Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 13 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać ciepłomierze do wody i ich elementy,

Cieptomierz i jego elementy powinny być tak skonstruowane i wykonane, aby możliwe było natożenie cech zabezpieczających uniemożliwiających:

1) dostęp do zespołów pomiarowych i elementów adiustacji — przed zamontowaniem ciepłomierza;

2) dostęp do zasilania elektrycznego i połączeń elektrycznych między elementami cieptomierza składanego i hybrydowego — po zamontowaniu ciepłomierza;

3) demontaż ciepłomierza z rurociągu.

Ciepłomierze i przeliczniki wskazujące, których parametry mające wpływ na wynik pomiaru są programowane po zamontowaniu, powinny spełniać następujące warunki:

1) możliwość zmiany parametrów powinna być zabezpieczona kodem cyfrowym lub kluczem do zamka mechanicznego;

2) co najmniej ostatnia operacja zmiany parametrów powinna być przechowywana w pamięci ciepłomierza lub przelicznika wskazującego;

3) zapis w pamięci powinien zawierać wartości wprowadzonych parametrów, datę i znak identyfikujący osobę dokonującą zmiany;

4) czas przechowywania w pamięci ostatniego zapisu nie powinien być krótszy niż 5 lat.

8 10. W przelicznikach wskazujących, które mogą być stosowane do jednoczesnego pomiaru ciepła w kilku obiegach wymiany ciepła, przy współdziałaniu z przetwornikami przepływu i parami czujników temperatury, zamontowanymi w każdym z tych obiegów, wskazania ciepła oddanego w każdym z obiegów powinny być wyraźnie wyróżnione.

8 11. W miejscu zamontowania ciepłomierza ruch cieplny cieczy w rurociągu za zamkniętym zaworem lub przepływ przez sprawny, zamknięty zawór, nie powinny powodować zmiany wskazania ciepłomierza.

8 12. Cieptomierz, przelicznik wskazujący i przetwornik przepływu powinny mieć sygnał testowy, wykorzystywany podczas sprawdzania tego przyrządu pomiarowego, będący:

1) wskazaniem cyfrowym ciepła, objętości lub masy;

2) wskazaniem cyfrowym, którego wartość poprawną oblicza się według wzoru podanego przez producenta;

3) wyjściem elektrycznych impulsów o określonej wartości, wyrażonej w liczbie impulsów na jednostkę ciepta, objętości lub masy, lub

4) wyjściem sygnału cyfrowego do dalszego przetwarzania.

8 13. W cieptomierzu składanym para czujników temperatury powinna:

1) mieć charakterystykę termometryczną platynowych czujników termometrów rezystancyjnych Pt 100, Pt 500 lub Pt 1000; czujniki temperatury o innej charakterystyce termometrycznej mogą być zastosowane jedynie w cieptomierzach zespolonych i w ciepłomierzach hybrydowych, w których czujniki są trwale połączone z przelicznikiem wskazującym;

2) być typu:

a) głowicowego, z zaciskami do podłączenia elektrycznych przewodów zewnętrznych, albo

b) bezgłowicowego, z trwale podłączonymi elektrycznymi kablami zewnętrznymi, o jednakowej dla obu czujników długości i powierzchni przekroju przewodów, które powinny być zakończone zaciskanymi, nielutowanymi końcówkami;

3

—

być przeznaczona do montażu w ostonach lub bez osłon — w zależności od konstrukcji czujnika;

4

—

mieć określoną przez producenta minimalną głębokość zanurzenia, rozumianą jako taka głębokość zanurzenia w cieczy termostatycznej o temperaturze (80 + 5) ?C, przy temperaturze otoczenia (25 + 5) ?C, że dalsze zanurzanie czujnika w cieczy nie powoduje wzrostu jego rezystancji o wartość większą od odpowiadającej 0,1 *C;

5

—

mieć określony przez producenta czas odpowiedzi 19,5, rozumiany jako czas potrzebny do osiągnięcia przez czujnik 50 % wartości całkowitej zmiany rezystancji, spowodowanej skokową zmianą temperatury;

6

—

mieć rezystancję izolacji między obudową każdego z czujników, bez osłony, i każdym z jego przyłączy, zacisków w czujniku głowicowym lub przewodów zewnętrznych w czujniku bezgłowicowym,

Nr 37

przy obu polaryzacjach napięcia probierczego, nie

mniejszą niż:

a) 100 MQ w temperaturze od 15 *C do 35 *C, przy wilgotności względnej od 25 % do 75 % i przy napięciu probierczym statym 100 V,

b) 10 MQ przy górnej granicy zakresu temperatury tnax I Przy napięciu probierczym stałym 10 V.

8 14. W parze czujników temperatury typu bezgłowicowego dla czujników:

1) Pt 100, podłączonych dwuprzewodowo — wartość długości kabli zewnętrznych nie powinna przekraczać dla kabli o powierzchni przekroju przewodów zewnętrznych wynoszącej:

a) 0,22 mm? — 2,5 m, b) 0,25 mm? — 3,0 m, c) 0,50 mm? — 5,0 m, d) 0,75 mm? — 7,5 m, e) 1,50 mm? — 15,0 m;

2) Pt500, podłączonych dwuprzewodowo — wartość długości kabli zewnętrznych, w zależności od powierzchni przekroju przewodów zewnętrznych, powinna być 5 razy większa od odpowiednich wartości, o których mowa w pkt 1;

3

—

Pt 1000, podtączonych dwuprzewodowo — wartość długości kabli zewnętrznych, w zależności od powierzchni przekroju przewodów zewnętrznych, powinna być odpowiednio 10 razy większa od wartości, o których mowa w pkt 1;

4

—

podłączonych czteroprzewodowo — wartość powierzchni przekroju przewodów zewnętrznych nie powinna być mniejsza niż 0,14 mm?.

8 15. Dla ciepłomierzy i przetworników przepływu o średnicach nominalnych DN nie większych niż 250 mm wartości przepływu nominalnego q,, w zależności od średnicy nominalnej DN ciepłomierza i przetwornika przepływu, nie powinny przekraczać następujących wartości:

1) 0,6 m3/h, 1,0 m3/h lub 1,5 m3/h dla DN 15; 2) 2,5 m3/h dla DN 20;

3) 3,5 m*/h dla DN 25;

4) 6,0 m3/h dla DN 32;

5) 10 m3/h dla DN 40;

6) 15 m3/h dla DN 50;

7) 25 m3/h dla DN 65;

8) 40 m3/h dla DN 80;

9) 60 m3/h dla DN 100;

10) 100 m3/h dla DN 125;

11) 150 m3/h dla DN 150; 12) 250 m3/h dla DN 200; 13) 400 m3/h dla DN 250.

8 16. Dla ciepłomierzy i przetworników przepływu o średnicach nominalnych DN większych niż 250 mm wartości przepływu nominalnego qp powinny być tak dobrane, aby prędkość przepływu wody nie przekraczała 3 m/s.

Wartość maksymalnej mocy cieplnej P, powinna być podana przez producenta, jeżeli nie odpowiada ona różnicy temperatury At, i przepływowi q;.

8 18. Ciśnienie nominalne, będące największym nadciśnieniem nośnika ciepła w miejscu zainstalowania ciepłomierza, przy którym może on działać w sposób ciągły, nie powinno być mniejsze od 10 barów.

Maksymalna strata ciśnienia Ap,,,, będąca wartością straty ciśnienia nośnika ciepła występującą przy przepływie nominalnym q, tego nośnika przez ciepłomierz i przetwornik przepływu, nie powinna być większa od 0,25 bara.

8 20. Zespoły ciepłomierza i jego elementu powinny być wykonane z materiałów odpornych na korozję w warunkach właściwego użytkowania i transportu, z uwzględnieniem zarówno wptywu czynników zewnętrznych, jak i wpływu nośnika ciepła.

8 21. Obudowa ciepłomierza i jego elementu powinna zabezpieczać układy elektroniczne przed przedostaniem się nośnika ciepła oraz wody i pyłu z otoczenia.

8 22. 1. Na ciepłomierzu zespolonym i hybrydowym powinny być zamieszczone w sposób trwały i czytelny w szczególności:

1) nazwa lub znak producenta; 2) znak fabryczny; 3) rok produkcji i numer fabryczny;

4) wartości graniczne zakresu temperatury, oznaczonej symbolem t lub © i wyrażonej w *C:

A) tin | tmax dla ciepłomierza i przelicznika wskazującego, b) tmin I tmax [UD ta, dla przetwornika przepływu;

5) wartości graniczne zakresu różnicy temperatury, oznaczonej symbolem At lub A6© i wyrażonej w K lub ?C: At; i Atma

6) wartości graniczne przepływu: q,, qp i q.; jeżeli q; = qp, to wartości q, nie podaje się;

7) miejsce pomiaru objętości, masy lub przeptywu nośnika ciepła; wejście obiegu wymiany ciepta powinno się oznaczać wyrazem „zasilanie”, a wyj-

Nr 37

ście obiegu wymiany ciepła — wyrazem „powrót”;

8) wartość ciśnienia nominalnego, jeżeli jest ona większa niż 10 barów;

9) oznaczenie kierunku przepływu nośnika ciepła w postaci strzałki.

2. Na przeliczniku wskazującym powinny być zamieszczone w sposób trwały i czytelny w szczególności oznaczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1—3,5i 7, oraz:

1) wartości graniczne zakresu temperatury, oznaczonej symbolem tlub © i wyrażonej w*C: tj, i maxi

2) rodzaj czujników temperatury: Pt 100, Pt 500 lub Pt 1000;

3) charakterystyka wyjścia przetwornika przeptywu, rozumiana jako zależność sygnału wyjściowego przetwornika przeptywu od objętości, masy, strumienia objętości lub strumienia masy nośnika ciepła.

3. Na obu czujnikach wchodzących w skład pary czujników temperatury powinny być zamieszczone w sposób trwały i czytelny oznaczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1—3, 5 i w ust. 2 pkt 1, oraz oznaczenia rodzaju czujników temperatury: Pt 100, Pt 500 lub Pt 1000, jeżeli znak fabryczny nie zawiera oznaczenia rodzaju czujnika.

4. Na przetworniku przepływu powinny być zamieszczone w sposób trwały i czytelny oznaczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1—3, 6,8, 9 i w ust. 2 pkt 3, oraz wartości graniczne zakresu temperatury dopuszczalnej dla przetwornika przepływu, oznaczonej symbolem t lub © i wyrażonej w *C: t,,, i tax 1Ub tmay: