzorcowaƒ, protoko∏y dotyczàce kwalicjonowania systemu jakoÊci. fikacji odpowiednich pracowników. 9.4.3. Jednostka notyfikowana ocenia system jako- 9.5.3. Jednostka notyfikowana przeprowadza Êci w celu stwierdzenia, czy spe∏nia on wyu producenta okresowo audyty w celu magania, o których mowa w pkt 9.4.2. Jed- sprawdzenia, czy utrzymuje on istosuje sysnostka notyfikowana uznaje, ˝e oceniany tem jakoÊci. Jednostka notyfikowana przekasystem jakoÊci jest zgodny w zakresie tych zuje producentowi raporty z przeprowadzowymagaƒ, które spe∏niono z zastosowaniem nych audytów. odpowiednich norm zharmonizowanych. 9.5.4. Jednostka notyfikowana mo˝e przeprowa- 9.4.3.1. W sk∏ad zespo∏u oceniajàcego system jako- dzaç uproducenta niezapowiedziane wizyta- Êci muszà wchodziç osoby, które posiadajà cje. wiedz´ ztego zakresu, oraz osoby posiadajà- 9.5.4.1. Podczas wizytacji jednostka notyfikowana ce doÊwiadczenie wodpowiedniej dziedzinie mo˝e, je˝eli jest to konieczne, przeprowametrologii i technologii zwiàzanej z przyrzà- dzaç badania i próby przyrzàdu pomiarowedami pomiarowymi i znajomoÊç wymagaƒ go lub zlecaç ich przeprowadzenie, w celu okreÊlonych w rozporzàdzeniu. sprawdzenia, czy producent utrzymuje i stosuje system jakoÊci. 9.4.3.2. Procedura oceny systemu jakoÊci obejmuje wizytacj´ w siedzibie producenta. 9.5.4.2. Jednostka notyfikowana przekazuje producentowi protoko∏y wizytacji i przeprowadzo- 9.4.3.3. Po zakoƒczeniu oceny systemu jakoÊci jednych badaƒ. nostka notyfikowana zawiadamia producen- 9.6. Deklaracja zgodnoÊci ta o podj´tej decyzji dotyczàcej dokonanej oceny. W zawiadomieniu zamieszcza si´ 9.6.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla wnioski z badania wraz z uzasadnieniem de- modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna cyzji. byç przechowywana przez producenta lub jego upowa˝nionego przedstawiciela do ce- 9.4.4. Producent musi wywiàzywaç si´ z zobowiàlów kontroli. Powinna ona identyfikowaç zaƒ wynikajàcych zzatwierdzonego systemu model przyrzàdu pomiarowego, dla którego jakoÊci i zapewniaç jego prawid∏owe funkzosta∏a wydana. cjonowanie. 9.6.1.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do 9.4.5. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego wiciel powiadamia jednostk´ notyfikowanà, do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów poktóra zatwierdzi∏a system jakoÊci, o wszel- miarowych jest dostarczana jednemu u˝ytkich zamierzonych zmianach tego systemu. kownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przy- 9.4.5.1. Jednostka notyfikowana ocenia proponowarzàdów pomiarowych. ne zmiany idecyduje, czy zmieniony system jakoÊci nadal spe∏nia wymagania, o których 9.7. Producent lub jego upowa˝niony przedstamowa wpkt 9.4.2, czy te˝ jest wymagana je- wiciel przechowuje do celów kontroli: go ponowna ocena. 1) dokumentacj´ technicznà; 9.4.5.2. Jednostka notyfikowana zawiadamia produ- 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci; centa o podj´tej decyzji. W zawiadomieniu 3) dokumentacj´ zatwierdzonych zmian syszamieszcza si´ wnioski z dokonanej oceny temu jakoÊci; wraz z uzasadnieniem decyzji. 4) decyzje, raporty i protoko∏y jednostki no- 9.5. Nadzór wykonywany przez jednostk´ notyfi- tyfikowanej, o których mowa w pkt kowanà 9.4.3.3, 9.4.5.2, 9.5.3 i 9.5.4.2.

9.8. Jednostka notyfikowana przekazuje okreso- celów kontroli przez okres 10 lat od dnia cerwo organowi sprawujàcemu nadzór nad tyfikacji przyrzàdu. przyrzàdami pomiarowymi wprowadzonymi 10.5. Weryfikacja zgodnoÊci z wymaganiami medo obrotu informacj´ o wydanych zatwiertrologicznymi z zastosowaniem metody stadzeniach systemów jakoÊci i odmowach ich tystycznej wydania oraz niezw∏ocznie informuje o cofni´tych zatwierdzeniach systemów jakoÊci. 10.5.1. Producent przedstawia do weryfikacji wyprodukowane przyrzàdy pomiarowe w po- 10. Weryfikacja wyrobu — modu∏ F staci jednorodnej partii ipodejmuje wszelkie 10.1. Weryfikacja wyrobu jest procedurà, poprzez niezb´dne dzia∏ania, aby proces produkcji którà producent lub jego upowa˝niony przed- zapewnia∏ jednorodnoÊç ka˝dej wyprodukostawiciel zapewnia ideklaruje, ˝e przyrzàd po- wanej partii. miarowy b´dàcy przedmiotem postanowieƒ, 10.5.2. Zka˝dej partii powinna byç wybrana losowo o których mowa w pkt 10.3, jest zgodny z typróbka zgodnie zwymaganiami okreÊlonymi pem opisanym w certyfikacie badania typu w pkt 10.5.4. WE i spe∏nia zasadnicze wymagania okreÊlone wrozporzàdzeniu, które dotyczà tego przy- 10.5.3. Wcelu sprawdzenia, czy przyrzàdy pomiarorzàdu. we spe∏niajà wymagania metrologiczne, ka˝- dy przyrzàd pomiarowy w pobranej próbce 10.2. Producent powinien podjàç wszelkie niepowinien byç sprawdzony indywidualnie zb´dne dzia∏ania w celu zapewnienia zgodi poddany badaniom oraz próbom okreÊlonoÊci wytworzonych przyrzàdów pomiaronym w odpowiednich normach zharmonizowych ztypem opisanym wcertyfikacie badawanych albo badaniom i próbom równonia typu WE i z zasadniczymi wymaganiami wa˝nym. W przypadku braku odpowiednich okreÊlonymi w rozporzàdzeniu. norm jednostka notyfikowana decyduje, ja- 10.3. Jednostka notyfikowana wybrana przez pro- kie badania i próby nale˝y przeprowadziç. ducenta, w celu sprawdzenia zgodnoÊci 10.5.4. Kontrola statystyczna opiera si´ nasystemie przyrzàdu pomiarowego z typem opisanym pobierania próbek, który powinien zapeww certyfikacie badania typu WE i z zasadniniaç: czymi wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu, przeprowadza odpowiednie bada- 1) poziom jakoÊci odpowiadajàcy prawdoponia i próby lub zleca ich przeprowadzenie. dobieƒstwu przyj´cia 95% o frakcji niezgodnoÊci mniejszej ni˝ 1%; 10.3.1. Badania ipróby majàce na celu sprawdzenie wymagaƒ metrologicznych mogà byç prze- 2) granicznà jakoÊç odpowiadajàcà prawdoprowadzone, zgodnie z wyborem producen- podobieƒstwu przyj´cia 5% o frakcji nieta, jako sprawdzenie ka˝dego egzemplarza zgodnoÊci mniejszej ni˝ 7%. przyrzàdu pomiarowego, o którym mowa 10.5.5. Je˝eli partia przyrzàdów pomiarowych podw pkt 10.4, albo losowo wybranych egzemdanych kontroli zosta∏a przyj´ta, jednostka plarzy z zastosowaniem metody statystycznotyfikowana umieszcza swój numer identynej, o której mowa w pkt 10.5. fikacyjny lub zleca, na swojà odpowiedzial- 10.4. Weryfikacja zgodnoÊci z wymaganiami me- noÊç, jego umieszczenie na ka˝dym zweryfitrologicznymi poprzez badania i próby ka˝- kowanym przyrzàdzie pomiarowym oraz wydego egzemplarza przyrzàdu stawia pisemny certyfikat zgodnoÊci dotyczàcy przeprowadzonych badaƒ i prób. 10.4.1. Wcelu sprawdzenia, czy przyrzàdy pomiaro- Wszystkie przyrzàdy z tej partii mogà byç we spe∏niajà wymagania metrologiczne, ka˝- wprowadzane do obrotu, z wyjàtkiem tych dy egzemplarz przyrzàdu pomiarowego naprzyrzàdów, których wyniki badaƒ by∏y nele˝y sprawdziç indywidualnie oraz poddaç gatywne. odpowiednim badaniom i próbom okreÊlonym w odpowiednich normach zharmonizo- 10.5.6. Producent lub jego upowa˝niony przedstawanych albo badaniom i próbom równo- wiciel przechowuje certyfikaty zgodnoÊci do wa˝nym. W przypadku braku odpowiednich celów kontroli przez okres 10 lat od dnia cernorm jednostka notyfikowana decyduje, ja- tyfikacji przyrzàdu. kie badania i próby nale˝y przeprowadziç. 10.5.7. Je˝eli na podstawie przeprowadzonej kontro- 10.4.2. Jednostka notyfikowana umieszcza swój nu- li partia przyrzàdów pomiarowych zosta∏a odmer identyfikacyjny lub zleca jego umiesz- rzucona, jednostka notyfikowana podejmuje czenie na ka˝dym zweryfikowanym przyrzà- lub powoduje podj´cie odpowiednich dzia∏aƒ dzie pomiarowym oraz wystawia pisemny majàcych na celu zapobie˝enie wprowadzecertyfikat zgodnoÊci dotyczàcy przeprowa- niu do obrotu tej partii. W przypadku cz´stedzonych badaƒ i prób. go odrzucania partii jednostka notyfikowana mo˝e zawiesiç kontrol´ statystycznà. 10.4.3. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel przechowuje certyfikaty zgodnoÊci do 10.6. Deklaracja zgodnoÊci

10.6.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla odpowiednim badaniom i próbom okreÊloka˝dego modelu przyrzàdu pomiarowego nym w odpowiednich normach zharmonizoi powinna byç przechowywana przez produ- wanych albo badaniom i próbom równocenta lub jego upowa˝nionego przedstawi- wa˝nym. W przypadku braku odpowiednich ciela do celów kontroli. Powinna ona identy- norm jednostka notyfikowana decyduje, jafikowaç model przyrzàdu pomiarowego, dla kie badania i próby nale˝y przeprowadziç. którego zosta∏a wydana. 11.5.2. Jednostka notyfikowana umieszcza swój nu- 10.6.1.1. Kopia deklaracji zgodnoÊci powinna byç do- mer identyfikacyjny lub zleca jego umiesz- ∏àczana do ka˝dego przyrzàdu pomiarowego czenie na ka˝dym zweryfikowanym przyrzàwprowadzanego do obrotu. Je˝eli du˝a licz- dzie pomiarowym oraz wystawia pisemny ba przyrzàdów pomiarowych jest dostarcza- certyfikat zgodnoÊci dotyczàcy przeprowana jednemu u˝ytkownikowi, to kopia dekla- dzonych badaƒ i próby. racji zgodnoÊci mo˝e byç do∏àczana do gru- 11.5.3. Producent lub jego upowa˝niony przedstapy lub partii przyrzàdów pomiarowych. wiciel przechowuje certyfikaty zgodnoÊci do 10.7. Producent mo˝e, je˝eli uzgodniono to z jed- celów kontroli przez okres 10 lat od dnia cernostkà notyfikowanà i na jej odpowiedzial- tyfikacji przyrzàdu. noÊç, umieszczaç numer identyfikacyjny jed- 11.6. Weryfikacja zgodnoÊci z wymaganiami menostki notyfikowanej na przyrzàdach pomiatrologicznymi z zastosowaniem metody starowych podczas procesu wytwarzania. tystycznej 11. Weryfikacja wyrobu — modu∏ F1 11.6.1. Producent przedstawia do weryfikacji wy- 11.1. Weryfikacja wyrobu jest procedurà, poprzez produkowane przyrzàdy pomiarowe w poktórà producent lub jego upowa˝niony staci jednorodnej partii ipodejmuje wszelkie przedstawiciel zapewnia i deklaruje, ˝e przy- niezb´dne dzia∏ania, aby proces produkcji rzàd pomiarowy spe∏nia zasadnicze wyma- zapewnia∏ jednorodnoÊç ka˝dej wyprodukogania okreÊlone w rozporzàdzeniu. wanej partii. 11.2. Producent sporzàdza dokumentacj´ tech- 11.6.2. Zka˝dej partii powinna byç wybrana losowo nicznà. próbka zgodnie zwymaganiami okreÊlonymi 11.2.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- w pkt 11.6.4. wiciel przechowuje dokumentacj´ technicz- 11.6.3. Wcelu sprawdzenia, czy przyrzàdy pomiaronà do celów kontroli przez okres 10 lat od we spe∏niajà wymagania metrologiczne, ka˝- dnia wyprodukowania ostatniego egzempla- dy przyrzàd pomiarowy w pobranej próbce rza przyrzàdu pomiarowego. powinien byç sprawdzony indywidualnie 11.3. Producent powinien podjàç wszelkie nie- i poddany badaniom i próbom okreÊlonym zb´dne dzia∏ania w celu zapewnienia zgod- w odpowiednich normach zharmonizowanoÊci wytwarzanych przyrzàdów pomiaro- nych albo badaniom i próbom równowa˝- wych z zasadniczymi wymaganiami okreÊlo- nym. W przypadku braku odpowiednich nymi w rozporzàdzeniu. norm jednostka notyfikowana decyduje, jakie badania i próby nale˝y przeprowadziç. 11.4. Jednostka notyfikowana wybrana przez producenta, w celu sprawdzenia zgodnoÊci 11.6.4. Kontrola statystyczna opiera si´ nasystemie przyrzàdu pomiarowego z zasadniczymi wy- pobierania próbek, który powinien zapewmaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu, niaç: przeprowadza odpowiednie badania i próby 1) poziom jakoÊci odpowiadajàcy prawdopolub zleca ich przeprowadzenie. dobieƒstwu przyj´cia 95% o frakcji nie- 11.4.1. Badania ipróby majàce na celu sprawdzenie zgodnoÊci mniejszej ni˝ 1%; wymagaƒ metrologicznych mogà byç prze- 2) granicznà jakoÊç odpowiadajàcà prawdoprowadzone, zgodnie z wyborem producenpodobieƒstwu przyj´cia 5% o frakcji nieta, jako sprawdzenie ka˝dego egzemplarza zgodnoÊci mniejszej ni˝ 7%. przyrzàdu pomiarowego, o którym mowa w pkt 11.5, albo losowo wybranych egzem- 11.6.5. Je˝eli partia przyrzàdów pomiarowych podplarzy z zastosowaniem metody statystycz- danych kontroli zosta∏a przyj´ta, jednostka nej, o której mowa w pkt 11.6. notyfikowana umieszcza swój numer identyfikacyjny lub zleca, na swojà odpowiedzial- 11.5. Weryfikacja zgodnoÊci z wymaganiami menoÊç, jego umieszczenie na ka˝dym zweryfitrologicznymi poprzez badania i próby ka˝- kowanym przyrzàdzie oraz wystawia pisemdego egzemplarza przyrzàdu ny certyfikat zgodnoÊci dotyczàcy przepro- 11.5.1. Wcelu sprawdzenia, czy przyrzàdy pomiaro- wadzonych badaƒ i prób. Wszystkie przyrzàwe spe∏niajà wymagania metrologiczne, ka˝- dy ztej partii mogà byç wprowadzane do obdy egzemplarz przyrzàdu pomiarowego na- rotu, z wyjàtkiem tych przyrzàdów, których le˝y sprawdziç indywidualnie oraz poddaç wyniki badaƒ by∏y negatywne.

11.6.5.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- okreÊlone w odpowiednich normach zharwiciel przechowuje certyfikaty zgodnoÊci do monizowanych albo badania i próby równocelów kontroli przez okres 10 lat od dnia cer- wa˝ne lub zleca ich przeprowadzenie. tyfikacji przyrzàdu. Wprzypadku braku odpowiednich norm jednostka notyfikowana decyduje, jakie badania 11.6.6. Je˝eli na podstawie przeprowadzonej koni próby nale˝y przeprowadziç. troli partia przyrzàdów pomiarowych zosta∏a odrzucona, jednostka notyfikowana podej- 12.4.1. Jednostka notyfikowana umieszcza swój numuje lub powoduje podj´cie odpowiednich mer identyfikacyjny lub zleca, na swojà oddzia∏aƒ majàcych na celu zapobie˝enie powiedzialnoÊç, jego umieszczenie na ka˝- wprowadzeniu do obrotu tej partii. W przy- dym zweryfikowanym przyrzàdzie pomiaropadku cz´stego odrzucania partii jednostka wym oraz wystawia pisemny certyfikat notyfikowana mo˝e zawiesiç kontrol´ staty- zgodnoÊci uwzgl´dniajàcy przeprowadzone stycznà. badania i próby. 11.7. Deklaracja zgodnoÊci 12.4.2. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 11.7.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla wiciel przechowuje certyfikaty zgodnoÊci do modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna celów kontroli przez okres 10 lat od dnia cerbyç przechowywana przez producenta lub tyfikacji przyrzàdu. jego upowa˝nionego przedstawiciela do ce- 12.5. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla lów kontroli. Powinna ona identyfikowaç ka˝dego przyrzàdu i powinna byç przechomodel przyrzàdu pomiarowego, dla którego wywana do celów kontroli. Powinna ona zosta∏a wydana. identyfikowaç przyrzàd, dla którego zosta∏a 11.7.1.1. Kopia deklaracji zgodnoÊci powinna byç do- wydana. ∏àczana do przyrzàdu pomiarowego wpro- 12.5.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do wadzanego do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdu pomiarowego. przyrzàdów pomiarowych jest dostarczana jednemu u˝ytkownikowi, kopia deklaracji 13. Pe∏ne zapewnienie jakoÊci — modu∏ H mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przy- 13.1. Pe∏ne zapewnienie jakoÊci jest procedurà, rzàdów pomiarowych. poprzez którà producent lub jego upowa˝- 11.8. Producent mo˝e, je˝eli uzgodniono to z jed- niony przedstawiciel wype∏niajàcy zobowiànostkà notyfikowanà i na jej odpowiedzial- zania, o których mowa w pkt 13.2, zapewnia noÊç, umieszczaç numer identyfikacyjny jed- ideklaruje, ˝e przyrzàdy pomiarowe spe∏nianostki notyfikowanej na przyrzàdach pomia- jà zasadnicze wymagania okreÊlone w rozrowych podczas procesu wytwarzania. porzàdzeniu. 12. Weryfikacja jednostkowa — modu∏ G 13.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym przyrzàdzie pomiarowym, który spe∏nia zasadnicze wy- 12.1. Weryfikacja jednostkowa jest procedurà, pomagania okreÊlone w rozporzàdzeniu, nuprzez którà producent lub jego upowa˝niony mer identyfikacyjny jednostki notyfikowanej, przedstawiciel wype∏niajàcy zobowiàzania, o której mowa w pkt 13.3.1, na jej odpowieo których mowa w pkt 12.3, zapewnia i dedzialnoÊç. klaruje, ˝e przyrzàd pomiarowy spe∏nia zasadnicze wymagania okreÊlone w rozporzà- 13.2. Producent powinien stosowaç zatwierdzony dzeniu. system jakoÊci, o którym mowa w pkt 13.3, w odniesieniu do projektowania, produkcji, 12.2. Producent sporzàdza dokumentacj´ techkontroli koƒcowej oraz badaƒ przyrzàdu ponicznà iudost´pnia jà jednostce notyfikowamiarowego, oraz podlegaç nadzorowi, októnej, o której mowa w pkt 12.4. rym mowa w pkt 13.4. 12.2.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 13.3. System jakoÊci wiciel przechowuje dokumentacj´ technicz- 13.3.1. Producent lub jego upowa˝niony przedstanà do celów kontroli. wiciel sk∏ada wwybranej przez siebie jedno- 12.3. Producent powinien podjàç wszelkie nie- stce notyfikowanej wniosek o ocen´ systezb´dne dzia∏ania w celu zapewnienia zgod- mu jakoÊci. Wniosek powinien zawieraç: noÊci produkowanych przyrzàdów pomiaro- 1) informacje dotyczàce przewidywanych kawych z zasadniczymi wymaganiami okreÊlotegorii przyrzàdów pomiarowych; nymi w rozporzàdzeniu. 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci. 12.4. Jednostka notyfikowana wybrana przez producenta, w celu sprawdzenia zgodnoÊci 13.3.2. System jakoÊci powinien zapewniaç zgodprzyrzàdu pomiarowego z zasadniczymi wy- noÊç przyrzàdu pomiarowego z zasadniczymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu, mi wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàprzeprowadza odpowiednie badania i próby dzeniu.

13.3.2.1. Wszystkie elementy systemu, wymagania 13.3.3.2. Procedura oceny systemu jakoÊci obejmuje i postanowienia przyj´te przez producenta wizytacj´ w siedzibie producenta. powinny byç udokumentowane w sposób 13.3.3.3. Po zakoƒczeniu oceny systemu jakoÊci jedsystematyczny i uporzàdkowany, w formie nostka notyfikowana zawiadamia producenpisemnych polityk, procedur i instrukcji. ta o podj´tej decyzji dotyczàcej dokonanej 13.3.2.2. Dokumentacja systemu jakoÊci musi umo˝li- oceny. W zawiadomieniu zamieszcza si´ wiaç spójnà interpretacj´ programów i pla- wnioski z badania wraz uzasadnieniem denów jakoÊci, ksiàg jakoÊci izapisów dotyczà- cyzji. cych jakoÊci. Dokumentacja systemu jakoÊci 13.3.4. Producent musi wywiàzywaç si´ z zobowiàmusi w szczególnoÊci zawieraç opis: zaƒ wynikajàcych zzatwierdzonego systemu 1) celów dotyczàcych jakoÊci i struktury or- jakoÊci i zapewniaç jego prawid∏owe funkganizacyjnej oraz zakresu odpowiedzial- cjonowanie. noÊci i uprawnieƒ kierownictwa w odnie- 13.3.5. Producent lub jego upowa˝niony przedstasieniu do jakoÊci przyrzàdu pomiarowego; wiciel powiadamia jednostk´ notyfikowanà, 2) technicznej specyfikacji projektu, zuwzgl´d- która zatwierdzi∏a system jakoÊci, o wszelnieniem zastosowanych norm zharmonizo- kich zamierzonych zmianach tego systemu. wanych, aje˝eli takie normy nie b´dà stoso- 13.3.5.1. Jednostka notyfikowana ocenia proponowawane wca∏oÊci, Êrodki, które b´dà stosowane zmiany idecyduje, czy zmieniony system ne w celu spe∏nienia zasadniczych wymajakoÊci nadal spe∏nia wymagania, o których gaƒ okreÊlonych wrozporzàdzeniu; mowa w pkt 13.3.2, czy te˝ jest wymagana 3) procesów wytwarzania isystematycznych jego ponowna ocena. dzia∏aƒ dotyczàcych nadzorowania pro- 13.3.5.2. Jednostka notyfikowana zawiadamia produjektu i jego weryfikacji, które b´dà stosocenta o podj´tej decyzji. W zawiadomieniu wane podczas projektowania danej katezamieszcza si´ wnioski z dokonanej oceny gorii przyrzàdów pomiarowych; wraz z uzasadnieniem decyzji. 4) w∏aÊciwych technik procesów i systema- 13.4. Nadzór wykonywany przez jednostk´ notyfitycznych dzia∏aƒ dotyczàcych produkcji, kowanà kontroli jakoÊci oraz zapewnienia jakoÊci, 13.4.1. Celem nadzoru jest sprawdzenie, czy produktóre b´dà stosowane; cent odpowiednio wype∏nia zobowiàzania 5) badaƒ i prób, które b´dà przeprowadzane wynikajàce z zatwierdzonego systemu japrzed wytwarzaniem przyrzàdu pomiaro- koÊci. wego, w trakcie oraz po zakoƒczeniu wy- 13.4.2. Producent powinien umo˝liwiç jednostce twarzania, oraz cz´stotliwoÊç ich przepronotyfikowanej dost´p do stanowisk wytwawadzania; rzania, kontroli, badania i przechowywania 6) zapisów dotyczàcych jakoÊci, takich jak: przyrzàdów pomiarowych, wcelu dokonania protoko∏y kontroli, wyniki badaƒ, dane do- kontroli, oraz dostarczyç wszelkie niezb´dne tyczàce wzorcowaƒ oraz protoko∏y doty- informacje, a w szczególnoÊci: czàce kwalifikacji odpowiednich pracow- 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; ników; 2) zapisy dotyczàce jakoÊci przewidziane 7) metod monitorowania osiàgania wymaw cz´Êci projektowej systemu jakoÊci, taganej jakoÊci projektu i wyrobu oraz skukie jak: wyniki analiz, obliczeƒ oraz badaƒ; tecznoÊci funkcjonowania systemu jakoÊci. 3) zapisy dotyczàce jakoÊci przewidziane w cz´Êci systemu jakoÊci dotyczàcej wy- 13.3.3. Jednostka notyfikowana ocenia system jakotwarzania, takie jak: protoko∏y kontroli, Êci w celu stwierdzenia, czy spe∏nia on wywyniki badaƒ, dane dotyczàce wzorcowaƒ magania, o których mowa w pkt 13.3.2. Jedoraz protoko∏y dotyczàce kwalifikacji odnostka notyfikowana uznaje, ˝e oceniany powiednich pracowników. system jakoÊci jest zgodny w zakresie tych wymagaƒ, które spe∏niono z zastosowaniem 13.4.3. Jednostka notyfikowana przeprowadza odpowiednich norm zharmonizowanych. u producenta okresowo audyty w celu sprawdzenia, czy utrzymuje on istosuje sys- 13.3.3.1. W sk∏ad zespo∏u oceniajàcego system jakotem jakoÊci. Jednostka notyfikowana przeka- Êci muszà wchodziç osoby, które posiadajà zuje producentowi raporty z przeprowadzowiedz´ ztego zakresu, oraz osoby posiadajànych audytów. ce doÊwiadczenie wodpowiedniej dziedzinie metrologii i technologii zwiàzanej z przyrzà- 13.4.4. Jednostka notyfikowana mo˝e przeprowadami pomiarowymi i znajomoÊç wymagaƒ dzaç u producenta niezapowiedziane wizyokreÊlonych w rozporzàdzeniu. tacje.

13.4.4.1. Podczas wizytacji jednostka notyfikowana rowego, oraz podlegaç nadzorowi, o którym mo˝e, je˝eli jest to konieczne, przeprowa- mowa wpkt 14.6. Projekt techniczny przyrzàdzaç badania i próby przyrzàdu pomiarowe- du pomiarowego powinien byç badany go lub zlecaç ich przeprowadzenie, w celu w zakresie, o którym mowa w pkt 14.5. sprawdzenia, czy producent utrzymuje i sto- 14.3. System jakoÊci suje system jakoÊci. 14.3.1. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 13.4.4.2. Jednostka notyfikowana przekazuje produwiciel sk∏ada wwybranej przez siebie jednocentowi protoko∏y wizytacji i przeprowadzostce notyfikowanej wniosek o ocen´ systenych badaƒ. mu jakoÊci. Wniosek powinien zawieraç: 13.5. Deklaracja zgodnoÊci 1) informacje dotyczàce przewidywanych ka- 13.5.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla tegorii przyrzàdów pomiarowych; modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna 2) dokumentacj´ systemu jakoÊci. byç przechowywana przez producenta lub jego upowa˝nionego przedstawiciela do ce- 14.3.2. System jakoÊci powinien zapewniaç zgodlów kontroli. Powinna ona identyfikowaç noÊç przyrzàdu pomiarowego z zasadniczymodel przyrzàdu, dla którego zosta∏a wy- mi wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdana. dzeniu. 13.5.1.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do 14.3.2.1. Wszystkie elementy systemu, wymagania przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego i postanowienia przyj´te przez producenta do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów po- powinny byç udokumentowane w sposób miarowych jest dostarczana jednemu u˝yt- systematyczny i uporzàdkowany, w formie kownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci pisemnych polityk, procedur i instrukcji. mo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przy- 14.3.2.2. Dokumentacja systemu jakoÊci musi umo˝lirzàdów pomiarowych. wiaç spójnà interpretacj´ programów i pla- 13.6. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- nów jakoÊci, ksiàg jakoÊci izapisów dotyczàwiciel przechowuje do celów kontroli: cych jakoÊci. Dokumentacja systemu jakoÊci musi w szczególnoÊci zawieraç opisy: 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; 1) celów dotyczàcych jakoÊci i struktury or- 2) dokumentacj´ zatwierdzonych zmian sys- ganizacyjnej oraz zakresu odpowiedzialtemu jakoÊci; noÊci i uprawnieƒ kierownictwa w odnie- 3) decyzje, raporty iprotoko∏y jednostki noty- sieniu do jakoÊci przyrzàdu pomiarowego; fikowanej, o których mowa w pkt 13.3.3.3, 2) technicznej specyfikacji projektu, zuwzgl´d- 13.3.5.2, 13.4.3 i 13.4.4.2. nieniem zastosowanych norm zharmonizowanych, aje˝eli takie normy nie b´dà stoso- 13.7. Jednostka notyfikowana przekazuje okresowane wca∏oÊci, Êrodków, które b´dà stosowo organowi sprawujàcemu nadzór nad wane w celu spe∏nienia zasadniczych wyprzyrzàdami pomiarowymi wprowadzonymi magaƒ; do obrotu informacj´ o wydanych zatwierdzeniach systemów jakoÊci i odmowach ich 3) technik, procesów i systematycznych wydania oraz niezw∏ocznie informuje o cof- dzia∏aƒ dotyczàcych nadzorowania proni´tych zatwierdzeniach systemów jakoÊci. jektu i jego weryfikacji, które b´dà stosowane podczas projektowania danej kate- 14. Pe∏ne zapewnienie jakoÊci z badaniem progorii przyrzàdów pomiarowych; jektu — modu∏ H1 4) w∏aÊciwych technik, procesów i systema- 14.1. Pe∏ne zapewnienie jakoÊci z badaniem protycznych dzia∏aƒ dotyczàcych wytwarzajektu jest procedurà, poprzez którà produnia, kontroli jakoÊci oraz zapewnienia jacent lub jego upowa˝niony przedstawiciel koÊci, które b´dà stosowane; zapewnia i deklaruje, ˝e przyrzàdy pomiarowe spe∏niajà zasadnicze wymagania okreÊlo- 5) badaƒ i prób, które b´dà przeprowadzane ne w rozporzàdzeniu. przed wytwarzaniem przyrzàdu pomiarowego, w trakcie oraz po zakoƒczeniu wy- 14.1.1. Producent umieszcza na ka˝dym przyrzàdzie twarzania, oraz cz´stotliwoÊç ich przepropomiarowym, który spe∏nia zasadnicze wywadzania; magania okreÊlone w rozporzàdzeniu, numer identyfikacyjny jednostki notyfikowanej, 6) zapisów dotyczàcych jakoÊci, takich jak: o której mowa w pkt 14.3.1, na jej odpowie- protoko∏y kontroli, wyniki badaƒ, dane dodzialnoÊç. tyczàce wzorcowaƒ oraz protoko∏y dotyczàce kwalifikacji odpowiednich pracow- 14.2. Producent powinien stosowaç zatwierdzony ników; system jakoÊci, o którym mowa w pkt 14.3, wzakresie projektowania, wytwarzania, kon- 7) metod monitorowania osiàgania wymatroli koƒcowej oraz badaƒ przyrzàdu pomia- ganej jakoÊci projektu i przyrzàdu oraz

skutecznoÊci funkcjonowania systemu ja- 14.5.3. Wniosek powinien zawieraç: koÊci. 1) nazw´ i adres producenta; 14.3.3. Jednostka notyfikowana ocenia system jako- 2) pisemnà deklaracj´, ˝e taki sam wniosek Êci w celu stwierdzenia, czy spe∏nia on wynie zosta∏ z∏o˝ony w innej jednostce notymagania, o których mowa w pkt 14.3.2. Jedfikowanej; nostka notyfikowana uznaje, ˝e oceniany system jakoÊci jest zgodny w zakresie tych 3) dokumentacj´ technicznà; wymagaƒ, które spe∏niono z zastosowaniem 4) dane uzupe∏niajàce dotyczàce projektu odpowiednich norm zharmonizowanych. technicznego. 14.3.3.1. W sk∏ad zespo∏u oceniajàcego system jako- 14.5.4. Dane uzupe∏niajàce muszà wymieniaç ka˝dy Êci muszà wchodziç osoby, które posiadajà dokument, który zosta∏ zastosowany przez wiedz´ ztego zakresu, oraz osoby posiadajà- producenta, w szczególnoÊci je˝eli normy ce doÊwiadczenie wodpowiedniej dziedzinie zharmonizowane nie zosta∏y zastosowane metrologii i technologii zwiàzanej z przyrzà- w ca∏oÊci, oraz powinny zawieraç, je˝eli jest dami pomiarowymi i znajomoÊç wymagaƒ to niezb´dne, wyniki badaƒ przeprowadzookreÊlonych w rozporzàdzeniu. nych przez w∏aÊciwe laboratorium producenta lub inne laboratorium badawcze w je- 14.3.3.2. Procedura oceny systemu jakoÊci obejmuje go imieniu i na jego odpowiedzialnoÊç. wizytacj´ w siedzibie producenta. 14.5.5. Je˝eli projekt spe∏nia zasadnicze wymagania 14.3.3.3. Po zakoƒczeniu oceny systemu jakoÊci jedokreÊlone wrozporzàdzeniu, jednostka notynostka notyfikowana powiadamia producenfikowana sporzàdza certyfikat badania prota o podj´tej decyzji dotyczàcej dokonanej jektu WE iprzekazuje go wnioskodawcy. Ceroceny. W powiadomieniu zamieszcza wniotyfikat badania projektu WE musi zawieraç ski z badania wraz z uzasadnieniem decyzji. nazw´ i adres producenta, wnioski z bada- 14.3.4. Producent musi wywiàzywaç si´ z zobowià- nia, warunki jego wa˝noÊci iniezb´dne dane zaƒ wynikajàcych zzatwierdzonego systemu do identyfikacji zatwierdzonego projektu. jakoÊci i zapewniaç jego prawid∏owe funk- 14.5.6. Niezb´dne cz´Êci dokumentacji technicznej cjonowanie. powinny stanowiç za∏àczniki do certyfikatu 14.3.5. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- badania projektu WE. wiciel powiadamia jednostk´ notyfikowanà, 14.5.7. Certyfikat badania projektu WE ijego za∏àczktóra zatwierdzi∏a system jakoÊci, o wszelniki powinny zawieraç wszystkie istotne inkich zamierzonych zmianach tego systemu. formacje pozwalajàce na przeprowadzenie 14.3.5.1. Jednostka notyfikowana ocenia proponowa- oceny zgodnoÊci wyprodukowanych przyne zmiany idecyduje, czy zmieniony system rzàdów pomiarowych ze zbadanym projekjakoÊci nadal spe∏nia wymagania, o których tem oraz kontroli podczas ich u˝ytkowania, mowa w pkt 14.3.2, czy te˝ jest wymagana z uwzgl´dnieniem powtarzalnoÊci ich w∏ajego ponowna ocena. ÊciwoÊci metrologicznych, gdy przyrzàdy sà w∏aÊciwie wyregulowane, a w szczegól- 14.3.5.2. Jednostka notyfikowana zawiadamia produnoÊci: centa o podj´tej decyzji. W zawiadomieniu zamieszcza si´ wnioski z dokonanej oceny 1) charakterystyki metrologiczne przyrzàdu wraz z uzasadnieniem decyzji. pomiarowego; 14.4. Jednostka notyfikowana przekazuje okreso- 2) Êrodki wymagane do zapewnienia intewo organowi sprawujàcemu nadzór nad gralnoÊci przyrzàdu (zabezpieczenia, idenprzyrzàdami pomiarowymi wprowadzonymi tyfikacja oprogramowania); do obrotu informacj´ o wydanych zatwier- 3) informacje o innych elementach niezb´ddzeniach systemów jakoÊci i odmowach ich ne do identyfikacji przyrzàdu i do sprawwydania oraz niezw∏ocznie informuje o cof- dzenia na podstawie ogl´dzin zewn´trzni´tych zatwierdzeniach systemów jakoÊci. nych jego zgodnoÊci z projektem; 14.5. Badanie projektu 4) je˝eli ma to zastosowanie, inne szczególne informacje niezb´dne do weryfikacji 14.5.1. Producent sk∏ada wniosek o badanie projekcharakterystyk wyprodukowanych przytu do jednostki notyfikowanej, o której morzàdów; wa w pkt 14.3.1. 5) w przypadku podzespo∏ów — wszystkie 14.5.2. Wniosek powinien umo˝liwiaç zrozumienie niezb´dne informacje potrzebne do stwierprojektu, produkcji oraz dzia∏ania przyrzàdu dzenia kompatybilnoÊci z innymi podzeoraz umo˝liwiaç ocen´ zgodnoÊci z zasadnispo∏ami lub przyrzàdami pomiarowymi. czymi wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu, które dotyczà danych przyrzàdów 14.5.8. Jednostka notyfikowana sporzàdza raport pomiarowych. oceniajàcy, który zawiera opis dzia∏aƒ podj´-

tych zgodnie z pkt 14.5.4 i ich wyniki. Jed- towania, wytwarzania, kontroli, badania nostka notyfikowana mo˝e udost´pniç za- i przechowywania przyrzàdów pomiarowartoÊç tego raportu, wca∏oÊci lub wcz´Êci, wych, w celu dokonania kontroli, oraz dotylko za zgodà producenta; jednostka prze- starczyç wszelkie niezb´dne informacje, chowuje raport do celów kontrolnych. a w szczególnoÊci: 14.5.9. Certyfikat badania projektu WE jest wa˝ny 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; przez okres 10 lat od daty wydania, przy 2) zapisy dotyczàce jakoÊci przewidziane czym wa˝noÊç ta mo˝e byç przed∏u˝ana w cz´Êci projektowej systemu jakoÊci, tao kolejne okresy dziesi´cioletnie. kie jak: wyniki analiz, obliczeƒ oraz wyniki 14.5.10. Je˝eli producentowi odmówiono wydania badaƒ; certyfikatu badania projektu WE, jednostka 3) zapisy dotyczàce jakoÊci przewidziane notyfikowana powinna szczegó∏owo uzasadw cz´Êci systemu jakoÊci dotyczàcej proniç powody odmowy. dukcji, takie jak: protoko∏y kontroli, wyniki 14.5.11. Producent informuje jednostk´ notyfikowa- badaƒ, dane dotyczàce wzorcowaƒ oraz nà, która wyda∏a certyfikat badania projektu protoko∏y dotyczàce kwalifikacji odpo- WE, o wszelkich modyfikacjach wprowadza- wiednich pracowników. nych do zatwierdzonego projektu, które mo- 14.6.3. Jednostka notyfikowana przeprowadza gà wp∏ynàç na: u producenta okresowo audyty w celu 1) jego zgodnoÊç z zasadniczymi wymaga- sprawdzenia, czy utrzymuje on istosuje sysniami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu; tem jakoÊci. Jednostka notyfikowana przekazuje producentowi raporty z przeprowadzo- 2) warunki wa˝noÊci certyfikatu lub nych audytów. 3) okreÊlone w certyfikacie warunki u˝ytko- 14.6.4. Jednostka notyfikowana mo˝e przeprowawania przyrzàdu. dzaç u producenta niezapowiedziane wizy- 14.5.12. Wprowadzenie modyfikacji do zatwierdzo- tacje. nego projektu wymaga dodatkowego za- 14.6.4.1. Podczas wizytacji jednostka notyfikowana twierdzenia sporzàdzanego jako uzupe∏niemo˝e, je˝eli jest to konieczne, przeprowanie do wydanego certyfikatu badania projekdzaç badania i próby przyrzàdu pomiarowetu WE. go lub zlecaç ich przeprowadzenie, w celu 14.5.13. Jednostka notyfikowana niezw∏ocznie zawia- sprawdzenia, czy producent utrzymuje i stodamia organy sprawujàce nadzór nad przy- suje system jakoÊci. rzàdami pomiarowymi wprowadzanymi do 14.6.4.2. Jednostka notyfikowana przekazuje produobrotu o: centowi protoko∏y wizytacji i przeprowadzo- 1) wydanych certyfikatach badania projektu nych badaƒ. WE i za∏àcznikach; 14.7. Deklaracja zgodnoÊci 2) uzupe∏nieniach i zmianach do certyfika- 14.7.1. Deklaracja zgodnoÊci jest wystawiana dla tów ju˝ wydanych; modelu przyrzàdu pomiarowego i powinna 3) cofni´tych certyfikatach badania projek- byç przechowywana przez producenta lub tu WE. jego upowa˝nionego przedstawiciela do ce- 14.5.14. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- lów kontroli. Powinna ona identyfikowaç wiciel przechowuje kopi´ certyfikatu badania model przyrzàdu pomiarowego, dla którego typu WE, za∏àczniki i uzupe∏nienia do niego zosta∏a wydana. wraz z dokumentacjà technicznà przez okres 14.7.1.1. Kopi´ deklaracji zgodnoÊci do∏àcza si´ do 10 lat od dnia wyprodukowania ostatniego przyrzàdu pomiarowego wprowadzanego egzemplarza przyrzàdu pomiarowego. do obrotu. Je˝eli du˝a liczba przyrzàdów po- W przypadku gdy producent lub jego upomiarowych jest dostarczana jednemu u˝ytwa˝niony przedstawiciel nie majà siedziby kownikowi, to kopia deklaracji zgodnoÊci na obszarze paƒstw cz∏onkowskich Unii Eumo˝e byç do∏àczana do grupy lub partii przyropejskiej, dokumentacj´ udost´pnia osoba rzàdów pomiarowych. wyznaczona przez producenta. 14.8. Producent lub jego upowa˝niony przedsta- 14.6. Nadzór wykonywany przez jednostk´ notyfiwiciel przechowuje do celów kontroli: kowanà 1) dokumentacj´ systemu jakoÊci; 14.6.1. Celem nadzoru jest sprawdzenie, czy producent odpowiednio wype∏nia zobowiàzania 2) dokumentacj´ zatwierdzonych zmian syswynikajàce z zatwierdzonego systemu ja- temu jakoÊci; koÊci. 3) decyzje, raporty i protoko∏y jednostki 14.6.2. Producent powinien umo˝liwiç jednostce notyfikowanej, o których mowa notyfikowanej dost´p do stanowisk projek- w pkt14.3.3.3, 14.3.5.2, 14.6.3 i 14.6.4.2.

Za∏àcznik nr 12 WZÓR ZNAKU CE 1. Znak CE sk∏ada si´ z liter o kszta∏tach przedstawionych na rysunku: 2. W przypadku pomniejszania lub powi´kszania znaku CE nale˝y zachowaç proporcje podane na rysunku. 3. Elementy znaku CE powinny mieç t´ samà wysokoÊç, która nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 5 mm. 28 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 20 grudnia 2006 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie likwidacji jednostki badawczo-rozwojowej o nazwie „Instytut Mleczarstwa” w Warszawie